سۋرەتتى تۇسىرگەن – جەڭىس ىسقاباي
ايتۋلى ءىس-شارانىڭ اشىلۋ سالتاناتىندا وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى دياس ەسداۋلەتوۆ قۇتتىقتاۋ ءسوز سويلەپ, وڭىردە ازاماتتىق باستامالاردى قولداۋعا باعىتتالعان جۇمىستاردى اتاپ ءوتتى. فورۋم مودەراتورى, وبلىستىق ازاماتتىق اليانسىنىڭ توراعاسى دانيا قىدىرباەۆا قاتىسۋشىلارعا فورۋم باعدارلاماسىن تانىستىرىپ, وڭىرلىك دەلەگاتتارعا كەزەكپەن ءسوز بەرىپ وتىردى.
فورۋم اياسىندا ءۇش نەگىزگى تاقىرىپتىق سەسسيا ۇيىمداستىرىلدى. «ازاماتتىق قوعامدى دامىتۋ جانە تسيفرلىق يننوۆاتسيالار» دەپ اتالعان ءبىرىنشى سەسسيادا ۇەۇ قىزمەتىن تسيفرلاندىرۋ, ChatGPT جانە باسقا دا تەحنولوگيالاردىڭ الەۋمەتتىك سالادا قولدانىلۋى, سونداي-اق ازاماتتىق قاتىسۋدىڭ جاڭا فورمالارى – پەتيتسيالار مەن حالىقتىق بيۋدجەت سياقتى قۇرالدار تالقىلاندى. «مەملەكەت, بيزنەس جانە ۇەۇ اراسىنداعى ءتيىمدى ارىپتەستىك» تاقىرىبىنداعى ەكىنشى سەسسيادا قاتىسۋشىلار الەۋمەتتىك كاسىپكەرلىكتىڭ دامۋى, مەملەكەت-جەكەشەلىك ارىپتەستىگىنىڭ تابىستى ۇلگىلەرى جانە ۇەۇ مەن باق اراسىنداعى ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ قوعامدىق ماڭىزى تۋرالى ءوز ويلارىن ورتاعا سالدى. فورۋمنىڭ ءۇشىنشى سەسسياسى – «ازاماتتىق بەلسەندىلىك جانە جاستاردى تارتۋ». سپيكەرلەر قاتارىندا مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگى ازاماتتىق قوعام ىستەرى كوميتەتىنىڭ توراعاسى گۇلبارا سۇلتانوۆا, وبلىستىق ءماسليحات دەپۋتاتى ەركەبۇلان اقبولاتوۆ جانە «جەتىسۋ جاستارى» رەسۋرستىق ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى شاميل ۆانكەەۆ بولدى. سەسسيادا جاستار قوزعالىستارى مەن باستامالارى, ۆولونتەرلىكتىڭ دامۋى, سونداي-اق جاستاردىڭ بەلسەندىلىگىن ارتتىرۋدا الەۋمەتتىك جەلىلەردىڭ ىقپالى كەڭىنەن تالقىلاندى.
ودان كەيىن وبلىس اكىمى بەيبىت يساباەۆ قازاقستان ازاماتتىق اليانسىنىڭ پرەزيدەنتى بانۋ نۇرعازيەۆامەن جانە باسقا دا سپيكەرلەرمەن كەزدەستى. رەسمي قوناقتاردى قارسى العان وبلىس باسشىسى وڭىردەگى ازاماتتىق ينستيتۋتپەن بىرلەسىپ جۇرگىزىلىپ جاتقان جۇمىستارعا توقتالدى.
«مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ادىلەتتىلىك, اشىقتىق جانە قوعاممەن كەرى بايلانىستى ءوزىنىڭ ساياسي باعىتىنىڭ نەگىزگى وزەگى رەتىندە بەلگىلەدى. پرەزيدەنتتىڭ «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» تۇجىرىمداماسى – كۇندەلىكتى جۇمىسىمىزداعى نەگىزگى ۇستانىم. ال «ادال ەڭبەك – ادال ازامات – ادال تابىس» – قوعام قۇندىلىعىن قالىپتاستىراتىن باستى باعدار. بۇل جولدا ازاماتتىق قوعام ينستيتۋتتارىنىڭ, سونىڭ ىشىندە ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدار, كاسىبي ساراپشىلار مەن قوعامدىق بىرلەستىكتەردىڭ ءرولى زور. ءبىز سىزدەرمەن بىرگە قوعامدا ساياسي, تۇرمىستىق جانە ەكولوگيالىق مادەنيەتتى قالىپتاستىرۋ, رۋحانياتتى دامىتۋ بويىنشا جۇمىس جۇرگىزىپ كەلەمىز جانە تۇتاستاي العاندا, ەڭ الدىمەن, حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان الەۋمەتتىك ماڭىزى بار مىندەتتەردى بىرلەسىپ شەشەمىز», دەدى ب.يساباەۆ.
بەلگىلى بولعانداي, وڭىردە 578 ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىم, 22 ەتنومادەني بىرلەستىك, ساياسي پارتيالاردىڭ 7 وڭىرلىك فيليالى, 14 سالالىق كاسىپوداق بىرلەستىگى, 43 بۇقارالىق اقپارات قۇرالى بار. قۇرامىندا 176 مۇشەسى بار 11 قوعامدىق كەڭەس جۇمىس ىستەيدى, ونىڭ 80%-ى- – ازاماتتىق قوعام وكىلدەرى. سونداي-اق 55 كونسۋلتاتيۆتىك-كەڭەسشى ورگاننىڭ قۇرامىنا ازاماتتىق سەكتوردىڭ 149 وكىلى كىرەدى.
ءوز كەزەگىندە بانۋ نۇرعازيەۆا جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار مەن ازاماتتىق سەكتور اراسىنداعى ءوزارا ءىس-قيمىل باعىتتارىن كەڭەيتۋ جۇمىستارى 2023 جىلدان بەرى ۇيىمداستىرىلىپ كەلە جاتقانىن ايتتى. اتالعان ءىس-شارا ءار وڭىردە, ال قورىتىندى فورۋم ەلوردادا وتەدى. وڭىردەگى العاشقى قادام جەتىسۋ وبلىسىنان باستاۋ الىپ وتىر.
كەزدەسۋدە سەناتور بيبىگۇل جەكسەنباي وڭىردە ازاماتتىق سەكتوردى قولداۋدىڭ وڭ تاجىريبەسىن قالىپتاسقانىن جەتكىزدى.
ءوز كەزەگىندە وبلىس اكىمى بارلىق ۇسىنىلعان جوباعا قاتىستى شەشىمدەر بىرلەسىپ قابىلداناتىنىن, ەڭ باستىسى, ۇسىنىستاردىڭ قوعامعا ءتيىمدى ءارى پايدالى بولعانى ماڭىزدى ەكەنىن ايتتى. ماسەلەن, وڭىردە ازاماتتىق سەكتورمەن بىرلەسىپ كوشپەلى وڭالتۋ قىزمەتىن كورسەتۋ, «ينۆاتاكسي» قىزمەتىنىڭ جۇمىسى جانە تاعى باسقا جوبالار ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردى قولداۋ وڭىردە وقۋشىلاردى جان-جاقتى دامىتۋ مەن الەۋمەتتەندىرۋ باعىتىندا وبلىس باسشىلىعىنىڭ باستاماسىمەن قولعا الىنعان «ادەپ-قۇقىقتىق تاربيە جونىندەگى مەنتور» جوباسىنىڭ ىسكە اسىرىلۋىنان دا ايقىن كورىنىپ كەلەدى.
جۇزدەسۋدە مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگى ازاماتتىق قوعام ىستەرى كوميتەتىنىڭ توراعاسى گۇلبارا بەكەتقىزى جاستارمەن جۇمىس ىستەۋ جانە ەرىكتىلەر قوزعالىسىن دامىتۋ باعىتتارىنا توقتالدى. ال پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى مارات باشيموۆ پەن «قازاقستان حالقىنا» قوعامدىق قورىنىڭ باسقارما توراعاسى ءلاززات شىڭعىسباەۆا ازاماتتىق قوعامنىڭ دامۋىنا قاتىستى پىكىر ءبولىستى.
جەتىسۋ وبلىسى