ادەبيەت • 12 قازان, 2024
نۇرعالي ورازدىڭ «تەرىس اعاش» دەگەن اڭگىمەسى بار. تەرىساققان دەگەن جەر اتاۋلارى بولۋشى ەدى. ال ەندى تەرىس وسەتىن دە اعاش بولاتىنىن, نۇرعاليدان ەستىپ-بىلدىك. بۇل اڭگىمەنىڭ اتىن اعاش ەگىپ جاتقاندا تالايلار ەسكە العان دا شىعار. سوندايدا اعاش تەرىس وسە مە دەگەن سۇراق كىمنىڭ دە بولسا كوكەيىندە تۇراتىن بولۋى كەرەك. وسى سۇراقتى بيولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى نۇعىمان ارالبايعا قويىپ كوردىك. اعاشتى, شىبىقتى, كوشەتتى تەرىس شانشىپ قويسا وسە مە؟ وسسە نۇرعالي جازعانداي باس جاعى جۋانداۋ بولىپ, دوڭگەلەنىپ تۇرا ما؟
ادەبيەت • 24 قىركۇيەك, 2024
قالقامان ءساريننىڭ «مويىنداۋ» دەگەن جىر جيناعىنان كۇز تۋرالى جيىرما شاقتى ولەڭىن وقىدىم. وندا مىنانداي شۋماقتار بار:
رۋحانيات • 26 شىلدە, 2023
ۇلت تاعدىرى جانە قالامگەر ءۇنى
«ۇندەمە» دەۋمەن قازاقتىڭ تالاي تاريحى ۇمىتىلدى, تالاي تاعدىر توپىراققا كومىلدى. مىڭ تاراۋدىڭ ءبىر تاراۋى ءبىزدىڭ دە جولىمىزدى قيىلىستىرماعاندا, بۇل تاعدىر دا قۇم جۇتقانداي ءىز-ءتۇزسىز كەتپەكشى ەكەن. ءبىز جازىپ, ەل وقىعاننان كەيىن تاپ وسى كەپتى باستان وتكەرگەندەر ءار اۋىلدان تابىلاتىن دا شىعار. باياعىدا-اق سونى قاعازعا ءتۇسىرىپ, حاتتاپ قويسا قايتەر ەدى. بىراق بارىنە توقتاۋ سالعان ءبىر ءسوز بار, ول – «ۇندەمە».
كينو • 06 قاڭتار, 2023
وتاندىق كينو ءوندىرىسى تەلەسەريالدارمەن تولىعىپ جاتىر ۇلتتىق ارنا بىرقاتار ءساتتى جوبالار جاسادى. الايدا ويلاساتىن جايتتار دا جوق ەمەس. ءبىر بايقاعانىمىز, وتاندىق تەلەسەريالداردى الەۋمەتتىك توپتارعا ءبولىپ ءتۇسىرۋ ءۇردىسى بار سياقتى. تاريحي سەريالداردى زيالىلار, وتباسىلىق سەريالداردى ۇلكەندەر, بۇگىنگى كۇن تۋرالى بولسا, جاستار عانا كورۋگە ءتيىس سەكىلدى. ياعني قانداي سەريال تۇسىرىلسە دە بەلگىلى ءبىر الەۋمەتتىك توپتىڭ مۇددەسى كوبىرەك ەسكەرىلەدى. باسقالارى سوعان فون رەتىندە عانا الىنادى. سول سەبەپتەن دە ءبىز ءالى جالپىحالىقتىق سەريال تۇسىرە الماي كەلەمىز.
رۋحانيات • 23 جەلتوقسان, 2022
ولەڭدى ءتۇسىنۋ ءۇشىن اۋەلى ونىڭ تابيعاتىنا ءۇڭىلۋ كەرەك. مىسالى, وسى ولەڭنىڭ قاي جولدارى ءبىرىنشى تۋدى ەكەن دەپ ويلانۋعا بولادى. ويتكەنى ولەڭنىڭ باس-اياعى تۇگەل بىردەن تۋا سالمايتىنى – ايتپاسا دا تۇسىنىكتى جايت. ەستىپ تە, كورىپ تە, كەيدە باستان وتكەرىپ تە جۇرگەنىمىز العاشقى ەكى جولدىڭ ادامعا قاپىلىستا كەلەتىنى. اللادان تۇسكەن ايان با, بۇل نە ءوزى دەپ تاڭدانىپ تا قالاتىن سەكىلدىسىڭ.
ادەبيەت • 07 قاراشا, 2022
داڭقتى جىلداردىڭ داقپىرتى دا قىمبات
ولجاس سۇلەيمەنوۆ – وراسان زور تۇيسىك يەسى. «از ي يا» كىتابىنىڭ تاقىرىبى ونىڭ وزىنە عانا ءتان سول تۇيسىكپەن تاڭبالاندى. اركىمنىڭ ءوز جاۋابى بولۋعا ءتيىس سۇراققا ءبىزدىڭ ىشىمىزدەگى جاۋاپ تا وسى ەدى. جاقىندا وتكەن مۇحتار اۋەزوۆتىڭ 125 جىلدىق مەرەيتويىندا جانىبەك سۇلەەۆپەن قاتار وتىرىپ قالعانبىز. جانىبەكتى كورگەن سايىن اكەسى ازات سۇلەەۆتىڭ ەسىمى ويعا ورالادى.
ادەبيەت • 16 تامىز, 2022
ءوسۋ مەن ءوشۋدىڭ اراسى ەكى-اق تارماق
وسى ماقالانى جازىپ بولا بەرگەندە, الەۋمەتتىك جەلىگە بۇقار جىراۋ تۋرالى ءبىر جاڭا پوست قىلت ەتىپ شىعا كەلدى. وندا بۇقاردىڭ اقىندىعى مەن اۋليەلىگى تۋرالى وقىعان ادامدى بىردەن ءۇيىرىپ اكەتەتىن تەبىرەنىستى سوزدەر جازىلىپتى. ەگەر ابايدىڭ سىناعانىنان بۇقار جامان اقىن بولا قالسا, الەمجەلىدەگى بۇل پوست تا جازىلمايتىن ەدى. ەندەشە, ءبىزدىڭ دە ايتپاعىمىز باسقا ەكەنىن كوكىرەك كوزى اشىق وقىرمان ءوزى دە تۇسىنەر دەپ ويلادىق.
سۇحبات • 03 تامىز, 2022
جازۋشى, دراماتۋرگ يگەن حاسەن ۇلى: كەرى مىنەز بە, سەرى مىنەز بە دەيتىن ساتتەر دە باستان ءوتتى
ءبىز كورگەن اعالاردىڭ ىشىندە «رەسمي» تۇردە سەرى اتانعاندار ساۋساقپەن سانارلىق قانا ەكەن. ال انشىلىگى, اڭشىلىعى, ءازىل-قالجىڭى جاراسقان ناعىز سەرىلەر بىرقىدىرۋ ەدى. جاپان قايعى شەگىپ, جالعان اڭىز قالىپتاستىرۋشىلار دا بار, ارينە. شىندىعىندا, ناعىز سەرىلىك ەل اراسىنىڭ اڭگىمەسىن جاقسى بىلەتىن, جۇرگەن-تۇرعان جەرى ءداستۇر مەن دارىسكە تولى ادامدارعا بەك جاراساتىن. قازاق ەنتسيكلوپەدياسىنىڭ نەگىزىن قالاۋشىلاردىڭ ءبىرى, جازۋشى, دراماتۋرگ يگەن حاسەن ۇلى دا – سونداي ەرى موينىنا كەتپەگەن سەرى كىسى. دەگەنمەن اڭگىمەمىزدى قالامگەردىڭ ەڭبەگى كوبىرەك سىڭگەن ۇلتتىق شەجىرەدەن باستادىق.
رۋحانيات • 12 ماۋسىم, 2022
قوڭقايعا قول سوققان كۇن نەمەسە ادەبيەتتە جاعىمسىز كەيىپكەرلەر نەگە ازايىپ كەتتى؟
كلاسسيكتەر قالامىنان جاعىمسىز كەيىپكەرلەردىڭ تۇتاس ءبىر گالەرەياسى تۇزىلگەن ەكەن. سولاردىڭ كەيىپكەر رەتىندە ەستە قالعان بەينەلەرىن كورمەگە قويسا قايتەر ەدى. وندا جاعىمدى كەيىپكەردىڭ قاسىنا توقتاماعان ادام, جاعىمسىز كەيىپكەردىڭ قاسىنا توقتار ەدى. سەبەبى جاعىمدى كەيىپكەر كوبىنشە جاساندى, ال جاعىمسىز كەيىپكەر كوبىنشە شىنايى بولىپ كەلەدى.
ادەبيەت • 06 ماۋسىم, 2022
قازاق جازۋشىسى نەگە الەم جازۋشىسى بولا المايدى نەمەسە «ءسوز سيقىرىنان» «فانتوم-دەرتكە» دەيىن...
