اتالعان ۇسىنىستىڭ ءمانى تەك سەناتتى تاراتۋدا ەمەس, پارلامەنتتى مەيلىنشە ىقشامداپ, ءتيىمدى جانە ساپالى زاڭ شىعاراتىن ورتالىق ورگان رەتىندە قايتا قۇرۋ. بۇل – نەگىزىنەن الەمدە كەڭ تارالعان پارلامەنتتىك ءراسىم. جاڭا قۇرىلىمنىڭ اتاۋى ءماجىلىس بولىپ قالا ما, الدە مۇلدەم باسقا فورماتتا جۇزەگە اسا ما, ونى ۋاقىت كورسەتەدى. ەڭ باستىسى – زاڭنامالىق ۇدەرىستى جەدەل, ءتيىمدى, اشىق ەتۋ.
ودان بولەك, ماجىلىستە كوپتەگەن ماڭىزدى ماسەلە قارالاتىن سالالىق كوميتەتتەر بار. مىسالى, ەنەرگەتيكا, توتەنشە جاعدايلار, ەكولوگيا جانە تاعى باسقا. الايدا جەر قويناۋىن پايدالانۋ سىندى كەيبىر ماڭىزدى باعىتتار – باسقا كوميتەتتىڭ قۇزىرىندا. بۇل فۋنكتسيالاردىڭ قايتالانۋىنا جانە جاۋاپكەرشىلىكتىڭ ناقتى بولىنبەۋىنە سەبەپ بولىپ وتىر. وسىعان بايلانىستى كوميتەتتەردىڭ قۇرىلىمىن وڭتايلاندىرىپ, ناقتىلاۋ قاجەت.
پارلامەنتتىڭ ءتيىمدى جۇمىس ىستەۋى ءۇشىن ۆيتسە-سپيكەرلەردىڭ سانىن ارتتىرۋ ۇسىنىلادى. قازىرگى ۋاقىتتا ەكى سپيكەر بۇكىل كوميتەتتەرمەن ساپالى تۇردە ءوزارا ءىس-قيمىل جۇرگىزۋگە فيزيكالىق تۇرعىدا ۇلگەرمەيدى. ءار ۆيتسە-سپيكەرگە ناقتى باعىتتار بويىنشا جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەلۋى جالپى جۇمىستىڭ ساپاسىن ارتتىرا تۇسەدى.
سونداي-اق دەپۋتاتتارعا بەرىلەتىن كومەكشىلەر دە كوبىرەك كەرەك. ماسەلەن, وڭتۇستىك كورەيانىڭ تاجىريبەسىنە سايكەس, ءاربىر دەپۋتاتتىڭ جانىندا 4-5 كەڭەسشى جانە 4-5 كومەكشىدەن تۇراتىن توپ جۇمىس ىستەيدى. بۇل زاڭ جوبالارىن ازىرلەۋ, دەپۋتاتتىق ساۋالدار دايىنداۋ, سايلاۋشىلارمەن بايلانىس ورناتۋ سياقتى ماڭىزدى قىزمەتتەردىڭ جوعارى ساپادا اتقارىلۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى. ال ەلىمىزدە قازىرگى ۋاقىتتا ءبىر دەپۋتاتقا ءبىر عانا كومەكشى بولىنگەن. ول ۇيىمداستىرۋشىلىق جۇمىستاردان باستاپ, ازاماتتاردى قابىلداۋ, حاتتارعا جاۋاپ بەرۋ, زاڭ جوبالارىن تالداۋ سياقتى الۋان ءتۇرلى مىندەتتەردى ءبىر ءوزى اتقارىپ وتىر. مۇنداي جۇكتەمە زاڭ شىعارۋ ساپاسىنا تىكەلەي اسەر ەتەتىنى انىق.
وسى اتالعان وزگەرىستەر جۇزەگە اسقان جاعدايدا ۇكىمەت قۇرىلىمىندا دا سايكەس ينستيتۋتسيونالدىق رەفورمالار جۇرگىزىلۋگە ءتيىس. مۇنداعى ماسەلە – مەملەكەتتىك اپپاراتتى سان جاعىنان ۇلعايتۋ ەمەس, ونىڭ مازمۇندىق قۇرىلىمىن زاماناۋي تالاپتارعا سايكەستەندىرۋ.
وسىعان وراي پرەزيدەنت 2027 جىلى جالپىۇلتتىق رەفەرەندۋم وتكىزۋدى ۇسىندى. وسىلايشا, ءماجىلىستىڭ قازىرگى قۇرامى بارلىق زاڭدىق ءراسىم اياقتالعانشا ءوز ىسىمەن اينالىسادى. سەنات جالپىۇلتتىق رەفەرەندۋمنىڭ قورىتىندىسى شىعىپ, جاڭا پارلامەنت سايلاۋى وتكەنگە دەيىن جۇمىس ىستەيدى. بۇل وتە ماڭىزدى ماسەلە بولعاندىقتان ونى اسىعىس جۇزەگە اسىرۋعا بولمايدى. سوندىقتان رەفورما ازاماتتىق سەكتوردا, ساراپشىلار ورتاسىندا, قازىرگى پارلامەنتتە دە جان-جاقتى تالقىلانۋى قاجەت.
قورىتىندىلاي كەلە, ءبىر پالاتالى پارلامەنتكە كوشۋ, مەملەكەتتىك باسقارۋ قۇرىلىمىن وڭتايلاندىرۋ ەلىمىزدىڭ ساياسي تۇراقتىلىعىن نىعايتاتىن, بولاشاققا باعىتتالعان جۇيەلى رەفورمالار بولۋعا ءتيىس.
ەدىل جاڭبىرشين,
ءماجىلىس دەپۋتاتى
