بيىلعى جولداۋدى قازاقستان حالقى زور قىزىعۋشىلىقپەن كۇتكەنى اقيقات. قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جولداۋىن ءالى كۇنگە كوپشىلىك قاۋىم اسا ىجداعاتتىلىقپەن تالقىلاپ جاتىر. سەنىم مەن ءۇمىت باسىم. ويتكەنى مازمۇندى جولداۋدا ماڭىزدى ءارى وتكىر ماسەلەلەر كوتەرىلگەن. سونىمەن ءوزىمىز بايقاعان ەرەكشەلىكتەردى ەكشەپ, جيناقتاپ جەتكىزسەك, تومەندەگىدەي تىزىمدەۋگە بولادى:
ەڭ ءبىرىنشى, ساباقتاستىق. جولداۋدىڭ اتتاپ وتۋگە بولمايتىن ماڭىزدى تۇسى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ قالىپتاستىرعان, بۇگىندە الەم ەلدەرى «نازارباەۆ مودەلى» دەپ باعا بەرگەن بازالىق ۇستانىمداردىڭ تۇجىرىمدامالىق ساباقتاستىعىن اتاپ وتۋگە ءتيىسپىز. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ماڭگىلىك ەلدىڭ ۇلت كوشباسشىسى نەگىزىن قالاعان سارا جولدى, ۇستانعان ىرگەلى قاعيداتتاردى دامىتا وتىرىپ, ودان ءارى جەتىلدىرۋدى كوزدەگەن. بۇل – وركەنيەتتى دامۋدىڭ ەۆوليۋتسيالىق جولى ءارى تالاسسىز تاڭداۋ!
بيىلعى جولداۋدىڭ ەكىنشى ۇتىمدى ءبىر ەرەكشەلىگى – كەشەندىلىگى. ۇكىمەتىمىز ۇستاناتىن ستراتەگيالىق باعىتتاردان باستاپ ەلىمىزدىڭ قاتارداعى ازاماتتارىنىڭ قاراپايىم سۇرانىستارى مەن قاجەتتىلىكتەرىنە دەيىنگى ماسەلەلەر مەن پروبلەمالاردىڭ, مىندەتتەر مەن ماقساتتاردىڭ بۇكىل جيىنتىعى قامتىلعان. قىسقا دا نۇسقا. ەندى مەملەكەتكە قاراپ وتىرماي, ء«بىر جاعادان باس, ءبىر جەڭنەن قول شىعارىپ», تىزە قوسىپ, ىسكە اسىرۋعا اتسالىسۋىمىز قاجەت. ۇلت ءۇشىن, ۇلتتىق مۇددە ءۇشىن.
ماڭىزدىسى, وي ىقشامدىلىعى. جولداۋعا نەگىز بولعان وي-تۇجىرىمداردىڭ قىسقالىعى, قاراپايىمدىعى مەن جيناقىلىعى ءتانتى ەتەدى. اسىرە ۇرانشىلدىققا سالىنباۋ, كوپسوزدىلىككە ۇرىنباۋ جولداۋدىڭ قۇرىلىمىنىڭ ىقشام, مازمۇنىنىڭ ءدال بەرىلۋىنە سەپتىگىن تيگىزگەن. الدىمەن فاكتى كەلتىرىلىپ, سودان كەيىن وعان سىندارلى باعا بەرىلەدى دە, سوڭىندا قورىتىندى شىعارىلادى, ناقتى مىندەتتەر قويىلىپ, مەرزىمى كورسەتىلگەن تاپسىرمالارعا ۇلاسادى.
ايرىقشا ايتا كەتەرلىگى – ناقتىلىق. جولداۋدا اتقارۋشىلىق جاۋاپكەرشىلىككە قاتىستى قويىلعان تالاپتار ناقتىلىعىمەن ەستە قالدى. مينيسترلەرگە دە, اكىمدەر مەن ءتۇرلى لاۋازىمدى دارەجەدەگى ءتيىستى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ باسشىلارىنا بەرىلگەن تاپسىرمالار ناقتى, كولەمى ايقىن, ورىنداۋ مەرزىمى بەلگىلى. ناقتىلىق جاۋاپكەرشىلىكتى كۇشەيتەدى. بۇل – ءوز كەزەگىندە, ناتيجە مەن ساپاعا اسەر ەتەتىنى ءسوزسىز.
جۇيەلىلىك – جولداۋدىڭ باستى باعدارى. جولداۋ ەرەجەلەرى بىرىڭعاي قيسىندى سيپاتتا قۇرىلىپ, تەرەڭ پايىم تارازىسىنا سالىنا وتىرىپ, دامۋشى ەلدەردىڭ حالىقارالىق ستاندارتتارىنا سايكەستەندىرىلگەن.
وزەكتىلىك – جولداۋدىڭ نەگىزگى تالابى. قاسىم-جومارت كەمەل ۇلىنىڭ جۇرتشىلىققا ارناعان بۇل سوزىندە مەملەكەتتىك قىزمەتتەگى باسشىلاردى دا, سونداي-اق بۇكىل قوعامدى, قاراپايىم ازاماتتاردى دا تولعاندىراتىن, شەشۋى كەزەك كۇتتىرمەيتىن بارلىق وزەكتى دە ءزارۋ ماسەلەلەر دەرلىك تولىق كورىنىس تاپقان. بۇل كۇرمەۋى قيىن ماسەلەنى ءار قىرىنان كورسەتەدى ءارى ونى شەشۋ جولىن ءتيىمدى ۇيىمداستىرۋعا سەپتىگىن تيگىزەدى.
بىرىزدىلىك – جولداۋدىڭ قۇندى قىرى. جولداۋدا كوزدەلگەن ءاربىر ماسەلەنىڭ «باسى مەن اياعى», شىنايى ەرەكشەلىگى, ورىندالۋ مەرزىمى ايقىن كورسەتىلىپ, بۇرىنعى جيناقتالعان تاجىريبەگە سۇيەنە وتىرىپ بولاشاقتا جاسالاتىن ناقتى ارەكەتتەردىڭ جوسپارى مەن ولاردى ورىنداۋعا قاجەتتى شارالار, ورىنداۋدى باقىلاۋ جۇيەسى تۋرالى نۇسقاۋ بەرىلەدى. قولعا العان ءىس-شارالار سوندا عانا ناتيجەلى بولماق.
ۋاقتىلىلىق – جولداۋدىڭ باستى شارتى. پرەزيدەنت كوتەرگەن ماسەلەلەردىڭ ءبىرشاماسى حالىقتىڭ كوكەيىندە بۇرىننان جۇرگەن, ءتىپتى ءپىسىپ-جەتىلگەندىكتەن ونى قولعا الاتىن جانە ورىندايتىن ءسات تۋىپ وتىر. قازىرگى ۇكىمەت ءۇشىن بۇل قوردالانعان الەۋمەتتىك-ساياسي, قارجىلىق-ەكونوميكالىق, مادەني-يدەولوگيالىق ماسەلەلەردى كۇن تارتىبىنە ەنگىزۋدىڭ ۋاقىتى جەتكەندىگى ءسوزسىز. «ەستيتىن مەملەكەت» مەحانيزمى زامان تالابىنان تۋىنداپ وتىر. ەندەشە, بۇل ءبىزدىڭ قوعامعا سونى سەرپىلىس اكەلەتىنى ايقىن. از ۋاقىت ىشىندە جەمىسىن بەرەدى دەگەن سەنىمدەمىز.
ىرگەلىلىك – جولداۋدىڭ ىرگەتاسى. قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جولداۋى – قازاقستاننىڭ دامىعان مەملەكەتتەر شوعىرىنا قاراي العا قادام باسقان دامۋ جولىنداعى ىلگەرىلەۋىنىڭ داۋسىز ناتيجەسى. جولداۋ – نەگىزگى ادامي قۇندىلىقتار مەملەكەتىمىز ءۇشىن باستى باسىمدىق سانالاتىنىن الەمگە جاريا ەتۋدىڭ جارقىن دالەلى. الەمدەگى وركەنيەتتىك پروگرەستى باعدارعا الا وتىرىپ, ءوزىمىزدىڭ حالىقارالىق قاۋىمداستىقتاعى لايىقتى ورنىمىزدى دا انىق بەلگىلەۋىمىز جولداۋدا اشىپ ايتىلعان. وسى تۇرعىدان قازاقستاننىڭ سىرتقى جانە ىشكى ساياساتى ىلگەرىلىگىمەن ءارى تۇراقتىلىعىمەن, عىلىمي باعدارىنىڭ ايقىندىعىمەن جانە كوپۆەكتورلىعىمەن ەرەكشەلەنەدى.
مەملەكەتتىك ءتىل – جولداۋدىڭ مارتەبەسى. جولداۋدى قالىڭ ەل زور قۋانىشپەن جىلى قابىلدادى. تاۋەلسىزدىكتەن بەرى تامىرى تەرەڭگە تارتقان انا ءتىلىمىزدىڭ تىنىسى الەمدىك دەڭگەيدە قاناتىن جايماق. قوعامنىڭ جوسپارلى ءارى جۇيەلى دامۋى ارقىلى ءبىز زامانا تالقىسىنا توتەپ بەرگەن, باستى رۋحاني مۇرامىز – مەملەكەتتىك ءتىلدى ۇلىقتاعان قازاقستان حالقىن ءبىر تاعدىر, ءبىر شاڭىراق, ءبىر جارقىن كەلەشەك, ءبىرتۇتاس ءارى بايتاق وتان بىرىكتىرىپ تۇر دەگەن تۇجىرىمعا كەلدىك.
پرەزيدەنت جولداۋى جاقسىلىققا جەتەلەيدى. ءبىزدى بىرىكتىرەدى: ءبىر ءسوز. ءبىر ەل. ءبىر مۇددە.
ەردەن قاجىبەك,
ا.بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى ءتىل ءبىلىمى ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى, ۇعا كوررەسپوندەنت مۇشەسى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور
الماتى