وسىدان ءۇش-ءتورت جىل بۇرىن قورعانىس مينيسترلىگى حالىقارالىق تاجىريبەلەرگە سۇيەنە وتىرىپ, «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە رەزەرۆتەگى قىزمەت ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسىن دايىنداعان ەدى. زاڭ قابىلداندى. قازىر بۇل قۇجات قالاي جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقانىن بەزبەندەپ كورگەن ەدىك. رەسمي دەرەكتەرگە سايكەس, بىلتىر مەرزىمدى اسكەري قىزمەتكە شاقىرۋ جاسىنداعى 42 مىڭنان اسا ازامات اسكەرگە الىناتىنى جاريالاندى. ال ولاردى ۇستاپ تۇرۋدىڭ ەڭ ىقپالدى قۇرالى – ايلىق پەن ۇستەماقى جۇيەسى. قورعانىس مينيسترلىگى مالىمەتىنە سۇيەنسەك, 2025 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ وفيتسەرلىك قۇرامنىڭ جالاقىسى ورتا ەسەپپەن – 20,3, ال قاتارداعى جانە سەرجانتتىق قۇرامدىكى 33,9 پايىزعا وسكەن. بۇعان قوسا, دالالىق تولەمدەر قايتا ەنگىزىلدى. 2026 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ, ەڭبەكاقى تولەۋدىڭ جاڭا جۇيەسى اياسىندا ءوسىمنىڭ ەكىنشى كەزەڭى جوسپارلاندى. ماسەلەن, وفيتسەرلەرگە +23%, قاتارداعى جانە سەرجانتتىق قۇرامعا +10% قاراستىرىلعان. سونىمەن قاتار اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ باسپانالى بولۋىنا مۇمكىندىك بەرەتىن ءتيىمدى باعدارلامالار دا بارشىلىق. بۇل – كەلىسىمشارتقا وتىرۋدىڭ «ۇزاقمەرزىمدى كەپىلدىگى» رەتىندە جۇمىس ىستەيتىن بلوكقا قاراستىرىلعان پاكەتتەر.
كەلىسىمشارتتىق قىزمەت تەك سارباز بەن سەرجانت دەڭگەيىمەن شەكتەلمەيدى, وفيتسەرلىك لاۋازىمدارعا دا رەزەرۆتەن تولىقتىرۋ جۇرگىزىلمەك. رەسمي دەرەككە سايكەس, 2025 جىلى 915 زاپاستاعى وفيتسەردى 24 اي مەرزىمگە اسكەري قىزمەتكە شاقىرۋ جاريالانعان. ال بيىل 850-دەن اسا زاپاستاعى وفيتسەردى شاقىرۋ جوسپارلانعانى حابارلاندى.
2025 جىلعى جەلتوقساندا رەزەرۆتە اسكەري قىزمەت وتكەرۋ تۋرالى كەلىسىمشارتتىڭ ۇلگىلىك نىسانى بەكىتىلگەنى تۋرالى دا جازعانبىز, وندا كەلىسىمشارت 3 جىلعا جاسالاتىنى كورسەتىلدى. بۇل اسكەري قىزمەتتىڭ كەلىسىمشارتتىق فورماتىن ارتاراپتاندىرۋعا باعىتتالعان بەلگىسى بولسا كەرەك.
مۇنىڭ ءبىر كورىنىسى – اباي گارنيزونىنا قاراستى 11098 اسكەري بولىمىندەگى مەرزىمدى قىزمەتتەن كەلىسىمشارتقا وتكەن ساربازداردىڭ تاڭداۋى بولىپ وتىر. بۇگىندە ەلىمىزدە اسكەري قىزمەتتى ومىرلىك ماماندىق رەتىندە تاڭداعان جاستاردىڭ قاتارى ارتىپ كەلەدى. وسى ۇردىستەن اباي گارنيزونىنا قاراستى 11098 اسكەري ءبولىمىنىڭ جەكە قۇرامى دا تىس قالعان جوق. مۇندا مەرزىمدى اسكەري قىزمەتىن وتەپ جۇرگەن بىرقاتار سارباز كەلىسىمشارت نەگىزىندە اسكەري قىزمەتتە قالۋدى شەشكەن. سولاردىڭ ءبىرى – 11098 اسكەري ءبولىمىنىڭ ساربازى كىشى سەرجانت ەرزات قابدىرماناپوۆ. ول ءوزى شەشىم قابىلداپ, كەلىسىمشارت نەگىزىندە اسكەري قىزمەتتە قالدى. ەندى ول وتان الدىنداعى بورىشىن وسى بولىمدە جالعاستىرىپ, كاسىبي اسكەري قىزمەتشى رەتىندە ەڭبەك ەتپەك.
«مەرزىمدى قىزمەت بارىسىندا اسكەري ءومىردىڭ ماعان جاقىن ەكەنىن ءتۇسىندىم. كەلىسىمشارتقا وتىرۋعا شەشىم شىعاردىم. اسكەري قىزمەتشىلەرگە مەملەكەت تاراپىنان كوپتەگەن جەڭىلدىك قاراستىرىلعان. اتاپ ايتقاندا, ساربازدارعا كرەديتتىك كانيكۋلدار مەن اسكەري قىزمەتشىلەرگە تۇرعىن ءۇي تولەمدەرى بار», دەيدى ول.
كىشى سەرجانت ەرزات قابدىرماناپوۆ – سەمەي قالاسىنىڭ تۋماسى. ونىڭ ايتۋىنشا, ءوز تۋعان جەرىندە قىزمەت ەتۋ ونىڭ تاڭداۋىنىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى سەبەبى بولعان كورىنەدى.
وتان الدىنداعى بورىشىن وتەپ ءجۇرىپ كەلىسىمشارتپەن اسكەري قىزمەتشى اتانعان تاعى ءبىر سارباز – قاتارداعى جاۋىنگەر اڭسار شەرنياز. ول دا اسكەري ءومىردى بولاشاعىمەن بايلانىستىرۋدى شەشكەنىن ايتادى.
«اسكەري قىزمەت ماعان ءتارتىپ پەن جاۋاپكەرشىلىكتى ۇيرەتتى. سوندىقتان كەلىسىمشارتپەن اسكەري قىزمەتشى بولۋدى تاڭدادىم. اسكەر ەر-ازاماتقا ارنالعان ناعىز مەكتەبى دەپ ويلايمىن», دەيدى سارباز.
«شىعىس» وڭىرلىك قولباسشىلىعى باسقارماسىنىڭ زاڭ باسقارماسى باسشىسى, پودپولكوۆنيك بەيبىت تانتساروۆتىڭ ايتۋىنشا, جاڭا فورماتتى ەنگىزۋ – قارۋلى كۇشتەردى جاساقتاۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋگە, قاجەت بولعان جاعدايدا موبيليزاتسيالىق رەسۋرستى جەدەل قالىپتاستىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
«بىلتىرعى 18 ناۋرىزدا قابىلدانعان «اسكەري قىزمەت جانە اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ مارتەبەسى تۋرالى» زاڭعا ەنگىزىلگەن وزگەرىستەرگە سايكەس رەزەرۆتىك اسكەري قىزمەتكە قابىلداۋ جۇمىسى جۇرگىزىلىپ جاتىر. رەزەرۆتەگى اسكەري قىزمەتكە 18 بەن 57 جاس ارالىعىنداعى, اسكەري كۋالىگى بار, مورالدىق جانە كاسىبي تالاپتارعا ساي, سونداي-اق دەنساۋلىق جاعدايى جارامدى دەپ تانىلعان جۇمىس ىستەيتىن جانە جۇمىسسىز ازاماتتار قابىلدانادى», دەدى باسقارماسى باسشىسى.
مامانداردىڭ ايتۋىنشا, كەلىسىمشارت نەگىزىندەگى اسكەري قىزمەت – بۇل تەك تۇراقتى جۇمىس ەمەس, مەملەكەت تاراپىنان كورسەتىلەتىن الەۋمەتتىك قولداۋ مەن كاسىبي دامۋعا جول اشاتىن ماڭىزدى قادام. سونداي-اق وتانعا قىزمەت ەتەمىن دەگەن جاستار ءۇشىن ۇلكەن مۇمكىندىك.
اباي وبلىسى
