فوتو: اشىق دەرەككوز
2025 جىلدىڭ ءۇشىنشى توقسانىندا ەلىمىزدە 1 ميلليوننان اسا ادام كۇنكورىسكە جەتپەيتىن تابىسپەن ءومىر ءسۇرىپ وتىر. بۇل ەل حالقىنىڭ شامامەن 5 پايىزىنان كوبى. رەسمي ەسەپ بويىنشا, ءبىر ادامعا قاجەت ەڭ تومەنگى كۇنكورىس 60,9 مىڭ تەڭگە دەپ كورسەتىلەدى. بىراق شىن مانىندە ازىق-ت ۇلىك, كوممۋنالدىق تولەم, جولاقى سياقتى كۇندەلىكتى شىعىندار بۇل سومادان الدەقايدا كوپ.
ايماقتار اراسىندا از قامتىلعان ادام ەڭ كوپ تۇركىستان وبلىسىندا تىركەلگەن. مۇندا 194 مىڭداي تۇرعىن, ياعني ءاربىر ونىنشى ادام كەدەيلىك شەگىندە ءومىر سۇرەدى. بىراق بۇل وڭىردە جاعداي بىرتىندەپ جاقسارىپ كەلەدى. ال ماڭعىستاۋ وبلىسىندا كەرىسىنشە, قيىندىق كۇشەيگەن. كەدەيلىك دەڭگەيى 8 پايىزدان اسىپ, 66 مىڭنان كوپ ادامدى قامتىعان. اباي مەن جەتىسۋ وبلىستارىندا دا كەدەيلىك بار, بىراق بۇل وڭىرلەردە بۇل ۇدەرىس ازايا باستادى.
ەڭ الاڭداتارلىق جاعداي ءىرى قالالاردا بولىپ تۇر. استانادا كەدەيلىك دەڭگەيى پايىزبەن العاندا تومەن سياقتى كورىنگەنىمەن, ناقتى سانى 44 مىڭنان اسىپ, ءبىر جىلدا تاعى كوبەيگەن. الماتىدا جاعداي ودان دا كۇردەلى. كەدەيلىك شەگىندە ءومىر سۇرەتىندەر ءبىر جىلدا 1,5 ەسە ءوسىپ, 11 مىڭنان استى. شىمكەنتتە بۇل كورسەتكىش ءتىپتى ەكى ەسە كوبەيىپ, 11,6 مىڭ ادامعا جەتكەن.
مۇنىڭ باستى سەبەبى – قالا ءومىرىنىڭ قىمباتتاۋى دەيدى ماماندار. جۇمىس ىزدەپ قالاعا كەلگەندەردىڭ ءبارى بىردەي تۇراقتى ءارى جەتكىلىكتى جالاقى تابا المايدى. ال باسپانا جالداۋ, ازىق-ت ۇلىك, كولىك پەن قىزمەت باعاسى مەگاپوليستەردە وتە جوعارى.
ستاتيستيكا تاعى ءبىر جايتتى كورسەتەدى. ورتا دەڭگەيدەگى ازامات ايىنا شامامەن 110 مىڭ تەڭگە جۇمسايدى. ال كەدەيلىك شەگىندە جۇرگەن ادامداردىڭ تابىسى بۇل سومانىڭ جارتىسىنا دا جەتپەيدى. ياعني تابىس شىعىندى جابۋعا جەتپەي وتىر.
كوللاجدى جاساعان زاۋرەش سماعۇل, «ەQ»
از قامتىلعان 1,1 ميلليون ادامنىڭ باسىم بولىگى – كوپبالالى وتباسىلار. 890 مىڭ ادام ءدال وسى ساناتقا جاتادى. بۇدان بولەك, 57,9 مىڭ ادامنىڭ تابىسى ءتىپتى ەڭ قاراپايىم ازىق-ت ۇلىك الۋعا دا جەتپەيدى. مۇنداي ادامدار سانى ءبىر جىلدا 28 پايىزعا ارتقان.
ماماندار كەدەيلىكتىڭ قالالارعا قاراي اۋا باستاۋى الەۋمەتتىك قولداۋ جۇيەسىن قايتا ويلاستىرۋ قاجەت ەكەنىن ايتىپ وتىر. سەبەبى قالاداعى كەدەيلىك تەك اقشانىڭ ازدىعى ەمەس, ول باسپانا ماسەلەسى, تۇراقسىز جۇمىس جانە ءومىر ساپاسىنىڭ تومەندەۋىمەن قاتار جۇرەدى.
