حالقىمىزدىڭ ءبىرتۋار ۇلى, قازاقتان شىققان العاشقى اكادەميك قانىش ساتباەۆ كوپتەگەن دارىندى شاكىرتتەرىن تاريبيەلەپ قانا قويعان جوق, ەلىمىزدىڭ دامۋىنا نەگىز قالاعان مول مۇرا دا قالدىرا ءبىلدى. ەل جادىندا ەسىمىنىڭ ماڭگى ساقتالىپ قالۋى دا وسىمەن بايلانىستى ەكەنى داۋسىز. اقمولا وبلىسى ستپەنوگور قالاسىندا ق.ساتبەۆقا ارنالعان ەڭسەلى ەسكەرتكىشتىڭ بوي كوتەرۋى سونىڭ جارقىن دالەلى.
ەلوردادان ەكى ءجۇز شاقىرىمداي جەردە ورنالاسقان ستەپنوگور وبلىس ونەركاسىپ ءونىمىنىڭ 30 پايىزدايىن ءوندىرىپ كەلە جاتقان ءوندىرىستى قالا سانالادى. جەر قويناۋى بايلىقتارىن وندىرۋگە بايلانىستى قۇرىلعان ونەركاسىپ ورىندارىنىڭ كوپتەپ سالىنۋى قانىش يمانتاي ۇلىنىڭ اتىمەن تىكەلەي بايلانىستى. ويتكەنى اكادەميك كەزىندە ەلىمىزدەگى جەر قويناۋى بايلىقتارىنىڭ كارتاسىن جاساعاندا وسى ماڭنان تابىلعان مينەرالدارعا تولىق سيپاتتاما بەرىپ كەتكەن كورىنەدى. سونىڭ ارقاسىندا قالا گۇلدەنىپ, وركەنيەتكە قۇلاش جايعان. قالا كۇنىن اتاپ ءوتۋ شارالارى ق.ساتباەۆ ەسكەرتكىشىنىڭ اشىلۋىمەن ورايلاستىرىلعانى دا سوندىقتان. ونىڭ ۇستىنە ەسكەرتكىشتىڭ بوي كوتەرۋى ەلباسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى باعدارلامالىق ماقالاسىن جۇزەگە اسىرۋمەن تىكەلەي بايلانىستى.
ۇلى عالىم قانىش يمانتاي ۇلى ساتباەۆ ەسكەرتكىشىنىڭ اشىلۋ سالتاناتى تاڭەرتەڭگىسىن ءوتتى. شاراعا قالا تۇرعىندارى مەن قوناقتارى كوپ جينالىپتى. ونىڭ ۇستىنە سول كۇنى اۋا رايى دا جىلىپ, اسپان اشىق بولدى. جينالعان قاۋىم الدىندا ستەپنوگور قالاسىنىڭ اكىمى ءانۋار كۇمپەكەەۆ, اقمولا وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى اينا مۇسىراليەۆا, قازاقتىڭ تۇڭعىش عارىشكەرى توقتار اۋباكىروۆ جانە قانىش ساتباەۆتىڭ نەمەرەسى ءاليما جارماعامبەتوۆا تانىمال تۇلعا سەرىكبەك داۋكەي ءسوز سويلەدى. شاھار كوركىنە ءسان بەرە تۇسكەن ەڭسەلى ەسكەرتكىشتىڭ جابىندىسىن ەلىمىزدىڭ تۇڭعىش عارىشكەرى توقتار اۋباكىروۆ پەن اكادەميكتىڭ نەمەرەسى, حيميا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ءاليما جارماعامبەتوۆا اشتى.
«سىزدەر ەسكەرتكىشتى ءوز قالالارىڭىزدا ورناتىپ وتىرسىزدار. ءوسىپ كەلە جاتقان بالالارىمىزدىڭ وننان ءبىرى قانىش اعامىزداي بولسا, وندا ەڭبەكتىڭ ەش كەتپەگەنى. ول قايدا جۇرسە دە قازاقتىڭ, ەلدىڭ مەرەيىن ءوسىردى. انگليا پارلامەنتىندە سويلەگەن كەزدە چەرچيل «ايتىڭىزشى, قازاقتاردىڭ بارلىعى دا ءسىز سەكىلدى بيىك پە», دەپ سۇراعان كورىنەدى. سوندا ول «قازاقتاردىڭ ىشىندە مەن ەڭ الاساسىمەن, ال حالقىم مەنەن دە بيىك تۇر», دەپ جاۋاپ قاتقان كورىنەدى. ولاي بولسا اكادەميك رۋحىنا تاعزىم ەتەيىك. ول بىزبەن ماڭگى سۇرە بەرەدى», دەدى قاھارمان عارىشكەر.
ەسكەرتكىش ۆوكزال الدىنداعى الاڭقايدا ورنالاسقان. جوبانىڭ اۆتورى جانە قولا ەسكەرتكىشتى جاساعان قازاقستان سۋرەتشىلەرى وداعىنىڭ مۇشەسى ازات بايارلين بولسا, ونىڭ جۇزەگە اسۋىنا «كوكشەتاۋ جولدارى» جشس قولداۋ بىلدىرگەندىگىن ايتا كەتەيىك.
رەتى كەلگەندە ستەپنوگور قالاسىنىڭ اكىمى, «بولاشاق» تۇلەگى ءانۋار كۇمپەكەەۆتىڭ ءسوزى دە اسەرلى شىققاندىعىن اتاپ وتكەنىمىز ورىندى. اكىم ءوز سوزىندە ەسكەرتكىش اشۋ ۇلى تۇلعاعا تاعزىم عانا ەمەس, بولاشاقتاعى ۇلى ىستەرگە دەگەن ۇمتىلىس ەكەندىگىن ەرەكشە ەكپىنمەن ايتتى. ال وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى اينا مۇسىراليەۆا ءوڭىر باسشىسىنىڭ قۇتتىقتاۋىن جەتكىزە كەلىپ, ستەپنوگور قالاسىنىڭ « ۇلى دالادا تۋعان قالا» دەگەن ايشىقتى ماعىنا بەرەتىندىگىنە نازار اۋدارتتى. رەتى كەلگەندە قانىش ساتباەۆقا ارنالعان ەسكەرتكىشتەر سونىمەن بىرگە قاراعاندى, پاۆلودار, جەزقازعان, ەكىباستۇز, توم جانە ساتباەۆ قالالارىندا بار ەكەندىگىن قاپەرگە سالا كەتەيىك.
ەسكەرتكىشتى اشۋعا ارنالعان ميتينگىنىڭ سوڭى كورنەكتى عالىم ق.ي.ساتپاەۆتىڭ ەلىنە سىڭىرگەن ولشەۋسىز ەڭبەگىنە ارنالعان عىلىمي-پراكتيكالىق كونفەرەنتسياعا ۇلاستى. سونداي-اق وسى كۇنى «باتىر» بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر كلۋبىندا جاڭادان اشىلعان كۇرەس زالىندا سپورتتىڭ قازاقشا كۇرەس جانە ەركىن كۇرەس تۇرلەرىنەن ەندى بالالار ءۇشىن جاتتىعۋلار باستالماق. جالپى, «باتىر» كلۋبىندا 2016-2017 جىلدارعا ارنالعان وقۋ جىلدارىندا جاسى 7 مەن 18 ارالىعىنداعى 1656 وقۋشى قاتىسقان 56 سپورتتىق-بۇقارالىق شارالار وتكىزىلگەن. جانە دە قالا كۇنىنە وراي «RE-BIOMED عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىعى» جشس-نىڭ العاشقى «GENOME Ademy» دەگەن 11 اتاۋدان تۇراتىن ونىمدەرىنىڭ جاپپاي ساتىلىمعا شىعارىلۋىنا ارنالعان تۇساۋكەسەر ءراسىمى بولىپ ءوتتى. بۇندا نەگىزىنەن تونيكتەر مەن كرەم تۇرىندەگى بيوكوسمەتيكا شىعاراتىن «كوسمەتيكالىق ونىمدەردى ءوندىرۋ» جوباسى جۇزەگە اسىرىلۋدا. كاسىپورىن ديرەكتورى جانىبەك كەنجەباەۆتىڭ ايتۋىنشا, جوبا دۇنيەجۇزىلىك بانك, «بيوتەحنولوگيا» ۇلتتىق ورتالىعى جانە جەرگىلىكتى اكىمدىك قولداۋىمەن نەمىس ارىپتەستەرىمەن بىرلەسە جۇزەگە اسىرىلعان. بيوكوسمەتيكاعا قولدان جاسالعان حيميالىق زاتتار ەمەس, ورگانيكالىق كومپونەنتتەر قوسىلعاندىعى دا اتالماي قالمادى. جوبا قۇنى 180 ميلليون تەڭگە بولسا, كاسىپورىن جىلىنا 3 ميلليون قۇتى جانە 20 ميلليون امپۋلادا سۇيىقتىق تۇرىندەگى ونىمدەردى شىعارۋعا قاۋقارلى ەكەن. كاسىپورىن ازىرگە جىلىنا 200 مىڭ دانا قۇتى جانە 1,3 ميلليون امپۋلا سۇيىقتىق تۇرىندەگى ونىمدەر شىعارۋدى جوسپارلاپ وتىر. ەندى ءونىم ەلىمىز بەن كورشىلەس رەسەي اۋماعىنا ساتۋعا شىعارىلادى دەپ كۇتىلۋدە. وسىلايشا ستەپنوگور قالاسى قازاقستاننىڭ عانا ەمەس, سونىمەن بىرگە ورتالىق ازيانىڭ سۇلۋلىق يندۋسترياسى ورتالىعىنا اينالۋى دا عاجاپ ەمەس. ج.كەنجەباەۆ ستەپنوگور قالاسىندا كاسىپورىن اشۋداعى سەبەبىن مۇنداعى بيوتەحنولوگيالىق زەرتتەۋلەردى جۇرگىزەتىن عىلىمي بازانىڭ ورنىققاندىعىمەن ءتۇسىندىردى.
جالپى, مەرەكەلىك شارا سپورتتىق سايىستارمەن, كونتسەرتتىك باعدارلامالارمەن, بالالار شىعارماشىلىعىمەن ارلەندىرىلىپ, كەشكىسىن وتشاشۋعا ۇلاستى.
اسقار تۇراپباي ۇلى, «ەگەمەن قازاقستان»
اقمولا وبلىسى