ايگىلى ديريجەر, دارىندى كومپوزيتور نۇرعيسا تىلەنديەۆ ءوزىنىڭ «سارجايلاۋ», «جەتىسۋىم», «بالدىزىم», «اكەمە», «قاپشاعاي», «كەلە جاتىر قۇس قايتىپ» اندەرىن كۇمىس كومەي, جەز تاڭداي ءانشى نۇرعالي اعانىڭ داۋىسىنا ارناپ جازعان ەكەن.
ول ون جاسىندا حالىقتىق «قىزىل بيداي», «قىزدار-اي» اندەرىن ورىنداپ كوزگە ءتۇستى. تۋمىسىنان قاراپايىم جان جەتىسۋدىڭ كوركەم تابيعاتىنان ءلاززات الىپ, تاۋ بوكتەرىندەگى تازا اۋامەن كوكىرەگىن كەرە تىنىستاپ ءوستى. ون توعىز جاسىندا جۋرناليست ا.براگيننىڭ كەڭەسىمەن ول كونسەرۆاتورياعا وقۋعا بارىپ, داۋىس مۇمكىندىكتەرى باعالانىپ, حالىق ءارتىسى ن.ن.سامىشينانىڭ كلاسىنا وقۋعا قابىلدانادى. كەڭ تىنىستى, ەستىگەن قۇلاقتا قالىپ قوياتىن اسەم تەمبرلى داۋىستى ۇستازى قيىندىعى مول ونەرگە جەتى جىل تاربيەلەدى.
بۇدان كەيىن ن.ءنۇسىپجانوۆتىڭ كەيىن نۇرلى دا, تابىستى ەڭبەك جولى باستالدى. ول اباي اتىنداعى مەملەكەتتىك وپەرا جانە بالەت تەاترىندا, كەيىن قازاق تەلەراديوسىندا ول ون جىلعا جۋىق قىزمەت ەتتى. 1976 جىلدان باستاپ قۇرمانعازى اتىنداعى اكادەميالىق حالىق اسپاپتارى وركەسترىنە جەتەكشى ءانشى بوپ قىزمەتكە ورىنالاسىپ, ەلىمىزدىڭ شالعاي ايماقتارىندا, جاقىن, الىس شەتەلدەردە ونەر كورسەتتى.
رەپەرتۋارىنا ءان جيناعاندا ول اقىندار مەن كومپوزيتورلاردىڭ اتاق-مانسابىنا قاراپ ەمەس, سەزىمگە تولى سىرلى اۋەنگە, ولەڭىنىڭ ماعىناسى مەن ۇيلەسكەن ءاندى تاڭدادى. تىڭدارمانىنا تالاي كوركەم تۋىندىنى جەتكىزىپ جۇرگەن ءانشى ءشامشى مەن اسەتتىڭ, ءابلاحاتتىڭ اندەرى, ع.جۇبانوۆا, ە.راحماديەۆ, ن.تىلەنديەۆ, س.مۇقامەدجانوۆ, ب.جۇبانيازوۆ, م.ماڭعىتاەۆتىڭ ءان-رومانستارىن تامىلجىتا ورىندايدى. ءوزىنىڭ ونەردەگى ۇستانىمىنا سايكەس, اتاعى شىقپاعان بولسا دا, تانىمال بولماسا دا شالعاي ايماقتا تۋىپ, مادەنيەت ورتالىقتارىنا جەتە الماي, ءوز تىڭدارمانىنا جول تابا الماي جۇرگەن, شىعارمالارىن ناسيحاتتاي الماي جۇرگەن قابىلەتتى كومپوزيتورلاردىڭ جاندى تەربەر اندەرىن شابىتپەن ورىنداپ كەلدى. قازاق اندەرىن الەمنىڭ وتىزدان استام مەملەكەتىندە ناسيحاتتادى.
قازىرگى قاپتاپ كەتكەن انشىسىماقتاردىڭ تالايىنا نۇرعالي اعا سىني پىكىرىن ايتتى. باعىت بەرىپ, ءجون كورسەتتى. تاربيەنىڭ ەڭ جاقسىسى – ۇلگى بولۋ دەيمىز. ونىڭ ساحناعا الىپ شىعاتىن ءاربىر ءانى كەيىنگى ۇرپاققا ۇلگى. ول ءوز داۋىسىمەن, تالعامىمىمەن, ونەرگە ادالدىعىمەن, ءجۇرىس-تۇرىسىمەن, ساحنادا شىنايى بايقالىپ تۇراتىن ىشكى دۇنيەسىنىڭ مادەنيەتىمەن حالىقتىڭ ىقىلاسىنا بولەنگەن ءانشى.
ءار كونتسەرتىنەن سوڭ تىڭدارمانعا وي سالا بىلسەم, اسەمدىك پەن پاراساتتىلىققا قۇلشىنىسىن وياتا بىلسەم ماعان سول زور باقىت دەپ كەلەدى. ءيا, نۇرعالي اعا انگە دەگەن جوعارى تالعامىمەن, بايىپتى مىنەزىمەن تىڭدارمانى مەن جاستاردى ساحنادان تۇسپەي تۇرىپ-اق تاربيەلەۋدە. «قازاق ەلىنىڭ ونەرى مەن رۋحانياتى الدىمەن قازاقتارعا, قازاق جاستارىنا قاجەت. ونى ەڭ ءبىرىنشى وتانىمىزدا وركەندەتۋىمىز كەرەك», - دەيدى ءانشى اعا.
اماندىق بولسا كەلەر جىلدىڭ 5-قاڭتارىندا حالىق ءارتيسى, مەملكەتتىك سىيلىقتىڭ يەگەرى, كوركەم شىعارماشىلىق يەسى نۇرعالي ءنۇسىپجانوۆ 80 جاسقا كەلەدى.
ماقالا «100 تابىس تاريحى» ۇلتتىق جوبا اياسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى ءدىن ىستەرى جانە ازاماتتىق قوعام مينيسترلىگىنىڭ تاپسىرىسى بويىنشا «الەم» ۆولونتەرلىق ورتالىعىمەن دايىندالعان.
داستان كەنجالين