كەلىسسوز بارىسىندا تاراپتار مادەني-گۋمانيتارلىق ىقپالداستىقتى ودان ءارى دامىتۋدىڭ كەلەشەگىن جانە بىرلەسكەن باستامالاردى ىسكە اسىرۋ ماسەلەلەرىن تالقىلادى. ايدا بالاەۆا قازاقستان مەن قىتاي اراسىنداعى قارىم-قاتىناستىڭ جوعارى دەڭگەيىن اتاپ ءوتىپ, ىنتىماقتاستىقتى الداعى ۋاقىتتا دا كەڭەيتۋگە مۇددەلى ەكەنىن جەتكىزدى.
«بۇگىندە قازاقستان مەن قىتاي اراسىنداعى قارىم-قاتىناس جان-جاقتى ستراتەگيالىق ارىپتەستىكتىڭ بۇرىن-سوڭدى بولماعان بيىك دەڭگەيىنە كوتەرىلدى. بۇل, ءسوزسىز, قوس مەملەكەت باسشىلارىنىڭ زور ەڭبەگىنىڭ ناتيجەسى. ءبىز ءوز تاراپىمىزدان ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى تەرەڭدەتۋگە جانە ەلدەرىمىزدىڭ اراسىنداعى ىقپالداستىقتى كەڭەيتۋگە مۇددەلىمىز. مادەني الماسۋ جىلى اياسىندا بىرقاتار بىرلەسكەن جوبانى جۇزەگە اسىرۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرۋدى ۇسىنامىز. اتاپ ايتقاندا, كرەاتيۆتى يندۋستريالار فەستيۆالىن, تەاتر جانە تسيرك فەستيۆالدارىن وتكىزۋگە بولادى. بىلتىر بەيجىڭدە قازاقستاننىڭ مادەني ورتالىعى اشىلعانىن اتاپ وتكىم كەلەدى. بۇل مادەني بايلانىستاردى نىعايتۋعا قوسىمشا مۇمكىندىك بەرەدى», دەدى مادەنيەت جانە اقپارات ءمينيسترى.
ءوز كەزەگىندە لي شۋلەي قازاقستان مەن قىتاي مادەنيەتىنىڭ توعىسپالى جىلىنىڭ ءوتۋى ەكى ەل حالقىنىڭ جاقىنداسۋىنا سەرپىن بەرەتىن ماڭىزدى فاكتور بولاتىنىنا سەنىم ءبىلدىردى.
«قىتاي مەن قازاقستان – سەنىمدى دوستار ءارى ستراتەگيالىق سەرىكتەستەر. ءبىزدىڭ قارىم-قاتىناسىمىز ستراتەگيالىق ارىپتەستىكتىڭ جاڭا كەزەڭىنە قادام باستى. مەملەكەتتەرىمىزدىڭ باسشىلارى وسى جىلدى مادەني الماسۋ جىلى دەپ جاريالادى. ءبىز بۇل وقيعاعا ايرىقشا ءمان بەرەمىز جانە ونىڭ اياسىندا ۇيىمداستىرۋعا بولاتىن ءىس-شارالاردى تالقىلاۋعا ءازىرمىز», دەدى لي شۋلەي.
كەزدەسۋ بارىسىندا تاراپتار بىرلەسكەن جوبالاردى دامىتۋعا قاتىستى بىرقاتار باستاما كوتەردى. اسىرەسە كينويندۋستريا سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىققا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. ايدا بالاەۆا قىتاي اۋديتورياسىنىڭ قازاقستاندىق كينو ءۇشىن زور الەۋەتكە يە جانە ءىرى كينوكومپانيالارمەن ارىپتەستىك ورناتۋعا مۇمكىندىك مول ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
سونداي-اق تاراپتار بىرلەسكەن دەرەكتى جانە كوركەم فيلمدەر ءتۇسىرۋ, ولاردى كەيىن ەكى ەل اۋماعىندا ىلگەرىلەتۋ ماسەلەلەرىن تالقىلادى. لي شۋلەي قازاقستاندىق كينەماتوگرافيستەردى شانحاي حالىقارالىق كينوفەستيۆالىنە قاتىسۋعا شاقىرىپ, بۇل الاڭنىڭ كينونى دامىتۋ جانە مادەني بايلانىستاردى نىعايتۋداعى ماڭىزىنا ەرەكشە توقتالدى.
بۇدان بولەك, تاراپتار بەينەلەۋ ونەرى سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ كەلەشەگىنە توقتالىپ, بىرلەسكەن پلەنەرلەر مەن كورمەلەر ۇيىمداستىرۋ, سونداي-اق ەكى ەل سۋرەتشىلەرى اراسىنداعى شىعارماشىلىق بايلانىستى دامىتۋ ماسەلەلەرىن ءسوز ەتتى.
باسقوسۋدا سونىمەن قاتار قازاقستان جانە قىتاي اۆتورلارىنىڭ شىعارمالارىن ءوزارا اۋدارۋ ماسەلەلەرى تالقىلانىپ, ادەبي تۋىندىلاردى ەكرانداۋدىڭ الەۋەتىنە نازار اۋدارىلدى. بۇدان وزگە, گاسترولدەر مەن بىرلەسكەن قويىلىمداردى قامتيتىن تەاتر سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق ماسەلەلەرى دە كوتەرىلدى. باسىم باعىتتاردىڭ ءبىرى رەتىندە ءتۋريزمدى دامىتۋ, ونىڭ ىشىندە مەديا وكىلدەرى ءۇشىن تانىستىرۋ تۋرلارىن ۇيىمداستىرۋ ماسەلەسى دە ايقىندالدى.
سونداي-اق بەيجىڭ قالاسىندا قازاقستان مەن قىتاي مادەنيەتىنىڭ توعىسپالى جىلىنىڭ اشىلۋىنا ارنالعان سالتاناتتى گالا-كونتسەرت ۇيىمداستىرىلىپ, ءىس-شاراعا مىڭعا جۋىق ادام قاتىستى. تاعىلىمدى كەش ەكى ەل اراسىنداعى دوستىق پەن ءوزارا تۇسىنىستىكتىڭ نىعايا تۇسكەنىن بىلدىرەتىن ماڭىزدى مادەني وقيعا بولدى.
ءىس-شارا قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ پەن قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ توراعاسى سي تسزينپين اراسىنداعى 2026 جىل قازاقستان مەن قىتايدىڭ مادەنيەت جىلى بولىپ جاريالانعان ۋاعدالاستىقتار اياسىندا ۇيىمداستىرىلدى.
سالتاناتتى كەشتىڭ قۇرمەتتى قوناقتارى قاتارىندا پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى – مادەنيەت جانە اقپارات ءمينيسترى ايدا بالاەۆا, قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ مادەنيەت جانە تۋريزم ءمينيسترى سۋن ەلي, قازاقستاننىڭ قحر-داعى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى شاحرات نۇرىشەۆ, سونداي-اق ديپلوماتيالىق كورپۋس وكىلدەرى مەن قىتايدىڭ شىعارماشىلىق زيالى قاۋىم وكىلدەرى بولدى.
قىتاي ۇلتتىق وپەرا تەاترىنىڭ ساحناسىندا قۇتتىقتاۋ ءسوز سويلەگەن پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ايدا بالاەۆا قازاقستان مەن قىتاي اراسىنداعى مادەني ىنتىماقتاستىقتىڭ جاڭا مازمۇنمەن تولىعا تۇسكەنىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇگىندە بىرلەسكەن جوبالار تابىستى جۇزەگە اسىرىلىپ, گاسترولدەر, كونتسەرتتەر, كورمەلەر مەن فەستيۆالدار تۇراقتى تۇردە وتكىزىلىپ كەلەدى. سونىمەن قاتار بەيجىڭدە قازاقستاننىڭ مادەني ورتالىعىنىڭ اشىلۋى ەكى ەل اراسىنداعى بايلانىستى نىعايتۋ جولىنداعى ماڭىزدى قادام بولدى. مينيستر مۇنداي باستامالاردىڭ بولاشاققا بەرىك نەگىز قالايتىنىن جانە جاس ۇرپاقتى جاڭا جەتىستىكتەرگە جىگەرلەندىرەتىنىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى.
«بۇگىنگى كەش – جاي عانا كونتسەرت ەمەس, اۋدارمانى قاجەت ەتپەيتىن مادەنيەتتەر ديالوگى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ اتاپ وتكەندەي, مادەنيەت ۇلتتىڭ بەت-بەينەسىن ايقىندايدى, ال الەم ەلدى ەڭ الدىمەن ونىڭ ونەرى ارقىلى تانيدى. وسىنداي كەزدەسۋلەر, مۋزىكا, تەاتر جانە شىعارماشىلىق ارقىلى ءبىز ءبىر-ءبىرىمىزدى تەرەڭىرەك ءتۇسىنىپ, جاقىنداي تۇسەمىز. مادەنيەتتەردىڭ توعىسپالى جىلى بىزگە جاڭا مۇمكىندىكتەر اشادى. بىرلەسكەن جوبالارعا جول اشىپ, شىعارماشىلىق ىزدەنىستەردى جانداندىرىپ, ءوزارا رۋحاني بايىتۋعا سەرپىن بەرەدى», دەدى پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى.
ءوز كەزەگىندە قىتايدىڭ مادەنيەت جانە تۋريزم ءمينيسترى مادەنيەت جىلى گۋمانيتارلىق بايلانىستاردى تەرەڭدەتىپ, ەكىجاقتى ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋعا ىقپال ەتەتىن ماڭىزدى الاڭ ەكەنىن ايتتى.
«قىتاي مەن قازاقستان مادەنيەتىنىڭ توعىسپالى جىلى اياسىندا ەكى ەلدىڭ مۋزەيلەرى مەن عىلىمي-زەرتتەۋ قۇرىلىمدارى بىرلەسىپ ارحەولوگيالىق زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋگە, ونەر قايراتكەرلەرى قىتاي –قازاقستان مۋزىكانتتارىنىڭ دوڭگەلەك ۇستەلى سياقتى الاڭداردا تەرەڭ ديالوگ ورناتۋعا مۇمكىندىك الادى. ساحنالىق ونەر مەن كرەاتيۆتى يندۋستريا سالالارىندا بىرلەسكەن كادر دايارلاۋ جۇمىستارى دا كۇشەيتىلەدى. «قىتاي مەن قازاقستان مادەنيەتىنىڭ توعىسپالى جىلى» مادەنيەت جانە ونەر ۇيىمدارى اراسىنداعى پراكتيكالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ ماڭىزدى پلاتفورماسىنا, سونداي-اق ەكى ەلدىڭ مادەني بايلىعىن تانىتاتىن جارقىن الاڭعا اينالارىنا سەنىمدىمىز», دەدى سۋن ەلي.
گالا-كونتسەرتكە قازاقستان مەن قىتايدىڭ بەلگىلى ونەر مايتالماندارى قاتىستى. كەشتىڭ ايرىقشا رۋحىن ەلىمىزدىڭ جەتەكشى شىعارماشىلىق ۇجىمدارى – قۇرمانعازى اتىنداعى قازاق ۇلتتىق حالىق اسپاپتار وركەسترى, «استانا وپەرا» تەاترى, «HasSak» ەتنو-فولكلورلىق توبى, «استانا بالەت» تەاترى, بەيجىڭ حورەوگرافيا ينستيتۋتى جانە قىتاي وپەرا جانە بالەت تەاترىنىڭ ۇلتتىق وركەسترى ايشىقتاي ءتۇستى.
