«حات قورجىن»

ەرتەرەكتە فزۋ دەگەن جۇمىسشى ماماندارىن دايارلايتىن ارناۋلى وقۋ ورنى بولاتىن. كاسىپتىك ءبىلىم العىسى كەلگەن جاستار وسىندا كەلىپ وقىپ, ءوندىرىس ورىندارىنا دايىن كادر بولىپ باراتىن. كەيىن ولاردىڭ ورنىن كاسىپتىك-تەحنيكالىق ۋچيليششەلەر باس­تى. الايدا جۇمىسشى ماماندىعىنا دەگەن كوزقاراستىڭ تومەندىگى سەزىلىپ تۇراتىن.

تاياۋدا وسى ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىراتىنداي جاعىمدى جاڭالىققا كۋا بولدىق. مەملەكەت باسشىسىنىڭ قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋىندا 2025 جىلدى «جۇمىسشى ماماندىقتارى جىلى» دەپ جاريالادى. بۇل – دەر كەزىندە ءارى ورىندى كوتەرىلگەن ومىرشەڭ ماسەلە.

پرەزيدەنت اتاپ كورسەتكەندەي, ادال ءارى تاباندى ەڭبەگىمەن تابىسقا جەتكەن ادامدار قاشاندا قۇرمەتتى, سىيلى بولۋى كەرەك. «بۇل «ادال ازامات – ادال ەڭبەك – ادال تابىس» قاعيداتىنا تولىق ساي كەلەدى. قوعامدا ەڭبەكقورلىق, كاسىبيلىك سياقتى قاسيەتتەر وتە جوعارى باعالانۋعا ءتيىس. ءوز كاسىبىن جەتىك مەڭگەرگەن ماماندار ۇلت ساپاسىن ارتتىرادى. ەڭ باستىسى, اركىم جاۋاپكەرشىلىكتى تەرەڭ سەزىنىپ, ءوز مىندەتىن ساپالى اتقارۋعا ءتيىس», دەدى پرەزيدەنت. وسىلايشا, مەملەكەت باسشىسى ادال ەڭبەكتى باعالاۋدىڭ ابزال ەكەندىگىن قاداپ تۇرىپ ايتتى.

كوپتىڭ ءبىرى سياقتى ءوزىمىز دە جۇمىسشى وتباسىندا ءوسىپ, تاربيە­لەندىك. سوندىقتان دا جۇمىسشى ەڭبەگى جاقسى تانىس. توگىلگەن تەردىڭ نانى دا ءتاتتى بولاتىنىنا قانىقپىز. ولاي بولسا, جۇمىسشى مامان­دىعىن قادىرلەپ, قاستەرلەيىك دەگىمىز كەلەدى.

كارىباي امزە ۇلى,

ەڭبەك ارداگەرى

تۇركىستان وبلىسى

اۋداننان شىققان ارداقتى عالىم

عالىم تولەۋحان بياروۆ كوزى ءتىرى بولعاندا بيىل 75 جاسقا تولعان بولار ەدى. جالپى, وسى اۋلەتتەن شىققان تانىمال ازاماتتار از ەمەس. اتاپ ايتساق, الماتى قالاسىنىڭ ساۋدا-ونەركاسىپ پالاتاسىنىڭ توراعاسى بولعان, ومىردەن ەرتە وتكەن مۇح­تارحان بياروۆ, فيزيكا-ماتەماتيكا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى بازارحان بياروۆ, سارسەن امانجولوۆ اتىنداعى شىعىس قازاقستان ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ وقىتۋشىسى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, پروفەسسور بەر­دىبەك بياروۆ. سولاردىڭ ءبىرى دە بىرەگەيى – تولەۋحان بياروۆ.

تولەۋحان نۇرالدا ۇلى – 243 عىلىمي-ادىستەمەلىك ەڭبەكتىڭ, 17 وقۋ-ادىستەمەلىك وقۋلىقتىڭ, 8 مونوگرافيانىڭ اۆتورى. ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە تولەۋحان بياروۆ اتىنداعى اۋديتوريا اشىلعان. سونىمەن بىرگە, ول ەلىمىزدە كيبەرنەتيكا مەكتەبىن العاش قالىپتاستىرىپ, 19 عىلىم كانديداتىن, 1 عىلىم دوكتورىن دايارلاپ شىعاردى. ونىڭ ۇشەۋى ديسسەرتاتسيالارىن «ماتەماتيكالىق كيبەرنەتيكا» ماماندىعى بويىنشا قورعادى. ت.بياروۆ جالپى كيبەرنەتيكا جانە مەحانيكا سالالارى بويىنشا اتاقتى عالىمدار ا.لياپۋنوۆتىڭ, ن.چەتاەۆتىڭ, ك.پەرسيدسكيدىڭ, ۆ.رۋميانتسەۆتىڭ عىلىمي ويلارىن جالعاستىرۋشى بولدى. ونىڭ مەحانيكا سالاسىنان اشقان تەوريالىق جاڭالىقتارى بولاشاقتا قولدانىسقا ەنگىزىلەتىنى داۋسىز.

عالىمنىڭ وقۋ-ادىستەمەلىك قايراتكەرلىگى دە كوپ قىرلى. ما­سەلەن, ورتا مەكتەپ وقۋشىلارىنا ارنالعان ەڭبەكتەرى كۇنى بۇ­گىنگە دەيىن قولدانىستان تۇسكەن جوق. ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دە «ما­تەماتيكالىق كيبەرنەتيكا» (1989), «اقپاراتتىق جۇيە (كاسىپكەرلىكتە)» (1996), «ينفورماتيكا» (1998), ال قازاق-بريتان تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىندە «اۆتوماتتاندىرۋ جانە باسقارۋ», «اقپاراتتىق جۇيە», «ەسەپتەۋ تەحنيكاسى جانە باعدارلامامەن قامتاماسىز ەتۋ» سياقتى جاڭا ماماندىقتار اشتى. ت.بيا­روۆتەن ءبىلىم العان شاكىرتتەرىنىڭ اراسىنان ج.قۇلەكەەۆ, ب.جۇ­ماعۇلوۆ, م.قاليمولداەۆ, ج.ەرتىلەسوۆا, ا.ساپارباەۆ سياقتى بەلگىلى تۇلعالار شىقتى. ونىڭ 2004–2006 جىلدارى ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ جانىنداعى تەحنوپاركتى باسقارعانىن, ەڭ تالانتتى عالىمدارعا بەرىلەتىن مەملەكەتتىك عىلىمي ستيپەنديانىڭ يەگەرى بولعانىن اتاپ كورسەتكەن ءجون.

ءبىزدىڭ ويىمىزشا, ۇلكەن عالىم تۋرالى اڭگىمە, ونىڭ ەسىمىن ەستە قالدىرۋ ءىس-شارالارى ءبىردى-ەكىلى ەستەلىكتەر جازۋمەن شەكتەلمەۋگە ءتيىس. ادام بالاسىنىڭ عۇمىرى قىسقا بولعانىمەن, ارتىندا ونەگەلى ىستەر قالدىرىپ, بەلگىلى ءبىر سالانى مىقتى مەڭگەرگەن, ءوزى ومىردەن وتسە دە ەتكەن ەڭبەگى مەن قىزمەتى, اينالاسىنداعىلارعا جاساعان جاقسىلىعى مەن شاشقان شاپاعات نۇرى ەستەن كەتپەۋى كەرەك.

حالقىمىزدا «جاقسىنىڭ اتى ولمەيدى, عالىمنىڭ حاتى ولمەيدى» دەگەن قاناتتى ءسوز بار. عالىم تولەۋحان ءبياروۆتىڭ ارتىنا قالدىر­عان ۇستازدىق ۇلاعاتى مەن مول عىلىمي مۇراسى – وسىنىڭ ايقىن دالەلى.

راقيا ۋالحانوۆا,

مادەنيەت سالاسىنىڭ ۇزدىگى, شىعىس قازاقستان وبلىستىق كىتاپحاناسىنىڭ قىزمەتكەرى

وسكەمەن

ەل بولاشاعى – بىلىمدە

جاقىندا قىزىلوردا قالاسىنداعى №12 كىتاپحانادا ءبىلىم كۇنى شەڭبەرىندە «ەل بولاشاعى – بىلىمدە» اتتى «اشىق ەسىك كۇنى» بولىپ ءوتتى. اتالعان ءىس-شاراعا ق.مۇحامەدجانوۆ اتىنداعى №1 مەكتەپ-گيمنازيا مۇعالىمدەرى, وقۋشىلار مەن اتا-انالار قاتىستى.

جينالعاندار الدىندا ءسوز سويلەگەن مودەراتور «اشىق ەسىك كۇنىن» وتكىزۋدىڭ نەگىزگى ماقساتى وقۋشىلاردىڭ كىتاپقا دەگەن قىزى­عۋشىلىعىن ارتتىرۋ ەكەنىن, سونىمەن قاتار وقىرمانعا كىتاپ­حانا قىزمەتىن تانىس­تىرىپ, كىتاپ وقۋعا شاقىرۋدى كوزدەيتىنىن اتاپ ءوتتى.

«اشىق ەسىك كۇنىنە» كەلگەن جاس وقىرماندار كىتاپحاناعا ساياحات جاساپ, قازاق اقىن-جازۋشىلارىنىڭ كىتاپ كورمەسىن تاماشالادى, سونداي-اق شەتەل جانە بالالار ادەبيەتىمەن تانىستى.

«مەنى قىزىقتىرعانى – كىتاپتاردىڭ الۋان تۇرلىلىگى. مىنە, بۇگىن كىتاپحاناعا وقىرمان رەتىندە جازىلىپ, بالالار ادەبيەتىنەن كىتاپتار الدىم. وسى كىتاپحانانىڭ وقىرمانى بولعانىما قۋانىشتىمىن», دەدى كاۋسار ءادىلحان.

«اشىق ەسىك كۇنىنىڭ» ناتيجەسىندە كىتاپحاناعا جاڭادان 5 كىش­كەنتاي وقىرمان جازىلدى.

مانات جۇماحمەتوۆا,

№12 كىتاپحانانىڭ اعا كىتاپحاناشىسى

قىزىلوردا