اقجايىق اۋدانىنىڭ المالى اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ اتامەكەن اۋىلىنداعى م.وتەمىسوۆ اتىنداعى نەگىزگى مەكتەپ جانىنداعى «جەرۇيىق» مۇراجايى جۇمىس جاساعالى ەكى جىل بولعان ەكەن. وسى ازعانتاي ۋاقىتتا-اق مۇراجايدىڭ جۇمىسى وبلىسقا تانىلىپ ۇلگەردى. بۇل ەڭ الدىمەن ونىڭ جەتەكشىسى, اۋداندىق تۋريزم جانە ەكولوگيا ورتالىعىنىڭ قوسىمشا ءبىلىم بەرۋ پەداگوگى جانىبەك ابىلپەيىسوۆتىڭ ىنتاسىمەن, باستاماشىلدىعىمەن, اۋىل-ەل تاريحىنا دەگەن شىنايى جاناشىرلىعىمەن بايلانىستى ەكەنى دە شارتاراپقا ءمالىم بولۋدا.
جانىبەكتىڭ ۇلكەن ءبىر قىرى – تەك ءبىر اۋىل شەڭبەرىندە بايلانىپ قالماي, بىرىنشىدەن, كەزىندە ەلىنە ەلەۋلى بولىپ, ۇلتىن ۇلىقتاعان زيالىلاردىڭ ۇمىتىلا باستاعان بولمىس-بىتىمدەرىن جاس ۇرپاققا جارقىراتىپ قايتا تابىستىرۋعا كۇش سالۋدا. الدىمەن ءوزى وقىپ-توقىپ بىلەتىن نەمەسە شەجىرە قارتتاردان ەستىگەنى بويىنشا ءوڭىرىمىزدەگى تانىمال تۇلعالاردىڭ ءومىر جولى, ەڭبەگى حاقىندا قاعازعا ءتۇسىرىپ, ولاردىڭ سۋرەتتەرىن سالىپ, تۇڭعىش رەت وسى شاعىن اۋىلداعى ەكى بولمەلى مۇراجايعا قويدى.
«ەل قامىن جەگەن ەرلەردىڭ
ءسوز بىلگەن جاندا حاقى بار.
جوقتاعان كۇندە ارىمدى
حالدەرىن تاريح ەتپەسەك,
ءسوز قالدىرىپ كەتپەسەك,
كەيىنگىدەن كىم ايتار؟ –
ءسوز بىلگەندەر ارىلدى», – دەگەن ەمەس پە ىعىلمان شورەكوۆ. وتكەن جىلى قازاق حاندىعىنىڭ ايتۋلى مەرەيتويىنا ارنالىپ اۋدانىمىزدا, وبلىسىمىزدا ۇيىمداستىرىلعان ۇلكەن-ۇلكەن باسقوسۋلاردا الاشتىڭ وسىنداي ايماڭداي ارىستارىنىڭ امانات-جىرلارىن مىنبەردەن توگىپ-توگىپ جىبەرگەن جانىبەكتى كورگەندە, مۇنداي ازامات تالاي ءىستىڭ باسىن قايىرارىنا قالايشا سەنبەسسىڭ.
اۋدانىمىزداعى تايپاق اۋىلىندا جەرلەنگەن, ۇرپاقتارى سول اۋىلدا تۇراتىن ارىستان ءاۋليە, بازارتوبە اۋىلىنىڭ تۋماسى, پاتشا زامانىندا وتىز ورىسقا جالاڭاش قولمەن قارسى تۇرعان شومبىر باتىر, بۇگىندە ۇرپاقتارى اقسۋات اۋىلىندا تۇراتىن بيسەكەش اقىن, بازارشولان اۋىلىنا قاراستى بايشورەك ەلدى مەكەنىندە جەرلەنگەن سۇگىر جىراۋ جانە تاعى باسقا ارۋاقتى اتالارىمىزدىڭ جۇرت ءۇشىن اتقارعان ەرەك ءىسىن, ەرلىگىن ناسيحاتتاپ, ۇرپاق بويىنان ۇلتتىق رۋحتى وياتۋعا كۇش سالعان ونىڭ ىنتا-جىگەرىن, ءتىپتى, ونى العاش كورگەن كىم-كىم دە بىردەن بايقار ەدى.
بىلتىرعى جازدا وقۋشىلارىن, اۋىلداعى جاستاردى قاسىنا الىپ, ۇكى بي تولەپ ۇلى, ساتاي باتىر, شومبىر باتىر, بايباراق باتىر, سۇگىر جىراۋ, بيسەكەش اقىن, ەسىمحان نۇرالىحان ۇلى, ارىستان اۋليە جەرلەنگەن, تۋىپ-وسكەن قاسيەتتى جەرلەرگە ءتاۋ ەتىپ, سايىن دالا توسىندە وزىندىك ءبىر دارىستەر ۇيىمداستىردى. ءيا, ولار تەك قانا كورىپ, تانىسىپ قايتقان جوق. تاريح سىرىنىڭ اشىلۋىنا جۇمىلا جۇمىس جاسادى. نەبىر ارۋاقتى باتىر, بيلەر جەرلەنگەن كەنجەعارا قورىمىنداعى ارابشا تاڭبالانعان 81 قۇلپىتاستى كارتاعا ءتۇسىردى. ارقايسىسىن نومىرلەدى. 61 قۇلپىتاستى فوتوسۋرەتكە باستى.
وسى ساپاردىڭ قورىتىندىسى بويىنشا جۇمىستارىن «دانا-kaz» جۋرنالىنىڭ باس رەداكتورى, ولكەتانۋشى, توتە جازۋدى وقۋعا توسەلگەن ورالدىق بەلگىلى جۋرناليست قازبەك قۇتتىمۇرات ۇلىنا جولداعان-دى. قازەكەڭ مەن ولاردىڭ ارىپتەستەرىنەن جىلى لەبىزگە بولەندى. عالىمداردىڭ اياعى جەتە بەرمەيتىن الىس ايماقتاعى ەلەۋسىز جاتقان ەسكەرتكىشتەردى وقىپ, قۇپياسىن اشۋىنا قولدان كەلگەنشە اتسالىسۋ دەگەنىمىز پەرزەنتتىك ءبىر پارىز ەمەس پە. قۇداي قالاسا, بيىل دا ەكسپەديتسيانى جالعاستىرادى. ال قازبەك بۇلار تۇسىرگەن فوتوسۋرەتتەن تاريحي ەكى تۇلعانىڭ قۇلپىتاسىن انىقتادى. ونىڭ بىرەۋى – پاتشا زامانىندا سونالى بولىسىن 30 جىل باسقارعان, 1888 جىلى قازىرگى بازارشولان اۋىلىنان تۇڭعىش مەكتەپ اشقان, بولىس مۇحامەدجان سارعوجيننىڭ اكەسى – سارعوجا ءبيدىڭ قۇلپىتاسى. ەكىنشىسى – بەلگىلى جازۋشى بەرقايىر ءامانشيننىڭ ارعى اتاسى سارتاي ءبيدىڭ قۇلپىتاسى.
– ءبىزدىڭ بۇل ەڭبەكتەرىمىز ءوز ولكەمىزدىڭ, ءوز اۋدانىمىزدىڭ تاريحىن قالىڭداتا تۇسەتىنىنە, بايىتا تۇسەتىنىنە ءبىز وتە قۋانىشتىمىز, – دەيدى ج.ءابىلپەيىسوۆ. – ولكە تاريحى – ءومىرىمىزدىڭ رۋحاني تامىرى. حال-قادەرىمىزشە ءىرى مۇراجاي, مۋزەيلەرمەن بايلانىستى نىعايتۋعا دا تىرىسۋدامىز. وبلىستىق تاريحي-ولكەتانۋ مۇراجايىنىڭ سيرەك قورىندا ساقتالعان دۇنيەلەردىڭ كەيبىرىن وقىپ-ۇيرەنۋدەمىز. بازارشولان اۋىلدىق وكرۋگىنە قاراستى بايعۇتتى سورى مەن شولاققامىس كولدىگىنىڭ بويىنا قاتىستى كونە شەجىرەگە ۇڭىلۋدەمىز. مىسالى, بايعۇتتى سورىنىڭ قاباعىنداعى ۇلكەن مولا ءالى كۇنگە دەيىن «كەنجەعارانىڭ جەرى», «كەنجەعارا قورىمى» دەپ اتالادى. الاشا رۋىنىڭ كەنجەعارا اتالىعىنان شىققان اتاقتى ەكى تۇلعا مۇحامەدجان جانە سابىر سارعوجيندەر تۋرالى حالىق اراسىندا تاعىلىمدى اڭگىمە از ەمەس. سول ايماقتا مال كورىنبەيتىن نۋ قامىس وتكەن عاسىردىڭ 70-ءشى جىلدارىنا دەيىن وسكەن. كەڭشار كەزىندە ارنايى ورتەلىپ, كولدىك شابىندىققا اينالدىرىلعان. پاتشا زامانىندا بۇل جەر سونالى بولىسىنىڭ اۋماعى بولعان. جەردىڭ بۇلاي اتالۋىنىڭ ءوزى بۇل جەردەگى كولدىكتەردە سونانىڭ كوپتىگىنەن بولسا كەرەك. سونالى بولىسى اۋەلى كالمىكوۆ, سونان سوڭ ءىلبىشىن ۋەزىنە قاراعان. 1900 جىلعى مالىمەتتە سونالى بولىسىنا 14 اۋىل قاراعان. ياعني, ءىلبىشىن ۋەزىندەگى 16 بولىستىقتىڭ ىشىندەگى اۋىل سانى ەڭ كوبى سونالى بولىپتى. مۇحامەدجان سارعوجين (1844 – 1916) ءومىرىنىڭ سوڭىنا دەيىن سونالى بولىسىنىڭ تىزگىنىن ۇستاعان, سارىبوپە بولىستىڭ نەمەرەسى. ول جاڭگىر حاننىڭ اعارتۋشىلىق ءىسىن جالعاستىرىپ, ءوز قاراجاتىنا 1888 جىلى قازىرگى بازارشولان اۋىلىندا 50 ورىندىق مەكتەپ اشقان. مەكتەپ 1904 جىلدان «سونالى بولىسىنىڭ ورىس-قىرعىز ۋچيليششەسى» دەپ وزگەرتىلگەن. مىنە, وتكەنىمىزدىڭ وسىنداي بەتتەرىن ودان ءارى جاڭعىرتۋعا ءتيىسپىز. ءبارى دە كەرەك, ۇرپاققا كەرەك, اتاجۇرتىمىزعا كەرەك. ىزدەنىسىمىزدى ۇشتاۋدامىز.
بىلتىر كۇزدە جانىبەك اۋىلعا اتىراۋدان اتا-بابالارىمىز ءداستۇرلى ساداق جاساۋ, ساداق اتۋ ونەرىنىڭ شەبەرى, مەرگەن مۇرات عابدۋساليموۆتى ارنايى شاقىردى. وسى كەزدەسۋدەن تۇرعىنداردىڭ, اسىرەسە, بالالاردىڭ العان اسەرىن تىلمەن ايتىپ جەتكىزۋ قيىن. كينودان, كىتاپتان كورەتىن مۇزداي تەمىر قۇرسانعان قازاق باتىرىن قول سوزىم جەردەن كورىپ, مۇراتتىڭ ساداق تۋرالى وتە قىزىقتى اڭگىمەسىن تىڭدادى. مۇرات حالىقارالىق جارىستارعا قازاقستاننىڭ اتىنان قاتىسىپ ەل ابىرويىن اسقاقتاتىپ جۇرگەن ەلىمىزدەگى ساناۋلى ازاماتتىڭ ءبىرى. ءوز قولىمەن جاساعان ساداق تۋرالى, قالاي جاسالىپ, قالاي اتىلاتىنى تۋرالى اڭگىمەلەدى. كەزدەسۋ سوڭىندا «جەرۇيىق» مۇراجايىنا ءوزى جاساعان ساداق پەن ايبالتانى تارتۋ ەتتى. جۇرتتىڭ ءوتىنىشىن ورىنداپ, اتامەكەن اۋىلىنىڭ كوشەسىنە شىعىپ, ىسقىرعىش جەبەنى وقتاپ, ساداعىن تولعاپ تۇرىپ تارتىپ جىبەرگەن كەزدە, بارلىق بالا باتىر بولىپ ەرجەتۋدى ارمانداپ تۇرعانداي-دى. ءيا, وسىلايشا, قازاق رۋحىنىڭ قاسيەتى ۇرپاق بويىنا شىم-شىمداپ داري بەردى.
وسى قىستا ولكەتانۋ ءۇيىرمەسىنىڭ وقۋشىلارى وزدەرىنىڭ جەتەكشىسىمەن بىرگە جاساعان ەڭ كورنەكتى جۇمىس – ولار قازاق باتىرىنىڭ كىرەۋكە ساۋىتىن ءبىر اي وتىرىپ ءوز قولدارىمەن توقىپ شىقتى. ساۋىتقا 13 كيلوگرامم سىم, 11 000 ساقينا تور جۇمسالدى.
ۇلى دالامىزدىڭ وتكەنىنە قاتىستى باعالى, قۇندى نارسەنىڭ ءبارىن جاڭعىرتۋعا كۇش سالعان جانىبەك ابىلپەيىسوۆ ەڭبەگىنىڭ ناتيجەسى كەلەشەكتە ودان ءارى ەسەلەنە تۇسەتىنىنە جوعارىداعى مىسالدار ابدەن ايعاق بولسا كەرەك.
بولات ەسقاليەۆ.
باتىس قازاقستان وبلىسى,
اقجايىق اۋدانى,
اتامەكەن اۋىلى.
سۋرەتتە: جانىبەك ابىلپەيىسوۆ.
«ەل قامىن جەگەن ەرلەردىڭ
ءسوز بىلگەن جاندا حاقى بار.
جوقتاعان كۇندە ارىمدى
حالدەرىن تاريح ەتپەسەك,
ءسوز قالدىرىپ كەتپەسەك,
كەيىنگىدەن كىم ايتار؟ –
ءسوز بىلگەندەر ارىلدى», – دەگەن ەمەس پە ىعىلمان شورەكوۆ. وتكەن جىلى قازاق حاندىعىنىڭ ايتۋلى مەرەيتويىنا ارنالىپ اۋدانىمىزدا, وبلىسىمىزدا ۇيىمداستىرىلعان ۇلكەن-ۇلكەن باسقوسۋلاردا الاشتىڭ وسىنداي ايماڭداي ارىستارىنىڭ امانات-جىرلارىن مىنبەردەن توگىپ-توگىپ جىبەرگەن جانىبەكتى كورگەندە, مۇنداي ازامات تالاي ءىستىڭ باسىن قايىرارىنا قالايشا سەنبەسسىڭ.
اۋدانىمىزداعى تايپاق اۋىلىندا جەرلەنگەن, ۇرپاقتارى سول اۋىلدا تۇراتىن ارىستان ءاۋليە, بازارتوبە اۋىلىنىڭ تۋماسى, پاتشا زامانىندا وتىز ورىسقا جالاڭاش قولمەن قارسى تۇرعان شومبىر باتىر, بۇگىندە ۇرپاقتارى اقسۋات اۋىلىندا تۇراتىن بيسەكەش اقىن, بازارشولان اۋىلىنا قاراستى بايشورەك ەلدى مەكەنىندە جەرلەنگەن سۇگىر جىراۋ جانە تاعى باسقا ارۋاقتى اتالارىمىزدىڭ جۇرت ءۇشىن اتقارعان ەرەك ءىسىن, ەرلىگىن ناسيحاتتاپ, ۇرپاق بويىنان ۇلتتىق رۋحتى وياتۋعا كۇش سالعان ونىڭ ىنتا-جىگەرىن, ءتىپتى, ونى العاش كورگەن كىم-كىم دە بىردەن بايقار ەدى.
بىلتىرعى جازدا وقۋشىلارىن, اۋىلداعى جاستاردى قاسىنا الىپ, ۇكى بي تولەپ ۇلى, ساتاي باتىر, شومبىر باتىر, بايباراق باتىر, سۇگىر جىراۋ, بيسەكەش اقىن, ەسىمحان نۇرالىحان ۇلى, ارىستان اۋليە جەرلەنگەن, تۋىپ-وسكەن قاسيەتتى جەرلەرگە ءتاۋ ەتىپ, سايىن دالا توسىندە وزىندىك ءبىر دارىستەر ۇيىمداستىردى. ءيا, ولار تەك قانا كورىپ, تانىسىپ قايتقان جوق. تاريح سىرىنىڭ اشىلۋىنا جۇمىلا جۇمىس جاسادى. نەبىر ارۋاقتى باتىر, بيلەر جەرلەنگەن كەنجەعارا قورىمىنداعى ارابشا تاڭبالانعان 81 قۇلپىتاستى كارتاعا ءتۇسىردى. ارقايسىسىن نومىرلەدى. 61 قۇلپىتاستى فوتوسۋرەتكە باستى.
وسى ساپاردىڭ قورىتىندىسى بويىنشا جۇمىستارىن «دانا-kaz» جۋرنالىنىڭ باس رەداكتورى, ولكەتانۋشى, توتە جازۋدى وقۋعا توسەلگەن ورالدىق بەلگىلى جۋرناليست قازبەك قۇتتىمۇرات ۇلىنا جولداعان-دى. قازەكەڭ مەن ولاردىڭ ارىپتەستەرىنەن جىلى لەبىزگە بولەندى. عالىمداردىڭ اياعى جەتە بەرمەيتىن الىس ايماقتاعى ەلەۋسىز جاتقان ەسكەرتكىشتەردى وقىپ, قۇپياسىن اشۋىنا قولدان كەلگەنشە اتسالىسۋ دەگەنىمىز پەرزەنتتىك ءبىر پارىز ەمەس پە. قۇداي قالاسا, بيىل دا ەكسپەديتسيانى جالعاستىرادى. ال قازبەك بۇلار تۇسىرگەن فوتوسۋرەتتەن تاريحي ەكى تۇلعانىڭ قۇلپىتاسىن انىقتادى. ونىڭ بىرەۋى – پاتشا زامانىندا سونالى بولىسىن 30 جىل باسقارعان, 1888 جىلى قازىرگى بازارشولان اۋىلىنان تۇڭعىش مەكتەپ اشقان, بولىس مۇحامەدجان سارعوجيننىڭ اكەسى – سارعوجا ءبيدىڭ قۇلپىتاسى. ەكىنشىسى – بەلگىلى جازۋشى بەرقايىر ءامانشيننىڭ ارعى اتاسى سارتاي ءبيدىڭ قۇلپىتاسى.
– ءبىزدىڭ بۇل ەڭبەكتەرىمىز ءوز ولكەمىزدىڭ, ءوز اۋدانىمىزدىڭ تاريحىن قالىڭداتا تۇسەتىنىنە, بايىتا تۇسەتىنىنە ءبىز وتە قۋانىشتىمىز, – دەيدى ج.ءابىلپەيىسوۆ. – ولكە تاريحى – ءومىرىمىزدىڭ رۋحاني تامىرى. حال-قادەرىمىزشە ءىرى مۇراجاي, مۋزەيلەرمەن بايلانىستى نىعايتۋعا دا تىرىسۋدامىز. وبلىستىق تاريحي-ولكەتانۋ مۇراجايىنىڭ سيرەك قورىندا ساقتالعان دۇنيەلەردىڭ كەيبىرىن وقىپ-ۇيرەنۋدەمىز. بازارشولان اۋىلدىق وكرۋگىنە قاراستى بايعۇتتى سورى مەن شولاققامىس كولدىگىنىڭ بويىنا قاتىستى كونە شەجىرەگە ۇڭىلۋدەمىز. مىسالى, بايعۇتتى سورىنىڭ قاباعىنداعى ۇلكەن مولا ءالى كۇنگە دەيىن «كەنجەعارانىڭ جەرى», «كەنجەعارا قورىمى» دەپ اتالادى. الاشا رۋىنىڭ كەنجەعارا اتالىعىنان شىققان اتاقتى ەكى تۇلعا مۇحامەدجان جانە سابىر سارعوجيندەر تۋرالى حالىق اراسىندا تاعىلىمدى اڭگىمە از ەمەس. سول ايماقتا مال كورىنبەيتىن نۋ قامىس وتكەن عاسىردىڭ 70-ءشى جىلدارىنا دەيىن وسكەن. كەڭشار كەزىندە ارنايى ورتەلىپ, كولدىك شابىندىققا اينالدىرىلعان. پاتشا زامانىندا بۇل جەر سونالى بولىسىنىڭ اۋماعى بولعان. جەردىڭ بۇلاي اتالۋىنىڭ ءوزى بۇل جەردەگى كولدىكتەردە سونانىڭ كوپتىگىنەن بولسا كەرەك. سونالى بولىسى اۋەلى كالمىكوۆ, سونان سوڭ ءىلبىشىن ۋەزىنە قاراعان. 1900 جىلعى مالىمەتتە سونالى بولىسىنا 14 اۋىل قاراعان. ياعني, ءىلبىشىن ۋەزىندەگى 16 بولىستىقتىڭ ىشىندەگى اۋىل سانى ەڭ كوبى سونالى بولىپتى. مۇحامەدجان سارعوجين (1844 – 1916) ءومىرىنىڭ سوڭىنا دەيىن سونالى بولىسىنىڭ تىزگىنىن ۇستاعان, سارىبوپە بولىستىڭ نەمەرەسى. ول جاڭگىر حاننىڭ اعارتۋشىلىق ءىسىن جالعاستىرىپ, ءوز قاراجاتىنا 1888 جىلى قازىرگى بازارشولان اۋىلىندا 50 ورىندىق مەكتەپ اشقان. مەكتەپ 1904 جىلدان «سونالى بولىسىنىڭ ورىس-قىرعىز ۋچيليششەسى» دەپ وزگەرتىلگەن. مىنە, وتكەنىمىزدىڭ وسىنداي بەتتەرىن ودان ءارى جاڭعىرتۋعا ءتيىسپىز. ءبارى دە كەرەك, ۇرپاققا كەرەك, اتاجۇرتىمىزعا كەرەك. ىزدەنىسىمىزدى ۇشتاۋدامىز.
بىلتىر كۇزدە جانىبەك اۋىلعا اتىراۋدان اتا-بابالارىمىز ءداستۇرلى ساداق جاساۋ, ساداق اتۋ ونەرىنىڭ شەبەرى, مەرگەن مۇرات عابدۋساليموۆتى ارنايى شاقىردى. وسى كەزدەسۋدەن تۇرعىنداردىڭ, اسىرەسە, بالالاردىڭ العان اسەرىن تىلمەن ايتىپ جەتكىزۋ قيىن. كينودان, كىتاپتان كورەتىن مۇزداي تەمىر قۇرسانعان قازاق باتىرىن قول سوزىم جەردەن كورىپ, مۇراتتىڭ ساداق تۋرالى وتە قىزىقتى اڭگىمەسىن تىڭدادى. مۇرات حالىقارالىق جارىستارعا قازاقستاننىڭ اتىنان قاتىسىپ ەل ابىرويىن اسقاقتاتىپ جۇرگەن ەلىمىزدەگى ساناۋلى ازاماتتىڭ ءبىرى. ءوز قولىمەن جاساعان ساداق تۋرالى, قالاي جاسالىپ, قالاي اتىلاتىنى تۋرالى اڭگىمەلەدى. كەزدەسۋ سوڭىندا «جەرۇيىق» مۇراجايىنا ءوزى جاساعان ساداق پەن ايبالتانى تارتۋ ەتتى. جۇرتتىڭ ءوتىنىشىن ورىنداپ, اتامەكەن اۋىلىنىڭ كوشەسىنە شىعىپ, ىسقىرعىش جەبەنى وقتاپ, ساداعىن تولعاپ تۇرىپ تارتىپ جىبەرگەن كەزدە, بارلىق بالا باتىر بولىپ ەرجەتۋدى ارمانداپ تۇرعانداي-دى. ءيا, وسىلايشا, قازاق رۋحىنىڭ قاسيەتى ۇرپاق بويىنا شىم-شىمداپ داري بەردى.
وسى قىستا ولكەتانۋ ءۇيىرمەسىنىڭ وقۋشىلارى وزدەرىنىڭ جەتەكشىسىمەن بىرگە جاساعان ەڭ كورنەكتى جۇمىس – ولار قازاق باتىرىنىڭ كىرەۋكە ساۋىتىن ءبىر اي وتىرىپ ءوز قولدارىمەن توقىپ شىقتى. ساۋىتقا 13 كيلوگرامم سىم, 11 000 ساقينا تور جۇمسالدى.
ۇلى دالامىزدىڭ وتكەنىنە قاتىستى باعالى, قۇندى نارسەنىڭ ءبارىن جاڭعىرتۋعا كۇش سالعان جانىبەك ابىلپەيىسوۆ ەڭبەگىنىڭ ناتيجەسى كەلەشەكتە ودان ءارى ەسەلەنە تۇسەتىنىنە جوعارىداعى مىسالدار ابدەن ايعاق بولسا كەرەك.
بولات ەسقاليەۆ.
باتىس قازاقستان وبلىسى,
اقجايىق اۋدانى,
اتامەكەن اۋىلى.
سۋرەتتە: جانىبەك ابىلپەيىسوۆ.
