قىزمەت جاس بۋىندى شىڭدايدى

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ بيىلعى اقپاندا وتكەن پرەزيدەنتتىك جاس­تار كادر رەزەرۆى فورۋ­مىن­داعى: «ەلىمىزدە ەل يگىلىگى ءۇشىن قىزمەت ەتۋگە دايىن دارىن­دى, تالانتتى جاستار كوپ. ەكو­نوميكادا, مەملەكەتتىك قىز­مەتتە نەمەسە باسقا سەكتور­دا جۇمىس ىستەپ جۇرگەن جاس­تارى­مىزعا قولداۋ ءبىلدىرۋ ءۇشىن قول­دان كەلگەننىڭ ءبارىن جاساي­مىن. ۋاقىتى كەلگەندە, سىز­دەر­گە جول بەرەمىز. ءبىز زەينەت­كە شىعامىز, ورنىمىزعا سىز­دەر­دەي جالىندى جاستار كەلەدى. بىراق سىزدەر تۋعان ەلگە, وتانعا قىزمەت ەتۋگە دايىن بولۋ­لا­رى­ڭىز قاجەت. مەملەكەت باسقارۋ ىسىنە ويى ۇشقىر, ءبىلىمى وزىق, سانا-سەزىمى تەرەڭ, ناعىز وتان­شىل ازاماتتار كوپتەپ كەلۋى كەرەك. جاستارىمىز ءۇش نارسەنىڭ ايرىقشا ماڭىزدى ەكەنىن ءتۇسىنۋى كەرەك. بۇل – تەرەڭ ءبىلىم, ەڭبەكقورلىق جانە وتانشىلدىق قاسيەت. شىن مانىندە, ەڭ باستىسى – ادال ەڭبەك. ءبىز مۇنى جەتە تۇسىنەتىن ۇرپاق تاربيەلەۋگە ءتيىسپىز», دەگەن ءسوزى ەلگە قىزمەت ەتۋدى ەندى باستاعان جاس مامانداردىڭ اينىماس باعدارىنا اينالۋعا ءتيىس.

ال جىل باسىندا «Egemen Qazaqstan» گازەتىنە بەرگەن سۇحباتىندا «مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر وزىنە جۇكتەلگەن مىندەتتى ءمىنسىز اتقاراتىن كاسىبي مامان عانا بولماۋى كەرەك. ولار ءاردايىم باستاماشىل, ناقتى ىسىمەن ەلگە پايدا اكەلەتىن جانە وزگەرىستەردىڭ ومىرشەڭدىگىن حالىققا كورسەتە الاتىن ازامات بولۋى قاجەت. سونداي-اق ولار ءبىلىمدى-بىلىكتى عانا ەمەس, ءسوزى مەن ءىسى ۇيلەسەتىن, تياناقتى, ءتارتىپتى جانە ارلى ادام بولۋى شارت», دەدى. وسى قاعيدا بارلىق مەملەكەتتىك قىزمەتشىنىڭ نەگىزگى ۇستانىمى بولۋعا ءتيىس. سەبەبى مەملەكەتتىك قىزمەتشى – ەل ساياساتىن العا جىلجىتۋشى تۇلعا.

كۇندەلىكتى جاعدايدا «مەم­لە­كەتتىك قىزمەت – ابىرويلى مىندەت» دەگەن سوزدەردى ءجيى ەستىپ جۇرسەك تە, وسى سوز­دەر­دىڭ ماعىناسىنا تەرەڭ بوي­لامايمىز-اۋ دەگەن كۇدىك بار. جاقسى مامان اتانۋ ءۇشىن ادام بويىندا تەرەڭ ءبىلىم, ادەپتىلىك, ءتوزىم, ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك قاسيەتتەرى بولۋى كەرەك. بۇگىندە كەي جاس­تار «وتباسىلىق ءداستۇردى جالعاستىرامىن» دەگەن جەلەۋ­مەن اتاسىنان بەرى جالعاسىپ كەلە جاتقان ماماندىقتى تاڭداسا, باسقالارى جۇرەك قالاۋىمەن عانا بارادى. ءوز قالاۋىمەن تاڭداعان ماماندىق نەمەسە كاسىپ جاستى بيىككە كوتەرەدى. سەبەبى ول ءوزى ۇناتقان ماماندىقتىڭ قىر-سىرىنا جەتۋ ءۇشىن ايانباي كوپ ىزدەنىپ, ايانباي تەر توگەدى. كلاسسيك جازۋشى مۇحتار اۋەزوۆتىڭ «قاي ءىستىڭ بولسىن ونۋىنە ءۇش ءتۇرلى شارت بار. ەڭ اۋەلى نيەت كەرەك, ودان سوڭ كۇش كەرەك, ودان سوڭ ءتارتىپ كەرەك» دەگەن ۇلاعاتتى ءسوزى بار. مەملەكەتتىك قىزمەتشى عۇلامانىڭ قاعيداتتارىن باس­شى­لىققا السا, وزىنە دە, ادام­دارعا دا پايداسى ءتيىپ, تۇتاس­تاي العاندا قوعامدى ال­عا جىلجىتادى. وسى ءتامسىل پرە­زيدەنت ايتقان «ادال ادام» تۇجىرىمداماسىمەن دە ۇيلە­سىپ جاتىر. مەملەكەتتىك قىز­مەت­شىنىڭ جۇمىسى وڭاي ەمەس, جاۋاپ­كەرشىلىگى زور. كەيدە ونىڭ جۇمىسى ۋاقىتقا دا باعىن­باي جاتادى. تۇرعىندار تارا­پىنان مەملەكەتتىك ورگان­دار قىزمەتىنە كوڭىل تولماۋ­شى­لىق تا ءجيى كەزدەسەدى.

پرەزيدەنت ق.توقاەۆتىڭ مەملەكەتتىك قىزمەتكە كىرۋدە باسى ارتىق كەدەرگىلەردى جويۋ مەن قىزمەتتەن شىعۋ ءتارتىبىن جەڭىلدەتۋ تۋرالى تاپسىرماسىنا سايكەس, مەملەكەتتىك قىزمەت تۋرالى زاڭعا ءتيىستى وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزىلدى. سوڭعى وزگەرىستەردە جاستارعا كوپ مۇمكىندىك بەرىلگەنىن اتاپ وتكەن ءجون. ونىڭ ءبىر مىسالى, مەملەكەتتىك تاپسىرىس­پەن جوعارى وقۋ ورىندارىن اياقتاعان تۇلەكتەر ءبىر جىل ىشىندە اۋداندىق جانە اۋىلدىق دەڭگەيدەگى «ب» كورپۋسى بويىنشا ەڭ تومەنگى لاۋازىمدارعا كونكۋرسسىز قابىلدانادى. بۇل جەردە جاس مامانعا قويىلاتىن تالاپ – ديپلومى 3,33 GPA-دان جوعارى بولۋعا ءتيىس. باسقا­شا ايتقاندا, ديپلومىنداعى باعا­­لارى بالدىق جۇيە بو­يىنشا 85-89% بولۋى كەرەك. وسى ەنگىزىلگەن جاڭاشىلدىق ناتي­جەسىندە ەلىمىزدە جۇزدەن استام تۇلەك, ونىڭ ىشىندە اقتو­بە وبلىسى بويىنشا 10 تۇلەك اۋداندىق جانە اۋىل­دىق دەڭگەيدەگى تومەنگى, باس­شى­لىق ەمەس لاۋازىمدارعا كون­كۋرسسىز قابىلداندى. ماسەلەن, م.وسپانوۆ اتىن­داعى باتىس قازاقستان مەدي­تسينا ۋنيۆەرسيتەتى, ل.ن.گۋمي­لەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلت­تىق ۋنيۆەرسيتەتى, س.سەي­فۋللين اتىنداعى قازاق اگرو­تەحنيكالىق زەرتتەۋ ۋني­ۆەرسيتەتى, جاڭگىر حان اتىنداعى باتىس قازاقستان اگرارلىق-تەحنيكالىق ۋني­ۆەر­سيتەتى, اباي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق پەداگوگيكالىق ۋني­ۆەرسيتەتى جانە ق.جۇبانوۆ اتىنداعى اقتوبە وڭىرلىك ۋني­ۆەرسيتەتىنىڭ تۇلەكتەرى مەم­لەكەتتىك اكىمشىلىك لاۋا­زىم­دارعا جۇمىسقا الىندى. دالى­رەك ايتقاندا, ا.ءىدىرىسوۆا, د.قالدىعالي, ا.تىلەكتەس, ا.شاراتدينوۆا ورتالىق مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ مۇعالجار, مارتوك, تەمىر جانە حرومتاۋ اۋداندارىنداعى اۋماقتىق بولىمشەلەرىنە, ا.قۇرمانتاەۆا العا اۋدان­دىق ءماسليحات اپپاراتىنا, ن.مۇرات, ن.قالدانوۆا, ن.راح­مەتوۆا, ن.فانيلوۆا, ق.قالا­عانوۆ العا, ايتەكە بي, حرومتاۋ, شالقار, تەمىر اۋداندارىنىڭ اكىمشىلىكتەرىنە جۇمىسقا قابىلداندى.

مەملەكەتتىك قىزمەتكە ەندى كەلگەن جاستارعا وسى سالا ارداگەرلەرىنىڭ اقىل-كەڭەسى وتە ماڭىزدى. جاس قىز­مەتشىلەردىڭ كاسىبي بەيىم­دەلۋىنە كومەك كورسەتۋ ماق­سا­تىندا تالىمگەرلەر كەڭەسى قۇرىلدى. كەڭەسكە مەملەكەت­تىك قىزمەتتە ابىرويلى ەڭبەك ەتكەن س.شاڭعۇتوۆ, س.بوتاعا­رين, م.جەكەەۆ, ا.مىرزالين, س.قالدىعۇلوۆا, س.ەڭسەگەن ۇلى كىردى. وسى كۇنگە دەيىن جاس قىزمەتشىلەر اعا بۋىن وكىل­دەرىنەن كوپتەگەن اقىل-كەڭەس الدى. تالىمگەرلەر كەڭەسىنىڭ ءبىر وتىرىسىندا كونكۋرسسىز جۇمىسقا قابىلدانعان جاس مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر انت بەردى. ەركىن فورماتتا وتكەن باسقوسۋدا جاستار «اۋىلدا جۇمىس جوق دەپ ايتۋعا بولمايدى. نيەتتەنگەن ادامعا مىندەتتى تۇردە جۇمىس تابىلادى. قازاق اۋلىن ءبىز كوتەرمەسەك, كىم كوتەرەدى؟» دەپ باستاما كوتەرىپ, مۇقاعالي ماقاتاەۆتىڭ ء«ۇش باقىتىم», «وتان تۋرالى» ولەڭدەرىن جاتقا وقىدى. جيىن­دى ء«بىز – جاس مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر, ءبىلىمدى, جىگەرلى جاستاردى التىن بەسىگىمىز – اۋىلعا جۇمىسقا شاقىرامىز!» دەپ قورىتىندىلادى. ارلى, نامىستى, قايراتتى, وتانسۇيگىش جاستارىمىز قازىرگى ۋاقىتتا اۋىلدا كاسىپكەرلىكتى دامىتىپ, بالاباقشالار مەن مەكتەپتەردە, مەديتسينا, اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىندا ەڭبەك ەتىپ, ءتۇرلى ۇيىرمە مەن سپورتتىق سەكتسيا اشىپ, اۋىل ءومىرىن جاقسارتۋعا بارىنشا ۇلەس قوسقاندارى ابزال. دانا حالقىمىز «بيلىگى مىقتى ەلدىڭ تىرلىگى قۇتتى بولادى» دەيدى. قاي ۋاقىتتا بولسىن ەلدىڭ جۇگىن ارقالاپ, مەملەكەتتىك قىز­­­مەتتە جۇر­گەن­دەردىڭ ەڭبەگى وتانى مەن حالقىنا ادال قىز­مەت ەتۋمەن باعالانادى. وسى ماق­ساتتا جاس بۋىن مەملەكەتتىڭ جاڭا كەلبەتىن قالىپتاستىرادى دەگەن ۇلكەن سەنىم بار.

روزا شۋمەكەەۆا,

مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى اگەنتتىگى اقتوبە وبلىسى دەپارتامەنتىنىڭ باس مامانى