ۇعا تاراپىنان وسى كۇنگە دەيىن ەلىمىز اۋماقتارىندا كوپتەگەن فورسايت-سەسسيالار ءوتتى. ونىڭ بارىسىندا ءالى كۇنگە زەرتتەۋ نىسانىنا ىلىكپەگەن نەمەسە دامىتۋدى قاجەت ەتەتىن عىلىمعا مۇقتاج سالالار زەرتتەلگەن بولاتىن. الماتىدا وتكەن فورساي-سەسسيا قالا ەكولوگياسى ءۇشىن بىرقاتار تۇيتكىلدى جايتتاردى نىسانعا الدى.
بىرىنشىدەن, قالالىق ەكوجۇيە مەن شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ جايلى ءارى قاۋىپسىز قالانى قالىپتاستىرۋدا قالا ەكونوميكاسىنىڭ اجىراماس بولىگى بولىپ تابىلاتىن قوعامدىق تاماقتانۋ كاسىپورىندارىنىڭ اۋانىڭ لاستانۋىنا اسەرى قاراستىرىلدى. HoReCa سەكتورى (كافەلەر, مەيرامحانالار, قوناق ۇيلەر) — بۇل تەك قىزمەت كورسەتۋ سالاسى عانا ەمەس, سونىمەن قاتار قالالىق بىرەگەيلىكتىڭ ءبىر بولىگى. الايدا, مۇنداي مەكەمەلەر سانىنىڭ ارتۋى مەن قۇرىلىستىڭ قارقىندى دامۋى اسىرەسە قالانىڭ ورتالىق اۋداندارىندا اۋانىڭ ساپاسىنا كەرى اسەرىن تيگىزىپ جاتىر.
وسى ورايدا قوعامدىق تاماقتانۋ ورىندارىنان اۋاعا تارايتىن زياندى قالدىقتاردى ازايتۋ ءۇشىن مىنانداي باستامالار ۇسىندى:
- جاڭا بۋىنداعى سۇزگىلەۋ جانە جەلدەتۋ تەحنولوگيالارىن كوزدەيتىن «تازا HoReCa» قالالىق ستاندارتىن ەنگىزۋ
- عىلىم, اكىمدىك جانە بيزنەستىڭ دەرەكتەرىن بىرىكتىرەتىن قالالىق اۋا زەرتحاناسىن قۇرۋ
- شىعارىندىلار مەن اۋا ساپاسىن ناقتى ۋاقىتتا باقىلاۋعا ارنالعان IoT سەنسورلار جەلىسىن ەنگىزۋ
- ازاماتتارعا اشىق قولجەتىمدى لاستانۋ دەڭگەيىن كورسەتەتىن تسيفرلىق كارتا ازىرلەۋ
- ESG سايكەستىك قاعيداتتارىنا نەگىزدەلگەن كافەلەر مەن مەيرامحانالاردى «جاسىل سەرتيفيكاتتاۋ» باعدارلاماسى
فورسايت-سەسسيادا قاتىسۋشىلار «اۋا — قىزمەت رەتىندە» (Air-as-a-Service) تۇجىرىمداماسىنا نازارا اۋداردى. ونىڭ بارىسىندا كومپانيالار تەك جابدىقتى ورناتۋعا ەمەس, تازارتۋ ناتيجەسىنە دە اقى تولەيدى. مۇنداي شەشىمدەردىڭ ناتيجەسىندە الماتى ورتالىق ازياداعى اۋانىڭ ساپاسىن «اقىلدى» باسقارۋ جونىندەگى پيلوتتىق قالاعا اينالۋى مۇمكىن.
BIM, IoT جانە جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالارىنىڭ كومەگىمەن قاۋىپسىز قالا ماقساتتارىن ىسكە اسىرۋعا بولادى
فورسايت-سەسسيادا كوتەرىلگەن ەكىنشى تاقىرىپ – سەيسموتۇراقتىلىقتىڭ تسيفرلىق نەگىزى. ول ينجەنەرلىك, كاداسترلىق جانە گەولوگيالىق دەرەكتەردى بىرىڭعاي پلاتفورمادا بىرىكتىرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
الماتى جوعارى سەيسميكالىق قاۋىپتى ايماقتا ورنالاسقان. تۇرعىن ءۇي قورىنىڭ 50 پايىزدان استامى قازىرگى قالىپتاسقان نورمالارعا دەيىن سالىنعان. ەسكى عيماراتتار كوپ. قۇرىلىس قارقىنمەن دامىپ جاتىر. حالىق سانىنىڭ ارتۋىنىڭ قاۋىپسىزدىكتى تۇراقتى قامتاماسىز ەتۋگە ىقپال ەتىپ وتىر. الەمدىك تاجىريبە كورسەتىپ وتىرعانداي, ءدال تسيفرلىق تەحنولوگيالار رەاكتيۆتى ارەكەت ەتۋدەن تاۋەكەلدەردى بولجاپ باسقارۋعا كوشۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. BIM, IoT جانە جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالارىنىڭ كومەگىمەن قوس تسيفرلى تاۋەكەلدەردى مودەلدەۋگە, عيماراتتاردىڭ دەفورماتسياسىن بولجاۋعا جانە نىعايتۋ شارالارىن ۇسىنۋعا قابىلەتتى.
وسى ورايدا قالا قاۋىپسىزدىگىن ارتتىرۋ ءۇشىن عالىمدار مىنا ماسەلەلەردى ۇسىندى:
- الماتىنىڭ ورتالىق بولىگى ءۇشىن تسيفرلىق ەگىزدىڭ پيلوتتىق جوباسىن ىسكە قوسۋ
- نەگىزگى نىساندارعا دەفورماتسيا مەن ءدىرىل سەنسورلارىن ورناتۋ;
- تسيفرلىق ينجەنەريا بويىنشا كادرلاردى دايارلاۋ باعدارلاماسىن ازىرلەۋ;
- ساۋلەتشىلەر مەن قۇتقارۋ قىزمەتتەرىنە قولجەتىمدى «سەيسموتۇراقتىلىقتىڭ تسيفرلىق كارتاسىن» جاساۋ
نەلىكتەن قوس تسيفرلىق ءتاسىل تاڭدالدى؟
- دەرەكتەردى كەشەندى باسقارۋ: تسيفرلىق ەگىز ينجەنەرلىك, كاداسترلىق جانە گەولوگيالىق اقپاراتتى بىرىڭعاي مودەلدە بىرىكتىرەدى
- تۇرعىندار قاۋىپسىزدىگى: ءالسىز عيماراتتاردى انىقتاۋعا, نىعايتۋ شارالارىن جوسپارلاۋعا جانە بۇزىلۋدىڭ الدىن الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى
- يننوۆاتسيالىق الەۋەت: BIM, IoT جانە جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالارىن بىرىكتىرە وتىرىپ, ۋنيۆەرسيتەتتەر مەن ستارتاپتار ءۇشىن جاڭا باعىتتار اشادى.
- حالىقارالىق تاجىريبە: سينگاپۋر, حەلسينكي جانە دۋباي قالالارى Urban Digital Twin جوبالارىن جۇزەگە اسىردى. الماتى دا سەيسميكالىق ايماقتا وسىنداي جۇيەنى ەنگىزگەن ورتالىق ازياداعى العاشقى قالا بولا الادى.
ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە, مۇنداي تەحنولوگيالار قاۋىپسىزدىكتى ارتتىرۋمەن قاتار, عيماراتتاردى جوندەۋ مەن قايتا جاڭارتۋ شىعىندارىن ازايتىپ, دەرەكتەرگە نەگىزدەلگەن جاڭا قالالىق باسقارۋ مادەنيەتىن قالىپتاستىرادى.
فورسايتقا مەكتەپ وقۋشىلارى مەن ستۋدەنتتەر دە قاتىستى. ولار ەكولوگيالىق مونيتورينگكە ارنالعان ءموبيلدى قوسىمشالاردان باستاپ, شىعارىندىلاردى اۆتوماتتى تۇردە باقىلايتىن «جاسىل كۆارتالدار» تۇجىرىمداماسىنا دەيىن ءوز يدەيالارىن ۇسىندى. جاس بۋىن تۇراقتى دامۋ قاعيداتتارىمەن ويلاپ, بولاشاق قالاسى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىكتى ءوز موينىنا الۋعا دايىن ەكەنىن كورسەتتى.
بۇل باعىتتار 2035 جىلعا دەيىنگى تازا قالا رەتىندە دامۋدا تسيفرلى شەشىمدەر مەن تەحنولوگيالاردىڭ پايدالانۋدىڭ ماڭىزدى ەكەنىن كورسەتىپ وتىر. الماتى – تازا ءارى ءومىر سۇرۋگە قاۋىپسىز قالا رەتىندە دامۋى ءتيىس. ال وعان جەتۋگە بارلىق مۇمكىندىك بار. ەڭ باستىسى, عىلىمنىڭ, بيزنەستىڭ, اكىمدىكتىڭ جانە ازاماتتاردىڭ بەلسەندىلىگى قاجەت.
الماتى
