يادرولىق فيزيكا ينستيتۋتى, ءا.ح. مارعۇلان اتىنداعى ارحەولوگيا ينستيتۋتى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ورتالىق مەملەكەتتىك مۇراجايى, بىرىككەن يادرولىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتى (بيازي) جانە ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى ۇيىمداستىرعان عىلىمي ءىس-شاراعا قازاقستان, رەسەي, وزبەكستان, قىرعىزستان, ازەربايجان, فرانتسيا جانە ۇلىبريتانيانىڭ جەتەكشى ماماندارى كەلدى.
كونفەرەنتسيا ىرگەلى عىلىمنىڭ ەڭ ءىرى حالىقارالىق ورتالىقتارىنىڭ ءبىرى سانالاتىن بىرىككەن يادرولىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىنىڭ قۇرىلعانىنا 70 جىل تولۋىنا وراي ءوتىپ وتىر.
الماتى قالاسىندا ورنالاسقان يادرولىق فيزيكا ينستيتۋتى بۇل باعىتتى دامىتۋدا ايرىقشا ءرول اتقارادى. سسر-ق زەرتتەۋ رەاكتورىنىڭ بازاسىندا ارتەفاكتىلاردى زاقىمداماي «ىشىنە ۇڭىلۋگە» مۇمكىندىك بەرەتىن نەيتروندىق راديوگرافيا مەن توموگرافيا ادىستەرى ەنگىزىلگەن. ياعني, ارحەولوگيالىق قازبالار بارىسىنان تابىلعان جادىگەرلەردى زاقىمداماي زەرتتەۋ ءادىسى بۇگىندە سالا ماماندارىن بىرلەسىپ جۇمىس ىستەۋگە كەڭىنەن مۇمكىندىكتەر اشىپ وتىر. بۇگىندە بۇل تەحنولوگيالار قازاقستان ارحەولوگيالىق ۇيىمدارىمەن جۇزەگە اسىرىلعان بىرقاتار بىرلەسكەن جوبالاردىڭ نەگىزىنە اينالدى. ينستيتۋت ورتالىق مەملەكەتتىك مۇراجايىمەن بىرلەسە وتىرىپ, اقتەرەك قورىمىنان تابىلعان كەراميكالىق قۇمىرالار مەن قولا اينا, سونداي-اق شىرىك-راباتتان تابىلعان قىلىشتى زەرتتەدى. زەرتتەۋ بارىسىندا بۇيىمداردىڭ قۇرىلىمى مەن قورىتپا قۇرامى, ساقتالۋ دارەجەسى انىقتالىپ, كورروزيا ىزدەرى تابىلدى. ال ارحەولوگيا ينستيتۋتىمەن ىنتىماقتاستىقتا كەيبىر جادىگەرلەردەن جاسىرىن جارىقشاقتار مەن بۇرىنعى قالپىنا كەلتىرۋ بەلگىلەرى انىقتالدى. نەيتروندىق زەرتتەۋ ادىستەرى تەك ارحەولوگيادا عانا ەمەس, سونىمەن قاتار ماتەريالتانۋدا, گەولوگيادا, پالەونتولوگيادا جانە ونەركاسىپتە دە كەڭىنەن قولدانىلادى. ءۇش كۇن بويى عالىمدار تاريحي-مادەني مۇرانى ساقتاۋ جانە پانارالىق جوبالاردى دامىتۋدا جاراتىلىستانۋ-عىلىمي تەحنولوگيالاردى قولدانۋدىڭ بولاشاعىن تالقىلايتىن بولادى.
الماتى
