ءوندىرىس • 23 مامىر, 2024

بولاشاقتىڭ ىرگەسىن بەكەمدەگەن كاسىپورىن

114 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

كوكشەتاۋداعى كىرپىش زاۋىتى ءبىر جىلدىڭ ىشىندە ءوندىرىس كولەمىن 16,5 پايىزعا ءوسىرىپ, 4,3 ملرد تەڭگەنىڭ ءونىمىن دايىندادى. وسى جىلدىڭ قاڭتار-اقپان ايلارىندا 629 ملن تەڭگەنىڭ ءونىمى شىعارىلدى.

بولاشاقتىڭ ىرگەسىن بەكەمدەگەن كاسىپورىن

سۋرەتتى تۇسىرگەن – ەرلان ومار, «EQ»

ەلىمىزدەگى قۇرىلىس سالاسىنىڭ وركەن­­دەۋى­نە ۇلكەن ۇلەس قوسىپ وتىرعان زاۋىتتىڭ جوبا­لىق قۋاتى – جىلىنا 90 ميلليون دانا كىر­­پىش. زاۋىتتا قۇرىلىس نىساندارىن قاپتاي­تىن كەراميكالىق كىرپىش تە شىعارىلادى. سونداي-اق قۇرىلىس بلوگىن دە وندىرەدى. پىشىندەرى دە ارقيلى. قۇرىلىسشىلاردىڭ قالاۋىنا وراي كىرپىشتىڭ الپىستان استام ءتۇرىن ءون­دىرىپ جاتىر. تەحنولوگيالىق جەلى ءار الۋان بوياۋمەن بويالعان ساپالى كىرپىش وندىرۋگە تولىق مۇمكىندىك بەرىپ وتىر. كاسىپورىن ونىمدەرى ءوڭىردىڭ عانا ەمەس, ەلىمىزدىڭ قۇرى­لىسشىلارىنا كەڭىنەن تانىمال. ىرگەدەگى رەسەيدىڭ كورشىلەس ايماقتارى دا ساپالى ءونىم شىعاراتىن زاۋىتتىڭ كىرپىشتەرىن ات-تۇيەدەي قالاپ الادى.

– ءبىر جاقسىسى, كىرپىشكە قاجەتتى بالشىق وڭىرىمىزدەن وندىرىلەدى, – دەيدى وندىرىستىك تسەحتىڭ باسشىسى ەرلان مىرزاعاليەۆ. – قازىرگى كۇنى قىزعىلت بالشىق پەن كاولين بەس كارەردەن الىنىپ جاتىر.

سم

زاۋىتتىڭ اشىلۋى قۇرىلىس قار­قىنىن ۇدەتۋمەن قاتار, وبلىس ورتا­لى­عىنىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋى­نا ءتاپ-ءتاۋىر سەپتىگىن تيگىزىپ جاتىر. جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلدى. شەتكە شيكىزات شىعارۋمەن عانا شەكتەلىپ قالماي, بار دۇنيەنى كادەگە جاراتىپ, ءوز ءونىمىمىزدى ءوندىرۋ تۇرعىسىنان كەلگەندە سالىق تولەۋ ەسەبىنەن ءوڭىردىڭ شىرايلانۋىنا ۇلەس قوسىپ وتىر. شىن­تۋايتىندا, زاۋىت ەلىمىزدەگى قۇرى­­­لىس سالاسىنىڭ دامۋىنا, سونداي-اق ين­نوۆاتسيالىق باعىتتىڭ كەڭەيۋىنە ءوز ۇلەسىن قوسىپ كەلەدى. قورشاعان ورتاعا كەسىرىن تيگىزبەۋ جا­يىن كوبىرەك ويلايتىن كاسىپورىننىڭ ونىمدەرى جوعارى تالاپقا ساي. سون­دىقتان دا سۇرانىس كوپ.

– كىرپىشتى كۇيدىرۋ كەزىندە سىعىم­دال­عان گاز پايدالانىلادى, – دەيدى ەربول ماناس ۇلى. – بۇل ەكولوگيالىق جاعىنان ءتيىمدى ءارى ءونىم ساپاسىنا دا ايتارلىقتاي اسەر ەتەدى. ساپامەن بىرگە قورشاعان ورتاعا زيانى جوق.

ءسوز اراسىندا زاۋىتتىڭ ورلەۋ جولى تۋرالى دا ايتا كەتۋگە بولار. زاۋىت ال­عاشقى ءونىمىن سوناۋ 2010 جىلدىڭ جەل­توقسان ايىندا شىعاردى. جوبانىڭ ءبىرىنشى كەزەڭى اياقتالعاننان كەيىن ءونىم كولەمىن بىرتىندەپ كوبەيتە باستادى. العا قويعان ماقساتتى ورىنداۋ بارىسىندا ينۆەستيتسيالىق جوبا تولىق جۇزەگە استى. تەحنيكالىق جاعىنان زامان تالابىنا ساي جاراقتاندىرىلعان. وسىنىڭ ارقاسىندا ساپالى ءونىم شى­عا­رىپ, ءباسى جوعارى باسەكەلەستىكتىڭ قاتال تەزىنە توتەپ بەرۋدە. ساپاعا ءمان بەرگەندىكتەن, «ENKI» ساۋدا مار­كىسى ەلىمىزدىڭ جانە الىس-جاقىن شە­تەل­دىڭ قۇرىلىس سالاسىندا بىردەن تا­نى­مال بولدى دەسەك تە ارتىق ەمەس. زاۋىت­تىڭ كەڭسەسىندە الىس-جاقىن شەتەل قۇ­رى­لىس­شىلارىنىڭ ءونىم ساپاسى تۋرالى وزىندىك پىكىرلەرى مەن العىسحاتتارى ءىلۋلى تۇر. وسىنىڭ ءوزى-اق جەرگىلىكتى جەر­دىڭ ونىمىنە بەرىلگەن لايىقتى باعا دەپ ايتۋعا بولادى.

قازىرگى كۇنى كاسىپورىندا 240 ادام ەڭبەك ەتەدى. وبلىس ورتالىعىنداعى «قول­جەتىمدى باسپانا – 2020-2025» باع­دار­لاماسى اياسىندا سالىنىپ جات­قان تۇرعىن ۇيلەر نەگىزىنەن وسى كاسىپ­ورىن­نىڭ ونىمىمەن سالىنىپ جاتىر.

– ءبىز جەرلەستەرىمىزدىڭ الەۋمەتتىك ماسەلەسىنىڭ وڭىنان شەشىلۋىنە سەپ­تى­گىمىزدى تيگىزىپ جاتىرمىز, – دەيدى ون­دى­رىستىك تسەحتىڭ باسشىسى ەرلان مىرزاعاليەۆ. – اتام قازاقتا ء«ۇي بولماي, كۇي بولمايدى» دەگەن اتالى ءسوز بار. ەگەر ءاربىر تۇرعىننىڭ باسىندا ساۋلەتتى باس­پا­ناسى بولسا, كوڭىل كۇيى دە كوتەرىڭكى بولار ەدى.

ايتۋىنا قاراعاندا, قول جەتكىزگەن تابىستارىن مىسە تۇتۋ ويدا جوق. باستى ماقسات – ىلگەرى دامۋ, ونىڭ ىشىندە قا­رىش­تاپ دامىعان بۇگىنگى كۇننىڭ تالاپ دەڭگەيىنەن تابىلۋ. سوندىقتان يتالياندىق سماك فيرماسىنىڭ تەحنو­لو­گيالىق جەلىسى ارقىلى كىرپىشتەردى ساۋلەلەندىرۋ, ورنەك سالۋ قولعا الىنعان. ءوز كىرپىشتەرىنەن سالىنعان عيماراتتار كوز جاۋىن الارلىقتاي ادەمى بولىپ تۇرسا, ءبىر عانيبەت ەمەس پە؟!

– كاسىپورىندا نەگىزىنەن جەرگىلىكتى جاستار جۇمىس ىستەيدى, – دەيدى تسەح جۇمىس­شىسى قانات حاسەنوۆ. – الەۋ­مەت­تىك جاعدايىمىزعا كومەكتەسەدى. جالا­قى­مىزدى ۋاقىتىندا الىپ تۇرا­­مىز. جاڭا كەلگەن جاستارعا تالىم­­­گەرلىك جاساپ ۇيرەتەمىز. جاس تول­­­قىننىڭ بو­يىندا ەڭبەككە دەگەن قۇلشىنىس بار. وسى ەڭبەگىمىزدىڭ ناتيجەسىن ءوزىمىز تۇراتىن قالادان كۇندە كورىپ ءجۇرمىز. ءسات ساناپ جاۋىننان كەيىنگى ساڭىراۋقۇلاقتاي قاۋلاپ ءوسىپ كەلە جاتقان قۇرىلىستاردى كورگەندە, وسى ناتيجەلى ىستە ءبىزدىڭ دە ەڭبەگىمىز بار دەگەن وي سانامىزعا كەلگەندە, كەۋدەمىزدى قۋانىش كەرنەيدى.

ەندى ءبىر اۋىز سوزبەن ءونىم گەوگرافياسى تۋرالى تاراتىپ ايتا كەتەلىك. زاۋىتتىڭ ساپالى كىرپىشتەرى ەلىمىزدىڭ بارلىق وبلىس ورتالىعىنا تاراتىلادى. ومبى قالاسىنا دا جەتكىزىلەدى. زاۋىت باسشىلارىنىڭ ايتۋىنشا, الدىمەن ىشكى نارىقتى قامتاماسىز ەتۋگە كوڭىل بولىنەدى. سۇرانىس وسكەن سايىن ءونىم كولەمىن دە كوبەيتۋ قاجەت. جاڭا جەلى ىسكە قوسىلعاننان كەيىن كادىمگى كىرپىشتىڭ بۇگىنگى كولەمىنە تاعى دا
30 ملن دانا ءونىم قوسىلماق.

ۇيىمشىل كاسىپورىن بولا­شاق­تىڭ ىرگەتاسىن قالاۋدا جاۋاپكەرشىلىكتى باستى ورىنعا قويىپ وتىر.

 

كوكشەتاۋ 

سوڭعى جاڭالىقتار