«بىلتىر 24 مىڭنان استام ستۋدەنت ينجەنەرلىك باعىتتا ءبىلىم الدى. قازىرگى ۋاقىتتا ينجەنەرلىك بىلىمگە دەن قويعاندار كوپ. ينجەنەرلەردى دايارلاۋدا دا بىرقاتار جەتىستىككە جەتتىك. قازىرگى ۋاقىتتا اتالعان باعىتتا 11 وقۋ-ادىستەمەلىك بار. جالپى, 8 مىڭنىڭ ۇستىندە ءبىلىم باعدارلاماسى بولسا, ونىڭ مىڭ جارىمى تەحنيكالىق باعىتتا. الايدا بۇل زامان تالابىنا ساي ما؟ سونى جۇيەلەپ الۋىمىز كەرەك», – دەيدى عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگىندە جوعارى جانە جوعارى وقۋ ورنىنان كەيىنگى كوميتەت توراعاسىنىڭ ورىنباسارى گۇلجان جاراسوۆا.
وتىرىستا ايتىلعانداي, تەحنيكالىق وقۋ ورىندارىنىڭ كوبى كاسىپورىندارمەن قارىم-قاتىناستى نىعايتا تۇسۋلەرى قاجەت. وسكەمەن وندىرىستىك قالا بولعاندىقتان, د.سەرىكباەۆ اتىنداعى شقتۋ ستۋدەنتتەرى پراكتيكانى دا ءوندىرىس وشاقتارىندا وتەدى. قارىم-قاتىناس تىعىز. دەگەنمەن زامانعا قاراي ينجەنەرلىك-تەحنيكالىق باعىتتاعى مامانداردى دايارلاۋدىڭ جاڭا تۇجىرىمداماسى ازىرلەنىپ, تالقىعا ءتۇسىپ جاتىر.
جيىندا جاڭا تەحنولوگيانى مەڭگەرىپ, ەل ەكونوميكاسىن ىلگەرىلەتۋدىڭ جاڭا ءادىسىن قالىپتاستىرۋىمىز كەرەك. ول ءۇشىن تەحنيكالىق, ينجەنەرلىك كادرلاردى جەتەلەۋىمىز كەرەك. اتالعان تۇجىرىمداماعا قاتىسۋشىلاردىڭ ءبىرى ق.ساتباەۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق تەحنيكالىق زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتى مەن د.سەرىكباەۆ اتىنداعى شقتۋ ەكەندىگى دە ايتىلدى. الايدا قازىر ينجەنەرلىك باعىتتا كادر تاپشىلىعى بار. ونى شەشۋ ءۇشىن «ماماندىعىم – بولاشاعىم» جوباسى جۇزەگە اسىپ جاتىر.
شقتۋ رەكتورى ساۋلە راحمەتۋللينانىڭ سوزىنشە, بىلىكتى مامان دايارلاۋ ءۇشىن وقىتۋشىلاردىڭ دەڭگەيى حالىقارالىق دارەجەدەگى تاجىريبەمەن سايكەسۋى كەرەك. بىلە بىلسەك, د.سەرىكباەۆ اتىنداعى شقتۋ – CDIO جۇيەسىنىڭ قوزعالىسىنا ورتالىق ازيا كولەمىندە تۇڭعىش ەنگەن ۋنيۆەرسيتەت.
«كوشپەلى وتىرىسقا قاتىسۋشىلار شىعىس قازاقستاندا باس قوستى. كەلەسى قاي قالادا وتەتىنى بەلگىسىز. دەسە دە, تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتتەر بازاسىنا بارىپ, ءوز تاجىريبەمىزبەن بولىسۋگە دايىنبىز. 2022 جىلى سينگاپۋردە وتكەن فورۋمنان كوپتەگەن ماعلۇمات الىپ قايتتىق. سوندا ءبىز ءوز ۋنيۆەرسيتەتىمىزدى تانىستىرىپ, CDIO جۇيەسىن وقۋ باعدارلاماسىنا قالاي ەنگىزىپ جاتقانىمىزدى كورسەتتىك. بۇل باستامانىڭ نەگىزگى ماقساتى – ستۋدەنتتەر وقۋىن اياقتاپ, وندىرىسكە كەلگەندە بىردەن جۇمىسقا كىرىسۋىن باقىلاۋدا ۇستاۋ ەدى», – دەدى ساۋلە جادىگەرقىزى.
ءيا, د.سەرىكباەۆ اتىنداعى شقتۋ – ورتالىق ازياداعى نەگىزگى ۋنيۆەرسيتەتتەردىڭ ءبىرى. مۇندا وقىعان ستۋدەنتتەر دە ءوندىرىس وشاقتارىندا قات ماماندىقتى الىپ شىعىپ جاتىر. ەڭ باستىسى, وقۋدى تامامداعان تۇلەكتەردىڭ ءجۇز پايىزعا جۋىعى جۇمىسقا ورنالاسادى.
«جالپى, وقۋ ورنىنىڭ تاريحى تەرەڭ, وزىندىك ستراتەگياسى مەن ساياساتى بار. ينجەنەرلىك ءبىلىم جولىندا ۇلكەن توپ ەڭبەك ەتتى. ەندى وسى تاجىريبەنى باسقا ءبىلىم وردالارىندا قولعا العاندى ءجون دەپ بىلەمىن», دەدى ءبىلىم ورداسىنىڭ رەكتورى.
عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگىندە جوعارى جانە جوعارى وقۋ ورنىنان كەيىنگى كوميتەت توراعاسىنىڭ ورىنباسارى گۇلجان جاراسوۆا قازىر تەحنيكالىق باعىتتاعى ماماندىقتارعا قانشا مامان تاپشى ەكەنىن زەرتتەۋ كەرەكتىگىن ايتتى. ماگيستراتۋرا مەن دوكتورانتۋرادا ءبىلىم الاتىندارعا ستيپەنديا تولەۋ ماسەلەسى دە قاراستىرىلىپ جاتقانىن ءسوز ەتتى.
سونداي-اق پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ عىلىمداردىڭ الدىندا قويعان تاپسىرماسى توڭىرەگىندە دە ءسوز قوزعالدى. اتاپ ايتساق, تەحنوگەندىك جانە تابيعي اپاتتاردى جوياتىن كادرلاردى دايارلاۋ قاجەت. جاسىل ەنەرگەتيكانى دامىتۋ, سۋ قورىن ساقتاۋ, وقۋ ورىندارىن جەتىلدىرۋ, يندۋستريالدىڭ phd باعىتتارىن جانداندىرۋ كۇن تارتىبىنەن تۇسپەۋگە ءتيىس.
جيىندا سەيسمولوگيا تاقىرىبىندا اڭگىمە ءوربىپ, ءتۇرلى تابيعي اپاتتى جويۋ وتە ماڭىزدى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى ەكەنى قايتالاندى. ەلىمىزدىڭ شىعىسى, وڭتۇستىك شىعىسى – سەيسميكالىق قاۋىپتى ايماق. ال ورتالىق قازاقستان تەحنوگەندىك جەر سىلكىنىسىنە بەيىم. بۇل سالادا زەرتتەۋ جۇرگىزىپ وتىرعان سەيسمولوگ عالىمدار پەكين عالىمدارىمەن تىكەلەي بايلانىستا. گيدرولوگيا جانە ينجەنەر گەولوگيا ماماندىعى دا كەڭ ءورىس الىپ كەلەدى. بۇل ماماندىق ەڭ العاش 1932 جىلدان باستاپ سەمەيدە وقىتىلا باستاعان. ەندىگى كەزەكتە جوعارىدا اتالعان ينجەنەريا سالاسى جان-جاقتى دامي تۇسەدى.
شىعىس قازاقستان وبلىسى