Egemen Qazaqstan
Egemen Qazaqstan
24558 ماتەريال تابىلدى

ءبىلىم • 10 ءساۋىر, 2023

ەليتارلىق ءبىلىم جولىندا

پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ وتكەن جىلعى حالىققا جولداۋىندا «...مەك­­تەپتەردەگى ورتا ءبىلىمنىڭ ساپاسىن كوتەرۋدە, بىلىكتى پەداگوگ كادرلاردى دايارلاۋدى جەتىلدىرۋدە دارىندى جاستاردى ىرىكتەپ, وتاندىق جانە شەتەلدىك جوعارى وقۋ ورىندارىنا دايارلاۋ» مىندەتىن كۇن تارتىبىنە قويعان ەدى.

سەنات • 10 ءساۋىر, 2023

ءىس-شارالار جوسپارى

سەنات سپيكەرى ماۋلەن اشىمباەۆتىڭ توراعالىعىمەن پالاتا بيۋروسىنىڭ وتىرىسى ءوتتى. وندا ءVIIى سايلانعان پارلامەنتتىڭ ءى سەسسياسىنا ارنالعان سەناتتىڭ نەگىزگى ءىس-شارالار جوسپارى جانە 11 ساۋىردە وتەتىن پالاتانىڭ كەزەكتى وتىرىسىنىڭ كۇن ءتارتىبى بەكىتىلدى.

تۋريزم • 10 ءساۋىر, 2023

كورىكتى جەرلەرىمىز كوپ, بىراق كەلۋشىلەر از. نەگە؟

بۇگىندە الەم بويىنشا ىشكى جالپى ءونىمنىڭ 10%-ى تۋريزمنەن تۇسەتىنى بەلگىلى. بۇل الەمنىڭ دامىعان ەل­دەرى قىزمەت كورسەتۋ سالاسىنىڭ كىلتىن تابا بىلگەنىن اڭ­عار­تادى. كەيىنگى جىلدارى ەلىمىزدە دە تۋريزم سالا­سى­نا ەرەكشە كوڭىل ءبولىنىپ كەلەدى. مىسالى, جۋىردا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ VIII ساي­لانعان پارلامەنتتىڭ ءبىرىنشى سەسسياسىندا ەل دامۋىنا ۇلەس قوساتىن بىرنەشە ماڭىزدى باعىتقا توقتالىپ, سونىڭ ىشىندە ۇكىمەت پەن پارلامەنت ءتۋريزمدى دامىتۋ ماسە­لەسىنە باسا نازار اۋدارۋعا ءتيىس ەكەنىن جەتكىزدى.«ەلىمىزدەگى ءتۋريزمنىڭ الەۋەتى زور, كورىكتى جەرلەرىمىز وتە كوپ. بىراق سول جەرلەرگە بارىپ دەمالۋعا ءالى دە جۇرت­تىڭ قولى جەتە بەرمەيدى. بۇل سالاعا تىڭ سەرپىن بەرۋ ءۇشىن, ەڭ الدىمەن, ينفراقۇرىلىم ماسەلەسىن كەشەندى تۇردە شەشىپ, قىزمەت ساپاسىن تۇبەگەيلى جاقسارتۋ قاجەت. كاسىپكەرلەر ءتۋريزمنىڭ بولاشاعى زور ەكەنىن كورۋى كەرەك. سول ءۇشىن قاجەتتى جاعدايدى جاساعان ءجون. وسى سالاعا سالىنعان جەكە ينۆەستيتسيانىڭ كولەمى, ىشتەن جانە سىرتتان كەلگەن تۋريستەردىڭ سانى نەعۇرلىم كوپ بولسا, جۇمىستىڭ ناتيجەسى دە سوعۇرلىم ءتيىمدى بولماق», دەدى پرەزيدەنت. وسى ورايدا تۋريزم سالاسىن ىلگەرىلەتۋ ىسىنە تىكەلەي قاتىسى بار سالا ماماندارىنىڭ باسىن قوسىپ, ۇسىنىس-پىكىرلەرىن, تۇيدەك-تۇيدەك ويلارىن وقىرمانعا ۇسىنىپ وتىرمىز.

ۇستاز • 09 ءساۋىر, 2023

ۇستاز

ۇستازدىق – ۇلى ماماندىق. ادامزات جارالعالى, اسپان مەن جەردىڭ اراسىنداعى ارەكەتتىك, سوزدىك, ءىس-قيمىلدىق, دانەكەرلىك پەن دارگەيلىك قارىم-قاتىناستاردىڭ بارىندە بىرەۋ ۇلگى, ەكىنشى بىرەۋ ۇلگى الۋشى. قاسيەتتى كىتاپتا «اۋەلى ءسوز بولعان» دەگەن تۇجىرىم بار. ال ول ءسوز كۇللى ادامزات قاۋىمىنىڭ ءومىر ءسۇرۋ قاسيەتتەرىنىڭ تۇپقازىقتىق قاعيداتى. دەمەك, قاسيەتتى كىتاپ ءسوزى – ۇستازدىق داستان. ۇستازىمىز, اكادەميك زەينوللا قابدولوۆتىڭ: «ۇستازدىق – ۇلى نارسە» دەۋىندە ىقىلىم زاماننان كەلە جاتقان ىقىلاس پەن ىنتىماقتىڭ ءار زاماندا ۋاقىتتىق كاتەگورياعا ساي مازمۇندىق جاعىنان بايىپ, پىشىندىك جاعىنان جاڭعىرىپ جاتۋى ويتىرەك بولعان.

ايماقتار • 09 ءساۋىر, 2023

جەزقازعاندى جاڭارتۋ جوباسى

2017 جىلعى ناۋرىزدىڭ 23-ىندە العاش رەت جەزقازعان – قىزىلور­­دا پويىزى جولعا شىقتى. سول جولعى ەستىگەن اڭگىمە ەسىمنەن كەتپەيدى. جول-جونەكەي مىنگەن جولاۋشىلاردىڭ ءبىرى ۆاگون سىپىرۋشى كەلىنشەكتى تانيدى ەكەن, اڭگىمەلەسىپ وتىردى.

تۇلعا • 07 ءساۋىر, 2023

الاشتىڭ ءبىرتۋار عالىمى

الاشتىڭ ارداقتى قايراتكەرى, كوشباسشى عالىمدارىنىڭ – ءبىرى حالەل دوسمۇحامەد ۇلى: «بۇل دۇنيەدە ءتۇرلى دا­نىشپان, شەشەندەر, شەبەرلەر, باتىر­لار, اقىندار كوپ وتكەن. وسىنداي ادام­دار ءوزىمىزدىڭ قازاق اراسىندا دا از بول­ماعان. ءوز جۇرتىنا جۇمىس قىلىپ, ەڭبەك سىڭىر­گەن ادامداردى قادىرلەۋ – ەلدىكتىڭ بەلگىسى», دەپ جازادى. ادىلەتىنە جۇگىنسەك, تاۋەلسىز ەل ءۇشىن جان اياماي ەڭبەك ەتكەن تۇلعانى قاستەرلەۋ ءارى ۇلىق­تاۋ – بارىمىزگە ورتاق پارىز.

پىكىر • 06 ءساۋىر, 2023

تاريح جانە تاريحي تۇلعا

ادامزاتتىڭ باستى قۇندىلىقتارى بارشا ادام بالاسىنا ورتاق دەسەك تە, تاريحقا, تاريحي تۇلعالارعا كوزقاراس الەمدە ءارتۇرلى. وكىنىشكە قاراي, كوپ جاعدايدا تاريحتى جاساۋشىلار وزگە ەلدەردى قانعا بوكتىرىپ, وزىنە باعىندىرعان باسقىنشىلار بولىپ كەلەدى. كونە, ورتا عاسىرلاردا كۇشتىنىڭ كۋلتى ەرەكشە بولدى. وزگە ەلدەردى باسىپ-جانشۋ, باعىنعىسى كەلمەسە, قىرىپ-جويۋ قالىپتى جاعداي بولىپ ەسەپتەلدى. ول ءۇشىن ولاردى ەشكىم كىنالامادى. قايتا كوككە كوتەرىپ, اڭىزعا اينالدىردى. وسىنداي اڭىزداردىڭ بىرىندە – الەكساندر ماكەدونسكي بۇكىل جەردى جاۋلاپ الىپ, جەردىڭ شەتىنە كەلەدى. جەر بىتكەن, ار جاعىندا ەشتەڭە كورىنبەيدى, وسىعان وكىنگەن پاتشا: «جاۋلاپ الاتىن جەر جوق, ەندى قايتتىم» دەپ جىلاپتى دەيدى. اڭىزدىڭ باستى ءموتيۆى – باسقىنشىنىڭ دانىشپاندىعىنا, جاۋگەرلىك قابىلەتىنە تاڭعالۋ. ادىلدىك, ىزگىلىك, وبال-ساۋاپ سەكىلدى ۇعىمدار ءالى ەسەپكە كىرە قويماعان سەكىلدى. ديكتاتورلارعا, تيراندارعا تابىنۋ ءداستۇرى قالىپتاستى. بۇل قۇلدىق سانا ءداۋىرى ەدى.

ايماقتار • 06 ءساۋىر, 2023

قىستاي قالتىرايتىن قالا ەكىنشى ەكىباستۇزعا اينالماي ما؟

وسىدان وتىز جىل بۇرىن... قىستىڭ قاق ورتاسىندا ۇلىتاۋ وڭىرىندەگى جىلۋسىز, سۋسىز, جارىقسىز قالعان قوس قالانىڭ ءبىرى ساتباەۆ قالاسى ەدى. اراعا وتىز جىل سالىپ سول كۇن­دەر قايتا ورالىپ جۇرمەسە ەكەن. شىندىعىنا كەلگەندە, مۇنداي قاۋىپ جوق ەمەس...

دەنساۋلىق • 06 ءساۋىر, 2023

قاۋىپتى ينفەكتسيادان ساقتانۋ جولى

ادامنىڭ يممۋنيتەت تاپشىلىعىنىڭ ۆيرۋسى (ايتۆ) ينفەكتسياسى جاھاندىق دەنساۋلىق ساقتاۋ ماسەلەلەرىنىڭ ءبىرى بولىپ قالا بەرەدى. بۇرناعى جىلى ايتۆ-مەن ءومىر سۇرەتىن ادامداردىڭ سانى 38,4 ملن-عا جەتتى, ال ءبىر جىلداعى بۇل ينفەكتسيانى جۇقتىرعاندار سانى – 1,5 ملن ادام.

تاريح • 06 ءساۋىر, 2023

جانىبەك جانە جالىندى جاستار

...جاسى بۇگىندە سەكسەننىڭ ۇشەۋىنەن اسقان قاليعۇمار اعا قابدەشەۆ جارتى عاسىردان استام ۋاقىت بويى فوتوسۋرەتشىلىكپەن شۇعىلدانعان جان. قازاق جەرىندە اياعى تيمەگەن جەرى از دەۋگە دە بولادى. ايتەۋىر, وسى سالادا كاسىبي مامان تۇرعىسىندا ەرەن ەڭبەك ەتىپ, ەلىنىڭ ابىرويىن ارتتىرعان ارداقتى ازاماتتاردى عانا ەمەس, قاراپايىم جۇمىسكەرلەردى دە قىراعى وبەكتيۆىنە الدى. تاڭعاجايىپ تابيعات كورىنىستەرىنىڭ بەدەرلى بەينەسىن جاسادى. ول كىسىنىڭ قازاق ونەرىنىڭ مايتالماندارى تۋرالى سۋرەتتەرىنىڭ, ءتىپتى ءجونى بولەك. ...جاسى بۇگىندە سەكسەننىڭ ۇشەۋىنەن اسقان قاليعۇمار اعا قابدەشەۆ جارتى عاسىردان استام ۋاقىت بويى فوتوسۋرەتشىلىكپەن شۇعىلدانعان جان. قازاق جەرىندە اياعى تيمەگەن جەرى از دەۋگە دە بولادى. ايتەۋىر, وسى سالادا كاسىبي مامان تۇرعىسىندا ەرەن ەڭبەك ەتىپ, ەلىنىڭ ابىرويىن ارتتىرعان ارداقتى ازاماتتاردى عانا ەمەس, قاراپايىم جۇمىسكەرلەردى دە قىراعى وبەكتيۆىنە الدى. تاڭعاجايىپ تابيعات كورىنىستەرىنىڭ بەدەرلى بەينەسىن جاسادى. ول كىسىنىڭ قازاق ونەرىنىڭ مايتالماندارى تۋرالى سۋرەتتەرىنىڭ, ءتىپتى ءجونى بولەك.

ياندەكس.مەتريكا