وقيعا • 09 مامىر, 2023
رەسمي دەرەككوزگە جۇگىنسەك, قان مايدانعا قازاقستاننان اتتانعانداردىڭ 410 مىڭى قايتا ورالماعان. بۇل جاۋىنگەرلەردىڭ 350 مىڭى قازاق ۇلتىنىڭ وكىلى بولسا, وسىلاردىڭ 271 مىڭى حابار-وشارسىز كەتكەندەر قاتارىندا ەكەن. سول حابارسىز كەتكەن كوپ قازاقتىڭ ءبىرى – قايىرجان تىكشەكەەۆ ەسىمدى جاۋىنگەردىڭ مۇردەسى 2020 جىلدىڭ ناۋرىز ايىندا ۋكراينانىڭ كيەۆ وبلىسىنا قاراستى ماكاروۆسكي اۋدانىنىڭ بوروۆكا سەلوسى ماڭىنان تابىلدى. سول جىلدىڭ قازان ايىندا قازاق جاۋىنگەرىنىڭ سۇيەگى استانا قالاسىنا ۇشاقپەن جەتكىزىلىپ, ەلورداداعى اسكەري-تاريحي مۋزەيدە مارقۇمدى ۇلىقتاۋ ءىس-شاراسى وتكىزىلگەن سوڭ, كىندىك قانى تامعان داۋقارا اۋىلىنداعى اتا-بابا قورىمىنا جەرلەندى. وسىلاي قاتارداعى سولدات قايىرجان تىكشەكەەۆكە 80 جىلدان كەيىن عانا تۋعان جەرىنەن توپىراق بۇيىردى.
تاريح • 09 مامىر, 2023
ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس تاريحىندا كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىن العان فاشيست گەرمانيا اسكەرى ۆەرماحتىڭ كىشى كومانديرى ۇلتى نەمىس جىگىتى بولعانىن كوبىمىز بىلە بەرمەيمىز. بۇل باتىردىڭ اتى-ءجونى – فريتس شمەنكەل (Fritz Schmenkel) ەكەن.
پىكىر • 20 ءساۋىر, 2023
قوعامدى تانۋ سول ورتادا ءومىر ءسۇرىپ جاتقان ادامداردى تانۋدان باستالادى. ال ادامدى تانۋدىڭ جولى – ول ءومىر سۇرگەن وتباسى, وشاق قاسى وعان قانداي تاربيە بەردى, سوعان كوڭىل اۋدارامىز. ياعني ىزگى ادام ونەگەلى, ىزگى وتباسىنىڭ – جەمىسى.
رۋحانيات • 18 ءساۋىر, 2023
الاش ارىستارىنىڭ ۇستازى بولعان اۋىل مولداسى تۋرالى نە بىلەمىز؟
حح عاسىر باسىندا قازاق ازاماتتارى رەسەيدىڭ جوعارى وقۋ ورىندارىندا, جەرگىلىكتى گيمنازيا ءھام سەميناريالاردا, ولكەلىك اسكەري رەالدىق ۋچيليششەلەر مەن كادەت كورپۋستارىندا, ودان قالدى «عاليا» ء(ۇفا), «راسۋليا» (ترويتسكى), «حۇساينيا» (ورىنبور) سياقتى زاماناۋي مەدرەسەدە ءبىلىم الىپ, قازان توڭكەرىسى بۇرق ەتكەن بۇلعاق جىلدارى پايدا بولعان اپالاس-توپەلەستە جەكە ەل بولۋدىڭ قامىن ويلادى, وسى جولدا باستارىن بايگىگە تىكتى. ءتىرى قالعاندارى كەڭەس زامانىندا ءبىلىم-عىلىم جولىندا ايانباي ەڭبەك ەتتى.
مەرەكە • 21 ناۋرىز, 2023
اتام قازاقتىڭ «ديىرمەننىڭ تاسىنداي شىر اينالعان دۇنيە-اي» دەگەنىندەي, بارىس جىلى ۋاقىتتىڭ تەرەڭ قويناۋىنا ءسىڭىپ, ەندى مىنە, مىنەزى جۇمساق جان بالاسىنا قياناتى جوق مامىق ءجۇندى جانۋار – قويان جىلى عالامنىڭ اق بوساعاسىن اتتادى.
پىكىر • 20 ناۋرىز, 2023
«كەمدى كۇن, قىزىق داۋرەن تاتۋ وتكىز, جەتپەسە, بىرىڭدىكىن ءبىرىڭ جەتكىز!» دەپ اباي ايتقانداي, دۇنيەنىڭ تىرەگى – تاتۋلىق. تاتۋ ەلدىڭ بەرەكەسى ارتادى, بىرلىگى بەكيدى. ەرتە داۋىردەن بىزگە جەتكەن مىناداي ءاپسانا بار. قۋاتى مىعىم, جاساعى مىقتى ءبىر پاتشا تەڭىزدىڭ ارعى جاعىندا الىستا جاتقان بەيتانىس ەلگە شابۋىل جاساۋ ءۇشىن قام جاسايدى. اۋەلى ەلشىلەرىن جىبەرىپ, اڭدىسىن بايقايدى. جىبەرگەن ەلشى-تىڭشىلارى پاتشاعا كورگەن-بىلگەنىن ايتىپ كەلەدى. «ول ەلدىڭ بىرلىگى بەكەم, اعايىن اراسىنداعى تاتۋلىعى تاس قامالداي بەرىك ەكەن. اعاسى ءۇشىن ءىنىسى, ەلى ءۇشىن ۇلانى جانىن بەرۋگە دايار تۇرعان جۇرتتى كوردىك», دەپتى تىڭشىلار. بارلاۋشىلاردىڭ بايانىن تىڭداعان پاتشا باسىن شايقاپ: «تاتۋلىعى تەرەڭ ەلدى جاۋ المايدى, بىرلىگى بەكەم جۇرتقا جۇت كەلمەيدى» دەگەن ولارعا سوقتىقپايىق, جەڭىلىپ ماسقارا بولادى ەكەنبىز», دەپتى.
رۋحانيات • 15 ناۋرىز, 2023
جىل اتاۋلارى بەينەلەنگەن مۇرالار
جىل اتاۋلارىنىڭ شىعۋ تاريحى جايلى عىلىمي-كوپشىلىك بولجام كوپ. اتالعان تاقىرىپ بويىنشا زەرتتەۋ جاساعان جاراتىلىستانۋ ماماندارى 12 جىل اتاۋى ءتىپتى عۇندار داۋىرىندە بولعان دەگەن پايىم ايتادى. سوعان قاراعاندا, جىل اتاۋلارىنىڭ تاريحى تىم تەرەڭدە جاتقان سىڭايلى.
حالىق • 09 ناۋرىز, 2023
حالقىمىزعا قايتا ورالعان ءاز-ناۋرىز مەرەكەسى جالپىۇلتتىق مەيرام رەتىندە رەسمي مارتەبە العانىنا دا مىنە, 32 جىلدىڭ ءجۇزى بولدى. 1991 جىلى ناۋرىزدىڭ 15-ىندە قازاق كسر پرەزيدەنتىنىڭ جارلىعى شىعىپ, «ناۋرىزدىڭ 22-ءسى – حالىقتىق مەرەكە «ناۋرىز مەيرامى» بولىپ جاريالاندى.
ايەل الەمى • 06 ناۋرىز, 2023
ەس جيىپ, ەتەك باسپاعان بالا كەزىمىزدە: «كەڭەس ەلىندە قازاقستان دەگەن مەملەكەت بار. قازاقتىڭ ءتۇپ-تۇقيانى سول جەر ەكەن» دەگەندى ۇدايى ەستىپ ءھام سول «جۇماق» مەكەندى اڭساپ وستىك. ياكي, بىزدەر ءۇشىن «قازاقستان» دەگەن ءسوز قيالىمىزداعى «مەككە-مەدينە» ەدى. ءبىر كۇنى دۇنيەنى دۇڭك ەتكىزىپ توسىن جاڭالىق ەستىلدى. ءوزىمىزدىڭ اۋىلداس اعامىز قابيداش «قازاقستاننان ايەل الىپ كەلىپتى».
ءدىن • 02 ناۋرىز, 2023
مەدرەسەدەگى ءبىلىم مەملەكەت تالابىنا ساي ما؟
وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنە دەن قويساق, ەلىمىزدە 9 كوللەدج-مەدرەسە جۇمىس ىستەيدى. وسى ورايدا «مەدرەسەدەگى ءبىلىم مەملەكەت تالابىنا ساي ما؟» دەگەن زاڭدى ساۋال تۋىندايدى. وسى سۇراققا جاۋاپ ىزدەپ كورەيىك.