سۋرەت: quasa.io
اتقارىلعان جۇمىستار قاتارىندا ادامدى ازاپتاۋدىڭ ءارى ار-نامىستى قورلايتىن باسقا دا ارەكەتتەردىڭ الدىن الۋ جونىندە شارالار اتالدى. وتىنىشتەر مەن شاعىمداردى قاراۋدىڭ قورىتىندىسىنا سايكەس, مەملەكەتتىك ورگاندارعا, لاۋازىمدى ادامدارعا قۇقىق بۇزۋشىلىقتىڭ الدىن الۋ جانە ادام قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارىن قالپىنا كەلتىرۋ بويىنشا ۇسىنىمدار بەرىلىپتى. 2024 جىلى قىلمىستىق-اتقارۋ جۇيەسى مەكەمەلەرىنە بارعان كەزدە 103 سوتتالعان ازاماتپەن كەزدەسىپ, 87 جەكە قابىلداۋ وتكىزىلىپتى.
«سوتتالعانداردىڭ قۇقىعى مەن ولاردى ۇستاۋ شارتتارىنىڭ ساقتالۋىن مونيتورينگتەۋ ماقساتىندا قىلمىستىق-اتقارۋ جۇيەسىنىڭ مەكەمەلەرىنە ۇنەمى بارىپ تۇرامىن. نازار اۋداراتىن نەگىزگى اسپەكتىنىڭ ءبىرى – بەينەباقىلاۋدى قولدانۋدىڭ تيىمدىلىگى. ساپارلار كەزىندە بەينەكامەرالارمەن 100% جاراقتاندىرۋ بار ما, بۇل جۇيە قالاي جۇمىس ىستەيدى, بەينەكامەرالاردىڭ جازبالارى پروكۋراتۋراعا جانە قىلمىستىق-اتقارۋ جۇيەسى كوميتەتىنە تىكەلەي تۇسە مە, قىلمىس (ازاپتاۋ) جاساعان ادامداردىڭ قىلمىستىق جاۋاپتىلىقتان قۇتىلا الماۋى ءۇشىن شارالار قامتاماسىز ەتىلدى مە؟ وسىنداي ماسەلەلەردى نازاردان تىس قالدىرماۋعا تىرىسامىن. قازىر بارلىق كولونيادا شاعىم بەرۋ ءۇشىن ەلەكتروندى تەرمينالدار ورناتىلعان. قاماۋداعى ادامدار سوتتار مەن قاداعالاۋ ورگاندارىنا تىكەلەي جۇگىنە الادى, بۇل تۇرمە اكىمشىلىگىنىڭ تسەنزۋراسىن بولدىرمايدى. قاماۋ ورىندارىنداعى ادامدار نوقاتتى بىرنەشە رەت باسىپ قانا باس پروكۋراتۋراعا, ءىىم-گە جۇگىنۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن جەڭىلدەتىلگەن جۇيەمەن قامتاماسىز ەتىلگەن. سونداي-اق قاماۋداعى ادام ءوزىنىڭ پروتسەسسۋالدىق ماسەلەلەرى بويىنشا سوت ورگاندارىنا ۇندەۋ جازا الادى. بۇل تەرمينالدار قاماۋداعى ادامداردىڭ قولى جەتەتىن جەرلەر – اسحانالاردا, كىتاپحانالاردا, جاتىن بولمەلەردە ورنالاسقان», دەدى ج.جۇماباەۆ.
ومبۋدسمەن شاعىم بەرۋشىگە زاڭ اياسىندا ءوزىن قورعاۋ ءۇشىن پايدالانا الاتىن قۇقىقتىق تاسىلدەر مەن قۇرالداردى تۇسىندىرەدى. ناتيجەسىندە, قۇزىرەتتى ورگاندارعا ءمان-جايلاردى تەكسەرۋ تۋرالى حاتتار جىبەرىلەتىن كورىنەدى.
ادام قۇقىقتارى جونىندەگى ۋاكىلدىڭ كەڭسەسى بارلىق ءوتىنىشتى قابىلدايدى. كوبىنە شاعىمدانۋشىلار تەرگەۋ ورگاندارىنىڭ ارەكەتسىزدىگىنە, سوت اكتىلەرىمەن كەلىسپەۋشىلىككە, سوتتالعانداردىڭ قۇقىقتارىنىڭ بۇزىلۋىنا ارىزدانادى. بۇعان قوسا الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە ەڭبەك قۇقىقتارىن بۇزۋ, مۇگەدەك ادامداردىڭ قۇقىقتارىن بۇزۋ سياقتى ماسەلەلەرگە قاتىستى وتىنىشتەر كوپ تۇسەدى ەكەن.
«ازاپتاۋ نەمەسە ادامنىڭ قادىر-قاسيەتىن قورلايتىن باسقا دا قاتىگەز ارەكەتتەر تۋرالى حابارلامالار تۇسكەن كەزدە مەكەمەلەرگە, ونىڭ ىشىندە ۇلتتىق الدىن الۋ تەتىگىنىڭ قاتىسۋشىلارىنا دەرەۋ بارامىز. شاعىمدار مازمۇنىنا قاراي تەرگەۋ ءۇشىن پروكۋراتۋرا ورگاندارىنا جىبەرىلەدى», دەدى ومبۋدسمەن وكىلى.
ەلىمىزدە 2014 جىلدان بەرى ادام قۇقىقتارى جونىندەگى ۋاكىلدىڭ باسشىلىعىمەن «ومبۋدسمەن+» مودەلىنە نەگىزدەلگەن ازاپتاۋ مەن قاتىگەزدىكتىڭ الدىن الۋ جونىندەگى ۇلتتىق الدىن الۋ تەتىگى (ۇات) جۇمىس ىستەيدى. بۇل 2019 جىلدىڭ ساۋىرىندەگى زاڭمەن ارنايى الەۋمەتتىك قىزمەتتەردى, سونىڭ ىشىندە بالالارعا ارنالعان ارنايى مەكەمەلەردى قامتۋ ءۇشىن كەڭەيتىلگەن.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى
