سۋرەت: primeminister.kz
ۇلتتىق جوبانى زاڭنامالىق تۇرعىدا قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا مەملەكەت باسشىسى 17 شىلدەدە ءتيىستى زاڭعا قول قويىپ, ول 29 شىلدەدەن باستاپ كۇشىنە ەنگەن بولاتىن. بۇگىندە جوبالىق كەڭسە 669 ليتسەنزياسى بار EPC-جەتكىزۋشىلەرى, 220 وتاندىق ءوندىرۋشىنى جانە ەكسج اياسىندا قاجەت بولاتىن 2,7 مىڭ تاۋار پوزيتسياسىن ساراپتاپ شىقتى.
ۇلتتىق جوبا اياسىندا تاۋارلاردى, جۇمىستاردى جانە قىزمەتتەردى ساتىپ الۋعا, «كىلتىمەن تاپسىرۋعا دايىن» قۇرىلىس كەلىسىمشارتتارىن جاساۋعا, جوبالاردى ىرىكتەۋ مەن مونيتورينگ جۇرگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن ەلەكتروندىق ساتىپ الۋ پلاتفورماسى ازىرلەنىپ جاتىر. جوبا تەتىكتەرىن ءتۇسىندىرۋ ءۇشىن «1465» ءنومىرى بويىنشا بايلانىس ورتالىعى ىسكە قوسىلدى.
ەكسج اياسىندا قاناتقاقتى جوبا رەتىندە 35 تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىسى (تمس) بەكىتىلدى. تاعى 22 جوبا قارالۋ ساتىسىندا. جىل سوڭىنا دەيىن 8,5 مىڭ شاقىرىم ينجەنەرلىك جەلىلەردى جوندەۋ جانە 42 مىڭنان استام جابدىقتى اۋىستىرۋ جوسپارلانعان. 2026 جىلعا قاراي 6 تمس توزۋدىڭ «قىزىل» دەڭگەيىنەن «ورتاشا» دەڭگەيىنە كوشىپ, توزۋ كورسەتكىشى 40%-عا دەيىن تومەندەيدى دەپ كۇتىلىپ وتىر. قاناتقاقتى جوبالاردى قارجىلاندىرۋ وپەراتورلارى رەتىندە «قازاقستان تۇرعىن ءۇي كومپانياسى» اق جانە «قازاقستاننىڭ دامۋ بانكى» قاراستىرىلىپ وتىر. سونداي-اق 5 وتاندىق بانك ەكسج-گە قاتىسۋعا قىزىعۋشىلىق بىلدىرگەن. حالىقارالىق قارجى ينستيتۋتتارىن تارتۋ جۇمىستارى دا جالعاسىپ جاتىر.
قانات بوزىمباەۆ 2026 جىلعا ارنالعان جوبالاردى جوسپارلاۋ كەزىندە جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار ەكسج شەڭبەرىندە كوزدەلگەن نارىقتىق تەتىكتەردى پايدالانباي, ءالى دە بيۋدجەت قارجىسىنا ارقا سۇيەپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى.
«مەملەكەتتىك ورگاندار ءتيىستى ينفراقۇرىلىمدى جاڭعىرتۋ ەندى ەكسج سۇزگىسىنەن وتەتىنىن, جوبالاردى نارىقتىق تەتىكتەر ارقىلى جۇزەگە اسىرۋ مۇمكىندىگى باعالاناتىنىن ءتۇسىنۋى كەرەك. بيۋدجەت قاراجاتى تەك بالاما بولماعان جاعدايدا عانا قولدانىلادى. بۇل – ۇكىمەتتىڭ ناقتى ۇستانىمى», دەدى ۆيتسە-پرەمەر.
ەكسج تەتىگى ارقىلى جوبالاردى بيىل قازان ايىندا تولىق ىسكە قوسۋ ءۇشىن قانات بوزىمباەۆ جوبالىق كەڭسەگە بىرقاتار تاپسىرما جۇكتەدى.
اكىمدىكتەرگە وڭىرلەردىڭ ەنەرگەتيكالىق جانە كوممۋنالدىق ينفراقۇرىلىمىن جاڭعىرتۋ بويىنشا «جاڭعىرتۋ كارتالارىن» ازىرلەۋ تاپسىرىلدى. بۇل كارتالار نەگىزىندە سالالىق مەملەكەتتىك ورگاندار تمس جوبالارىن ولاردىڭ توزۋ دەڭگەيىن ەسكەرە وتىرىپ, جاڭعىرتۋ ءتارتىبىن ايقىندايدى. ودان كەيىن تەحنيكالىق جانە قارجىلىق وپەراتورلار قاجەتتى قارجى كولەمىنىڭ الدىن الا ەسەپتەرىن دايىندايدى. قولجەتىمدى قارجىلاندىرۋ كولەمى مەن جوسپارلانعان جۇمىستار تۋرالى اقپارات ەكسج-نى ناقتى جۇزەگە اسىرۋ جوسپارىن جاساپ, نەگىزگى كورسەتكىشتەردىڭ (KPI) ورىندالۋىن ءتيىمدى مونيتورينگتەۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
