ونەر • 01 ماۋسىم, 2023
قوبىزشى ىقىلاستىڭ تەلەگەي مۇراسى
قورقىتتان قالعان قاسيەتتى قىلقوبىزدى بەرىدە ىقىلاس دۇكەن ۇلى ۇستاپتى. سوناۋ سارىسۋ مەن شۋ وزەنى بويىنان شالقىعان سارىن عاسىرلار بويى كۇللى قازاق دالاسىن ارالاپ, كۇنى كەشە عانا استاناداعى روزا باعلانوۆا اتىنداعى «قازاقكونتسەرت» زالىندا كۇڭگىرلەپ, قايتا جاڭعىرعانداي كۇيگە بولەگەن كونتسەرتكە كۋا بولدىق.
زەردە • 31 مامىر, 2023
قازاق رۋحانياتىنىڭ بەل ورتاسىندا تۇرعان بىرەگەي تۇلعا, داۋىرلەر مەن زامانالار قۇندىلىعىن بۇگىنگە جالعاعان كورەگەن ابىز, بولاشاقتى بولجاعان, ايتقانى كەلگەن دۋالى اۋىز, جۇرت اۋليە تانىعان اقىن ءماشھۇر-ءجۇسىپ كوپەي ۇلىنىڭ تاڭدامالى بەس تومدىق جيناعىنىڭ تۇساۋكەسەر ءراسىمى كەشە استاناداعى «Sheraton Astana Ballroom» قوناقۇيىندە ءوتتى. ءماشھۇر-ءجۇسىپ كوپەي ۇلىنىڭ 165 جىلدىعىنا وراي م.اۋەزوۆ اتىنداعى ادەبيەت جانە ونەر ينستيتۋتىنىڭ عالىمدارى ازىرلەپ, قۇراستىرعان بەس توم – اقىننىڭ بۇرىنعى باسىلىمدارى مەن قولجازباسىن نەگىزگە الا وتىرا, ەكشەلىپ سۇرىپتالعان مۇرا.
ادەبيەت • 28 مامىر, 2023
جاپونداردا ساكۋرا گۇلدەگەن شاق – ۇلى توي. مەملەكەتتىك ماڭىزى بار مەرەكە, ۇلتتىق مەيرام. سول ءۇشىن ساياحاتشىلار جان-جاقتان مىڭداپ اعىلادى. شيە تالى ساكۋرانىڭ بۇرشىك جارعانىن, گۇلدەگەنىن كەرەمەت كورىپ قىزىقتايدى, اقىرىندا ناۋرىز ايىنىڭ ىشىندەگى بىرەر اپتا اراسىندا ساكۋرانىڭ گ ۇلى ۇشىپ جوعالادى.
ونەر • 23 مامىر, 2023
مىڭ جۇرەكتە كۇمبىرلەگەن كۇي-اۋەن
قازاق دومبىرادان استە جالىقپايدى ەكەن. ايگىلى كونتسەرت اراسىندا اتتى قوسىن لاپ بەرگەندەي قۇرمانعازى «سارىارقاسىنىڭ» ءۇزىندىسى زالدى كۇڭىرەنتە بارعاندا, تىڭدارمان ورنىنان تۇرىپ كەتەردەي قوشەمەت ءۇستى-ۇستىنە ۇدەي ءتۇستى. بۇل مادەنيەت جانە ونەر قىزمەتكەرلەرى كۇنىنە وراي «استانا وپەرا» تەاترىندا قويىلعان مارات بيسەنعاليەۆتىڭ « ۇلى دالا اۋەنى» اتتى سالتاناتتى وداسىنىڭ ورتاسىنداعى ءسات قانا. تەڭىزدەي نايقالعان تىڭدارمان ىقىلاسىن تامشىداي ساتىنەن-اق اڭعارا بەرىڭىز. دومبىراعا, ۇزاق سارىندى كۇي مەن اۋەنگە, جالپى مادەنيەتكە دەگەن سۇيىسپەنشىلىگى وسىنداي حالىقتىڭ.
جاستار • 21 مامىر, 2023
«Juzz band» – جاس ونەرپازدار باستاماسى
قازىر «تاۋەلسىزدىك ۇرپاقتارى» دەگەن ۇعىم بار. قازاقستان جاستارىنىڭ يدەياسى, سانا-سەزىمى, كوزقاراسى, ونەرى, ءبىلىم-بىلىگى, تاعى باسقا قابىلەتتەرى سىنعا ءتۇسىپ, اراسىنان ۇزدىكتەرى ەكشەلىپ, قوعام يگىلىگىنە جاراپ جاتسا نۇر ۇستىنە نۇر ەمەي نە؟ وسى يدەيانى كوتەرگەن مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ەكەنىن اتاپ ايتقىمىز كەلەدى.
ادەبيەت • 17 مامىر, 2023
قازاق اقىن-جازۋشىلارىنىڭ كوشپەلىلەر ومىرىنە, تۇركى داۋىرىنە سوقپاعانى كەمدە-كەم شىعار. بەرگى كۇننىڭ سۋرەتىنە جان بىتىرگەننىڭ وزىندە تامىردى, نەگىزگى وزەكتى سول زامانداردان تارتىپ جاتادى. شاكارىم قۇدايبەردى ۇلىنىڭ «قازاقتىڭ ارعى اتاسى باتىر تۇرىك» دەۋى, ماعجان جۇماباەۆتىڭ «تۇركىستانى», ۇلىقبەك ەسداۋلەتتىڭ ء«بىز – تۇركىلەرمىز» دەپ سارناپ الا جونەلەتىن جىر سارىنى, تىزە بەرسە كوپ. ءتاڭىر تەكتى تۇركىلەر ءداۋىرى ايداي اقيقاتتىڭ ءوزى بولا تۇرا, شىنىندا دا تاريحتىڭ ەرتەگىسى سياقتى. «تۇراندى تۇگەلىمەن بيلەپ تۇرعان, ەرتەدە ەرتەگى حان افراسياب» دەيتىنى سوندىقتان شىعار ماعجان اقىننىڭ.
پوەزيا • 16 مامىر, 2023
جاستار پوەزياسى – نەمىس تىلىندە
ورتالىق ازيا, اتاپ ايتقاندا, قازاقستان, قىرعىزستان, تاجىكستان, تۇرىكمەنستان جانە وزبەكستان توپىراعىندا تۇلەگەن جىرلار كارى قۇرلىقتا قاناتىن قومداپ, المانيا رۋحانياتىنا ات ءىزىن سالدى. ءتۇبى ءبىر تۇركى حالىقتارى جاس شايىرلارىنىڭ شوعىر-شوعىر جىرلارى تۇتاسقان قالىڭ انتولوگياعا ەنگەن ءار ەلدىڭ جىرى انا تىلىندە ءھام نەمىس تىلىنە تارجىمالانعان نۇسقاسى قوسا جاريالانۋىمەن دە قۇندى. ۋاقىت وتكەن سايىن تامىرى تەرەڭ قازاق جىرلارىنىڭ ءورىسى كەڭىپ-اق كەلەدى. سونىڭ ءبىر مىسالى, گيوتە توپىراعىنا بارىپ, نەمىس وقىرماندارىمەن سىرلاساتىن وسى انتولوگيا.
تاريح • 14 مامىر, 2023
وتكەن كۇندەرى ەرلان تولەۋتاي شىرقاعان ءبىرجان سالدىڭ اتاقتى تۋىندىسى «تەمىرتاستى» الەۋمەتتىك جەلىدەن تىڭدادىم. «اباي» ارناسىنداعى ءبىر باعدارلامادا ارنايى شىرقاعان ەكەن. ءانشىنىڭ داۋىسىنان اتاقتى سالدىڭ قامىرىقتى مۇڭى قۇلاققا كەلگەندەي اسەرلەندىم. اقىننىڭ تەرەڭ مۇڭى شيىرشىق اتقان شابىت كۇشىمەن اسقاقتاپ ەستىلگەنى بولماسا, اسا قامىرىقتى ءان سەكىلدى سەزىلدى. زار, مۇڭ, قامىرىقتى قايعى قابارجىپ جاتقانعا ۇقسايدى تۇبىندە. وسى جولى وسىلاي سەزىلىپ, اسەر ەتتى, بۇعان دەيىن بۇل ءاندى قانشا ەستىسەم دە, اسەرلەنبەگەنىمە قايران قالدىم. ەكى-ءۇش قايىرا تىڭدادىم, اسا قامىرىقتى تۋىندى. كوكەيگە وسىنداي ءسوز ورالا بەردى.
ادەبيەت • 08 مامىر, 2023
اقىننىڭ جۇرەگى – باتىردىڭ مىنەزى
سوعىس تۋرالى ولەڭدەردىڭ ىشىنەن سىرباي ماۋلەنوۆتىڭ جىرلارىن ۇناتىپ وقىسام دا, الدىمنان قاسىم امانجولوۆ شىعا بەرەدى. سۇراپىل جىلداردىڭ رۋحىن سەزىنگىڭ كەلسە, بالكىم ءساپ-ءپال جاقىنداعىڭىز كەلسە, قاسىم مەن سىربايدى قاتار وقۋ كەرەك شىعار دەپ بىلەمىن.
ادەبيەت • 28 ءساۋىر, 2023
كىتاپ وقىمايدى دەگەن – بوس ءسوز
استانادا بەس كۇنگە جالعاسىپ, اپتا سوڭىندا اياقتالعان «Eurasian Book Fair-2023» ەۋرازيا كىتاپ كورمە-جارمەڭكەسى ەلىمىزدە قانشاما جىلدان بەرى ايتىلىپ كەلە جاتقان «قازىر ەشكىم كىتاپ وقىمايدى» دەگەن دايەكسىز ءسوزدىڭ سەڭىن بۇزدى. مۇندا كىتاپ ساۋداسى عانا ەمەس, قازاق مادەنيەتى مەن رۋحانياتىندا قوردالانىپ قالعان ماسەلەلەردىڭ شەتى قىلتيىپ, كوپتەگەن سۇراقتىڭ جاۋابى تابىلدى. «فوليانت» باسپاسى وسىمەن التىنشى رەت ۇيىمداستىرىپ وتىرعان رۋح تويىنا پارا-پار كىتاپ كورمەسىنە مەملەكەتتىك دەڭگەيدە ءمان بەرىلىپ, كەڭ اۋقىم العانى كوڭىل كونشىتتى. بىراق ايتارىمىز باسقا.