ۋنيۆەرسيتەت • 22 ءساۋىر, 2025

«قازاق ەتنوگرافياسى» – تۇركى رۋحىنىڭ تورىندە

101 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

ۇلت رۋحانياتىن دارىپتەۋگە باعىتتالعان رەسپۋبليكالىق ەكسپەديتسيا قوجا احمەت ياساۋي اتىنداعى حالىقارالىق قازاق-تۇرىك ۋنيۆەرسيتەتىنە بارىپ, تاعىلىمدى كەزدەسۋ وتكىزدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.

«قازاق ەتنوگرافياسى» – تۇركى رۋحىنىڭ تورىندە

الدىمەن ۋنيۆەرسيتەت رەكتورى جانار امانگەلدىقىزى ەكسپەديتسيا مۇشەلەرىن ارنايى قابىلداپ, ءىلتيپاتىن ءبىلدىردى. سونداي-اق ۋنيۆەرسيتەتتىڭ ۇلتتىق قۇندىلىقتار باعىتىندا اتقارىپ جاتقان عىلىمي جوبالارىن اتاپ ءوتىپ, بولاشاقتا دا بۇل باعىتتاعى كەز كەلگەن يگى باستامالارعا قولداۋ كورسەتەتىنىن جەتكىزدى.

كەزدەسۋ بارىسىندا قازاقستان جازۋشىلار وداعى باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى عالىم قاليبەك ۇلى ءسوز سويلەپ, ەكسپەديتسيانىڭ مازمۇنى مەن ماڭىزىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن قاتار, زەينوللا سانىكتىڭ مول مۇراسىن عىلىمي اينالىمعا ەنگىزۋ جونىندە ۇسىنىس ءبىلدىردى

– زەينوللا سانىكتىڭ «قازاق ەتنوگرافياسى» اتتى ەڭبەگى – ۇلتىمىزدىڭ رۋحاني مۇراسىنداعى شوقتىعى بيىك تۋىندىلاردىڭ ءبىرى. بۇل كىتاپ ەتنوگرافيالىق عىلىمنىڭ عانا ەمەس, ۇلتتىق سانانىڭ ىرگەتاسىن بەكىتەتىن قۇندى ەڭبەك, – دەپ اتاپ ءوتتى.

بۇدان كەيىن ۋنيۆەرسيتەتتىڭ احمەت ياساۋي اتىنداعى كىتاپحاناسىندا ستۋدەنتتەر, ەتنوگراف-عالىمدار, اقىن-جازۋشىلار مەن ادەبيەت سۇيەر قاۋىمنىڭ قاتىسۋىمەن مازمۇندى كەزدەسۋ ءوتتى. ءىس-شارانى جازۋشىلار وداعىنىڭ تۇركىستان وبلىسىنداعى وكىلى, اقىن ايدار سەيدازىم جۇرگىزىپ, ۇلتتىق قۇندىلىقتى ۇلىقتاۋعا باعىتتالعان ەكسپەديتسيانىڭ ماقساتىمەن تانىستىردى.

قازاقستان جازۋشىلار وداعى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى عالىم قاليبەك ۇلى مەملەكەتتىك كەڭەسشى ەرلان قاريننىڭ ەكسپەديتسيا مۇشەلەرىنە ارنالعان ارنايى قۇتتىقتاۋ حاتىن وقىپ بەرىپ, جينالعان جۇرتشىلىقتى رۋحاني سەرپىلىسكە جەتەلەدى.

كەزدەسۋ بارىسىندا قوعام قايراتكەرى, عالىم ۇلىقپان سىدىقوۆ ءسوز سويلەدى.

بۇل ۇلتتىق ەكسپەديتسيا ۇلتتىق قۇرىلتايدا كوتەرىلگەن وي-تۇجىرىمدارمەن ۇندەس. ۇلتتىڭ بىرتۇتاستىعى, ءار قازاقتىڭ بويىنداعى تەكتىلىك پەن رۋحاني جاۋاپكەرشىلىك – ۇلتتىق قۇندىلىقتار جۇيەسىنىڭ ايعاعى, دەدى ول. 

جيىن اياسىندا زەينوللا سانىك اتىنداعى مادەنيەت قورى ازىرلەگەن دەرەكتى فيلم كوپشىلىك نازارىنا ۇسىنىلدى. بۇل تۋىندى قالامگەر مۇراسىنىڭ ەلدىك مۇددە تۇرعىسىنان قانشالىقتى باعالى ەكەنىن تاعى ءبىر مارتە ايعاقتادى.

جيىندا ءسوز سويلەگەن عالىم جانات زەينوللاقىزى اكەسىنىڭ عىلىمي مۇراسىن زەردەلەۋ – جاس ۇرپاقتىڭ ۇلتتىق بولمىسىن قالىپتاستىرۋدا شەشۋشى ءرول اتقاراتىنىن جەتكىزدى.

فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور سەيدوللا سادىق:
– تۇركىستان – ۇلتتىق قۇندىلىقتاردىڭ التىن بەسىگى. بۇل كيەلى شاھارداعى ەكسپەديتسيانىڭ ءمان-ماعىناسى ەرەكشە. ۇلتتىق سانادا ۇمىتىلىپ بارا جاتقان كوپتەگەن قۇندىلىقتاردىڭ قايتا جاڭعىرۋىنا تۇرتكى بولاتىن باستاما – وسى, – دەيدى

فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور شاكىر ىبىراەۆ ءوز كەزەگىندە:
– زەينوللا سانىكتىڭ «قازاق ەتنوگرافياسى» اتتى ەڭبەگىمەن العاش تانىسقان ساتتە ەرەكشە اسەرگە بولەندىم. بۇل – مەنىڭ ءومىر بويعى زەرتتەۋ نىسانىم بولعان ەتنوگرافيا سالاسىنىڭ رۋحاني دىڭگەگى. سول ەڭبەكتىڭ ىقپالىمەن ءوزىم دە ەتنوگرافيالىق باعىتتا بىرقاتار عىلىمي تۋىندىلار جازدىم, دەدى ول.

كەلەسى كەزەكتە تاريحشى-عالىم حازىرەتالى تۇرسىن ەتنوگرافيا عىلىمىنىڭ قازاق تاريحى مەن دۇنيەتانىمىنداعى ورنى تۋرالى قىسقاشا مازمۇنداما جاسادى.

كەزدەسۋدى زەينوللا سانىك اتىنداعى مادەنيەت قورىنىڭ ديرەكتورى, اقىن سەرىك قاليەۆ قورىتىندىلاپ, ەكسپەديتسيانىڭ ەل رۋحانياتىنا قوساتىن ۇلەسىن اتاپ ءوتتى.

شارا سوڭىندا زەينوللا سانىكتىڭ «قازاق ەتنوگرافياسى» اتتى ەڭبەگى ۋنيۆەرسيتەتتىڭ وقىتۋشىلارىنا, ستۋدەنتتەرگە, زيالى قاۋىم مەن اقىن-جازۋشىلارعا سالتاناتتى تۇردە سىيعا تارتىلدى.

سوڭعى جاڭالىقتار