مالايزيا پرەمەر-ءمينيسترى ءانۋار يبراگيم 16 مامىردا پرەزيدەنت سارايىندا (اقوردا) قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆپەن كەزدەستى. پرەمەر-مينيستر دەلەگاتسيالاردىڭ ەكىجاقتى كەزدەسۋى بارىسىندا بىرقاتار كەلىسىمگە قول جەتكىزىلگەنىن ءمالىم ەتتى, ەكى ەل اراسىنداعى ساۋدا, ينۆەستيتسيا, جوعارى ءبىلىم, تۋريزم جانە حالال يندۋسترياسى سياقتى ءارتۇرلى سالاداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ كەڭىرەك تالقىلانعانىن اتاپ ءوتتى.
ءانۋار يبراگيم استاناعا ساپارى تۋرالى X جەلىسىندەگى اككاۋنتىندا دا جازدى. «رەسمي قابىلداۋدان كەيىن پرەزيدەنت توقاەۆ ەكەۋىمىز مالايزيا مەن قازاقستان اراسىنداعى قارىم-قاتىناسقا قاتىستى ماڭىزدى ماسەلەلەردى تالقىلاپ, ءتورت تارماقتان تۇراتىن كەزدەسۋ وتكىزدىك, ونىڭ بارىسىندا ءوزارا قىزىعۋشىلىق تۋدىراتىن حالىقارالىق ماسەلەلەر دە ءسوز بولدى», دەدى ول X الەۋمەتتىك جەلىسىندە.
ەكونوميكانى ىرىقتاندىرۋ شارالارى
قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ باسەكەلەستىكتى دامىتۋ, مەملەكەتتىڭ ەكونوميكاداعى ۇلەسىن ازايتۋ جانە بيزنەس شىعىندارىن قىسقارتۋ ارقىلى كاسىپكەرلىكتىڭ ەركىندىگىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان ەكونوميكانى ىرىقتاندىرۋ شارالارى تۋرالى جارلىققا قول قويدى.
جارلىقتىڭ باستى ەرەكشەلىكتەرىنە نازار اۋدارا كەلىپ, بەس تارماقتى اتاپ وتۋگە بولادى. ونىڭ ىشىندە باسەكەلەستىكتى قورعاۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىنىڭ جانىنان ۇلتتىق جەكەشەلەندىرۋ ءوفيسىن قۇرۋ جوسپارى, «سامۇرىق-قازىنا» ۇلتتىق ءال-اۋقات قورى مەن ونىڭ ەنشىلەس ۇيىمدارىن كورپوراتيۆتىك باسقارۋ دەربەستىگىن, ساپاسىن جانە تاۋەلسىزدىگىن ارتتىرۋ, سونداي-اق ولاردىڭ ساتىپ الۋ راسىمدەرىن جەتىلدىرۋ بويىنشا شارالار قابىلدانىپ جاتقانى قۋانتادى.
سونداي-اق جارلىق اياسىندا ءونىم نارىعىندا باسەكەلەستىكتى دامىتۋعا بىرقاتار ناقتى شارا قاراستىرىلىپ, رەتتەۋ ساياساتىن جەتىلدىرۋ جانە بيزنەس اشۋ, جۇرگىزۋ راسىمدەرىن ىرىقتاندىرۋ شارالارى ۇسىنىلادى.
جارلىق كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرىنىڭ قۇقىعى مەن زاڭدى مۇددەلەرىن قورعاۋدى كۇشەيتۋگە باعىتتالعان شارالار كەشەنىن قامتيدى. ونى جۇزەگە اسىرۋ ەكونوميكاداعى مەملەكەتتىك سەكتوردىڭ ۇلەسىن ايتارلىقتاي قىسقارتۋعا جانە جەدەلدەتۋگە, سونداي-اق جەكە كاسىپكەرلىككە كوبىرەك مۇمكىندىكتەر اشۋعا سەپتىگىن تيگىزەدى.
تىكەلەي ينۆەستيتسيانىڭ رەكوردتىق كورسەتكىشى
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ گەرمانيانىڭ كومپانيالارى قازاقستانداعى ۇلەسىن كەڭەيتۋگە مۇددەلى ەكەنىن ايتتى. ونىڭ مالىمدەۋىنشە, گەرمانيانىڭ قازاقستانعا سالعان تىكەلەي ينۆەستيتسياسى 712 ميلليون ەۋرونى قۇرادى.
قازاقستاننىڭ گەرمانيا فەدەراتيۆتىك رەسپۋبليكاسىنداعى ەلشىلىگىنىڭ حابارلاۋىنشا, گەرمانيانىڭ قازاقستانعا سالعان تىكەلەي ينۆەستيتسياسى 2023 جىلى رەكوردتىق دەڭگەيگە – 712 ميلليون ەۋروعا جەتتى. بۇل دەرەكتى قازاقستان پرەزيدەنتى ق.توقاەۆ 15 مامىردا وتكەن گەرمانيا ەكونوميكاسى شىعىس كوميتەتىنىڭ دەلەگاتسياسىمەن كەزدەسۋى كەزىندە كەلتىردى. «بۇل كورسەتكىش 2022 جىلمەن سالىستىرعاندا 64 پايىزعا ءوستى», دەدى ق.توقاەۆ.
تاۋار اينالىمى ارتىپ كەلەدى
2023 جىلى قازاقستاننىڭ ورتالىق ازيا ەلدەرىمەن تاۋار اينالىمى 7,7 ملرد دوللارعا جەتتى.
مۇنداي دەرەكتى ساۋدا جانە ينتەگراتسيا ۆيتسە-ءمينيسترى قايرات تورەباەۆ 14 مامىردا الماتىدا وتكەن ءحىىى ورتالىق ازيا ساۋدا فورۋمىندا كەلتىردى. ق.تورەباەۆ ورتالىق ازياداعى ساۋدا بايلانىستارىن نىعايتۋدىڭ ەكونوميكالىق پايداسىن, سونداي-اق ايماقتاعى ەكونوميكالىق وسىمگە, جۇمىس ورىندارىن اشۋعا, ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىن جاقسارتۋعا قوسقان ۇلەسىن اتاپ ءوتتى.
فورۋمدا قازاقستاننىڭ 131 ەلمەن سىرتقى ساۋدا اينالىمى 2023 جىلى الدىڭعى جىلمەن سالىستىرعاندا 3,2%-عا ءوسىپ, 139,8 ملرد دوللارعا جەتكەنى اتاپ ءوتىلدى. بۇل ساۋدا راسىمدەرىن جەڭىلدەتۋ, سىرتقى ەكونوميكالىق بەلسەندىلىكتى ىنتالاندىرۋ ەسەبىنەن بولىپ وتىر.
