ساتيرا • 22 قاراشا, 2024

شىبىن شىقپىرتۋ

200 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

توي دەسە قۋ باس دومالايدى ەمەس پە, ىرىڭ-جىرىڭمەن ءتۇن اسىرىپ بارىپ ءبىتىرىپ, ءبىراز ەركەك كىندىك ءبىر بولمەدە جاتۋعا تۋرا كەپتى. ءبار-ءبارىنىڭ تۇك بولماعانداي دوڭكيىپ جاتىستارىن.

شىبىن شىقپىرتۋ

پىقىپ جايلاپ جامباستاپ وتىرىپ, قوس گازەتتى قىرناپ بۇكتەپ, شىبىن ۇرعىش جاسادى. «قاراپ وتىرعانشا قالعي وتىرايىن» دەمەكشى, شىبىن قورۋدى ءجون دەپ تاپتى.

وڭ جامباسىن الا وقالاق ومالا جى­عىلعان ەكەن... جاتىسىن, موپ-موماقان, بۇل دۇنيەدەگى قۋلىق-سۇمدىقتان بەيحابار بالادان ارمەن. قۋلىعىنا قۇرىق بويلاماس يت... ءاپ بارەكەلدى, ماڭدايىنا ءبىر شىبىن جايمەن قونا قالماسى بار ما؟ پىقىپ قولىنداعىسىمەن قويىپ قالدى... ەبەدەيسىز قيمىلداعاندىكى مە, قاپى قالدى. ەسەسىنە قاسقا ماڭدايعا قاتىر قاعاز «قاھارلانا» ءتيدى. بىلق ەتەر ەمەس. بىلق تۇرماق, بۇنى مازاق قىلعانداي ەزۋ تارتىپ ىرجيعانداي بولدى... ارامنىڭ ارامزاسى, جاقسىلىعى ءبىر باسىنان اسپاس پاسىق نەمە. بىلتىرعىسىن ۇمىتا قويماس...

قۇداي وڭداپ قۇلاق تۇبىنە قوڭىر شىبىن قونا قالماسى بار ما؟ پەرىپ كەپ قالدى... قالت كەتپەپتى, كوزىن اشقانشا دەپ شىبىن ولىگىن نىسانا ەتىپ تاعى ءبىر سىلتەدى. ۇركە قاراعان وعان قوڭىر شىبىندى كورسەتىپ قۇتىلدى... ارامدىعى وزىنە, ىستەگەنىن الدىنا كەلتىرمەسە دە, ەكى ۇرىپ ازىرگە ايىزى قاندى.

...سول جامباسىن الا ءساندىباي باجاسىنىڭ بەس جاسار بەكىرە بالاسى سوزىلىپ جاتىپتى. بىراق شىبىن قۇرعىرعا بالا نە, باسقا نە, ءبارىبىر-اۋ. جەلپىپ قورىعان بولدى, كورپەسىن قىمتاپ جاپقان بولدى.

...اكەسىن اياماعان ماقۇل. بىردە تۇيە, بىردە بيە. كەرەك بولساڭ — كەلىننەن ءارى, قاجەت بولماساڭ — قايىن اتامنان ءارى. تالاي ەسەم كەتتى, تالايىمدى تالاپاي ەتتى... بارەكەلدى, قونا قاپتى... ءۇستى-ۇستىنە پەرگىلەپ ءوتتى... كوزىن اشىپ كەۋدەسىن كوتەرگەنشە ۇرعىلادى... ءابۇيىر بوپ وسىنىڭ الدىندا ولتىرگەن قوڭىر شىبىن ورنىندا ەكەن, ءىلىپ الىپ كورسەتە قويدى... سەنبەگەندەي سۇزىلە قاراپ ءبىراز وتىردى دا, ءلام دەمەستەن ەتپەتتەي قۇلاپ بۇركەنىپ الدى.

...ە, مىناۋ مىرتىق... كوكسوققان, ۇر دا جىقتىڭ ءدال ءوزى. كۇنى كەشە ەمەس پە ەدى, ءاي-ءشايسىز ادىرەڭدەپ, كوپ ەل الدىندا ابىرويىن ايران ەتكەنى... پەرىپ كەپ قالدى... قاعىپ قويىپ قورىلىن جالعاستىردى. قۇلاقتان ءۇستى-ۇستىنە ءۇش رەت ۇشىقتاعاندا عانا بارىپ قيمىلعا كەلىپ, بەت-اۋزىن سيپاپ الىپ اۋناپ ءتۇسىپ انىنە باستى... ە, مەيلى, ودان ارمەن, ءبىراز توپەشتەپ پىقىپتىڭ دا ايىزى قاندى...

...ءاپ, پالەكەت, ىڭعايى كەلدى دەگەن وسى, بۇنى يتشە تەپكىلەسە دە ايىبى جوق... قۇلاشتاپ ۇرعاندىكى مە, گازەت بولسا دا تۇم­سىقتان قارا قاندى ساۋ دەگىزگەنى... پىقىپ قولىنداعىسىن لاقتىرىپ, كورپە استىنا كىرىپ جىم بولدى.

اناۋىم اتىپ تۇرىپ, اۋىزعى ۇيگە اتىرىلدى...

...پىقىپ شىبىن شىقپىرتۋىن قويىپ ماۋ­جىراپ-بالبىراپ قالعىپ كەتكەن ەكەن, بەت-اۋىز دەمەي پەرگىلەگەن سوققىدان ۇركىپ-شوشىپ اتىرىلىپ تۇرىپ ەدى, الدىندا باعاناعى — ءوزى جەلپىپ قورعاعان بەس جاسار بەكىرە بالا — ءبىر قولىندا قىرناپ بۇكتەلگەن قوس گازەت, ەكىنشى الاقانىندا تىرايىپ قالعان قوڭىر شىبىن – ىرجىڭ-ىرجىڭ ەتەدى...

 

بەرىك سادىر 

سوڭعى جاڭالىقتار