باتىس مادەنيەتىندە ءمان قالماي بارادى

پەتروپاۆل قالاسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتتىگىنە كانديدات, قازاقستان كوممۋنيستىك حالىق پارتياسى ورتالىق كوميتەتىنىڭ حاتشىسى تۇرعىن سىزدىقوۆ «مۇنايماش» اق جۇمىسشىلارىمەن كەزدەسۋ وتكىزدى. كەزدەسۋگە, سونداي-اق, ت.سىزدىقوۆتىڭ سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى بويىنشا ايماقتىق سايلاۋالدى شتابىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى. ءوز سوزىندە تۇرعىن ىسقاق ۇلى كەزدەسۋگە قاتىسۋشىلاردى ءوزىنىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسىنىڭ نەگىزگى قاعيدالارىمەن تانىستىردى. سونداي-اق, ول ءحىح عاسىرداعى عىلىمي كوممۋنيزمنىڭ نەگىزىن قالاۋشىلار – كارل ماركس پەن فريدريح ەنگەلس تاريحي تاجىريبەگە نەگىزدەلە وتىرىپ, قوعامدىق دامۋدىڭ وبەكتيۆتى زاڭدارىن جاساي كەلە, ادامي قوعامدى جاڭا كوممۋنيستىك فورماتسياعا كوشىرۋ قاجەتتىگىن تەوريالىق نەگىزدە دالەلدەپ بەرگەنىن اتاپ ءوتتى. «ءبىز عىلىمي كوممۋنيزم يدەياسىن جالعاستىرۋعا قاراي ۇلكەن قادام جاسادىق. دامۋدىڭ كوپ كەزەڭدى جولدارىنان وتتىك. پارتيادا پارتيالىق بۇقارانى باقىلاۋ, ونى بيۋراكراتيالاندىرۋعا جول بەرمەۋ, دامۋ ۇردىستەرىن بولجاۋ, اۋىسپالى جاعدايعا دەر كەزىندە ارەكەت ەتۋدىڭ تۇراقتى تەتىكتەرى جۇمىس ىستەيدى. مۇنىڭ ءبارى ءومىردىڭ تۇرمىستىق قاجەتتىلىكتەرىنەن تۋىنداپ, بۇقارانىڭ شىنايى شىعار­ماشى­لىعىنا نەگىزدەلەدى», دەپ كورسە­تىلگەن ت.سىزدىقوۆتىڭ سايلاۋالدى تۇ­عىر­ناماسىندا. سونىمەن قاتار, كانديداتتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىندا باتىستىق مادەنيەت پەن قۇندىلىقتاردىڭ كولەڭكەلى اسەرى جايىندا ماسەلە كوتەرىلگەن. «جاھاندىق كومپيۋتەرلەندىرۋ مەن باتىستىق ەلەكتروندى باق قوعامنىڭ سانا-سەزىمىن ۋلاپ, ادامداردىڭ اراسىنا ىرىتكى سالۋ ءۇشىن ينديۆيدۋاليزم قاعيداتتارىن ناسيحاتتاۋدا, بۇل ءوز كەزەگىندە عالامشاردىڭ مادەني تۇتاستىعىنىڭ قۇلدىراۋىنا الىپ كەلۋى مۇمكىن. ەۋروپا ەلدەرىندە تۇتىنۋشىلىق قوعام قۇرىلىمدارىنىڭ قالىپتاسۋىنان تۋىنداعان باتىستىق مادەنيەت داعدارىسى باتىستىق وركەنيەتتىڭ امبەباپ قۇندىلىقتار مەن الەۋمەتتىك تۇرمىس-تىرشىلىك نورمالارىنا دەگەن نارازىلىقتارىنا قاراما-قايشى كەلۋدە. باتىستىڭ كەمشىلىكتەرى, اسىرەسە, مادەنيەت سالاسىندا انىق بايقالادى. سەبەبى, تۇتىنۋ, الەۋمەتتىك قۇبىلىس رەتىندە, كوپ جاعدايدا ماتەريالدىق قاجەتتىلىكتى قاناعاتتاندىرۋدى ءومىردىڭ ءمانى دەپ قاراستىراتىن قۇندىلىقتار مەن يدەيالار جۇيەسىنە نەگىزدەلگەن», دەدى تۇرعىن ىسقاق ۇلى. وعان قوسا, پرەزيدەنتتىككە كانديدات ت.سىزدىقوۆتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىندا باتىستىق كينەماتوگرافيا ستاندارتتارىنىڭ كەرى اسەرى تۋرالى ماسەلەلەرگە ءمان بەرىلگەن. «كينەماتوگرافيانىڭ باتىستىق ستاندارتتارى زورلىق-زومبىلىققا, ازعىندىققا تاربيەلەيدى. وسىدان بارىپ قاتىگەز كۇشتەردىڭ, جاعىمسىز كەيىپكەرلەردىڭ ءوز زاڭدارىن ناسيحاتتاۋعا جول اشىلدى. باتىستىق كينەماتوگرافيا زورلىق-زومبىلىققا دەگەن قىزىعۋشىلىقتى وياتىپ, ونى ادامنىڭ سانا-سەزىمىنە جات ەستەتيكالىق نورماعا اينالدىردى. باتىستىق مادەنيەتتىڭ وسىناۋ كۇدىكتى «جەتىستىگى» باتىستىق وركەنيەتتىڭ بارلىق سالالارىنىڭ دامۋىنا كولەڭكە ءتۇسىرىپ وتىر. باتىستىق ادەبيەتتىڭ دە جاعدايى ءماز ەمەس. ول الەمدىك مادەنيەتتەگى ءوزىنىڭ بۇرىنعى الەۋەتىنەن ايىرىلىپ, زورلىق-زومبىلىق پەن بۇقارالىق ادەپسىزدىكتى ناسيحاتتايتىن كينەماتوگرافيانىڭ جەتەگىندە كەتتى», دەپ كورسەتىلگەن ت.سىزدىقوۆتىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسىندا. كەزدەسۋ سوڭىندا كانديداتتىڭ سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى بويىنشا ايماقتىق سايلاۋالدى شتابىنىڭ جەتەكشىسى سەرگەي مارتەميانوۆ جيىن قاتىسۋشىلارىنا جۇرگىزىلىپ جاتقان ناسيحات جۇمىستارى جايىندا ايتىپ بەردى. «شتابىمىزدىڭ سەنىم بىلدىرىلگەن ادامدارى انىقتالدى. ولار بارلىق اقپاراتتىق جۇمىستاردى جۇرگىزەتىن بولادى. قولىمىزدا جۇمىس جوسپارى بار. بىرقاتار كەزدەسۋلەر مەن ءىس-شارالار جوسپارلانعان. ءبىزدىڭ شتاب باق وكىلدەرىمەن تىعىز بايلانىس ورناتتى, ولار ءۇشىن ەسىگىمىز اركەز اشىق. كانديداتىمىزدىڭ قىزمەتى مەن ونىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسى تۋرالى بارلىق قاجەتتى اقپاراتتاردى ۇسىنۋعا دايىنبىز», – دەدى مارتەميانوۆ ءوزىنىڭ سوزىندە. ءومىر ەسقالي, «ەگەمەن قازاقستان». پەتروپاۆل.