رەداكتسيا تاڭداۋى
پوليتسيا قىزمەتىنە سەرپىلىس اكەلەتىن مودەل
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ «جاڭا جاعدايداعى قازاقستان: ءىس-قيمىل كەزەڭى» جولداۋىندا قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى جۇمىستارىنىڭ وزىق ادىستەرىن پايدالانۋىنىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى. وسى ورايدا «پوليتسيا قادامدىق قولجەتىمدىلىكتە» قاعيداتىن ەنگىزۋ ونىڭ مودۋلدىك بەكەتتەرى جەلىسىن دامىتۋ, پوليتسيانىڭ جاڭا ۋچاسكەلىك پۋنكتتەرىنىڭ ورنالاسۋىن وڭتايلاندىرۋ, بەينەباقىلاۋ جۇيەسىن دامىتۋ, سونداي-اق «يكەمدى» پاترۋلدەۋ ءادىسىن ەنگىزۋ ارقىلى جۇزەگە اسىرىلادى. قازىرگى ۋاقىتتا بۇل باعىتتا وتە بەلسەندى جۇمىس جۇرگىزىلۋدە.
28 قاڭتار, 2021
تەڭسىزدىكتى جويۋدىڭ ءتيىمدى ءتاسىلى
بيىل 1 شىلدەدەن باستاپ ەلىمىزدە اكىمشىلىك راسىمدىك-پروتسەستىك كودەكس (ارپك) كۇشىنە ەنەدى. ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە, اتالعان كودەكستىڭ قابىلدانۋى مەملەكەت ءۇشىن ماڭىزدى وقيعا. سەبەبى جاڭا كودەكسكە بىرقاتار جاڭاشىلدىقپەن قاتار, ماتەريالدىق جانە پروتسەدۋرالىق تۇرعىدان ءتيىمدى نورمالار ەنگىزىلگەن.
28 قاڭتار, 2021
«Menin Armanym» جۇرەكتەرگە جىلۋ سىيلايدى
بۇگىن, 27 قاڭتار كۇنى الماتى قالاسىندا «Menin Armanym» كورپوراتيۆتىك قورىنىڭ توقساندىق جۇمىسىنا ارنالعان پرەسس-كونفەرەنتسيا ءوتتى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz
27 قاڭتار, 2021
الماتىداعى كوروناۆيرۋس بويىنشا ەپيدەميالىق جاعداي سوڭعى 4 كۇندە كۇرت ناشارلادى, كۇنىنە 125-132 جاعداي تىركەلىپ جاتىر. بۇل تۋرالى ونلاين بريفينگ بارىسىندا قالانىڭ باس مەملەكەتتىك سانيتارى جانداربەك بەكشين ايتتى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz
27 قاڭتار, 2021
جوو-لار عىلىم سالاسىنداعى مىندەتتەرىن دۇرىس اتقارىپ ءجۇر مە؟
جوعارى وقۋ ورىندارى عىلىم سالاسىنداعى مىندەتتەرىن دۇرىس اتقارۋى كەرەك. بۇل تۋرالى ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ ۆەدومستۆونىڭ بۇگىنگى جالپى وتىرىسىندا ايتىپ ءوتتى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz
27 قاڭتار, 2021
اقش اسكەرىندەگى ايەلدەرگە بويانۋعا رۇقسات بەرىلدى
اقش قۇرلىق اسكەرلەرى قىزمەتكەرلەرىنىڭ سىرتقى كەلبەتىنە قويىلاتىن تالاپتاردى وزگەرتۋگە نيەتتى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz
27 قاڭتار, 2021
شىمكەنت تسيركى جانۋارلاردان باس تارتپايتىن بولدى
شىمكەنت تسيركىندە جانۋارلارمەن ونەر كورسەتۋ توقتاتىلادى دەگەن اقپارات جالعان بولىپ شىقتى. تسيرك اكىمشىلىگىنىڭ ايتۋىنشا, اقپارات تاراتۋدا تۇسىنىسپەۋشىلىك ورىن العان, دەپ حابارلايدى Egemen.kz
27 قاڭتار, 2021
اقش-تىڭ جاڭا مەملەكەتتىك حاتشىسى تاعايىندالدى
اقش سەناتى مەملەكەتتىك حاتشى لاۋازىمىنا ەنتوني بلينكەننىڭ كانديداتۋراسىن بەكىتتى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz
27 قاڭتار, 2021
ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى اپپاراتىنىڭ باسشىسى تاعايىندالدى
قر ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترىنىڭ بۇيرىعىمەن قانات مارات ۇلى سارسەمباەۆ قر ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى اپپاراتىنىڭ باسشىسى قىزمەتىنە تاعايىندالدى. بۇل تۋرالى قر پرەمەر-ءمينيسترىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى حابارلادى.
27 قاڭتار, 2021
نۇر-سۇلتاندا ءۇي ىشىنە گاز ورناتۋ قۇنى 30%-دان استام ارزاندادى
نۇر-سۇلتاندا ءۇي ىشىنە تىكەلەي گاز ورناتۋ قۇنى 30%-دان استام تومەندەدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz قالا اكىمدىگىنىڭ سايتىنا سىلتەمە جاساپ.
27 قاڭتار, 2021
قازاقستاندا ەلەكتر ەنەرگياسى قىمباتتادى
2020 جىلدىڭ جەلتوقسانىندا ەلەكتر ەنەرگياسى بىلتىرعى كورسەتكىشتەرمەن سالىستىرعاندا 6,5 پايىزعا قىمباتتادى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz Energyprom.kz سايتىنا سىلتەمە جاساپ.
27 قاڭتار, 2021
قىرعىزستاندا ەكس-پرەمەر ۇستالدى
قىرعىزستاننىڭ بۇرىنعى پرەمەر-ءمينيسترى مۇحاممەدقالىي ابىلعازيەۆ ۇستالدى. ول زاڭسىز بايۋ دەرەگى بويىنشا كۇدىككە ىلىنگەن, دەپ حابارلايدى Egemen.kz
27 قاڭتار, 2021
قىتايدىڭ افريكاداعى «قارجى قارماعى»
«جۇت جەتى اعايىندى» دەمەكشى, كوروناۆيرۋس پاندەمياسى الەمدى بىرقاتار قيىندىققا دۋشار ەتتى. ىندەت سالدارىنان كوپتەگەن جۇمىس ورىندارى جابىلىپ, قىزمەت كورسەتۋ سالالارى ۇلكەن شىعىنعا ۇشىرادى. بۇدان بولەك, Covid-19-عا قارسى ۆاكتسينا ءازىر بولعانىمەن, ونى جەتكىزۋ, تاسىمالداۋ ماسەلەسى دە وزەكتىلىگىن جوعالتقان جوق. Project Syndicate جوباسى اياسىندا «Egemen Qazaqstan» باسىلىمى جاريالاعان ماقالالار توپتاماسىندا كوروناۆيرۋستىڭ تەرىس اسەرلەرى تۋرالى ءسوز قوزعالادى. پرينستون ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ بيوەتيكا پروفەسسورى پيتەر سينگەر كوروناۆيرۋسقا قارسى ۆاكتسينانى ەگۋدە كەزىگەتىن قيىندىقتاردى ەتيكالىق تۇرعىدا تالدايدى. ونىڭ ايتۋىنشا, ەكپە ءبىرىنشى كەزەكتە دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ ماماندارىنا سالىنۋعا ءتيىس. بۇعان تالاس جوق. الايدا ەكىنشى كەزەكتە كىمدەرگە ۆاكتسينا ەگىلۋى كەرەك؟ ماقالا اۆتورى بۇل ماسەلەگە ەتيكالىق تۇرعىدا قاراۋدى ۇسىنادى. ياعني ءتىزىمدى تۇزەر كەزدە قاريا كىسىلەردى عانا ەمەس, ناسىلدىك جانە ەتنوستىق ەرەكشەلىكتى دە ەسكەرۋ قاجەت. Queen Mary ۋنيۆەرسيتەتى جاھاندىق ساياسات ينستيتۋتىنىڭ حالىقارالىق ەكونوميكا پروفەسسورى پاولا سۋباچكي كوروناۆيرۋس پاندەمياسى افريكاداعى كەدەي مەملەكەتتەرگە اۋىر سوققى بولدى دەپ ەسەپتەيدى. ماقالا اۆتورىنىڭ ايتۋىنشا, بەيجىڭ بيلىگى «قارا قۇرلىقتاعى» دامۋشى ەلدەرگە شارتتارى قاتاڭ نەسيەلەردى كوپتەپ بەرىپ, ولاردى قارماعىنا ءتۇسىردى دەپ جازادى. ەستەرىڭىزگە سالايىق, الەمدەگى ماڭىزدى دا وزەكتى تاقىرىپتار جونىندە بىرەگەي كونتەنت ازىرلەيتىن Project Syndicate جوباسى ماقالالارى اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگىنىڭ قولداۋىمەن جارىق كورىپ وتىر.
27 قاڭتار, 2021
ۆاكتسينانى ءبولۋ ماسەلەسى «باس قاتىرىپ» تۇر
«جۇت جەتى اعايىندى» دەمەكشى, كوروناۆيرۋس پاندەمياسى الەمدى بىرقاتار قيىندىققا دۋشار ەتتى. ىندەت سالدارىنان كوپتەگەن جۇمىس ورىندارى جابىلىپ, قىزمەت كورسەتۋ سالالارى ۇلكەن شىعىنعا ۇشىرادى. بۇدان بولەك, Covid-19-عا قارسى ۆاكتسينا ءازىر بولعانىمەن, ونى جەتكىزۋ, تاسىمالداۋ ماسەلەسى دە وزەكتىلىگىن جوعالتقان جوق. Project Syndicate جوباسى اياسىندا «Egemen Qazaqstan» باسىلىمى جاريالاعان ماقالالار توپتاماسىندا كوروناۆيرۋستىڭ تەرىس اسەرلەرى تۋرالى ءسوز قوزعالادى. پرينستون ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ بيوەتيكا پروفەسسورى پيتەر سينگەر كوروناۆيرۋسقا قارسى ۆاكتسينانى ەگۋدە كەزىگەتىن قيىندىقتاردى ەتيكالىق تۇرعىدا تالدايدى. ونىڭ ايتۋىنشا, ەكپە ءبىرىنشى كەزەكتە دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ ماماندارىنا سالىنۋعا ءتيىس. بۇعان تالاس جوق. الايدا ەكىنشى كەزەكتە كىمدەرگە ۆاكتسينا ەگىلۋى كەرەك؟ ماقالا اۆتورى بۇل ماسەلەگە ەتيكالىق تۇرعىدا قاراۋدى ۇسىنادى. ياعني ءتىزىمدى تۇزەر كەزدە قاريا كىسىلەردى عانا ەمەس, ناسىلدىك جانە ەتنوستىق ەرەكشەلىكتى دە ەسكەرۋ قاجەت. Queen Mary ۋنيۆەرسيتەتى جاھاندىق ساياسات ينستيتۋتىنىڭ حالىقارالىق ەكونوميكا پروفەسسورى پاولا سۋباچكي كوروناۆيرۋس پاندەمياسى افريكاداعى كەدەي مەملەكەتتەرگە اۋىر سوققى بولدى دەپ ەسەپتەيدى. ماقالا اۆتورىنىڭ ايتۋىنشا, بەيجىڭ بيلىگى «قارا قۇرلىقتاعى» دامۋشى ەلدەرگە شارتتارى قاتاڭ نەسيەلەردى كوپتەپ بەرىپ, ولاردى قارماعىنا ءتۇسىردى دەپ جازادى. ەستەرىڭىزگە سالايىق, الەمدەگى ماڭىزدى دا وزەكتى تاقىرىپتار جونىندە بىرەگەي كونتەنت ازىرلەيتىن Project Syndicate جوباسى ماقالالارى اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگىنىڭ قولداۋىمەن جارىق كورىپ وتىر.
27 قاڭتار, 2021
قوعاممەن بايلانىس قولداۋ تاپتى
ادالدىقتان اتتامايتىن قوعام قۇرۋ ءۇشىن جەمقورلىققا قارسى امالدار مەن ارەكەتتەردى بارىنشا ناسيحاتتاۋ, جالپاق جۇرتقا جەتكىزۋ اسا قاجەت-اق. وتانداستارىمىز زاڭنان اتتاماۋدىڭ ماڭىزىن ۇعىنىپ, وسىناۋ جاعىمسىز ارەكەتتىڭ مانىنە ۇڭىلگەن كەزدە عانا الەم سۇيسىنەتىن, بولاشاق ۇرپاقتىڭ ءۇمىتىن ۇكىلەي الاتىن مەملەكەت قۇرا الامىز. وسى باعىتتا وڭ قادامدار جاسالىنىپ تا جاتىر.
27 قاڭتار, 2021
دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى كوروناۆيرۋسقا قارسى ۆاكتسينالاۋ ازاماتتاردىڭ كەلىسىمىمەن ەرىكتى تۇردە جاسالادى جانە 18 جاسقا تولماعان بالالارعا ەكپە سالىنبايدى, دەپ حابارلادى.
27 قاڭتار, 2021
بىلتىر شوقان ءۋاليحانوۆ اتىنداعى تاريح جانە ەتنولوگيا ينستيتۋتىنىڭ قۇرىلعانىنا 75 جىل تولدى. ينستيتۋت كەڭەس وداعىنىڭ فاشيزمگە قارسى ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستا جەڭىسكە جەتۋى تۇسىندا قۇرىلدى. بۇل سوعىستى كەڭەس حالىقتارى فاشيستىك گەرمانياعا قارسى « ۇلى وتان سوعىسى» دەپ اتاعان ەدى. سوعىستان تۇرالاپ شىققان ەلدىڭ, كۇيرەگەن ەكونوميكانىڭ, ميلليونداعان ادامداردىڭ ءومىرى قيىلعان تراگەديانىڭ ورىن الۋىنا قاراماستان قازاقستاندا 1945 جىلى تاريح, ارحەولوگيا جانە ەتنوگرافيا ينستيتۋتى قۇرىلدى. 1941 جىلدان بەرى بۇل عىلىمي ۇجىم ءتىل, ادەبيەت جانە تاريح ينستيتۋتى قۇرامىندا بولىپ كەلگەن ەدى. جاڭا ينستيتۋتتىڭ اشىلۋىنا 1944 جىلعى 6 جەلتوقسانداعى كسرو مينيسترلەر كەڭەسىنىڭ قاۋلىسى جانە 1945 جىلعى 14 تامىزداعى كسرو عا قازاق فيليالىنىڭ پرەزيديۋمىنىڭ قاۋلىسى نەگىز بولدى. 1961 جىلى قاڭتار ايىندا ينستيتۋتقا قازاق اكادەميالىق عىلىمىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى شوقان شىڭعىس ۇلى ءۋاليحانوۆتىڭ ەسىمى بەرىلدى. 1991 جىلدىڭ قىركۇيەگىنەن باستاپ ينستيتۋت ش.ءۋاليحانوۆ اتىنداعى تاريح جانە ەتنولوگيا ينستيتۋتى بولىپ اتالدى. مەن وسى وزگەرىستەردىڭ كۋاسى بولدىم.
27 قاڭتار, 2021
قىزىلشا مەن قامىس – وڭدەگەنگە تابىس
جەتىسۋدا قانت قىزىلشاسىن ءوسىرۋ ءداستۇرى قايتا جاڭعىرعالى بەرى ءتاتتى ءتۇبىر ەگىلگەن تاناپتار سانى كوبەيدى. بۇل ۇدەرىس ەلدەگى ديقان مەن شارۋانىڭ ءىسىن ىلگەرلەتىپ, تۇرعىنداردى ەڭبەكپەن قامتۋعا دا وڭ اسەر ەتۋدە. ال قانت قىزىلشاسىنان الىنعان ءونىمنىڭ ارتۋى وڭىردەگى ءوندىرىستىڭ دە جۇمىسىن جولعا قويىپ وتىر.
27 قاڭتار, 2021
ماسكەۋ فەستيۆالىنە بارعاندا...
1985 جىلى كەشەگى كەلمەسكە كەتكەن كەڭەس وداعىنىڭ ايداي الەمگە ايگىلى استاناسى – ماسكەۋ قالاسىندا جاستار مەن ستۋدەنتتەردىڭ دۇنيەجۇزىلىك XII فەستيۆالى وتكەنىن بۇگىندە بىرەۋ بىلسە,بىرەۋ بىلمەيدى.جەر شارىنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن جينالعان جالىنداپ تۇرعان جاس جۇرەك يەلەرىنىڭ اتالعان باستى باس قوسۋىنا, ارينە, كۇن ساۋلەتتى قازاقستاننان دا (و تۇستا وسىلاي دەپ ءجيى ايتۋشى ەدىك) ۇلكەن دەلەگاتسيا قاتىستى.
27 قاڭتار, 2021
ەلدىڭ ىستىق ىقىلاسىنا بولەنگەن تانىمال ايتىس اقىندارىنىڭ قاتارىندا اتىراۋلىق سالاۋات يساحاەۆ تا بار ەدى. الايدا سۇم اجال ونىڭ ءومىرىن قيىپ كەتتى. ەندى ونىڭ ايتىستاعى جولىن ۇلى ەرنۇر جالعاستىرعالى وتىر. جاقىندا ول «حابار» اگەنتتىگى ۇيىمداستىرعان «اitystar» تەلەجوباسىنىڭ جەڭىمپازى اتاندى.
27 قاڭتار, 2021