• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
قازاقستان 14 تامىز, 2017

جاڭعىرۋ ۇدەرىسىندەگى اسسامبلەيانىڭ ۇلەسى

351 رەت
كورسەتىلدى

پاۆلودار وبلىسى قا­زاق­ستان­نىڭ يندۋس­تريا­ل­دىق اي­ماق­تا­رى­نىڭ ءبىرى بولىپ تا­بى­لادى. سوندىقتان ەل­باسى جاريالاعان ءۇشىنشى جاڭ­عىرۋ با­سىمدىقتارى ءوڭىر ەكونوميكاسى دامۋى­نىڭ باستى باعىتتارى رە­تىن­­دە قاراستىرىلادى.

بۇل رەتتە, «رۋحاني جاڭ­عى­رۋ» باع­دار­لا­ماسى ءۇشىن­شى جاڭعىرۋدىڭ ۇي­لەسىمدى بو­لىگى رە­تىندە قاراس­تى­رىلۋى ءتيىس. پاۆلودار وب­لى­­سىنىڭ پو­لي­ەتنوستى تۇرعىندارى مەن قا­زاقستان حالقى اسسامبلەياسى ءۇشىن بۇل ەڭ الدىمەن جاڭا ازامات­تىق باس­تا­­ما­لار­دا – باسە­­­كەگە قا­بى­لەتتىلىكتى, پراگ­ما­­تيز­مدى, بىلىمگە ۇمتىلۋدى, سانا-سە­زىم اشىق­­­تىعىندا ازا­مات­تىق بىرە­گەي­لىكتى نى­عاي­تۋدى بىلدىرەدى.

بۇگىندە ەلىمىزدە مادە­ني­ە­تا­رالىق باي­لانىستىڭ ارقاسىن­دا ۇلت­­­تىق ەرەكشەلىكتى ساق­­تاۋ­­­عا, ەت­نو­س­­ارالىق قارىم-قا­­تى­­ناس­­­­تىڭ ۇي­لە­­سىم­دى دا­مۋى­­نا, ازاماتتىق جانە ۇلت­­­­تىق بىرەگەيلىكتى قا­لىپ­­تاس­­تى­رۋعا قو­لاي­لى جاعد­اي­لار جا­سال­­عان. قازىرگى ۋا­قىت­­­تا وڭىرلەردە مەملەكەتتىڭ ۇلت­­تىق سايا­سا­تىن جۇزەگە اسىرۋ شەڭبەرىندە وتەتىن الەۋ­مەتتىك ماڭىزى زور  مادەني اكتسيالار مەن ءىس-شارالاردىڭ باستاماشىسى ءارى قاتىسۋشىسى بولىپ وتىرعان ەت­نو­مادەني بىرلەستىكتەر بەلسەندى جۇمىس ات­قارىپ وتىر.

مەملەكەت پەن قوعام, سون­داي-­اق اسسام­بلەيا ىنتالان­دىرا­­تىن ەتنومادەني بىر­لەس­تىك­­تەر ەلىمىزدە تۇرىپ جات­­قان ءارتۇرلى ەتنو­ستار ارا­سىن­داعى مادەنيەتارالىق دي­ا­­­­لوگ­­تى, قو­عام­­دىق سانانى ودان ءارى جاڭ­عىرتۋ ءۇشىن قوعام­دىق ىن­تىماقتاستىق پەن كەلى­سىمدى ساقتاۋ مەن دامىتۋ, جاڭا مادەني جانە الەۋمەتتىك نەگىزدى نىعايتۋدى كوزدەيدى. 

وسى ۇدەرىستىڭ ماڭىزدى العى­­­شار­تىنىڭ ءبىرى رەتىندە ەلبا­­سى ءوزىنىڭ «بولاشاققا باع­­دار: رۋحاني جاڭعىرۋ» ما­قا­لاسىندا ۋاقىت تالابىنا سايكەس  كوپۇلتتى قازاق­ستان حال­قىنىڭ بىرەگەي ۇلتتىق مادە­­ني­ەتى مەن ءداستۇرىن ساقتاۋ جا­نە دامىتۋ قا­جەت­تى­لىگىن ايتىپ وت­كەنى كەزدەيسوق ەمەس. بۇل ما­سە­لەدە ازا­ماتتىق قو­عام مەن مەم­لە­كەتتىك بي­لىك ينس­تي­تۋتتارىنىڭ ەلە­مەنت­تە­رىن وزىنە بايلانىستىراتىن بىرە­گەي ور­گا­نى رەتىندە قازاقستان حالقى اسسام­بلەيا­سىنىڭ ءرولى ايرىقشا.

قازىرگى ۋاقىتتا قازاق­ستان­­­­دىق قوعام­نىڭ  بەلسەندى قاتى­سۋىن تالاپ ەتەتىن ناقتى مىندەتتەر مەن بىرقاتار جوبالار بەلگىلەنىپ وتىر. ماسە­لەن,  جالپىۇلتتىق ءپات­ريو­تيزمدى قالىپتاستىرۋعا, ازا­مات­­تار­دىڭ تۋعان ەلى­نە, اۋى­لىنا, قالاسىنا, وڭىرى­نە دەگەن سۇيىس­­پەنشىلىك سەزىمىن ارتتىرۋعا, جاس ۇر­پاق­­تى تاريح پەن مادەنيەتتى قۇر­مەت­تەۋگە باعىتتالعان «تۋ­عان جەر» جا­­نە وتانداستارىمىزدىڭ ناق­تى جە­تىس­تىك­­تەرىن كورسەتەتىن, جاڭا  قازاق­­ستان­­دى قالىپتاستىرۋدا ايان­­باي ەڭبەك ەتىپ جۇر­گەن  ماي­تال­ماندارعا ارنال­عان «قازاق­ستان­داعى 100 جاڭا ەسىم» جوبا­لا­رى­نىڭ ورنى بولەك. وسى جوبالاردى ىسكە اسىرۋ شەڭبەرىندە اسسامبلەيا جانە ەتنومادەني بىرلەس­­تىكتەر قوعامنىڭ ور­تاق ماق­سات­قا بىرلەسىپ جە­تۋىن قامتاماسىز ەتەدى. اس­سام­­­­بلەيا­­نىڭ قولداۋىمەن وت­­­كى­زى­لەتىن كون­فەرە­نتسيا­­­­­­لار, دوڭ­گەلەك ۇستەلدەر, پىكىر­­­­­­تا­لاس الاڭشالارى تالاپتى جانە ءتيىم­دى نور­ماعا, قوعامدىق پىكىردىڭ  ايناسىنا اي­نا­لدى.

ەلباسى قازاقستان حال­قى اسسام­بلەيا­سى­نىڭ سەسسيا­سىن­داعى سوزىندە  ازاماتتىق بىرە­گەيلىكتى نىعايتۋ جانە بىرلىك پەن كەلى­سىمدى ودان ءارى قامتاماسىز ەتۋ قاجەتتىلىگىن اتاپ ءوتتى. وسى مىندەتتى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ جاڭا با­عىتتارى – قوعامدىق كەلىسىم كەڭەسى.

قازىرگى ۋاقىتتا 71 قو­عام­­دىق كەلىسىم كەڭەستەرى جۇ­مىس ىستەيدى. قوعامدىق كەلى­سىم كەڭەسىنىڭ وتىرىستارىندا ءوڭىردىڭ قوعامدىق-ساياسي جانە الەۋمەتتىك-ەكو­نومي­كالىق ءومىرىنىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى قاراس­تىرىلدى. كەڭەس ءوز قىزمەتىندە وب­لىس­تىق اسسامبلەيانىڭ اقسا­قالدار القاسىمەن جانە ار­دا­­گەرلەر كە­ڭەستەرى جانە ەتنومادەني بىر­لەستىكتەرىنىڭ اقساقالدارىمەن بەل­سەندى ارەكەتتەسۋى وڭ اسەرىن تيگىزۋدە. 

سونداي-اق, جاستاردى  جا­ڭا قازاق­­ستان­دىق پاتريوتيزم­گە  تار­بيەلەۋ, وتباسى قۇندى­لىق­تارىن ناسيحاتتاۋ جونىندەگى جۇمىس­قا انالار كەڭە­سى بەلسەن­دى قاتىسۋدا.

اسسامبلەيا شەتەلدەرمەن دە, سو­نىڭ ىشىن­دە قازاقستاندا تۇرىپ جاتقان ەتنو­س­تار­دىڭ تاريحي وتاندارىمەن دە  دوستىق باي­­لانىستى نىعايتۋ جانە ىنتى­ماق­تاس­تىقتى دامىتۋ بويىنشا بەلسەندى جۇمىس جۇر­­گىزىپ كەلەدى. وسىلايشا, قازاقستاندا بۇگىنگى كۇنى ەتنوس­تىق بىرلەستىك وكىلدەرىن وزدە­رى­نىڭ ۇلت­تىق مادەنيەتىنە جانە انا تىلى­نە قاتى­س­تىرۋ ءۇشىن, سونداي-اق «ارالۋان­دىق­تا­عى بىرلىك» قا­عي­دات­تارى نەگى­زىندە جال­پى­قا­زاق­ستاندىق مادەنيەت پەن ازا­مات­تىق بىرەگەيلىكتى قا­لىپتاستىرۋ مەن دامىتۋ بويىنشا بارلىق جاعدايلار جاسالۋدا.

بۇل پروتسەسس قازاق­ستان­دىق­تار­دىڭ با­سە­كەگە قابىلەتتىگىن ارت­­تى­رۋعا, بۇكىل الەم­گە حال­قىمىزدىڭ بى­رەگەيلىگىن, ونىڭ ساياسات, ەكونو­ميكا, تەحنولوگيا, الەۋمەتتىك جا­نە ما­دەني سالا­لار بويىنشا جە­تىس­تىگىن كور­سە­تۋگە بەيىمدەلگەن جال­­­پىقازاقستاندىق سانانى جاڭ­عى­رتۋ ۇدەرىسىنىڭ ماڭىزدى بولىگى بو­لىپ تابىلادى.

تاريحي تاجىريبە ءارتۇرلى ەتنو­س­تاردىڭ دامۋ تاجىريبەسىن وزىنە سىڭىرگەن تەك كوپ­ەتنوستى قوعام عانا الەمدىك دامۋ كوش­باس­شىلارى بولىپ تابىلاتىنىن كورسەتەدى. سولتۇستىك امەري­كا, باتىس ەۋروپا, قى­تاي, ءۇندىستان وسىنداي ايماق­تار بولىپ تابىلادى.

قازاقستاننىڭ پوليەتنوس­تىعى ەلىمىزدى الەم­­دىك ەكونو­مي­كا­لىق كە­ڭىستىكتىڭ تەح­نولو­گيالىق تىز­بەسىنە ەنگىزۋ­دىڭ تاعى ءبىر جولىن اشادى.  ەڭ باس­تى­سى الەمنىڭ ءار­تۇر­لى ەلى­نەن شىعىپ, قازاقستاندا  تۇرىپ جات­قاندار, سونداي-اق, ءوزىنىڭ تاريحي وتاندا­رى­مەن بىرلەسىپ جوعارى تەحنو­لوگيالىق ون­­دىرىستەردى دامى­تا­تىن قا­زاق­ستان­دىق ەتنوستاردىڭ ارا­سىن­دا­عى كا­سىپ­كەرلەر الەۋەتىن ءتيىمدى پايدالانعان ءجون.    

گەرمانيا, پولشا, كورەيا سىندى ەلدەر  قازاقستاندا, سونىڭ ىشىندە پاۆلودار وبلىسىندا جاڭا جۇ­مىس ورىندارىن اشاتىن, ءون­دى­رىستى, الەۋمەتتىك قىزمەتتى جا­ڭا تەحنو­لوگيالىق دەڭگەيگە شى­عا­راتىن, بىرلەسكەن بيزنەس جا­ساي­تىن مەملەكەتتەردىڭ قاتا­رىنا جا­تادى. سوندىقتان ءبىز وبلىستىڭ ەتنو­مادەني بىرلەستىكتەرىن وسىنداي بايلانىس تۇرلەرىن كەڭەيتۋگە باع­دارلايمىز. ارينە, بۇل ءبىر كۇن­دىك جۇمىس ەمەس.

جالپى, قوعامدىق سانا­نى جاڭ­عىرتۋ سالاسىندا اس­سامبلەيا جانە ەتنو­ما­دە­ني بىرلەستىكتەر سىندى ۇيىم­داردىڭ الەۋەتى وتە زور.

سەيسەنباي جەتپىسباەۆ,  پاۆلودار وبلىسى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى – حاتشىلىق مەڭگەرۋشىسى

 

 

سوڭعى جاڭالىقتار