جانىبەك ءاليمان
جانىبەك ءاليمان«Egemen Qazaqstan»
268 ماتەريال تابىلدى

تانىم • 05 قازان, 2022

تۇتاستىقتى تۋ ەتكەن سۋرەت

ءبىز اۋەلگىدە مەملەكەت جەرىنىڭ تۇتاستىعى, شەكارا تۋرالى جازباق نيەتىمىز بولعان. تەگىندە قازاق «جەرى بايدىڭ – ەلى باي» دەپ بەكەر ايتپاعان. تۋعان جەر, اتامەكەن اتتى قاسيەتتەر جۇرە-جۇرە ادام ساناسىنا ءسىڭىسىپ, سول حالىقتىڭ وزىنە اينالىپ كەتەتىن سياقتى. بەلگىلى سۋرەتشى سەيسەنحان ماحانبەتتىڭ قىلقالامىنان شىققان تۋىندى ءبىزدى ۇلت بىرلىگى مەن جەر تۇتاستىعىنا تىكەلەي بايلانىستى دەگەن ويعا جەتەلەدى.

ەگەمەن قازاقستان • 05 قازان, 2022

وقىرماننىڭ رۋحاني ولجاسى

كەشە استاناداعى «قازپوشتا» اكتسيونەرلىك قوعا­مى ءداستۇرلى «باسپاسوزگە جازىلۋشىلار كۇنىن» ۇيىم­داس­تىرىپ, ۇمىتتەرىن ۇكىلەگەن ءۇش تاراپتىڭ باسىن قوستى. اتاپ ايتقاندا, قازپوشتالىقتار مەن گازەت-جۋرنال وكىلدەرى ءھام جازىلۋشى وقىرمان اراسىندا قويان-قولتىق قارىم-قاتىناس ورنادى.

ادەبيەت • 03 قازان, 2022

گۇل – سۇلۋلىق پەن ىزگىلىك ءرامىزى

كەڭ بايتاق قازاق پوەزياسىندا گۇل تۋرالى تۇڭعىش ولەڭ جازعان اقىن كىم ەكەن دەپ ويعا قالاسىڭ كەيدە. اباي باستاعان بەرىدەگى اقىنداردىڭ قاي-قايسىسىنان بولسىن كەزدەستىرەرىمىز انىق-اۋ. ءبىزدىڭ دالانىڭ توپىراعى ۇلى, تامىرى تەرەڭ بولماسا اباي قايدان شىقتى دەگەن سۇراق كولدەنەڭدەيدى. «جانىپ تۇرعان جاس ءومىر – القىزىل گۇل, سيپاتتاۋعا قىزىعىن جەتپەيدى ءتىل» ء(بىرجان سال) دەيتىن جولدار دا جوقتان تۋا سالا ما؟ قايتكەن كۇندە قازاق توپىراعىنا بىتكەن قۇناردان ونگەن ولەڭ-جىردىڭ تامىرى تىم-تىم تەرەڭدە ەكەنى تالاس تۋدىرمايدى.

ادەبيەت • 28 قىركۇيەك, 2022

كياكۋ ولگەن كۇن...

باسقانى قايدام, ۇلتىنىڭ قايعى-قاسىرەتىن تەرەڭىرەك ۇعىپ, ادامزاتقا ورتاق مۇڭدى جان-جۇرەگىمەن سەزىنۋگە تىرىسقان جاننىڭ قايعىسىن ارىدەن قوزعاپ, تولعاندىرماي قويمايتىن بىردەن ءبىر شىعارما – تولەن ابدىكتىڭ «توزاق وتتارى جىمىڭدايدى» پوۆەسى دەر ەدىك. باستاپ كەلىپ جىبەرگەندە ءبىر دەممەن وقىلا جونەلەتىن تۋىندى ءبىزدىڭ حالىقتىڭ, ءبىزدىڭ ۇلتتىڭ باسىنان كەشىرگەن اۋىرتپالىق پەن مەحناتتى تەرەڭىنەن قوزعاپ, ءتىپتى كوزگە جاس الدىرار تۇسى دا از ەمەس.

رۋحانيات • 26 قىركۇيەك, 2022

ءان وقۋ

ء«ان ايتۋ – پوەزيا وقۋدىڭ ەڭ بيىك شىڭى» دەگەن ءسوزدى ءبىر ەمەس, بىرنەشە مارتە ەستىپ ەدىم. بۇعان كەلىسۋگە دە, كەلىسپەۋگە دە بولاتىن سياقتى. اركىمنىڭ تالعامىنا بايلانىستى الۋان پىكىر ءوربي بەرەتىنى بار. قولىنا دومبىراسىن الىپ ميكروفونمەن «سويلەپ» الدە «سويلەسىپ» تۇرعان ءانشىنى سان كوردىك. شىبىننىڭ دىبىسى ەستىلەر ەدى-اۋ وندايدا. ءان شارىقتاپ نەمەسە ۇزىلەردەي تاعى دا جالعانعان ساتتە اناۋ ءبىر تۇستان الدەبىر تىڭدارمان ەرىكسىز ء«پالى!», دەپ قالماي ما سوندا؟! انمەن بىرگە تەربەلىپ وتىرعان جان ەرىكسىز ىشكى كۇيىن شىعارىپ قوياتىنى تاڭسىق ەمەس قازاق ورتاسىندا.

قوعام • 26 قىركۇيەك, 2022

جىر الىبى دارىپتەلدى

وتكەن سەنبىنىڭ كەشىندە جىر الىبى جامبىلدىڭ رۋحى اسپانداپ بەردى. اس­تانا تورىندە. دالىرەك ايت­­قاندا, تاشەنوۆ كو­شە­سىنىڭ بويىنداعى جامبىل جاباەۆ ەس­كەرت­كىشىنىڭ ال­دىندا رەس­پۋبليكالىق «كۇي اناسى» قورىنىڭ ۇي­ىم­داس­تىرۋىمەن اقىن شى­عارماشىلىعىنا ار­نالعان V «جىر مەن كۇي جار­­مەڭكەسى» ءوتتى. ون­دا جاس جەتكىنشەكتەر جام­بىل جىر­لارىن وقىپ, كۇي شەرتتى.

رۋحانيات • 25 قىركۇيەك, 2022

كىتاپ فەستيۆالى – ەل كوزايىمى

وتكەن جۇما كۇنى استاناداعى ۇلتتىق اكادەميالىق كىتاپحانانىڭ الدىندا Kitaptime – 2022 رەسپۋبليكالىق كىتاپ فەستيۆالى ۇيىمداستىرىلدى. وندا وقىرماندار مەن اۆتورلار, اقىن-جازۋ­شىلار مەن ادەبيەتقۇمار جۇرت كىتاپ جارمەڭكەسىندە قاۋىشىپ, ەمىن-ەركىن ديدارلاسىپ, مارە-سارە بولىستى. وسى كۇنى ەلوردا تورىندە باستالعان مادەنيەت پەن رۋحتىڭ جارمەڭكەسى ءبىر مەزەتتە بارلىق ايماقتا, ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە ءوتىپ جاتتى.

ادەبيەت • 21 قىركۇيەك, 2022

تۇلعا جونىندە قوس تومدىق

ءومىرىن ۇلت تاعدىرىنىڭ ءوسىپ-وركەندەۋىنە بايلاعان تۇلعانىڭ ايتقان ءسوزى, جۇرگەن جولى, ىستەگەن ءىسى جاستارعا قاشاندا ۇلگى-ونەگە. سونداي ونەگەلى جاننىڭ ءبىرى اسانباي اسقاروۆتىڭ ەسىمىن ەل اسقان سۇيىسپەنشىلىكپەن ەسكە الاتىنى تۋرالى اڭگىمە كوپ. «باسشى بولساڭ اسەكەڭدەي بول!» دەپ وتىراتىن كورىنەدى تامام تۇستىكتىڭ جۇرتى. سول كىسىنىڭ ءومىرى مەن قىزمەتى تۋرالى ورتالىق مەملەكەتتىك ارحيۆ ازىرلەگەن «اسانباي اسقاروۆ» اتتى ەكى تومدىق كىتاپ شىقتى جاقىندا.

ادەبيەت • 18 قىركۇيەك, 2022

سوڭعى سارىن تۋدىرعان سونى شىعارما

قازاق پوەزياسىنىڭ قۇلاگەرى ءىلياس جانسۇگىروۆتىڭ «كۇي» پوەماسىندا عالامات تىلسىم كۇش بار. «قوبىزشى مولىقباي شال ماتايداعى» دەپ باستالماۋشى ما ەدى شىعارما؟! اۆتوردىڭ اقىندىق قۋاتىن, ولەڭ ولكەسىندەگى, ولكەسىندەگى ەمەس, جىر قاعاناتىنداعى كەمەل داۋسى مەن شەبەرلىگىن تەرمەلەپ جاتپايمىز. سەبەبى ودان كەيىنگى قازاق پوەزياسى وسى ءىلياس, ماعجان, ساكەندەرگە قاراپ بوي تۇزەگەنىن اڭعارۋ قيىن ەمەس. ءتىپتى سولار باستاپ جازىپ كەتكەن ۇلتتىق تاقىرىپتاردى باسقا قىرىنان تولعاپ, جاڭاشا جىرلاۋعا تىرىسقانى بايقالادى. ايتپاعىمىز, ءىلياستىڭ «كۇي» شىعارماسىنىڭ تەرەڭ ەمەۋرىنى مەن استارىندا.

ونەر • 15 قىركۇيەك, 2022

تولقىتىپ تولاعايدىڭ ماقپال ءتۇنى...

جۇدىرىقتاي عانا جۇرەكتەن تۋعان ءان الىستارعا اتتانادى. قۇرلىق اسقانى بىلاي تۇرسىن, عاسىرلاردان عاسىرلارعا كوشىپ, ادام رۋحىمەن بىرگە ءومىر سۇرە بەرەدى. اتاقتى يليا جاقانوۆ­تىڭ «تولاعاي» ءانى جاپونيانىڭ توكيو قالاسىنداعى الەم حالىقتارى مۋزىكالارىنىڭ مۋزەيىندە ساقتاۋلى تۇرعانىن ءانشى قايرات بايبوسىنوۆتىڭ ءوزى ايتادى. 1990 جىلداردىڭ ىشىندە سماتاي ۇمبەتباەۆ ەكەۋىن جاپونياعا ارنايى شاقىرتقاندا, قايرەكەڭ الگى مۋزەيگە وسى ءاندى جازدىرىپ كەتىپتى.

ياندەكس.مەتريكا