مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ تاريحي جادىمىزدى ساقتاۋ مەن اتا-بابا ەرلىگىنە قۇرمەت كورسەتۋ ماسەلەسىن ۇنەمى نازاردا ۇستاپ كەلەدى. پرەزيدەنتتىڭ ايتۋىنشا, جەڭىس كۇنى – ءاربىر ەل ازاماتىنىڭ جۇرەگىنەن ەرەكشە ورىن الاتىن مەرەكە. ويتكەنى بۇل سوعىس بارلىق وتباسىنىڭ تاريحىندا ءوز ءىزىن قالدىرعانى انىق.
بيىل سونداي-اق قازاقتىڭ ءۇش بىردەي داڭقتى قاھارمانىنىڭ مەرەيتويى اتاپ وتىلەدى: باۋىرجان مومىش ۇلىنىڭ تۋعانىنا – 115 جىل, مالىك عابدۋللينگە – 110 جىل, ءاليا مولداعۇلوۆاعا – 100 جىل. بۇل داتالار – قازاقستاندىقتاردىڭ سوعىس جىلدارىنداعى ەرلىگىن ەسكە سالىپ, ونى ۇمىتپاۋعا مىندەتتەيدى.
وسى ماڭىزدى وقيعالار قارساڭىندا «AMANAT» پارتياسى بۇكىل رەسپۋبليكا اۋماعىندا ۇلى وتان سوعىسى باتىرلارىنا ارنالعان ەسكەرتكىشتەردى, مەموريالدىق كەشەندەردى جانە باسقا دا تاريحي ورىنداردى اباتتاندىرۋ بويىنشا اۋقىمدى اكتسياعا باستاماشى بولدى. يگى ءىستى العاش بولىپ پاۆلودار وبلىسىنىڭ پارتيا مۇشەلەرى قولعا الدى: وبلىستىق ءماسليحات دەپۋتاتى, «AMANAT» پارتياسى فراكتسياسىنىڭ مۇشەسى الەكساندر تەرەنتەۆ وز قاراجاتى ەسەبىنەن اقتوعاي اۋدانىنداعى ەسكەرتكىشتى قالپىنا كەلتىرىپ, اينالاسىن رەتتەۋگە ۇلەس قوستى.
«تاريحي جادىمىزدى ساقتاۋ – ۇلتتىق سانا مەن ءپاتريوتيزمنىڭ نەگىزى. ءبىزدىڭ پارتيا ۇلى وتان سوعىسى باتىرلارىنىڭ ەرلىگىن ۇرپاق جادىندا ماڭگى قالدىرۋ ءۇشىن جۇيەلى تۇردە جۇمىس اتقارىپ كەلەدى. «ارداگەرلەردى ارداقتايىق», «ۇلتتىق مۇرا» پارتيالىق جوبالارى, سونداي-اق «تازا بەيسەنبى» ەكولوگيالىق اكتسياسى اياسىندا ەسكەرتكىشتەر مەن مەموريالداردى تۇراقتى تۇردە رەتكە كەلتىرىپ وتىرامىز. بۇل تەك تازالىق ماسەلەسى ەمەس, ەڭ الدىمەن وتان ءۇشىن جانىن قيعان ەرلەرگە دەگەن قۇرمەت پەن تاعزىم. بارشا وتانداستاردى وسى يگى ىسكە اتسالىسۋعا شاقىرامىن», دەيدى ا.تەرەنتەۆ.
اتالعان باستامانى ەلىمىزدىڭ وزگە دە ايماقتارىنداعى پارتيا مۇشەلەرى قولدادى. ماسەلەن, اقمولا وبلىستىق ءماسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى رۋسلان شامكەنوۆ جىبەك جولى اۋىلىنداعى ۇلى وتان سوعىسى جاۋىنگەرلەرىنە ارنالعان داڭق ەسكەرتكىشىن جوندەۋدى باستايتىنىن مالىمدەدى. باتىس قازاقستان وبلىسى جانىبەك اۋداندىق ءماسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى بەرىك ىحسانوۆ جانىبەك اۋىلىنداعى باۋىرلاستار زيراتىن اباتتاندىراتىنىن ايتتى.
ايتا كەتەيىك, «AMANAT» پارتياسى تاريحي جادىمىزدى ساقتاۋ جانە ارداگەرلەرگە قولداۋ كورسەتۋ ماسەلەسىمەن جۇيەلى تۇردە اينالىسىپ كەلەدى. «ارداگەرلەردى ارداقتايىق» جوباسى اياسىندا ارداگەرلەرگە كومەك كورسەتۋ, بەلسەندى ۇزاق ءومىر ءسۇرۋ ورتالىقتارىن اشۋ, سوعىس باتىرلارى تۋرالى كىتاپتار شىعارۋ سەكىلدى جۇمىستار جۇزەگە اسىپ كەلەدى. ماسليحاتتاعى پارتيا دەپۋتاتتارىنىڭ ارقاسىندا ارداگەرلەرگە مەرەكەلىك تولەمدەر مەن جاردەماقىلار تاعايىندالىپ, ارناۋلى ۇيلەر سالىنىپ, مەديتسينالىق تەكسەرۋلەر مەن مادەني ءىس-شارالار ۇيىمداستىرىلىپ جاتىر.
سونىمەن قاتار بىلتىردان بەرى پارتيا مۇشەلەرى مەملەكەت باسشىسىنىڭ «تازا قازاقستان» جالپىۇلتتىق باستاماسى اياسىندا «تازا بەيسەنبى» اكتسياسىن وتكىزىپ كەلەدى. ءار اپتا سايىن مىڭداعان ادام كوشەلەرگە شىعىپ, قوعامدىق ورىنداردى, اۋلالاردى, ساياباقتار مەن سكۆەرلەردى, سونىڭ ىشىندە سوعىسقا ارنالعان ەسكەرتكىشتەردى تازالاپ ءجۇر.
يگى باستاما جەرگىلىكتى جەرلەردە كەڭ قولداۋ تاپتى. اقتوبە وبلىسى حرومتاۋ قالاسىندا پارتيا مۇشەلەرى «انا-ماڭگىلىك» ەسكەرتكىشىنىڭ اينالاسىن رەتكە كەلتىردى.
«بۇل ەسكەرتكىش – ەل ازاتتىعى جولىندا جانىن قيعان جاۋىنگەرلەرگە جانە ءومىر جولى بارىمىزگە ۇلگى بولاتىن ارداگەرلەرگە ارنالعان شەكسىز العىسىمىزدىڭ بەلگىسى. مەموريال اۋماعىن تازا ءارى تارتىپپەن ۇستاۋ – ءبارىمىزدىڭ ورتاق بورىشىمىز», دەيدى پارتيانىڭ حرومتاۋ اۋداندىق فيليالىنىڭ اتقارۋشى حاتشىسى مايرا بالقىباەۆا.
قوستاناي وبلىسى ب.مايلين اۋدانىندا پارتيا بەلسەندىلەرى «باتىرلارعا تاعزىم» مەموريالى ماڭىندا تازالىق جۇمىستارىن وتكىزىپ, ەرلەرگە دەگەن قۇرمەتىن كورسەتتى. جەرگىلىكتى تۇرعىندار مۇنداي ءىس-شارالار جاس ۇرپاقتى ەل قورعاۋشىلاردىڭ ەرلىگىنە تاعزىم ەتۋگە تاربيەلەيدى دەپ اتاپ ءوتتى.
قاراعاندى وبلىسى ساران قالاسىندا پارتيا مۇشەلەرى تىل ەڭبەككەرى حاليما عابدراحمانوۆانى ارنايى بارىپ قۇتتىقتادى. بيىل ول 101 جاسقا تولدى. ول 1924 جىلى كيروۆ وبلىسىندا تۋعان, 1950 جىلداردىڭ باسىندا قازاقستانعا كوشىپ كەلگەن. سوعىس جىلدارى كۇزەمباەۆ اتىنداعى شاحتادا جارۋشى بولىپ جۇمىس ىستەگەن. قازىر اكتاس كەنتىندە تۇرادى. جاسىنا قاراماستان, حاليما اجە ءالى دە سەرگەك, قوناقتاردى قۋانا قارسى الادى.
«مەن قىسقا كۋرستان ءوتىپ, جارۋشى بولدىم. بۇل اۋىر ءارى قاۋىپتى جۇمىس ەدى. 10 كەلى جارىلعىش زات, دەتوناتور, ەلەكتر كابەلى, اۋىر شام, اككۋمۋلياتور, ساز-بالشىق, بەلگى ىسقىرىعى – ءبارىن تىزەرلەپ, ەڭبەكتەپ تاسيتىنبىز. كەز كەلگەن ساتتە تاۋ جىنىسىنىڭ قۇلاپ كەتۋ قاۋپى بولدى», دەپ ەسكە الادى حاليما عابدراحمانوۆا.
كەزدەسۋ بارىسىندا پارتيا مۇشەلەرى حاليما اجەگە سوعىس جىلدارىنداعى قاجىرلى ەڭبەگى ءۇشىن العىستارىن ءبىلدىرىپ, دەنساۋلىق تىلەدى.
شىمكەنت قالاسىندا «جاستار رۋحى» جاستار قاناتىنىڭ 50-گە جۋىق بەلسەندىسى اباي ساياباعىنداعى ۇلى وتان سوعىسى ارداگەرلەرىنىڭ قۇرمەتىنە سالىنعان «داڭق مەموريالى» اۋماعىن تازالاپ, سەنبىلىك وتكىزدى. بۇل كەشەندە مايدان مەن تىل بىرلىگىنىڭ سيمۆولى – «داڭق» ەسكەرتكىشى, ماڭگىلىك الاۋ, كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتانعان ءوڭىردىڭ 51 جاۋىنگەرى مەن داڭق وردەنىنىڭ تولىق يەگەرى بولعان 8 باتىردىڭ ەسىمدەرى جازىلعان «باتىرلار شەڭبەرى» ورنالاسقان. سونداي-اق 140 مىڭنان استام شىمكەنتتىك پەن تۇركىستان وبلىسىنىڭ تۋماسى – سوعىسقا قاتىسقان ساربازداردىڭ ەسىمى جازىلعان 200 مەترلىك «داڭق اللەياسى» بار.
«داڭق مەموريالىن تازالاۋ ارقىلى ءبىز ەرلىكپەن قازا تاپقان جاۋىنگەرلەر مەن بەيبىت ءومىر سىيلاعان ارداگەرلەرگە العىسىمىزدى بىلدىرەمىز. جاس ۇرپاق ءوز باتىرلارىن ءبىلىپ, ماقتان تۇتۋى كەرەك. پاتريوتيزم – وسىنداي قاراپايىم ىستەردەن باستالادى», دەيدى «جاستار رۋحى» شىمكەنت قالالىق فيليالىنىڭ توراعاسى بەكزات تولەباي.
جەتىسۋ وبلىسى كوكسۋ اۋدانىندا دا پارتيا مۇشەلەرى مەن اۋىل تۇرعىندارى بالپىق بي اۋىلىنداعى مۇساپبەك سەنگيرباەۆ اتىنداعى ساياباقتا سەنبىلىك وتكىزدى. شامامەن 30 ادام جولداردى تازالاپ, ۇلى وتان سوعىسى باتىرىنا ارنالعان ەسكەرتكىشتى رەتكە كەلتىردى.
«بۇل ساياباق – جاۋىنگەرلىك ەرلىكپەن كوزگە تۇسكەن 28 پانفيلوۆشىنىڭ ءبىرى – ءبىزدىڭ جەرلەسىمىز مۇسابەك سەڭگىرباەۆتىڭ ەسىمىمەن اتالادى. ءبىز ونىڭ ەرلىگىن ۇمىتپاۋىمىز كەرەك. پارتيانىڭ ۇندەۋىنە جاستاردىڭ بەلسەندى ءۇن قاتقانى قۋانتادى», دەيدى جەرگىلىكتى تۇرعىن تالعات عابدۋللا ۇلى.
