اتا-باباسى تۋىپ-وسكەن باياناۋىلدىڭ كيەلى توپىراعىنا العاش كەلىپ وتىر ەكەن. مايا اقىشەۆا بۇگىندە تۇركيا ەلىندە تۇرادى. ماماندىعى جۋرناليست-ءتىلشى.
دارىندى ۇرپاق دارىعان شورمان مەن ءساتباي اۋلەتى – بارشاعا ايگىلى تۇقىم. كەمەل اقىش ۇلى وسىنداي اسىلداردىڭ سىنىعى, اكەسى اقىش شورمان اۋلەتىنەن. ناقتى ايتساق, شورماننان اتى الاشقا ايگىلى مۇسا مىرزا شورمان ۇلى, مۇستافا شورمان ۇلى, كەزىندە ءساتباي اتامىز بەن قاسيەتتى مەككەگە قاجىلىققا بارىپ, سول جەردەن توپىراق بۇيىرعان يسا قاجى شورمان ۇلى جانە ءاۋجان شورمان ۇلى تۋعان. كەمەل اقىشەۆ وسى ءاۋجاننان تارايدى. اناسى عازيزا يمانتايقىزى – قانىش يمانتاي ۇلىنىڭ تۋعان اپكەسى. اقىش اتامىز بەن عازيزا اپكەمىز وتباسىندا سەگىز پەرزەنت كورەدى. قازاق حالقىنىڭ باسىنان وتكەن قاسىرەت – اشارشىلىق بۇل اۋلەتتى دە اينالىپ وتپەگەن. وكىنىشكە قاراي, ريشات, قامار جانە كەمەلدەن وزگە بالالارى اشتىق جىلدارى كوز جۇمادى. اقىش ءاۋجان ۇلى مەن عازيزا يمانتايقىزى 30-جىلدارى اشتىقتان قايتىس بولعان.
كەمەل اقىش ۇلى اناسى قايتىس بولعان سوڭ, ناعاشى اعاسى قانىش يمانتاي ۇلىنىڭ تاربيەسىندە بولعانى بەلگىلى. الماتىدان مەكتەپ بىتىرىسىمەن 1942 جىلى ءوزى سۇرانىپ سوعىسقا اتتانعان. مايداننان 1944 جىلى اۋىر جاراقات الىپ, ەلگە ورالادى. وسىنداي قيىن كەزدەردى باسىنان وتكەرگەن ايگىلى ارحەولوگ قازاق عىلىمىندا وشپەس ءىز قالدىرعان عالىم بولا ءبىلدى. جالپى, شورمان, ءساتباي ورەن-جاراندارى ەلىمىزدىڭ باسىنان وتكەن بارلىق ايتۋلى وقيعالاردىڭ بەل ورتاسىنان تابىلعان. ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستا كەمەلمەن قاتار باۋىرى قامار اقىشەۆ پەن عالىمتاي ساتباەۆ تا ەل قورعاعان. ءبىر اۋلەتتەن قۇربان بولعان ءۇش ارىس ابىكەي زەيىن ۇلى, عازيز (بوكەش) يمانتاي ۇلى, ابدىكارىم ءجامىن ۇلى ساتباەۆتاردىڭ ۇشەۋى دە – ەلگە اسا قادىرلى دە ايتۋلى ادامدار. ەلگە سىڭىرگەن ەڭبەكتەرى ەسەلەنەر, ناعىز تولىسقان شاقتارىندا ناقاقتان-ناقاق ۇستالىپ, 1937 جىلى قۇربان بولدى. قايدان توپىراق بۇيىرعانى دا بەلگىسىز.
وسى ساپارىندا مايا اقىش ۇرپاقتارى تۋرالى ءبىراز اقپارات ۇسىندى. سونىمەن قاتار مۋزەي قورىنا ارنايى الا كەلگەن 43 فوتو, 2 ماقالا جانە 16 تاريحي قۇجات تابىستادى. بۇلاردىڭ ىشىندە سيرەك كەزدەسەتىن سۋرەتتەر بارشىلىق. سونىڭ ىشىندە كەمەل اقىشەۆ پەن قانىش ساتباەۆتىڭ بىرگە تۇسكەن فوتوسى بار. مۋزەيدەن كەيىن مەيمان اتامەكەنى مۇسا شورمان اۋلىنا بارىپ, ەلمەن قاۋىشتى. اتا-باباسىنا زيارات ەتىپ, كەمەل اقىشەۆتىڭ 100 جىلدىعىنا وراي ەسكەرتكىش قويىلاتىن ءاۋجان كەرەگەتاسى جەرىندە بولدى. ءوزى الىستا جۇرسە دە, ۇلىلار تۋعان كيەلى مەكەندەگى اتا قونىسىنا ساعىنىپ جەتكەن ۇرپاققا مىڭ العىس.
سانسىزباي ساپارعاليەۆ,
اكادەميك ق.ي.ساتباەۆ
مەموريالدىق مۋزەيىنىڭ قىزمەتكەرى
پاۆلودار وبلىسى,
باياناۋىل اۋدانى
