الايدا, ەكولوگيا ماماندارى بۇل باستامانىڭ قورشاعان ورتاعا كەرى اسەرىن العا تارتۋدا.
نە وزگەرۋى مۇمكىن؟
جاڭا سالىق كودەكسى جوباسىنا سايكەس, كولىك سالىعىنا كولىكتىڭ جاسىنا قاراي تومەندەتىلگەن كوەففيتسيەنت ەنگىزۋ ۇسىنىلىپ وتىر:
• 10-20 جىل ارالىعىنداعى كولىكتەر – سالىق 30%-عا تومەندەۋى مۇمكىن;
• 20 جىلدان اسقان كولىكتەر – سالىق 50%-عا قىسقارۋى مۇمكىن.
بۇل وزگەرىس ەسكى كولىك يەلەرىنىڭ سالىقتىق جۇكتەمەسىن جەڭىلدەتىپ, ولاردى ۇزاق پايدالانۋ مۇمكىندىگىن ارتتىرادى.
ەكولوگتار نەگە الاڭداپ وتىر؟
ەكولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگى بۇل وزگەرىس ەسكى كولىكتەردىڭ كوبەيۋىنە جانە قورشاعان ورتانىڭ لاستانۋىنا سەبەپ بولۋى مۇمكىن دەپ سانايدى. ويتكەنى, ەسكى كولىكتەر اتموسفەراعا كوبىرەك زياندى قالدىق شىعارادى.
ەكونوميستەردىڭ پىكىرى
ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگى, كەرىسىنشە, سالىقتى تومەندەتۋ اۆتوپاركتىڭ ەسكىرۋىنە اكەلمەيدى دەپ ەسەپتەيدى. ولاردىڭ ايتۋىنشا, حالىق بۇل وزگەرىستى ۇزاق ۋاقىت بويى تالاپ ەتىپ كەلەدى, ويتكەنى جاڭا كولىك ساتىپ الۋ بارىنە بىردەي قولجەتىمدى ەمەس.
سالىق تومەندەسە, باسقا تولەمدەر وزگەرە مە؟
سالىق جەڭىلدىكتەرى ەنگىزىلگەنىمەن, باسقا تولەمدەر وزگەرىسسىز قالادى:
• كەدەندىك باج سالىعى
• ققس (قوسىلعان قۇن سالىعى)
• اكتسيزدەر
• ۋتيليزاتسيالىق الىم
• العاشقى تىركەۋ الىمى
بۇل تولەمدەر كولىكتىڭ وندىرىلگەن جىلىنا جانە تەحنيكالىق جاعدايىنا بايلانىستى ەسەپتەلەدى.
بۇل وزگەرىستەر نەگە اسەر ەتەدى؟
• قولدانىلعان كولىك نارىعى جاندانادى – حالىققا قولجەتىمدى باعادا اۆتوكولىك الۋ جەڭىلدەيدى.
• جاڭا كولىكتەرگە سۇرانىس تومەندەۋى مۇمكىن – رەسمي اۆتوديلەرلەردىڭ بيزنەسىنە اسەر ەتەدى.
• شەتەلدەن ەسكى كولىكتەر كوپتەپ اكەلىنۋى مۇمكىن – قىرعىزستان, ارمەنيا, رەسەي جانە وڭتۇستىك كورەيادان اۆتوكولىكتەر يمپورتى ارتۋى ىقتيمال.
باسقا ەلدەردە قالاي؟
كوپتەگەن ەلدەردە كولىك سالىعى اۆتوكولىكتىڭ ەكولوگياعا اسەرىنە قاراي ەسەپتەلەدى:
• گەرمانيا – سالىق قوزعالتقىش كولەمى مەن كومىرقىشقىل گازىنىڭ (CO₂) شىعارىندىلارىنا بايلانىستى.
• فرانتسيا – لاستايتىن كولىكتەرگە قوسىمشا سالىق سالىنادى, ال ەكولوگيالىق تازا كولىكتەرگە جەڭىلدىكتەر بەرىلەدى.
• نيدەرلاندى – ەكولوگياعا زيانى جوعارى كولىكتەرگە ساتىپ الۋ كەزىندە ۇلكەن سالىق سالىنادى.
• اقش – كەيبىر شتاتتاردا كولىك سالىعى جوق, بىراق جۇرىلگەن قاشىقتىققا قاراي تولەنەتىن سالىق جۇيەسى بار.
قازاقستان ءۇشىن قانداي شەشىم ءتيىمدى؟
ەگەر سالىق تومەندەسە, مەملەكەت ەكولوگيالىق تازا كولىكتەردى ساتىپ الۋدى ىنتالاندىرۋ ءۇشىن قوسىمشا شارالار ەنگىزۋى مۇمكىن. بۇل ەكولوگياعا زياندى ازايتۋعا جانە حالىقتىڭ قارجىلىق جاعدايىن ەسكەرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
