مەديتسينا • 11 اقپان, 2025
«قانت ديابەتى» ۇعىمىن قازاقتىلدى عىلىمي اينالىمعا ەنگىزگەن
قازىر كەڭ قولدانىستاعى «قانت ديابەتى» ۇعىمىن بىلەمىز. بىراق ونى قازاقتىلدى عىلىمي اينالىمعا كىمنىڭ ەنگىزگەنىن بىلە بەرمەيمىز. بۇل – ەسىمى ۇلكەن ارىپپەن جازىلاتىن, سەبەبى جانىنا شيپا ىزدەگەن تالايدىڭ العىسىن العان ەندوكرينولوگ, جوعارى بىلىكتى دارىگەر, مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, پروفەسسور ماكوش ىبىراەۆا.ول – مەديتسينالىق وقۋلىقتارداعى «ىشكى اۋرۋلار» تەرمينىنىڭ, ەندوكرينولوگيا بويىنشا كلينيكالىق لەكتسيالاردىڭ اۆتورى. ال ونىڭ عىلىمعا كەلۋى ءتىپتى دە قىزىق.
عىلىم • 11 اقپان, 2025
گەنەتيكا – ءبىزدىڭ قوعام ءۇشىن ءارى قىزىق, ءارى جۇمباق الەم. ويتكەنى عىلىمنىڭ بۇل باعىتىندا ءالى دە «اشىلماعان ارالدار» كوپ. سول سىردىڭ بىرنەشەۋىن اشۋعا كۇش سالعان جان وتاندىق عىلىمنىڭ ەكى بىردەي, اتاپ ايتقاندا, تۇقىمقۋالاۋ مەن دەنساۋلىق باعىتى بويىنشا دامىتۋعا ايتارلىقتاي ۇلەس قوسىپ كەلەدى. شەتەلدەردەن قانشاما ۇسىنىس تۇسسە دە, ەلدە قالۋدى ءجون كورگەن كەيىپكەرىمىز – بازاسىندا بىرنەشە زەرتحاناسى, عىلىمي ورتالىعى, 150-دەي قىزمەتكەرى بار ۇلكەن ينستيتۋتتى باسقاراتىن ەڭ جاس باسشىلاردىڭ ءبىرى.
عىلىم • 11 اقپان, 2025
الەمدە كەيىنگى 20 جىل بويى زەرتتەلىپ كەلە جاتسا دا, ايتارلىقتاي ناتيجەسى بولماعان باعىتتا جاڭالىق اشىپ, ءبۇتىن ءبىر سالادا بەتبۇرىس جاساعان عالىم ءبىزدىڭ ەلدە تۇرادى. ونىڭ ەلەۋلى ەڭبەگىنەن كەيىن الداعى ۋاقىتتا قازىر وقىتىلىپ جۇرگەن دۇنيەجۇزىندەگى بيولوگيا وقۋلىقتارى قايتا جازىلۋى بەك مۇمكىن. سونداي-اق قاتەرلى ىسىك, بۇگىندە ءالى ەمى تابىلماعان پاركينسون, التسگەيمەر سەكىلدى اۋرۋلاردىڭ الدىن الار, شيپا بولار دارىلەر جاسالۋى ءتىپتى دە عاجاپ ەمەس.
قوعام • 11 اقپان, 2025
التى نوبەل لاۋرەاتىنان حات العان قىز
10 جاسار وقۋشى اسىلجان باقىتجانقىزى 6 بىردەي نوبەل لاۋرەاتىنان حات الىپتى. تاڭعالدىرعان جايت تۋرالى كەيىپكەرىمىزىڭ اكەسى ءوزىنىڭ الەۋمەتتىك جەلىدەگى پاراقشاسىندا جاريالادى. ونىڭ ايتۋىنشا, بالاسى 1-سىنىپقا بارماي تۇرىپ «عالىم بولعىم كەلەدى» دەپتى.
پىكىر • 05 اقپان, 2025
ەلىمىزدىڭ سولتۇستىك پەن ورتالىق وڭىرلەرىندە ايازدىڭ سەبەبىنەن ساباق بولمايتىنىن بىلە قالسا, وقۋشىلار قوس قولىن كوتەرىپ قۋاناتىنىن كوز كوردى. مۇعالىمدەردىڭ ىشىندە دە (تانىس پەداگوگتەردەن, ارەكەتىنەن) ارقانى كەڭگە سالاتىنداردىڭ بارىن بىلەمىز. اتا-انالار اراسىندا دا تاڭمەن تالاسىپ, قارلاتىپ, بورانداتىپ بالاسىن مەكتەپكە تاسىعىسى كەلمەيتىندىكتەن, ءبىلىم باسقارماسىنان «ساباق بۇگىن دە بولمايدى» دەگەندى كۇتىپ وتىراتىندار جەتەرلىك.
زاڭ مەن ءتارتىپ • 04 اقپان, 2025
بىلتىر 1 شىلدەدە «عىلىم جانە تەحنولوگيالىق ساياسات تۋرالى» زاڭ قابىلداندى. قۇجاتقا قول قويىلعانعا دەيىن جوباعا عالىمدار تاراپىنان وتاندىق عىلىمدى دامىتۋعا, سالاداعى ءبىراز كەدەرگىنى جويۋعا, عىلىمي ۇيىمداردىڭ جۇمىسىن جەتىلدىرۋگە بايلانىستى وتە كوپ ۇسىنىس ايتىلدى. الايدا ءتۇرلى سەبەپپەن قوسىلماي قالدى. ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىرۋ ماقساتىندا زاڭعا وزگەرىستەر ەنگىزىلمەك. وسىعان وراي وتكەن اپتادا ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسى اشىق تالقىلاۋ ۇيىمداستىردى, پىكىرتالاسقا سول كەزدەگى عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ۆيتسە-ءمينيسترى دارحان احمەد-زاكي (ماتەريال دايارلانىپ جاتقان كەزدە رەكتورلىق قىزمەتكە اۋىستى – رەد.), ءماجىلىس دەپۋتاتى ەلنۇر بەيسەنباەۆ, عالىمدار قاتىستى. وتىرىستاعى ورىندى ويلار مەن لايىقتى ۋاجدەردىڭ جازباشا نۇسقاسىن وقىرماندارعا ۇسىنامىز.
ءبىلىم • 30 قاڭتار, 2025
ينجەنەر مامانداردى دايارلاۋ تۇيتكىلى
مەملەكەت باسشىسى بىلتىرعى 12 ساۋىردەگى عىلىم جانە تەحنولوگيالار جونىندەگى ۇلتتىق كەڭەستىڭ وتىرىسىندا حالىقارالىق ستاندارتتار مەن تاجىريبەنى ەسكەرە وتىرىپ, ينجەنەرلىك كادرلاردى دايارلاۋدىڭ ۇلتتىق مودەلىن ازىرلەۋدى تاپسىردى. تاپسىرمانى ىسكە اسىرۋدىڭ بارىسى قانداي؟ بۇل تۋرالى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە وتكەن بريفينگتە باياندالدى.
ءبىلىم • 29 قاڭتار, 2025
پەنسيلۆانيا ۋنيۆەرسيتەتى گرانت ۇسىندى
وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگىنىڭ تاراتقان اقپاراتىنا سۇيەنسەك, شەتەلدىك بەلدى جوعارى وقۋ ورنىنىڭ گرانتىن ولجالاعان وقۋشى بۇگىندە نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبىندە ءبىلىم الىپ ءجۇر. ەندى مەكتەپتەگى وقۋىن بىتىرگەن سوڭ, ءوزىن شاقىرعان پەنسيلۆانيا ۋنيۆەرسيتەتىندە گرانتتا وقي الادى. اتالعان ۋنيۆەرسيتەت ايۆي ليگاسىنا (Ivy League – امەريكانىڭ جانە الەمنىڭ ەڭ ۇزدىك جوعارى وقۋ ورىندار قاۋىمداستىعى) كىرەدى. قاۋىمداستىق قۇرامىنداعى ءبىلىم وردالارى ونداعى وقىتۋ ساپاسىنىڭ جوعارىلىعىمەن ەرەكشەلەنەدى, قاۋىمداستىقتىڭ قۇرامىندا گارۆارد ۋنيۆەرسيتەتى سەكىلدى بەدەلدى وقۋ وردالارى بار.
ءبىلىم • 28 قاڭتار, 2025
قاڭتارداعى ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ (ۇبت) ءوتىپ جاتىر. 13 قاڭتاردا باستالعان تەستىلەۋدى 2 اپتادا 79 مىڭنان اسا ادام, ونىڭ ىشىندە ەرەكشە ءبىلىم بەرۋ قاجەتتىلىكتەرى بار 203 تالاپكەر (ولارعا قوسىمشا 40 مينۋت بەرىلەدى) تاپسىرعان. تەستىلەنۋشىلەردىڭ 30 پايىزى شەكتى بالل جيناي الماسا, 111 ادامنىڭ ناتيجەسى جويىلعان.
ءبىلىم • 25 قاڭتار, 2025
«بولاشاق» ستيپەندياسىنىڭ تالابى وزگەردى
«بولاشاق» ستيپەندياسىن تاعايىنداۋ ءۇشىن ۇمىتكەرلەردى ىرىكتەۋ قاعيدالارىنا وزگەرىستەر ەنگىزىلدى. بۇل تۋرالى عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگى حابارلادى. جاڭا تالاپتاردىڭ تىزبەگىنە كوز سالساق, ۇمىتكەرلەرگە ءۇمىت سىيلايتىنى دا, دايىندىعىن پىسىقتاۋعا يتەرمەلەيتىنى, بۇرىن بولماعان كاتەگوريانىڭ ءتۇرى دە بار.
