جاساندى ينتەللەكت • 16 مامىر, 2025

جاساندى ينتەللەكتىنى جۇيەلى ەنگىزگەن بانكتەر

220 رەت
كورسەتىلدى
10 مين
وقۋ ءۇشىن

ەلىمىز قارجى تەحنولوگيالارىن ەنگىزۋدەن ورتالىق ازيادا عانا ەمەس, الەمدە دە الدىڭعى قاتاردا تۇر. كەيىنگى بەس جىلدا ەلدەگى فينتەح-ستارتاپتاردىڭ سانى ءتورت ەسەگە ءوسىپ, تسيفرلىق تولەمدەردىڭ قولدانۋ دەڭگەيى 91%-عا جەتتى. بۇل كورسەتكىش كوپتەگەن دامىعان ەلدەردەن جوعارى. تسيفرلىق ۆاليۋتالاردى قاناتقاقتى جوبالار ارقىلى ىسكە قوسقان الەمدەگى 26 ەلدىڭ قاتارىندا. اسىرەسە بانك جۇيەسى كوش باسىندا.

جاساندى ينتەللەكتىنى جۇيەلى ەنگىزگەن بانكتەر

كوللاجدى جاساعان – زاۋرەش سماعۇل, «ەQ»

10 ەسە وسكەن

2023 جىلى Visa, ۇلتتىق تولەم كورپوراتسياسى مەن Halyk, تسەنتركرەديت, Altyn Bank سەرىكتەستىگىمەن الەمدەگى العاشقى تسيفرلىق تەڭگەگە بايلانعان تولەم كارتاسى ىسكە قوسىلدى. بۇل – وسى سالاداعى ايتۋلى وقيعا. ۇلتتىق بانك توراعاسى­نىڭ ورىنباسارى اقىلجان بايماعامبەتوۆ­تىڭ ايتۋىنشا, ەلدەگى قولما-قول اقشاسىز تولەمدەر كەيىن­گى بەس جىلدا 10 ەسەدەن اس­تام وسكەن جانە بولشەك ساۋدا اي­نالىمىن­داعى ۇلەسى 89%-عا جەت­كەن. بۇل تسيفرلار ەلى­مىز­­دىڭ قارجى سەكتورىن­داعى تسيفر­لاندىرۋدىڭ وزىق ەكەنىن دالەلدەيدى. Visa كوم­پانيا­سىنىڭ ۋكراينا مەن گرۋزياداعى, تمد, وڭتۇستىك-شىعىس ەۋروپا ەلدەرىندەگى Money Movement Solutions باعىتىنىڭ جەتەكشىسى سانجار سۇلەيمانوۆتىڭ ايتۋىنشا, ەلىمىز حالىقارالىق ءارى جەرگىلىكتى نارىق ويىنشىلارى ءۇشىن يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ الاڭىنا اينالعان.

– ءبىز ەلىمىزدەگى فينتەح ەكوجۇيەسىنىڭ بەلسەندى دامىپ, ىنتىماقتاستىققا, وزىق شەشىمدەردى ەنگىزۋگە, جاڭا ونىمدەر جاساۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنىن كورىپ وتىرمىز. بۇل تەك تولەم ۇدە­رىستەرىن جاقسار­تۋعا عانا ەمەس, ەكونو­ميكا­لىق ءوسىم­دى ىنتالاندىرۋعا دا ىق­پال ەتەدى. ەلىمىزدى يننوۆاتسيا­لاردىڭ ماڭىزدى ورتالىعى ەتەدى, بۇكىل يندۋستريانىڭ ودان ءارى وسۋىنە جاڭا مۇمكىندىكتەر اشادى, – دەدى ول.

Halyk Bank باسقارما توراعاسى ءۇمىت شاياحمەتوۆا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ پەن وزبەكستان پرەزيدەنتى شاۆكات ميرزيوەۆ­كە بانكتىڭ تسيفرلىق ەكو­جۇيە­سى, جاساندى ينتەللەكت (AI) قاتىسۋىمەن جۇزەگە اسىرىلاتىن جوبالار, GovTech سالاسىنداعى جەتىستىكتەر جانە ەنشىلەس قۇرىلىم – Tenge Bank-ءتىڭ يننوۆاتسيالىق شەشىمدەرى تۋرالى باياندادى. 

 

Halyk Bank تسيفرلىق ەكوجۇيەسىنىڭ اۋقىمى

Halyk Bank-ءتىڭ تسيفرلىق ەكو­جۇيە­سىن اي سايىن 8 ميلليون ادام پايدالا­­نادى. تەك بانكتىڭ ءموبيلدى قوسىمشاسىندا 66-دان استام مەملەكەت­تىك قىزمەت ينتەگراتسيالانعان, بۇل وتانداس­تارىمىزدىڭ ءومىرىن ايتار­­لىقتاي جەڭىلدەتەدى. قوسىمشا ارقىلى كورسەتىلگەن قىزمەتتەر سانى 50 ميلليوننان استى.

بانك تسيفرلىق قىزمەتتەرىن ۇزدىكسىز دامىتىپ, جاڭا مۇمكىن­دىكتەر ۇسىنىپ جاتىر. مىسالى, بيزنەسكە ارنالعان «Online Security» مەن بۇلتتى بۋحگالتەريا سەرۆيستەرى ىسكە قوسىلدى.

Halyk Bank باسقارما توراعا­سىنىڭ ورىنباسارى ناريمان مۇقىشەۆ بانك قىزمەتىندە جاساندى ينتەللەكتىنى ەنگىزۋدىڭ ناتيجەلەرى تۋرالى ايتىپ بەردى. ونىڭ سوزىنشە, كەيىنگى ءبىر جىل ىشىندە بانك AI تەحنولوگيالارىن قولدانا وتىرىپ بىرنەشە ماڭىزدى جوبانى ءساتتى جۇزەگە اسىردى.

اپ

– ءبىز جاساندى ينتەللەكتىنى كود جازۋدا, كليەنتتەردى ساناتتارعا ءبولۋ ءارى كرەديتتىك تالداۋ جۇرگىزۋدە بەلسەندى قولدانامىز. سونىمەن قاتار ونى كومپلاەنس جۇيەسىندە پايدالانامىز, بۇل سانكتسيالىق تاۋەكەلدەردى انىقتاۋعا, بولدىرماۋعا مۇم­كىندىك بەرەدى. بۇل تەحنولوگيا­نى دامىتىپ, قولدانۋ اياسىن كەڭەيتۋ­دى جالعاستىرامىز. بىرىن­شىدەن, بانك كودتى اۆتوماتتى تۇردە جازۋ كومەكشىسىن ىسكە قوس­تىق. بۇل جاساندى ينتەللەكت باع­دار­لامالاۋدى وڭايلاتىپ, جاڭا ونىمدەر مەن قىزمەت­تەردى ازىرلەۋ جىلدامدىعىن ارتتىردى. ەندى باعدارلامالىق قامتاماسىز ەتۋدى ازىرلەۋ جىلدامىراق, تيىمدىرەك وتەدى. ەكىنشىدەن, Halyk Bank كليەنتتەردىڭ وتىنىشتەرىن وڭدەۋدە جاساندى ينتەل­لەكتىنى بەلسەندى قولدانادى. AI الگو­ريتم­دەرى كليەنتتەردەن كەلىپ تۇسە­تىن سۇراۋلاردى جىلدام تال­­داپ, ولارعا اۆتوماتتى تۇردە جاۋاپ بەرەدى. ۇشىنشى­دەن, قاعاز قۇجات­تارمەن جانە بەك-وفيس ۇدەرىس­تەرىمەن جۇمىس ىستەۋدى وڭتاي­­لان­دىردىق. «Onlineduken» پلاتفور­ما­سىندا ەنگىزىلگەن AI تەحنولوگيا­سى قۇجاتتاردى تسيفرلىق فورماتقا اۋىستىرۋدى, ولاردى تالداۋدى ءارى ساقتاۋدى اۆتوماتتاندىردى, – دەدى ناريمان مۇقىشەۆ.

Halyk Bank جاقىندا جاڭا ءونىم – Tax Advisor-دى تانىستىردى. بۇل جۇيە مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتەتىمەن بىرلەسىپ ازىرلەندى, الداعى ايلاردا قولجەتىمدى بولادى.

– بۇل جۇيە جەكە, زاڭدى تۇلعا­لارعا ولاردىڭ قىزمەتىنە ەڭ ءتيىم­دى سالىق رەجىمىن تاڭداۋعا كومەك­تەسەدى. مىسالى, كوپتەگەن مەم­لەكەتتىك سۋبسيديالار, گرانت­تار مەن قولداۋ شارالارى بار, بىراق شاعىن كاسىپكەرلەر ولار تۋ­رالى بىلمەۋى مۇمكىن. ءبىزدىڭ مىن­دەتىمىز – ولارعا وسى مۇم­كىن­دىكتەردى كورسەتۋ, بيزنەس جۇر­گىزۋدىڭ وڭتايلى جولدارىن ۇسىنۋ. جاساندى ينتەللەكت بۇل ونىمدە دە ماڭىزدى ءرول اتقارا­دى, ­ول قۇقىقتىق اكتىلەر تۋرا­لى ما­لىمەتتەردى جاڭارتىپ, مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى تۋرالى اقپارات جيناپ وتىرادى, – دەپ ءتۇسىندىردى ناريمان مۋكۋشەۆ.

 

Altyn-i: جاساندى ينتەللەكت پەن بلوكچەيننىڭ جاڭا ءداۋىرى

ەلىمىزدىڭ Altyn-i (Altyn Bank) تسيفر­لىق بانكى قارجىلىق تەحنو­لو­گيا­لاردى جاڭا دەڭگەيگە كوتەرىپ, زاماناۋي شەشىمدەر ارقىلى كليەنتتەرگە ىڭعايلى ءارى قاۋىپسىز قىزمەت كورسەتۋدە كوش باستاپ كەلەدى.

– Altyn-i بانكىندە جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالارى كليەنتتەرگە جەكە قارجىلىق كەڭەستەر بەرۋگە, شىعىنداردى جوسپار­لاۋ­عا جانە بانكتىك وپەراتسيالاردى اۆتوماتتاندىرۋعا قولدانىلادى. كليەنتتەر سۇراق قوي­عان­دا نەمەسە كەڭەس سۇراعاندا, AI تەحنو­لوگياسى ولاردىڭ قاجەتتىلىك­تەرىن انىقتاپ, جەكەلەندىرىلگەن ۇسىنىستار بەرەدى. سونىمەن قاتار بانك يپوتە­كالىق كرەديتتەردى راسىمدەۋ, كەپىل مۇل­كىن تىركەۋ ۇدەرىسىن بلوكچەين ارقى­لى قاۋىپسىز ەتەدى. بۇل تەحنولوگيا دەرەكتەردى قورعاپ, ولاردى بۇرما­لاۋدان ساقتايدى. ناتيجەسىندە, كليەنت­تەر ءۇشىن جىلدام ءارى سەنىمدى قىز­مەت كورسەتىلەدى. Altyn-i ءموبيلدى قوسىم­شاسى ۇنەمى جەتىلدىرىلىپ وتىرادى. قوسىمشادا Apple Pay, Google Pay, Samsung Pay جانە QR-كودتار ارقىلى جىلدام تولەمدەر قولجەتىمدى. قاراپايىم ينتەرفەيس پەن ءينتۋيتيۆتى ديزاين پايدالانۋشىلارعا بانكتىك وپەراتسيالاردى وڭاي ورىنداۋعا مۇمكىن­دىك بەرەدى, – دەگەن مالىم­دەمە بەردى بانك ءباسپاسوز قىزمەتى.

2024 جىلى Altyn-i تسيفرلىق بانكى بىرقاتار ماڭىزدى قىزمەتتەردى ەنگىزدى. كليەنتتەر وزدەرىنىڭ جەكە كۋالىگى, جۇرگىزۋشى كۋالىگى, ديپلومدار, نەكە جانە بالا تۋ تۋرالى كۋالىكتەردى تسيفرلىق فورماتتا پايدالانا الادى. اۆتوكولىكتى ونلاين قايتا رەسىمدەۋ قىزمەتى ىسكە قوسىلدى, بۇل فيزيكالىق تۇلعالار اراسىنداعى اۆتوكولىكتى وڭاي تىركەۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. كليەنتتەر اۆتوكولىكتىڭ مەنشىك يەلەرى تۋرالى اقپاراتتى, سونداي-اق سالىنعان شەكتەۋلەردى تەكسەرە الادى. Kassa24, Paydala, Qiwi Kazakhstan تەرمينالدارى ارقىلى كرەديتتى وتەۋ جانە تولتىرۋ مۇمكىندىگى كەڭەيتىلدى. CaspianEx سەرىكتەستىگىمەن كريپتوامياندى تولتىرۋ مۇمكىندىگى قوسىلىپ, كليەنتتەرگە زاماناۋي قارجىلىق قۇرالدار قولجەتىمدى بولدى.

–  «التىن ءبولىپ تولەۋ» باعدار­لاماسى اياسىندا Bazis Corporation جانە Sensata قۇرىلىس كومپانيا­لارىمەن سەرىكتەستىك ورناتى­لىپ, ونلاين يپوتەكا راسىمدەۋ جەڭىل­دەتىلدى. ءموبيلدى قوسىمشادا قاۋىپ­سىزدىكتى كۇشەيتۋ جانە الەۋ­مەتتىك ينجەنەرياعا قارسى قورعانىس شارالارى ەنگىزىلدى. ەڭ ۇزدىك 5 اۆتوديلەر (Orbis, Allur, Astana Motors, Doscar, Aster) ارقىلى اۆتوكرەديت بەرۋ قىزمەتى ىسكە قوسىلدى. 2024 جىلعا قىركۇيەكتەن باستاپ, كەپىلسىز كرەديتتەر بويىنشا جۇبايىنىڭ كەلىسىمىن الۋ تولىعىمەن ونلاين فورماتتا جۇزەگە اسىرىلا­دى. Kaspi QR ارقىلى تولەم جاساۋ مۇمكىندىگى قوسىلىپ, بۇل تولەم­دەردى جىلدام ءارى ىڭعايلى ەتتى. ين­ۆەس­تيتسيالىق سەرىكتەستىكتى كە­ڭەي­تۋ ماقساتىندا Investlink پلات­­فور­ماسى ارقىلى كليەنتتەر­گە جاڭا ين­ۆەستيتسيالىق مۇمكىن­دىك­تەر ۇسىنىلدى, – دەدى Altyn bank.

 

جاساندى ينتەللەكت قارجىلىق الاياقتاردان قورعايدى

ايتپاقشى, ەلىمىزدە بانكتەر قار­جى­لىق الاياقتاردان قورعاۋ ءۇشىن جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگياسىن ەنگىزىپ جاتىر. IBA Group حالىقارالىق IT كومپانياسىنىڭ مالىمەتىنشە, ءوزىن-ءوزى وقىتاتىن الگوريتمدەر كۇماندى تران­زاكتسيالاردى بىردەن انىقتاپ, توقتاتادى ءارى مامانداردى حاباردار ەتەدى.

– قارجىلىق الاياقتىق – بانك­ت­ەر مەن كريپتوۆاليۋتا ءاميان­دارىندا شوتى بار كەز كەلگەن ادام ءۇشىن نەگىزگى قاۋىپ. كەيىنگى ەكى جىلدا الاياقتاردىڭ  شابۋىلدارى 20%-عا ءوستى. ساراپشىلار ەلىمىزدەگى ەڭ كەڭ تارالعان سحەمالاردى اتادى: كريپتوۆاليۋتا الاياقتىعى – ادامدار اقشالارىن الاياقتاردىڭ شوتىنا اۋدارادى; «تۋىسىڭىز قيىندىقتا» – جابىرلەنۋشىگە قوڭىراۋ شالىپ, تۋىسىنىڭ جول اپاتىنا تۇسكەنىن حابارلايدى; «قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنا كومەك» – الاياقتار جابىرلەنۋشىنى قىلمىسكەرلەردى اشكەرەلەۋگە كومەك­تەسۋگە شاقىرادى. بانكتەر ترانزاك­تسيالىق جانە سەسسيالىق انتيفرود جۇيەلەرىن پايدالانادى, بىراق ولار كليەنتتىڭ تولىق ءپروفيلىن نەمەسە بارلىق دەرەك­تى كورمەيدى. بۇل شەكتەۋلەر­دى جاساندى ينتەللەكت جويا­دى. ماشينالىق وقىتۋ الگوريتمدەرى ترانزاك­تسيالار مەن كليەنتتەر­دىڭ مىنەز-ق ۇلىق تاريحىن تالداپ, كۇمان­دى وپەراتسيا­لاردى ۋاقىتىندا انىقتايدى, – دەيدى IBA Group ماماندارى.

بانكتەرىمىز AI نەگىزىندەگى جۇيەلەرگە جاپپاي كوشىپ جاتىر. ولاردى ەنگىزۋ 6-12 ايعا سوزىلۋى مۇمكىن. جۇيەلەر قولدانىستاعى ۇدەرىستەرگە وڭاي بىرىك­تىرىلىپ, قايتا قۇرۋدى قاجەت ەتپەيدى. IBA Group توپ-مەنەدجەرى ەكى دەڭگەيلى AI شەشىمدەرىنىڭ تيىمدىلىگىن اتاپ ءوتتى. ولار كليەنتتىڭ جەكە مىنەز-قۇلقىن جانە الاياقتىق سحەمالارىن ءبىر ۋاقىتتا تالدايدى. ەگەر وپەراتسيا ەكى پارامەتر بويىنشا كۇدىك تۋدىرسا, جۇيە وعان جوعارى تاۋەكەل دەڭگەيىن تاعايىندايدى. بۇل الاياقتىقتى انىق­تاۋدىڭ دالدىگىن ارتتىرادى, جالعان بۇعاتتاۋلار سانىن ازايتادى.

– الەمدە جاساندى ينتەللەكت جاي عانا ترەند بولۋدان قالدى. ول بيزنەستىڭ ستراتەگيالىق باسىمدىعىنا اينالدى. قارجى سەكتورى بۇل تەحنولوگيانى ەنگىزۋگە جوعارى دايىندىق كورسەتىپ وتىر. قازاقستان بانكتەرى جاساندى ينتەللەكتىنى كليەنتتەرگە قىزمەت كورسەتۋ ساپاسىن جاقسارتۋ, شىعىنداردى ازايتۋ جانە وپەراتسيالاردى جەدەلدەتۋ ءۇشىن پايدالانادى. جاساندى ينتەللەكت بانكتەرگە كليەنتتەرگە 24/7 قولجەتىمدىلىك, جىلدام قىزمەت كورسەتۋ, شىعىنداردى ازايتۋ مۇمكىندىگىن بەرەدى. بۇل تەك تسيفرلاندىرۋ عانا ەمەس, قارجى سەكتورىن قايتا قالىپتاستىرۋ, – دەيدى حالىقارالىق IBA Group كومپانياسىنىڭ بيزنەستى دامىتۋ جونىندەگى ديرەكتورى يۆان سۋكمان.

سوڭعى جاڭالىقتار