كولىك مينيسترلىگى, جاساندى ينتەللەكت جانە تسيفرلىق دامۋ مينيسترلىگى, قازاقستاننىڭ اۆياتسيالىق اكىمشىلىگى, عىلىمي ينستيتۋتتار, تەحنولوگيالىق كومپانيالار جانە ەلدىڭ جەتەكشى جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ وكىلدەرى قاتىسقان جيىن بارىسىندا ەكوجۇيەنى قاۋىپسىز دامىتۋداعى قۇزىرەتتەلىك باسشىلىققا الىندى.
قاتىسۋشىلار ۇشقىشسىز جۇيەلەردىڭ وپەراتورلارى مەن ينجەنەرلەرىنىڭ جاڭا بۋىنى دايارلانىپ جاتقان ازاماتتىق اۆياتسيا اكادەمياسىنىڭ وقۋ-تاجىريبەلىك ترەناجەرلىق جانە زەرتحانالىق بازاسىمەن تانىستى.
ازاماتتىق اۆياتسيا اكادەمياسىنىڭ بۇل باعىتتا ماماندار دايارلاۋداعى ءرولى ارتىپ كەلەدى. رەكتور بەكەن سەيداحمەتوۆتىڭ ايتۋىنشا, ازاماتتىق اۆياتسيا اكادەمياسى ۇشقىشسىز اۆياتسيا سالاسىنداعى قۇزىرەتتەر ورتالىعىنا اينالۋى ءتيىس. وقۋ ورنىندا كادر دايارلاۋدان باستاپ عىلىمي زەرتتەۋلەر مەن سالانىڭ نورماتيۆتىك-ادىستەمەلىك كەشەنى دە قاتار اتقارىلىپ جاتىر. مۇنداعى ساياسي-ستراتەگيالىق ماڭىزدى باعدار – «ازاماتتىق اۆياتسيا اكادەمياسى سالالىق ءبىلىم بەرۋدىڭ فلاگمانى رەتىندە جاڭا سالانىڭ كادرلىق قامتاماسىز ەتىلۋىندە جەتەكشى ءرول اتقارۋى ءتيىس جانە مەملەكەتتىك سەكتور ءۇشىن بىرىڭعاي تەرەزە رەتىندە ارەكەت ەتە الادى» قاعيداسى اتالىپ وتكەن 2025–2031 جىلدارعا ارنالعان ازاماتتىق ۇشقىشسىز اۆياتسيانى دامىتۋ تۇجىرىمداماسىن باسشىلىققا الادى.
– اكادەميانىڭ ۇشقىشسىز ۇشۋ اپپاراتتارى سالاسىنداعى ۇلتتىق قۇزىرەتتەر ورتالىعى مارتەبەسىنە يە بولۋى وپەراتورلار مەن ينجەنەرلەردى دايىنداۋ, ستاندارتتاردى ازىرلەۋ, ICAO/EASA تالاپتارىن ەنگىزۋ اكادەميا باستاماسى عانا ەمەس, مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ ءبىر بولىگى سانالادى. بۇگىندە اكادەميا ۇشقىشسىز اۆياتسيا سالاسىن دامىتۋ ءۇشىن تالاپ ەتىلەتىن ءبىلىم بەرۋ جانە تەحنولوگيالىق ينفراقۇرىلىمدى جۇيەلى تۇردە قالىپتاستىرىپ كەلەدى. ونىڭ بارىسىندا زەرتحانالار ىسكە قوسىلدى, تەحنوپارك كەڭەيۋدە, سونداي-اق ۇشقىشسىز اۆياتسيالىق جۇيەلەرگە ارنالعان جاڭا وقۋ باعدارلاماسى ەنگىزىلدى. قىسقى سەسسيادان كەيىن ستۋدەنتتەر دۋالدى وقىتۋعا كوشەدى. وقۋ مەن وندىرىستىك تاجىريبەنى ۇشتاستىرىپ, جوبالارعا قاتىسادى, – دەدى رەكتور.
ايتۋىنشا, سوڭعى ۋاقىتتا «ۇشقىشسىز ۇشۋ اپپاراتتارى جانە جۇيەلەرى» ماماندىعىنا قىزىعۋشىلىق ارتىپ كەلەدى. قازىرگى كەزدە 2-كۋرستا – 35, 1-كۋرستا – 45 ستۋدەنت وقىپ جاتىر. بۇل باعىتتىڭ تانىمالدىعىن, سونداي-اق تاياۋ بولاشاقتى اكادەميانىڭ نەگىزگى برەندىنە اينالۋى مۇمكىندىگىن كورسەتەدى.
ماماندار اتاپ وتكەندەي, دروندار نارىعى نورماتيۆتىك بازاعا قاراعاندا الدەقايدا جىلدام دامىپ بارادى. وسى ورايدا ۇشقىشسىز ۇشۋ مادەنيەتىن دامىتۋ, بارلىق اپپاراتتاردى تىركەۋ جانە ەسەپكە الۋ, اۋەجايلار مەن تىعىز قۇرىلىستى ايماقتاردا ۇشۋعا تىيىم سالۋ, وپەراتورلاردى بىرىڭعاي ستاندارتتار بويىنشا دايارلاۋعا باسىمدىق بەرۋ قاجەت. دروندار قازىردىڭ وزىندە قالالىق اۋەموبيلدىلىكتىڭ بولىگىنە اينالۋدا. ونىڭ ىشىندە تاسىمالداۋ دروندارى, اگرودروندار, ينفراقۇرىلىمدى ينسپەكتسيالاۋ دامىپ جاتقاندىقتان, قاۋىپسىزدىككە باستى نازار اۋدارۋ قاجەت. سپۋتنيكتىك تەحنولوگيالار, تسيفرلىق سەرۆيستەر جانە جاساندى ينتەللەكت سالانىڭ جاڭا درايۆەرى رەتىندە دامىپ كەلەدى.
عالىمدار بۇل باعىتتى عىلىمي تۇرعىسىنان قاراستىرا كەلىپ, سپۋتنيكتىك ناۆيگاتسيا, ۇشقىشسىز جۇيەلەر جانە تسيفرلىق پلاتفورمالاردىڭ توعىسۋى جاڭا مۇمكىندىكتەر اشۋمەن قاتار ينفراقۇرىلىمدى باقىلاۋ جانە اپاتتاردىڭ الدىن الۋدا باسىمدىققا يە ەكەنىن ايتادى. ياعني, ەگىستىك جاعدايىن تالداۋ, ونىمدىلىكتى باقىلاۋ, تابيعي قۇبىلىستاردى بولجاۋ, توتەنشە جاعدايلار قىزمەتتەرىنىڭ جەدەل ارەكەتىندە ماڭىزدى بولىپ تابىلادى. ۇشقىشسىز ۇشۋ اپپاراتتار ارقىلى الىنعان دەرەكتەر مەملەكەتتىك باسقارۋدا دا, بيزنەس شەشىمدەرىندە دە نەگىزگى رەسۋرسقا اينالۋدا.
جيىن ناتيجەسىندە نورماتيۆتىك بازانى جاڭارتۋ, ICAO جانە JARUS ستاندارتتارىنا سايكەستەندىرۋ, تىركەۋ جانە ۇشۋ بارىسىن باقىلاۋدى تسيفرلاندىرۋ, وقۋورتالىقتارى مەن سيمۋلياتسيالىق زەرتحانالاردى دامىتۋ, كادر دايارلاۋ جانە بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ, مەملەكەت – عىلىم – بيزنەس سەرىكتەستىگىن كەڭەيتۋ, اكادەميانىڭ ۇلتتىق ورتالىق رەتىندەگى ءرولىن نىعايتۋ سياقتى نەگىزگى باسىمدىقتار انىقتالىپ, ارنايى قارار قابىلداندى. قاتىسۋشىلاردىڭ پىكىرىنشە, ۇشقىشسىز اۆياتسيانىڭ دامۋى – عىلىمعا نەگىزدەلگەندە وزىق تەحنولوگيالاردى قولدانۋ, ءتيىمدى رەتتەۋ جانە كاسىبي كادرلاردىڭ قاتىسۋىمەن ءجۇيلى ىسكە اساتىن بولادى.
ازاماتتىق اۆياتسيا اكادەمياسى ماماندارى قۇزىرەتتىلىكتى باسشىلىققا الا وتىرىپ, وسى باعىتتاعى يننوۆاتسيالاردى دامىتاتىن ورتالىق الاڭ رەتىندەگى جۇمىستاردى جالعاستىرۋعا دايىن.
الماتى
