روبوتوتەحنيكا: قازاقستاندىق وقۋشىلار ءۇش دۇركىن الەم چەمپيونى

FIRST Global Challenge – جىل سايىن ءارتۇرلى ەلدەردە وتەتىن وليمپيادالىق ۇلگىدەگى جاھاندىق روبوتوتەحنيكا چەمپيوناتى. بۇل چەمپيوناتقا الەمنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن 200-گە جۋىق ەلدىڭ تالانتتى جاستارى قاتىسادى.

2022 جىلى چەمپيونات جەنەۆادا ءوتتى. جارىس كومىرقىشقىل گازىمەن كۇرەس تاقىرىبىن قامتىدى. وسى جارىستا قازاقستاندىق وقۋشىلار جەڭىسكە جەتتى. ءبىزدىڭ وقۋشىلار 167 ەلدىڭ جاسوسپىرىمدەرىمەن سىنعا ءتۇسىپ, ەڭ كوپ ۇپاي جينادى. ەلىمىزدىڭ نامىسىن ۇلتتىق قۇراما اتىنان 15 پەن 17 جاس ارالىعىنداعى 5 وقۋشى قورعادى. وقۋشىلارىمىز 3 كۇن ىشىندە 16 ويىن وتكىزىپ, ەشقايسىسىنان جەڭىلمەي, ۇپاي سانى بويىنشا رەكورد ورناتتى. چەمپيوناتتاعى ءبىرىنشى ورىننان بولەك, قازاقستاندىق كوماندا باسقا ەلدەردىڭ كوماندالارىنا كورسەتكەن «ايرىقشا قولداۋى ءۇشىن» Al-Khwarizmi التىن مەدالىن, سونداي-اق روبوتتى جاساۋداعى تاماشا ينجەنەرلىك شەشىمدەرى ءۇشىن JUDGES AWARD ارنايى سىيلىعىن جەڭىپ الدى. جەڭىس وقۋشىلارعا الەمنىڭ جەتەكشى ۋنيۆەرسيتەتتەرىنە تۇسۋگە مۇمكىندىك بەردى.

ال 2023 جىلى سينگاپۋردا وتكەن الەم چەمپيوناتىنا قازاقستان قۇراما كومانداسىندا الماتى قالاسىنداعى فمب نزم وقۋشىلارى نۇريسلام تۇرعىنباي, نۇرسۇلتان جانزاقوۆ, سەرگەي گاپونوۆ, دامەلى شايمەردەنوۆا جانە ءيمانالى كوكسال بولدى. ۇلتتىق قۇرامانىڭ باپكەرلەرى - بەكزات ىڭكاروۆ پەن نۇرداۋلەت دوسماعامبەت قاتىستى.

ء«بىز سينگاپۋرعا قازاقستاننىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن 200 وقۋشىنىڭ ىشىنەن ۇلتتىق كەزەڭدە ىرىكتەلگەن مىقتى كوماندانى الىپ كەلدىك. ءبىزدىڭ كوماندانىڭ الدىندا وتكەن جىلعى جەنەۆاداعى تاريحي جەڭىستى قايتالاۋ مىندەتى تۇردى جانە ولار مۇنى ويداعىداي ورىندادى, ۇپاي سانى بويىنشا الەمدىك رەكورد ورناتتى. بۇدان باسقا, كوماندامىز حالىقارالىق ىنتىماقتاستىق ءۇشىن تورەشىلەردىڭ ماراپاتتارىنا يە بولدى, بۇل ءبىز ءۇشىن ۇلكەن ماقتانىش. قازاقستانداعى روبوتوتەحنيكا جىل سايىن حالىقارالىق برەندكە اينالىپ كەلەدى», دەپ ءبولىستى USTEM Foundation قوعامدىق قورىنىڭ جەتەكشىسى اسىلبەك مىرزاحمەتوۆ.

2024 جىلى گرەتسيادا وتكەن ءبىرىنشى Global Challenge الەم چەمپيوناتىندا قازاقستاندىق قاتىسۋشىلار Grand Challenge Award نوميناتسياسىندا التىن مەدالدى جەڭىپ الدى. سونىمەن قاتار, ەينشتەين اتىنداعى First Global International Excellence; ەرەكشە ينجەنەرلىك ازىرلەمەلەرى ءۇشىن  Robots Skills Challenge كۇمىس جۇلدەسىنە يە بولدى.  كوماندا قۇرامىنا الماتىداعى فيزيكا-ماتەماتيكا مەكتەبى, نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبى وقۋشىلارى: دوسجان دايران, ەرداۋلەت تۋرگەنباەۆ, ءالفيا بايجاقىپ, نۇرجان كوكەەۆ جانە قادىلبەك داستان ەنگەن.

بۇل جەتىستىك ولاردىڭ قاجىرلى ەڭبەگىن عانا ەمەس, سونىمەن بىرگە ولاردىڭ ەلدەگى العان جوعارى ءبىلىم مەن قولداۋىن كورسەتەدى. مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ جەڭىسى قازاقستاندىقتاردىڭ وسكەلەڭ ۇرپاعى ءۇشىن عىلىم مەن تەحنيكادا جاڭا بيىكتەرگە ۇمتىلۋدا ۇلگى بولماق.

«تاعى دا جارىس رەكوردىن جاڭارتىپ, التىن مەدال جەڭىپ العانىمىزعا قۋانىشتىمىز. الەمدە بىردە-ءبىر ەل ەكى دۇركىن چەمپيون بولماعان. ءبىز ءۇشىنشى جىل قاتارىنان جەڭىسكە جەتىپ جاتىرمىز. ۇلتتىق قۇرامانىڭ قۇرامى وسى جىلدار ىشىندە بىردە-ءبىر رەت قايتالانبادى. ياعني ەل نامىسىن ءۇش جىلدا ءۇش ءتۇرلى كوماندا قورعاعانىن اتاپ وتكىمىز كەلەدى»,  دەدى ۇلتتىق قۇرامانىڭ جاتتىقتىرۋشىسى اسىلبەك مىرزاحمەتوۆ.

جاتتىقتىرۋشىنىڭ ايتۋىنشا ەلىمىزدىڭ قۇراماسى 40-تان استام كوماندانىڭ اراسىندا ۇلتتىق ىرىكتەۋدەن وتكەن. بالالار الەمدىك كەزەڭگە 1,5 اي بويى دايىندالىپ, كۇن سايىن روبوتتىڭ جۇمىسىن جەتىلدىرىپ وتىرعان. وليمپيادادا كوماندا ازىق-ت ۇلىك ماسەلەسىن شەشۋگە باعىتتالعان جوبانى ۇسىنعان. روبوت ءارتۇرلى ءتۇستى شارلار تۇرىندە سۋ مەن ەنەرگيانىڭ يميتاتسياسىن جۇزەگە اسىردى. وقۋشىلار ولاردى ارنايى ينديكاتورلارى بار كونتەينەرگە اپاراتىن جانە جينايتىن روبوتقا بەرىپ وتىرعان.

ەلىمىزدە روبوتوتەحنيكانى مەڭگەرگەن جاستاردىڭ كوبەيىپ كەلە جاتقانى قۋانتارلىق جاعداي. بۇگىندە بۇل تەحنولوگياگنى دامىتۋ ەلدىڭ يننوۆاتسيالارى مەن ەكونوميكالىق دامۋى ءۇشىن ۇلكەن مۇمكىندىك ۇسىنادى. روبوتوتەحنيكانى دامىتۋعا ۋنيۆەرسيتەتتەردىڭ, عىلىمي ورتالىقتاردىڭ جانە جاس كاسىپكەرلەردىڭ بەلسەندى قاتىسۋى, سونداي-اق مەملەكەتتىك قولداۋ جانە حالىقارالىق ارىپتەستەردى تارتۋ سالانىڭ ودان ءارى وسۋىنە ىقپال ەتەدى.