جادىگەر • 14 تامىز, 2025

اباي مەن كوكبايدىڭ قاعىتپاسى

30 رەت
كورسەتىلدى
1 مين
وقۋ ءۇشىن

وسىدان 80 جىل بۇرىن اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ تۋعانىنا 100 جىل تولعان مەرەكەسى قارساڭىندا, «سوتسياليستىك قازاقستان» گازەتىنىڭ 1945 جىلى 15 تامىزداعى سانىندا حاكىمنىڭ كوكبايمەن ءسوز قاعىتپاسى جاريا­لا­نىپتى.

اباي مەن كوكبايدىڭ قاعىتپاسى

حاكىمنىڭ اقىن شا­كىرت­تەرىنىڭ ءبىرى – كوك­باي جانا­تاي­ ۇلىنىڭ جاس كەزى ەكەن. ول ۇس­تاز-دوسى اباي قۇ­نانباي­ ۇلىنا ءبىر جاعى ءازىل, ەكىنشى جاعى قا­عىت­پا ولەڭ ايتقىسى كەلىپ, بىلاي دەپتى:

ء«جۇرىسىم تۇرىسىمنىڭ ءبارى ابايشا,

ابايدان كەم بولامىن مەن قالايشا,

كوپ زاكون, از عانا اقىل وزىمدە بار,

اشىلىپ كوكىرەگىم كەڭ سارايشا».

حاكىم جارىقتىق شاكىرتىنىڭ ءسوز ساپتاۋىنا ريزا بولىپ, ءبىر ك ۇلىپ الىپ:

«مەن بولامىن دەمەڭدەر,

اياقتى الشاڭ باسقانعا,

ەكى كوزىڭدى الارتىپ,

قۇر قارايسىڭ اسپانعا,

ءبىر عىلىمنان باسقانىڭ,

ءبارى كەسەل اسقانعا,

ويتكەن ادام جولىعار,

كەشىكپەي-اق نۇقسانعا».

بۇل قاعىتپانى گازەتكە ۇسىنعان – اتاقتى ابايتانۋشى قايىم مۇحامەدحانوۆ ەكەن. گازەتتە جاريالانعان نۇسقانىڭ سوڭىنا اۆتور بۇنى «كوكباي­دىڭ بالاسىنىڭ اۋزىنان جازىپ الدىم» دەپ انىقتاما بەرىپتى.

جالپى, اباي مۇراسىن جيناۋ ىسىندە قايىم مۇحامەدحانوۆتىڭ ەڭبەگى ەرەن. 2010 جىلى سەمەي قالاسىندا جارىق كورگەن «تارتا كور, سەمەيىمنىڭ توپىراعى» اتتى كىتاپتىڭ 5-بەتىندە: «قايىم مۇحامەدحانوۆ 1940 جىلدارى ابايدىڭ بۇرىن بەلگىسىز بولىپ كەلگەن 9 ولەڭىن تاپتى. ولار 1945 جىلى جارىق كورگەن اقىن شىعارمالارىنىڭ تولىق جيناعىنا ەندى» دەپ جازىلىپتى. جوعارىدا تابىلعان توعىز ولەڭنىڭ ءبىرى وسى «قاعىتپا» ەكەنى انىق.

سوڭعى جاڭالىقتار