وليمپياداعا 120 كۇن قالدى
جولداما وسى جەتىدە شەشىلەدى
گرەك-ريم كۇرەسى – قازاقتىڭ وڭ جامباسىنا كەلەتىن سپورت ءتۇرىنىڭ ءبىرى. قازاق بالۋاندارى كۇرەستىڭ بۇل تۇرىنەن الەم چەمپيوناتتارى مەن وليمپيا ويىندارىنان جۇلدەسىز ورالعان ەمەس.
مىسالى, قازىرگى جاس بۋىن بالۋانداردىڭ تەك گازەتتىڭ سارعايعان تىگىندىلەرىنەن وقىپ, بەينەتاسپالاردان كورە الاتىن اناتولي كولەسوۆ, ۆالەري انيسيموۆ, ۆلاديمير باكۋلين, ۆالەري ريازانتسەۆ, اناتولي نازارەنكو, اناتولي بىكوۆ, ءشامىل سەرىكوۆ, جاقسىلىق ۇشكەمپىروۆ پەن داۋلەت تۇرلىحانوۆتىڭ جەتكەن بيىكتەرى سپورت تاريحىندا التىن ارىپپەن جازىلدى.
وليمپياداعا 120 كۇن قالدى
جولداما وسى جەتىدە شەشىلەدى
گرەك-ريم كۇرەسى – قازاقتىڭ وڭ جامباسىنا كەلەتىن سپورت ءتۇرىنىڭ ءبىرى. قازاق بالۋاندارى كۇرەستىڭ بۇل تۇرىنەن الەم چەمپيوناتتارى مەن وليمپيا ويىندارىنان جۇلدەسىز ورالعان ەمەس.
مىسالى, قازىرگى جاس بۋىن بالۋانداردىڭ تەك گازەتتىڭ سارعايعان تىگىندىلەرىنەن وقىپ, بەينەتاسپالاردان كورە الاتىن اناتولي كولەسوۆ, ۆالەري انيسيموۆ, ۆلاديمير باكۋلين, ۆالەري ريازانتسەۆ, اناتولي نازارەنكو, اناتولي بىكوۆ, ءشامىل سەرىكوۆ, جاقسىلىق ۇشكەمپىروۆ پەن داۋلەت تۇرلىحانوۆتىڭ جەتكەن بيىكتەرى سپورت تاريحىندا التىن ارىپپەن جازىلدى. قازاق بالۋاندارىنىڭ كەڭەس وداعى كەزىندە سالعان سارا جولىنا, سولاردىڭ ىشىندە داۋلەت تۇرلىحانوۆتىڭ الاتىن ورنىنا كەزىندە ەركىن كۇرەستەن وليمپيادانىڭ ءۇش دۇركىن, الەمنىڭ جەتى دۇركىن چەمپيونى بولعان الەكساندر مەدۆەدتىڭ ءوزى جاقسى باعا بەرگەن بولاتىن. ول سوندا بىلاي دەگەن ەدى: «كەشەگى كەڭەس وداعىنىڭ تاريحىندا گرەك-ريم كۇرەسىنەن قاتارىنان جەتى دۇركىن كسرو چەمپيونى بولعان (1986-1992 ج.ج.) بالۋان 150 ميلليون ورىستا, 45 ميلليون ۋكرايندا جوق. قازاقتا عانا بار. مۇنداي ادامعا كوزى تىرىسىندە ەسكەرتكىش قويسا دا ارتىق ەمەس». تالانتتى تالانت قانا تانيدى دەگەن ءسوز – راس ءسوز. مۇنى ءبىز تەك داۋلەت بولات ۇلىنا عانا ەمەس, داۋلەتتەي ۇل اكەلگەن قازاق حالقىنا بەرىلگەن زور باعا دەپ بىلەمىز.
مىنە, وسىنداي اعالارىنىڭ سالعان جولىمەن تاۋەلسىزدىك العان كەزدە دە ءبىزدىڭ بالۋاندار وليمپيادادان نەسىبەسىز قالعان ەمەس. 1996 جىلى اتلانتادا يۋري مەلنيچەنكو التىن مەدال السا, 2004 جىلى افينادا گەورگي تسۋرتسۋميا – كۇمىس, مكحيتار مانۋكيان قولا مەدال يەلەندى. ال سوڭعى وليمپيادادا نۇرباقىت تەڭىزباەۆ پەن اسەت مامبەتوۆ قولا جۇلدەگە قول جەتكىزدى. ءبىز ەندى ەلىمىز تاۋەلسىزدىك العان كەزدەن بەرى قازاقتان وليمپيادا چەمپيونى شىقپاعان كۇندەرىمىز ارتتا قالىپ, بيىل لوندون ءتورىندە قازاق بالۋاندارىنىڭ قۇرمەت تۇعىرىنىڭ ەڭ بيىك ساتىسىنان كورىنەتىنىنە سەنگىمىز كەلەدى. 1998 جىلى ءداۋلەت تۇرلىحانوۆتىڭ ءتول شاكىرتى باقتيار بايسەيىتوۆتىڭ الەم چەمپيونى اتانىپ, ەلىمىزگە التىن جۇلدە اكەلگەن كەزدەن بەرى ءبىر مۇشەل ۋاقىت ءوتىپتى. ارينە, الەم چەمپيوناتىندا, وليمپيادادا جۇلدەلى ورىنعا جەتۋ ۇلكەن باقىت, اسقان ابىروي, بيىك بەدەل. دەگەنمەن, 4 جىلدا ءبىر كەلەتىن وليمپيادا سياقتى جارىستىڭ تورەسىندە ءتوبەدەن كورىنۋ ءبىر باسقا. سوندىقتان بيىلعى لوندون وليمپياداسى جىگىتتەرىمىزدىڭ قامشىنى باسىپ, التىن جۇلدەنى جەڭىپ الاتىن جەرى دەپ ويلايمىز. سوعان سەنەمىز, ۇمىتتەنەمىز.
ول ءۇشىن قازىر ۇلتتىق قۇرامادا بارلىق جاعداي جاسالۋدا. تەك كۇش-جىگەر, سپورتتاعى ايلا-ءتاسىل بولسا بولعانى. سوڭعى كەزدەگى جارىستاردىڭ ناتيجەسىنە قاراساق, تۇماندى البيونداعى تارتىستا المات كەبىسباەۆ پەن نۇرماحان تىناليەۆتىڭ قۇرمەت تۇعىرىنان كورىنۋى ابدەن ءمۇمكىن. ءتىل-كوزىمىز تاسقا, سولاي بولسىن دەيىك! دەسەك تە, ءبىزدىڭ بالۋاندارعا ناعىز قارسىلاس بولاتىن سپورتشىلار دا وسال ەمەس ەكەنىن ايتۋ كەرەك. مىسالى, تىناليەۆتىڭ ەڭ قارىمدى دەگەن ءۇش قارسىلاسى بار. ولار: بىلتىرعى الەم چەمپيونى, 2010 جىلعى الەم چەمپيوناتىنىڭ قولا جۇلدەگەرى تۇركيالىق ريزا كايالپ. ەكىنشىسى – بەيجىڭ وليمپياداسىنىڭ چەمپيونى, ءتورت ءدۇركىن الەم چەمپيونى, الەم چەمپيوناتىنىڭ ەكى دۇركىن قولا ءجۇلدەگەرى ميحاين لوپەس دەگەن كۋبالىق بالۋان. ءۇشىنشىسى – اتاقتى رەسەيلىك بالۋان حاسان باروەۆ. ول دا وليمپيادا چەمپيونى. 2004 جىل افينادا وتكەن وليمپيا ويىندارىندا قارسىلاستارىنىڭ ءبارىن تىزە بۇكتىرگەن. ال بەيجىڭ وليمپياداسىندا ول كۇمىس جۇلدەگە يە بولدى. سونىمەن ءبىرگە, ول الەمنىڭ ەكى دۇركىن چەمپيونى, الەم چەمپيوناتىنىڭ كۇمىس جۇلدەگەرى, ەۋروپانىڭ ەكى دۇركىن چەمپيونى. مارەك شۆەتس دەگەن بالۋاندى دا تىزىمنەن الىپ تاستاي المايمىز.
بۇگىندە ءبىزدىڭ «كلاسسيكتەرىمىز» وليمپيادانىڭ ءۇش جولداماسىنا يە بولىپ وتىر. ازىرشە ءتورت سالماقتاعى بالۋانداردىڭ ليتسەنزياسى جوق. ولاردىڭ ماسەلەسى 30 ناۋرىز بەن 1 ءساۋىر كۇندەرى استانادا ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ جۇلدەسى ءۇشىن وتەتىن حالىقارالىق تۋرنيردە شەشىلەدى. ازيا ايماعى بويىنشا وليمپيادا جولداماسى ساراپقا سالىناتىن تۋرنيردە 55, 66, 84 جانە 96 كيلو سالماق دارەجەسىندە ليتسەنزيالار تاراتىلادى. ال ازىرشە ءبىزدىڭ قۇرامادا وليمپيادا جولداماسى المات كەبىسباەۆ (60 كگ.), اسحات دىلمۇحامەدوۆ (74 كگ.) پەن نۇرماحان تىناليەۆتە (120 كگ.) بار. وسى بالۋانداردىڭ ىشىندە نۇرماحاننىڭ باستى قارسىلاستارىن جاڭا ايتتىق. ەندى الماتتىڭ جاعدايىنا كەلسەك, ونىڭ قارسىلاستارى رەتىندە يران, رەسەي, كورەيا بالۋاندارىن ايتۋعا بولادى. مىسالى, وعان يراندىق ومۋد نورۋزي, ازەربايجاندىق الەم جانە ەۋروپا چەمپيونى گاسان اليەۆ, وڭتۇستىككورەيالىق دجۋن دجي حەن, جاپون ريۋتارو ماتسۋتو مەن رەسەيلىك زاۋر كۋراماگومەدوۆتىڭ قارسىلاس بولاتىنىن ايتقان ءجون.
ال اسحاتتىڭ باستى قارسىلاسى ارميان ارسەن دجۋلفالاكيان ەكەنىن ءبارى بىلەدى. دەسەك تە, ۇلتتىق قۇرامانىڭ باس باپكەرى مۇراتبەك قاسىمحانوۆ ايتقانداي, بالۋاندارىمىزدىڭ ءبارى جيناقى دا جىگەرلى, شىدامدى دا شىمىر. ءبارىنىڭ التىن جۇلدەگە تالاسۋعا قابىلەت-قارىمى جەتەدى. كەز كەلگەنى التىن مەدال الۋعا لايىق. بىراق, قارسىلاستارىمىز دا وسال ەمەس. اركىم دە ۇلكەن جۇلدەدەن ءۇمىتتى. ال ونى بەلدەسۋلەر بارىسى شەشەدى. ءبىزدىڭ بالۋانداردىڭ دا ايتاتىنى وسى. قايسىسىمەن سويلەسىپ, اڭگىمەگە تارتساڭىز دا الداعى بەلدەسۋلەر ءبارىن دە ورىن-ورنىنا قويادى دەيدى.
ەندەشە, ىسكە ءسات, جىگىتتەر!
داستان كەنجالين.