رۋحانيات • 06 ناۋرىز, 2026
شارحاندى باياعىدان بىلەمىن دەي المايمىن. بىراق ونى باياعىدان جاقسى كورەمىن دەي الامىن. سولاي بولا ما ءوزى؟ ولاي بولۋى قيىن. قيىن, بىراق مۇمكىن.
تاربيە • 06 ناۋرىز, 2026
بالانى كىتاپ وقۋعا قالاي باۋلۋ كەرەك؟
وركەنيەتتى ەلدەر كىتاپ وقۋعا ونەر رەتىندە قارايدى. كىتاپتى وقۋ ءۇشىن دە ۇلكەن تالعام كەرەك. بالانىڭ كىتاپقا دەگەن قىزىعۋشىلىعىن ارتتىرۋدى نەدەن باستاعان دۇرىس؟ قانداي كىتاپتاردى تاڭداعان ءجون؟ قالاي, قاي كەزدە وقىتۋ كەرەك؟ دامىعان ەلدەر وسىنداي ساۋالدارعا جاۋاپ ىزدەپ, بارلىعىن دا عىلىمي تۇرعىدان زەرتتەپ, زەردەلەيدى. ارنايى باعدارلامالار مەن جوبالار جاسايدى.
زەردە • 06 ناۋرىز, 2026
ءاليحان بوكەيحان جانە لەۆ تولستوي: دانالىق ۇيلەسىمى
اسا كورنەكتى مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى, الاش كوشباسشىسى, ەنتسيكلوپەديالىق دەڭگەيدەگى وقىمىستى, ءبىرتۋار قالامگەر, عالىم ءاليحان بوكەيحان 1900 جىلى «دالا ۋالاياتىنىڭ گازەتى» باسىلىمىنىڭ 10-نومىرىنە الەمدىك كلاسسيك ل.ن. تولستويدان اۋدارعان «سۋرات كوفەينەسى» اتتى ءتالىمدى ەڭبەگىن جاريالادى. ارادا 13 جىل وتكەن سوڭ 1913 جىلى «قازاق» گازەتىنىڭ 1, 3, 4 ساندارىندا «وقشاۋ ءسوز» ايدارمەن بۇل اڭگىمە ء«دىن تالاسى (سۋرات كافەحاناسى)» دەگەن اتاۋمەن تولىعىپ جارىق كوردى. مۇنى قايتا جاڭعىرعان تارجىمە دەگەن دۇرىس. اۋدارما سوڭىنا ءا.بوكەيحان: «بۇل ءسوز ادام بالاسىنىڭ بارىنە اعايىنشىلىق كوزبەن قاراعان ورىستىڭ ۇلى فيلوسوفى تولستوي سوزىنەن الىندى. ول بەرناردەن دەسان پيەر دەگەننىڭ سوزىنەن العان ەكەن», دەپ كورسەتەدى. «Le café de Surate» اۆتورى فرانتسۋز جازۋشىسى بەرناردەن دە سەن-پەر (1737–1814) بۇل اڭگىمەسىن 1791 جىلى جازىپتى. لەۆ تولستوي ونى 1893 جىلى اۋدارىپ, «سەۆەرنىي ۆەستنيك» جۋرنالىنا باستىرادى. ءا.بوكەيحان وسى ورىسشا نۇسقادان تارجىمەلەگەن.
ۇستاز • 05 ناۋرىز, 2026
ء«بىلىم – باقىتتىڭ كىلتى, مۇعالىم ءبىلىم دارياسىنىڭ مۇرابى» دەگەن ناقىلدىڭ ءمانى ەشقاشان ماڭىزىن جوعالتقان ەمەس. قاي كەزەڭدە دە ەل ەرتەڭى ءبىلىمدى ۇرپاققا بايلانىستى بولسا, سول ۇرپاقتى تاربيەلەيتىن تۇلعا – ۇستاز. مۇعالىم ەڭبەگى قاشاندا قۇرمەتكە لايىق. بيىل شىعىس قازاقستان وبلىسى زايسان اۋدانىنىڭ ءبىرجان اۋىلىنداعى امانگەلدى ورتا مەكتەبىنىڭ ارداگەر ۇستازى, ماتەماتيكا ءپانىنىڭ مۇعالىمى سوفيا اعزامقىزى مەرەيلى جاسقا تولىپ وتىر. عۇمىرىن ءبىلىم مەن تاربيەگە ارناعان پەداگوگتىڭ ءومىر جولى تۇتاس ءبىر ءداۋىردىڭ شەجىرەسى ىسپەتتى.
ەكونوميكا • 05 ناۋرىز, 2026
جەردى دۇرىس يگەرۋ – ستراتەگيالىق ۇستانىم
كەيدە اقپارات قۇرالدارىنان مالدىڭ جايىن بىلمەيتىن, ەگىستىكتە ەڭبەك ەتپەگەن ادامدار مال شارۋاشىلىعىنا قاتىستى اقىل-كەڭەس ايتىپ, ءتۇرلى نۇسقاۋ بەرىپ جاتاتىنىن بايقايمىز. مەنىڭشە, ۇسىنىس-پىكىرلەردى وسى سالانى بۇگە-شىگەسىنە دەيىن بىلەتىن تاجىريبەلى ماماندار ايتۋعا ءتيىس.
ايماقتار • 05 ناۋرىز, 2026
سۋ تاسقىنى قاۋپى – باستى نازاردا
اباي وبلىسىندا كوكتەمگى سۋ تاسقىنى كەزەڭىنە ازىرلىك بارىسى نازارعا الىندى. وزەن ارنالارى, بوگەتتەر مەن گيدروتەحنيكالىق قۇرىلىستاردىڭ جاعدايى تەكسەرىلىپ, ءوڭىر بيلىگىنە ناقتى تاپسىرما جۇكتەلدى.
رەفەرەندۋم • 05 ناۋرىز, 2026
15 ناۋرىزدا جالپىحالىقتىق داۋىس بەرۋگە شىعارىلاتىن جاڭا كونستيتۋتسيا جوباسى مەملەكەتتىك قۇرىلىستى جاي عانا قۇقىقتىق جاڭارتۋ ەمەس, مۇندا بۇدان دا تەرەڭ مىندەت تۇر. ول – قازىرگى قوعامدا مەملەكەت قالاي جۇمىس ىستەۋى كەرەك جانە بۇل جۇيەدە ادام مەن ازاماتتىڭ ورنى قانداي بولۋعا ءتيىس دەگەن ماسەلەنى ايقىنداۋ. نەگىزگى يدەيا قاراپايىم – مەملەكەت ازامات, ادام ءۇشىن قىزمەت ەتەدى.
ءبىلىم • 04 ناۋرىز, 2026
ينجەنەرلىك ءبىلىم – ەل بولاشاعىنىڭ بەرىك نەگىزى
ەل تاريحىندا ينجەنەر ماماندىعى كاسىبي دارەجەسىنەن الدەقايدا جوعارى بولدى. جاس رەسپۋبليكامىزدىڭ العاشقى قالىپتاسۋ جىلدارىندا ەلىمىزدىڭ دامۋىنا تىكەلەي ىقپال ەتەتىن جاۋاپتى ىستەر ينجەنەرلەرگە جۇكتەلدى. ولاردىڭ الدىندا جاس مەملەكەتتى يندۋستريالىق جولعا ءتۇسىرۋ, جەر قويناۋىن يگەرۋ, ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ, تەحنولوگيالىق الشاقتىقتى قىسقارتۋ مىندەتى تۇردى. بۇگىندە تەحنولوگيا مەن بىلىكتىلىك ءۇشىن جاھاندىق باسەكە كۇشەيگەن شاقتا ينجەنەر ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك پەن تۇراقتى دامۋدىڭ نەگىزگى تىرەگىنە اينالدى.
زەردە • 04 ناۋرىز, 2026
بۇل ماقالادا ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس كەزىندە يتاليانى ازات ەتۋگە قاتىسقان كەڭەس جاۋىنگەرىن انىقتاۋعا باعىتتالعان قازاق پەن يتاليان زەرتتەۋشىلەرىنىڭ بىرلەسكەن ىزدەنىسى تۋرالى باياندالادى. ماقالانى جازۋعا ونداعان جىل بويى جات جەردە جۇرەك تۇكپىرىندە ساقتالعان ەرلىك, ياعني كاراتون ەسىمدى ازاماتتىڭ ەرەن ەرلىگى سەبەپ بولدى.
ساياسات • 03 ناۋرىز, 2026
ازيا دامۋ بانكى اۋقىمدى جوبالاردى قارجىلاندىرۋعا مۇددەلى
پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆ پەن ازيا دامۋ بانكىنىڭ (ادب) پرەزيدەنتى ماساتو كاندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ بەلگىلەگەن ستراتەگيالىق باعىتتار شەڭبەرىندە ينۆەستيتسيالىق ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋ مەن ينفراقۇرىلىمدىق جانە الەۋمەتتىك ماڭىزى بار جوبالاردى قارجىلاندىرۋ ماسەلەلەرىن تالقىلادى.