سۋرەت: massaget.kz
جورعانى قازاقتىڭ بەدەلدى ادامى سالتاناتتى جيىن-تويدا مىنەتىن بولعان. ونى ارنايى باپتاپ-كۇتىپ, ءارى ءساندى ەر-تۇرمان جاساتقان. ياعني قازاق قوعامىندا جورعانىڭ مارتەبەسى بيىك. وسى ورايدا, قازاق سىنشىلارى جورعانىڭ ءجۇرىس ەكپىنى مەن اياق تاستاسىنا قاراي ەكى توپقا ءبولىپ قاراعانى ءجون.
ءجۇرىس ەكپىنىنە قاراي: قوي جورعا, جول جورعا, كەڭىرەك جورعا (جورتاقى), شاپقىن جورعا, تۇيە جورعا, بەس قۇلاشتىق جورعا, ون قۇلاشتىق جورعا, سۋ جورعا, سۋ توگىلمەس جورعا, تاباق تارتار جورعا, توكپە جورعا, ايداما جورعا, شايقالعان جورعا, اياڭ جورعا, تايپالعان جورعا, جانە ت.ب. دەپ اتاسا, اياق تاستاسىنا قاراي: ەكى اياقتى جورعا, شالدىر جورعا, ءۇش اياقتى جورعا, ءتورت اياعى تەڭ جورعا, شاپشۋىر جورعا, تۇسامىس جورعا, ورە جورعا, شالداۋىر جورعا جانە ت.ب. دەپ اتاعان.
ال جورعانىڭ ساپاسىن انىقتاۋدىڭ تاسىلىنە توقتالساق: ونىڭ بەل ارقاسىنا بەس مەتر جالپاقتاۋ ءجىپ بايلايدى. ول ات قۇيرىعىنىڭ ۇستىنەن جەرگە قاراي تومەن سالبىراپ ءتۇسىپ تۇرادى. سودان كەيىن جورعالاتىپ الىپ جونەلگەندە, الگى ءجىپ جىلانشا يرەلەڭدەپ كوتەرىلەدى. شىنايى جورعالار ارشىنداي باسقاندا بەس مەتر ءجىپتىڭ ۇشى جەرگە تيمەي ۇشىپ وتىرادى. بۇرىنىراقتا, جورعانىڭ ساپاسىن ءبىلۋ ءۇشىن بەلىنە ارقان بايلاعان ەكەن. ارقاننىڭ جەرگە تيمەۋىنە بايلانىستى ونى بەس قۇلاشتىق جورعا, ون قۇلاشتىق جورعا, ون ەكى قۇلاشتىق جورعا دەپ اتاعان. 15-16 قۇلاشتىق جورعالار دا بولعان, بىراق بۇلار وتە سيرەك كەزدەسەدى.
جاقسى جورعانى تەكسەرۋدىڭ تاعى ءبىر جولى بار. ءشول-شولەيت جەردىڭ جورعاسىن سىناۋ ءۇشىن بوتانىڭ ەنەسىن, ياعني ىنگەن تۇيەنى كوزكورىم الىسقا ايداپ جىبەرەدى دە, ارتىنان بوتاسىن جىبەرەدى. ەنەسىن اڭساعان جاس بوتا تايراقتاپ قاتتى شابادى. وسى قاشقان بوتانى جورعامەن قايىرادى. ەگەر جورعا جۇرىسىنەن تانباي بوتانى قايىرسا, بۇل ناعىز جورعا بولىپ ەسەپتەلەدى.
كەلەسى ءبىر ءتاسىل – جورعاتانۋشى, سىنشى ادام قولىنا قاراپايىم قوڭىراۋ ۇستاپ الىپ سىنايدى. العاشىندا قوڭىراۋ داۋىسى سىلدىر قاعىپ, بارا-بارا ءجۇرىسى تايپالىپ قىزعان كەزدە ءۇنى وشەدى. بۇنداي جورعانى بۇرىنعى زاماندا مەرگەن-ساداقشىلارعا مىنگىزىپ, جورىققا جىبەرەتىن بولعان.
