• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
تەحنولوگيا 30 شىلدە, 2019

اۋىر ونەركاسىپ تە جاساندى ينتەللەكتىگە مۇقتاج

1114 رەت
كورسەتىلدى

قازاقستاندىق كاسىپورىندار تسيفرلى تەحنولوگيالاردى يگەرۋدى مىقتاپ قولعا الماق. ماسەلەن, مەتاللۋرگتەردىڭ جۇمىسىن جەڭىلدەتىپ, ەڭبەك ونىمدىلىگىن ارتتىرۋ ءۇشىن جاساندى ينتەللەكتىنى ەنگىزۋ كوزدەلگەن. بۇل تۋرالى ەلدەگى تاۋ-كەن مەتاللۋرگيا سالاسىن تسيفرلاندىرۋعا ارنالعان ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا ايتىلدى.

يندۋستريا جانە ينفرا­قۇرى­لىمدىق دامۋ مينيستر­لىگى يندۋستريالىق دامۋ جا­نە ونەركاسىپتىك قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ توراعاسى قانات بايتوۆ ىشكى جالپى ءونىمنىڭ شامامەن 6,7%-ى تاۋ-كەن مەتال­لۋرگيا كەشەنىنە تيەسى­لى ەكەنىن, سونداي-اق ونەر­كاسىپ­­تىك ءوندىرىستىڭ 25%-ىن, ەكس­پورت­تىڭ 24%-ىن وسى سالا الىپ جاتقانىن ايتتى. بۇگىندە  سالاداعى كاسىپورىنداردىڭ سانى 800-دەن اسىپ, 185 مىڭ ادام جۇمىسپەن قامتىلعان. كوميتەت توراعاسى سوڭعى 10 جىلدا يندۋستريالاندىرۋ باعدارلاماسى ارقىلى تاۋ-كەن مەتاللۋرگيا كەشەنىندە 114 جوبا ىسكە قوسىلعانىن جەت­كىزدى.

– 2015-2019 جىلدار ارا­لى­عىندا ەلىمىزدە ءتورتىنشى ونەر­­كاسىپتىك رەۆوليۋتسيا تا­لاپ­تارىنا ساي كەلەتىن  جاڭا قوندىرعىلارمەن جاراق­تال­عان زاماناۋي تاۋ-كەن مەتال­لۋرگيا كەشەندەرى ىسكە قو­سىل­­دى. جۋىردا عانا YDD فەر­­رو­قورىتپاسىن وندىرەتىن اۆ­تو­ماتتاندىرىلعان زاۋىت جۇمىس ىستەي باستادى. ونىڭ وندىرىستىك قۋاتى جىلى­نا 180 مىڭ توننا. 2021 جىلعا قا­راي بۇل كولەمدى 240 مىڭعا ۇل­عايتۋ جوسپارلانعان. ەرەك­شەلىگى سول, وندىرىستە جاڭا تەح­نو­لوگيالار قولدانىلا­دى. اتاپ ايتقاندا, كومىر­دىڭ ورنىن ەلەكتر ەنەرگياسى ال­­ماس­­تىرعان. بۇل اتموس­فە­را­عا تارايتىن زياندى قال­دىق­تار­دى ازايتۋعا سەپتەسىپ وتىر, – دەدى قانات بايتوۆ. 

مەكەمە وكىلى 2025 جىل­عا دەيىن كەن ءوندىرۋ جانە وڭدەۋ ونەركاسىبىن تسيف­ر­لان­دىرۋ شەڭبەرىندە 1,7 ترلن تەڭگە سوماسىنا 192 جو­بانى جۇزەگە اسىرۋ جوس­پار­لان­عا­نىنان حاباردار ەتتى. ونىڭ ەكو­نو­ميكالىق پايداسى 2, 2 ترلن تەڭگەنى قۇرايدى دەپ كۇتىلۋدە.

ال «قازمىرىش» كاسىپ­ورى­نى تسيفرلاندىرۋدىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ ءۇشىن ارنايى جول كارتاسىن ازىرلەپ, وعان 7 جوبا ەنگىزدى. شى­عىس­تاعى الپاۋىت كومپانيا اسىرەسە جاساندى ينتەل­لەكتىگە ەرەكشە دەن قويماق. وسى ار­قىلى ەڭبەك ونىمدىلىگىن ۇلعاي­تىپ, جاڭا مامانداردىڭ بۋىنىن قالىپتاستىرۋ ماقساتى قويىلعان.

– Big data – ياعني ۇلكەن دە­رەكتى باسقارۋدى ەنگىزۋ قار­قىن الىپ, نەگىزگى كەزەڭ­گە كەلدى. بۇل جوبا ءوندىرىس­تى ىلگەرىلەتۋمەن قاتار, ەكو­نوميكالىق مودەلگە وڭ اسەر بەرۋى ءتيىس. ەڭ باستىسى, بارلىق شارۋانى ءبىر ورتالىقتان باسقارىپ, شەشۋگە كومەكتەسەتىنىنە سەنىم­دىمىز. تاعى ءبىر اۋقىم­دى ين­نوۆا­تسيالىق جوبامىز – ءوزىن-ءوزى وقىتۋ جۇيەسىنە نەگىز­دەل­گەن جاساندى ينتەل­لەكتى­مەن بايلانىستى زاۋىت­تىڭ ىسكە قوسىلۋى. يندۋستريا 4.0-ءدى نەگىزگە الساق, ويىمىزعا بىردەن كيبەرفيزيكالىق جۇيە­لەر ورالادى. قاراپايىم تىل­مەن ايتقاندا, جاڭا تەحنولوگيالار وپەراتورعا ۇلكەن كولەمدەگى دەرەكتەردى يگەرۋگە ىقپال ەتۋگە ءتيىس, – دەيدى «قازتسينك» جشس باس ديرەك­تورىنىڭ تسيفرلى ترانسفورماتسيا بويىنشا كەڭەسشىسى ماكسيم گايفۋلين.

دەگەنمەن بۇل سالادا دا شەشىلمەگەن ماسەلەلەر بار دەيدى سپيكەرلەر. بۇل ءبىرىنشى كەزەكتە بىلىكتى مامانداردىڭ تاپشىلىعىنا قاتىستى. قازىر ەلدەگى اۋىر ءوندىرىس ورىندارىندا سالانى جەتىك بىلەتىن IT-ماماندار تاپشى.       

 

سوڭعى جاڭالىقتار