فوتو: aikyn.kz
وتىرىسقا وداققا قاتىسۋشى ەلدەردىڭ: بەلارۋس, قىرعىزستان, رەسەي, ارمەنيا ۇكىمەتتەرىنىڭ, سونداي-اق باقىلاۋشى-مەملەكەت وزبەكستان جانە شاقىرىلعان مەملەكەت ازەربايجاننىڭ باسشىلىعى قاتىستى.
باسقوسۋدا كولىك ينفراقۇرىلىمى, ونەركاسىپتىك كووپەراتسيا, اوك, كەدەندىك جانە تەحنيكالىق رەتتەۋ, باسەكەلەستىك, تسيفرلاندىرۋ سالالارىن دامىتۋ جانە باسقا دا وزەكتى ماسەلەلەر تالقىلاندى.
ەۋرازيالىق ۇكىمەتارالىق كەڭەس وتىرىسى وداق تۋرالى شارتقا قول قويىلعان كۇنگە 10 جىل تولۋىن مەرەكەلەۋ كەزەڭىندە ءوتىپ جاتىر. ولجاس بەكتەنوۆ وداق جۇمىسىنىڭ ەكىنشى ونجىلدىعىنا قادام باسا وتىرىپ, ودان ءارى دامۋدىڭ ناقتى ماقساتتارىن قۇرۋ جانە ولاردى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن ءتيىستى تەتىكتەردى جولعا قويۋ قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
ەلىمىزدىڭ ۇكىمەت باسشىسى وتىرىسقا قاتىسۋشىلاردىڭ نازارىن جۇمىستىڭ بىرقاتار باسىم باعىتتارىنا اۋداردى.
جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالارىن كەڭىنەن قولدانۋ قاجەتتىلىگى اتاپ ءوتىلدى. AI قولدانۋ بويىنشا تاجىريبە الماسۋ ەكونوميكالىق پروگرەسس پەن يننوۆاتسيالاردى ەنگىزۋدىڭ قوزعاۋشى كۇشى بولا الادى. بۇگىنگى تاڭدا الەمدە جاھاندىق ترانسفورماتسيا مەديتسينادا, ءبىلىم بەرۋدە, كرەاتيۆتى يندۋستريادا جۇزەگە اسىپ وتىر. قازاقستان مەملەكەتتىك جانە قارجىلىق قىزمەتتەردى تسيفرلاندىرۋدا وڭ سەرپىنگە يە. مىسالى, وتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قولما-قول اقشاسىز تولەمدەردىڭ ۇلەسى 88%-دى قۇرادى.
ولجاس بەكتەنوۆ جۇمىستىڭ ماڭىزدى باعىتى رەتىندە تاسىمالداردىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋدى اتاپ ءوتتى. تەمىرجول قۇرامدارىن وڭدەۋ ۋاقىتىن قىسقارتۋ, «قىتاي – ورتالىق ازيا», «قىتاي – ەۋروپا» باعىتتارى بويىنشا تاسىمالداناتىن جۇكتەرگە ترانزيتتىك دەكلاراتسيانى اۆتوماتتى تۇردە تىركەۋ جانە بەرۋ ارقىلى تەمىرجول ءترانزيتىن اۆتوماتتاندىرۋ جونىندەگى قازاقستاندىق قاناتقاقتى جوبانىڭ وڭ ناتيجەلەرى اتاپ ءوتىلدى. ەلىمىز تاجىريبە بولىسۋگە جانە ەۋرازيالىق كولىك دالىزدەرىندە سەنىمدى لوگيستيكالىق حاب رەتىندە ارەكەت ەتۋگە دايىن. جاڭا مۇمكىندىكتەردى ەنگىزۋ كولىكتىك جانە ەكونوميكالىق بايلانىستى جاقسارتادى, بيزنەس شىعىندارىن ازايتادى جانە مەملەكەتتەر حالقىنىڭ ۇتقىرلىعىن ارتتىرۋدى قامتاماسىز ەتەدى.
سونداي-اق بۇل ماسەلەدە وتكىزۋ پۋنكتتەرىن جاڭعىرتۋدىڭ ماڭىزدىلىعى اتاپ ءوتىلدى.
«لوگيستيكانىڭ ماڭىزدى تەتىكتەرىنىڭ ءبىرى – ناقتى ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ. ەاەو بويىنشا ارىپتەس ەلدەردىڭ ىشكى شەكارالارىن كەسىپ ءوتۋ كەزىندە تۋىندايتىن پروبلەمالاردى جەدەل شەشۋ قاجەت. قازاقستان ءوز تاراپىنان «ورسك – قاندىاعاش», «ماقات – ساعىز», «شالقار – بەينەۋ» باعىتتارى بويىنشا تەمىر جولدارىن قايتا جاڭارتۋ ارقىلى تەمىرجول قۇرامدارى شوعىرلانىپ قالاتىن جولداردى كەڭەيتۋگە كىرىستى. «ماقات – شۇبارقۇدىق» ۋچاسكەسىندە 4 رازەزدە قۇرىلىس باستالدى, «ماڭعىستاۋ – بەينەۋ» ۋچاسكەسىندە قولدانىستاعى جولدار جانە «ماڭعىشلاق – وزەن» ۋچاسكەسىندە ءۇش رازەزدە جولدار ۇزارتىلۋدا», دەپ اتاپ ءوتتى ولجاس بەكتەنوۆ.
تاعى ءبىر وزەكتى تاقىرىپ — ەاەو ەلدەرىندەگى مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ ماسەلەسى. ۇكىمەت باسشىسى ۇلتتىق رەجىمدى قولدانۋ تاسىلدەرىن تۇزەتۋ جانە تومەن باعا ۇسىنىلسا, مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلار كەزىندە ۇلتتىق رەجىم قولدانىلمايتىن باعا شەگىن بەلگىلەۋ جونىندە ۇسىنىستارىن ايتتى.
«قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ مەملەكەت باسشىلارىنىڭ كەزدەسۋىندە قولدا بار مۇمكىندىكتەردى جىبەرىپ الماۋ ءۇشىن پارمەندى شەشىمدەر قابىلداۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى. بۇگىندە كوميسسيا ەلدەرمەن بىرلەسىپ «ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق جول» دەكلاراتسياسىنىڭ ەرەجەلەرىن ىسكە اسىرۋ جونىندەگى ءىس-شارالار جوسپارىن ازىرلەۋدە. ونى تولتىرۋ بارىسىندا ءبىز دەكلاراتسيا شەڭبەرىنەن شىقپاۋىمىز كەرەك. ەاەو – 185 ملن-نان استام حالقى بار كەدەندىك شەكاراسى جوق نارىق. ءبىز قابىلداعان شەشىمدەر, ەڭ الدىمەن, ازاماتتارىمىزدىڭ تۇرمىس ساپاسىن جاقسارتۋعا اسەر ەتۋى كەرەك. بۇدان ءارى بىرلەسكەن جۇمىس بىزگە ەكونوميكالىق ينتەگراتسيانى نىعايتۋعا جانە ەلدەرىمىزدىڭ تۇراقتى ءارى ورنىقتى دامۋى ءۇشىن قولايلى جاعدايلار جاساۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنىنە سەنىمدىمىن», دەپ اتاپ ءوتتى و.بەكتەنوۆ.
