Banner
Egemen Qazaqstan
Egemen Qazaqstan
3933 ماتەريال تابىلدى

پىكىر • 15 اقپان, 2024

مۇمكىندىك تە, تاجىريبە دە بار

قازىر جارتى الەمدى جالعاستىرىپ جاتقان «باتىس ەۋروپا – باتىس قىتاي» كۇرە جولىنىڭ جوباسى وسىدان 14 جىل بۇرىن باستالىپ ەدى. سول تۇستا وبلىستىق جولاۋشىلار كولىگى جانە اۆتوموبيل جولدارى باسقارماسىنىڭ باسشىسى رەتىندە ءبىراز جاۋاپكەرشىلىك تە ارقالادىق. مۇنداعى ايتايىن دەگەنىم, ءبىزدىڭ جەرگىلىكتى جول سالاتىن كومپانيالاردىڭ تاجىريبەسى سول كەزدىڭ وزىندە بىزگە باس مەردىگەر بولىپ كەلگەن شەتەلدىك جولشىلاردان مىسقالداي دا كەم ەمەس بولاتىن.

پىكىر • 15 اقپان, 2024

تسيفرلاندىرۋ ساقتاندىرۋدى دامىتادى

قازاقستانداعى ساقتاندىرۋ سالاسى تەحنولوگيالىق وزگەرىستەرگە بەيىمدەلىپ جاتىر. قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىنىڭ مالىمەتى بويىنشا, سوڭعى 5 جىلدا سالالىق بەلسەندىلىك 2,5 ەسە ءوستى. 2023 جىلدىڭ ەكىنشى جارتىسىندا ساقتاندىرۋ نارىعىنىڭ كولەمى 2,4 ترلن تەڭگەنى قۇرادى. قازىر ەل كولەمىندە ساقتاندىرۋ سىياقىلارىنىڭ كولەمى 2,5 ەسەدەن ارتىپ, 577,8 ترلن تەڭگەگە جەتسە, ساقتاندىرۋ شارتتارىنىڭ كو­لە­مى ەكى ەسە ءوسىپ, 9,3 ملن-عا ۇلعايدى. ونىڭ 86 پايىزى جەكە تۇلعالارمەن جا­سالعان. سوڭعى 5 جىلدا ساقتاندىرۋ تولەمدەرىنىڭ كولەمى 2,5 ەسە ءوسىپ, شامامەن 141 ملرد تەڭگە بولدى.

قوعام • 15 اقپان, 2024

بابادان جەتكەن ادەپ

حالقىمىزدىڭ ونەگەلى ءومىرى مەن ىلكىمدى ىستەرى, تۇتاستاي شەجىرەسى مەن تاريحي دەرەكتەرى اۋىز ادەبيەتى ارقىلى ۇرپاقتان ۇرپاققا جەتتى. قيلى زامانداردا تاريحتىڭ سىن-قاتەرىنە توتەپ بەرىپ, اتاجۇرتىن, ۇلى دالاسىن ساقتاپ, كەيىنگى ۇرپاعىنا اماناتتاعان بابالارىمىزدىڭ مۇرالارى ءبىزدى رۋحاني كەمەلدەنۋگە شاقىرادى. كۇندەلىكتى تىرشىلىكتە ۇستانىپ, قادىرلەپ, قاستەر تۇتار حالقىمىزدىڭ سالت-داستۇرلەرى مەن ادەت-عۇرىپتارى, جورالعىلارى ءتۇپ قالپىندا ساقتالىپ, وسيەتتەرى مەن وي ۇشقىندارى جاس ۇرپاقتىڭ بويىنا رۋحاني ازىق بەرەدى.

باسىلىم • 15 اقپان, 2024

بىزگە قۇندى ءبيچۋريننىڭ كىتابى

ءحىح عاسىردا قازاق دالاسىندا بولعان ساياسي جانە ەكونوميكالىق-الەۋمەتتىك وزگەرىستەر باسپا مەن ءباسپاسوزدىڭ دامۋىنا ايتارلىقتاي اسەرىن تيگىزدى. ويتكەنى ەلىمىزگە سول عاسىردا ارنايى ەكسپەديتسيامەن كەلگەن ءتۇرلى شەتەلدىك عالىمدار, اقىن-جازۋشىلار, ساياحاتشىلار, زەرتتەۋشىلەر از بولعان جوق. سولاردىڭ ىشىندە ايگىلى ورىس عالىمى نيكيتا ءبيچۋريندى ەرەكشە ايتۋعا بولادى.

ادەبيەت • 15 اقپان, 2024

جۇسىپبەكتىڭ «جامان تىماعى»

اكادەميك سەرىك قيراباەۆ «سەگىز قىرلى, ءبىر سىرلى دارىن» دەپ باعا­لاعان جۇسىپبەك ايماۋىت ۇلىنىڭ ولەڭ, اڭگىمە, ماقالا, فەلەتون, پەسا, پوۆەست, روماندارىمەن سانالى وقىرمان تانىس دەپ ويلايمىز. جازۋشىنىڭ جاڭا شىعارمالارى دا تابىلىپ, ادەبيەتىمىزدىڭ ورتاق ولجاسىنا اينالىپ جاتىر.

تانىم • 15 اقپان, 2024

شام مۇزى: ءارى كورىكتى, ءارى قاۋىپتى

كەز كەلگەن دۇنيەنىڭ باستاۋى بولاتىنى سياقتى قىستىڭ دا تاريحىن تىم ارىدەن قوزعاۋعا بەيىلمىز. راسىندا, قىس – جىل ىشىندەگى ەڭ سۋىق ءتورت مەزگىلدىڭ ءبىرى. جەردەگى قىستىڭ تاريحى ميلليونداعان جىلدارعا سوزىلادى دەيدى عالىمدار. عالامشار تاريحىندا تەمپەراتۋرا تىم تومەندەپ, جەر بەتىنىڭ ۇلكەن بولىكتەرى مۇزبەن جابىلعان بىرنەشە داۋىرلەر وتكەنىنەن ءبىرسىپىرا حاباردارمىز. مۇنداي ۋاقىتتاردىڭ مىسالدارى كەش پالەوزوي مەن پلەيستوتسەن كەزەڭدەرىنە جاتقىزىلىپ ءجۇر. بۇل كەزەڭدەردە قىس ۇزاق تۇرىپ كليماتتىق جاعدايلار سوعان بەيىمدەلەدى. قارابايىر قوعامدار مەن ەڭ العاشقى وركەنيەتتەر ءۇشىن دە قىس ماڭىزدى ءرول اتقاردى. ادامدار تابيعاتقا جانە ونىڭ تسيكلدىك سيپاتىنا تاۋەلدى بولدى. ولارعا قىستىڭ كوزى قىراۋدا ازىق-ت ۇلىك رەسۋرستارىنىڭ شەكتەۋلى بولۋى جانە سۇيەكتەن وتەتىن سۋىق تەمپەراتۋرانىڭ ءوزى دە ۇلكەن قيىندىقتار تۋدىرعان ەدى.

باسىلىم • 15 اقپان, 2024

جاس جازۋشى ىزدەنىسى

استاناداعى ۇلتتىق اكادەميالىق كىتاپحا­نادا جاس جازۋشى ءاليحان جاقسىلىقتىڭ «نوتر-دامدا قۇلشىلىق جاساۋ كەرەك پە؟» كىتابىنىڭ تانىستىرىلىمى ءوتتى. ادەبي كەشكە زيالى قاۋىم وكىلدەرى, ەلوردالىق اقىن-جازۋشىلار, ادەبيەت سىنشىلارى, كىتاپحاناشىلار مەن وقىرماندار قاتىستى.

ءدىن • 15 اقپان, 2024

ۇلىق كەمەلدىكتىڭ كوركەم بايانى

پايعامبارلار تورەسى مۇحام­مەد (وعان اللانىڭ وعان يگىلىگى مەن سالەمى بولسىن) – ادامزات تاريحىندا وراسان زور ءىزى بار ۇلىق تۇلعا. ونىڭ ادامزات دامۋىنداعى ءرولىن ايتىپ جەتكىزۋ مۇمكىن ەمەس بولار. ويتكەنى اللانىڭ سوڭعى ەلشى­سىنىڭ ورنىن باسقان ەشكىم جوق, بولمايدى دا. ونىڭ ءىلىمى ءوز داۋى­رىندەگى الەمدىك وقيعالاردىڭ دامۋ بارىسىنا اسەر ەتتى. تاريح دوڭگەلەگىن وزگەرتتى. سول ءىلىم سان عاسىرلاردان بەرى مىنا عالامدى جايلاعان ءيسى مۇسىلماننىڭ جۇرەگىندە ساقتالىپ, ءومىر ءسۇرۋ قاعيداتتارىن انىقتاپ, ءوزىنىڭ سارا جولىن كورسەتىپ كەلەدى.

مادەنيەت • 15 اقپان, 2024

مادەنيەتىنە قامقور قاعان دا, حالىق تا باقىتتى

كوڭىل تۇكپىرىندە تۇنىپ جاتقان بۇگىنگى مۋزىكا ونەرى جونىندە اشىق وي تۇيۋىمە مەملەكەت باسشىسىنىڭ قازاقستاندى قايتا جانداندىرۋ جولىنا باستايتىن جەڭىستى دە جەمىستى ىستەرىنىڭ تۇرتكى بولعانىن جاسىرا المايمىن. ءبىزدىڭ مادەني-رۋحاني بايلىعىمىزدىڭ بىرەگەيى – مۋزىكا (احمەت بايتۇرسىن ۇلى ونى «اۋەز» دەپ اتاعان). سانالى ءومىرىنىڭ وزەگى – قازاق حالقىنىڭ مادەني-رۋحاني بولمىسى بولعان, ءدىنى, تەگى بولەك, ورىستىڭ ەتنوگراف-عالىمى گريگوري پوتانين «ماعان بارشا قازاق دالاسى ءان سالىپ تۇرعانداي بولىپ كورىنەدى» دەگەنى سوندىقتان بولار. ءيا, شەتسىز-شەكسىز دالادا جىل قۇسىنداي كوشىپ-قونىپ عۇمىر كەشكەن, ارتىق جۇك الىپ جۇرمەيتىن قازاق دومبىراسى مەن قوبىزىن قاسىنان ءبىر ەلى كەيىن تاستامادى, وزىمەن بىرگە ساپار شەكتى.

پىكىر • 15 اقپان, 2024

جاس شارۋالار قولجەتىمدى نەسيەگە ءزارۋ

مەملەكەت باسشىسى ۇكىمەتتىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرىسىندا اگروونەركاسىپ كەشەنىن دامىتۋ جايىنا ارنايى توقتالدى. راسىندا, ادام كاپيتالىن دامىتۋ, اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ الەۋەتىن ارتتىرۋ جايىندا ءسوز قوزعاعاندا ونىڭ قوزعاۋشى كۇشى جاستار ەكەنىن كوبىنە-كوپ ۇمىت قالدىرىپ جاتامىز.

ياندەكس.مەتريكا