شاراينا
ەۋروپا كەڭەسى 12 اقپاندا تەرروريزمگە قارسى كۇرەس شارالارىن تالقىلايتىن بولادى. بۇل تۋرالى جۇما كۇنى ونىڭ باسشىسى دونالد تۋسك حابارلاعان.
مەن پاريجدە ورىن العان سۇمدىق وقيعادان كەيىن 12 اقپان كۇنگى كەزدەسۋدى ەۋروپا كەڭەسىنىڭ تەررورشىلار تارابىنان بولاتىن قاتەرلەرگە جاۋاپ قاتۋ قابىلەتىن ناقتىلى تالقىلاۋ ءۇشىن پايدالانباقپىن, دەپ اتاپ وتكەن ول ريگادا جۋرناليستەرگە. ايتا كەتۋ كەرەك, 7 قاڭتار كۇنى ءپاريجدىڭ ورتالىعىنداعى Charlie Hebdoۆ ساتيرالىق جۋرنالىنىڭ رەداكتسياسى عيماراتىندا وق اتىلعان بولاتىن. شابۋىل سالدارىنان 12 ادام ءولىم قۇشتى. ولاردىڭ 8-ءى جۋرناليست. وقيعا باسىلىم تۆيتتەرىندە «يسلام مەملەكەتى» توبىنىڭ كوشباسشىلارىنىڭ ءبىرى ءابۋ باكر ءال-باعداديدىڭ كاريكاتۋراسى جاريالانعاننان سوڭ بىرنەشە ساعاتتان كەيىن ورىن الدى. بۇل اپتالىق سول سياقتى ءوز بەتتەرىندە مۇحاممەد پايعامبار بەينەسىن سايقىمازاق تۇرىندە جاريالاۋمەن دە تانىمال.
اۋە اپاتى قۇرباندارىنىڭ سانى ارتۋدا
2014 جىلى الەمدە اۋە اپاتتارى سالدارىنان 884 ادام قازا تاپقان. بۇل, Bloomberg حابارلاۋىنشا, 2005 جىلدان كەيىنگى ەڭ ناشار كورسەتكىش.
2013 جىلى 220 ادام ۇشاق اپاتتارىنىڭ قۇربانىنا اينالعان بولاتىن. 2014 جىلى اۋە اپاتىنان قازا بولعانداردىڭ تورتتەن ءۇشى وڭتۇستىكازيالىق تاسىمالداۋشى ۇشاقتاردىڭ قاتىسۋىنداعى ءۇش بىردەي ءىرى اپاتقا تيەسىلى بولعان. ماسەلەن ناۋرىز ايىندا «بوينگ-777» ۇشاعىنداعى 227 ادام ءۇندى مۇحيتىنىڭ ۇستىندە ءىز-ءتۇزسىز جوعالىپ كەتتى. ۋكراينا اۋە كەڭىستىگىندە اتىپ تۇسىرىلگەن ءدال سول كومپانيانىڭ ءدال سونداي ۇشاعىندا دا 283 ادام بولعان. 155 ادام قۇربان بولعان سوڭعى اۋە اپاتى وتكەن جىلدىڭ جەلتوقسان ايىندا ورىن الدى. ءبىر تاڭعالارلىعى, ورىن العان ءۇش اپات جاعدايىندا دا ۇشاقتار نەعۇرلىم قاۋىپسىز سانالاتىن كرەيسەرلىك بيىكتىكتە ۇشىپ كەلە جاتقان.
250 ميلليارد دوللار جۇمساماق
قىتاي تاياۋداعى ونداعان جىلدار ىشىندە لاتىن امەريكاسىنا 250 ميلليارد دوللار قارجى سالماق. بۇل تۋرالى قحر توراعاسى سي تسزينپين قىتاي-سەلاك (لاتىن امەريكاسى جانە كاريب مەملەكەتتەرى قاۋىمداستىعى) العاشقى مينيسترلىك فورۋمىنىڭ اشىلۋ سالتاناتىندا سويلەگەن سوزىندە مالىمدەدى.
لاتىن امەريكاسىنا تىكەلەي قىتاي ينۆەستيتسيالارى تاياۋداعى ون جىلدا 250 ميلليارد دوللارعا جەتەتىن بولادى, دەپ اتاپ ءوتتى قحر توراعاسى. سونداي-اق, ول وسى كەزەڭدە قىتاي مەن سەلاك ەلدەرى اراسىنداعى ەكىجاقتى تاۋار اينالىمىن 500 ميلليارد دوللار دەڭگەيىنە جەتكىزۋ ماقساتىن دا العا قويىپ وتىر. بەيجىڭ دەكلاراتسياسى مەن جان-جاقتى ىنتىماقتاستىق جونىندەگى بەسجىلدىق جوسپاردى قابىلداۋ ەكى كۇنگە سوزىلاتىن فورۋمنىڭ قورىتىندىسى بولماق. اتالمىش ەلدەر قازىردىڭ وزىندە ەنەرگەتيكا, ينفراقۇرىلىم, قۇرىلىس, سول سياقتى عارىش سالالارىندا تىعىز ىنتىماقتاستىق ورناتقان.
لاڭكەستەردىڭ شابۋىلىنان ساقتاندىردى
بريتانيا قارسى بارلاۋ قىزمەتىنىڭ باسشىسى باتىستى ىقتيمال دەگەن تەررورلىق شابۋىلداردان ساقتاندىرىپ وتىر. ونىڭ ايتۋىنشا, باتىس ەلدەرىنە «يسلام مەملەكەتى» مەن «ءال-كايدا» سودىرلارى تاراپىنان قاۋىپ تۋىنداۋى مۇمكىن.
ەكسترەميستەر باتىس ەلدەرى تۇرعىندارىنا كەڭ اۋقىمدى شابۋىلدار دايىنداۋدا, دەپ حابارلاعان لوندوندا بريتاندىق قارسى بارلاۋ قىزمەتىنىڭ باسشىسى ەندريۋ پاركەر. ءبىز «ءال-كايدا» تەررورشىلار توبىنىڭ سيريادا باتىس ەلدەرىنە قارسى شابۋىلدار دايىنداپ جاتقانىن بىلەمىز. ارىپتەستەرىمىزبەن بىرلەسىپ قولدان كەلگەننىڭ ءبارىن جاساپ وتىرعانىمىزعا قارماستان, ءبىز بارلىق شابۋىلداردىڭ الدىن الا المايمىز, دەپ اتاپ وتكەن ول. وسى ورايدا «يسلام مەملەكەتى» سودىرلارىنىڭ وتكەن جىلدىڭ جازىندا يراكتىڭ سولتۇستىگى مەن باتىسىندا ايتارلىقتاي اۋماقتى باسىپ العانىن ايتا كەتۋ قاجەت. ال حالىقارالىق كواليتسيا كۇشتەرى ولاردىڭ شابۋىلدارىن توقتاتۋ ءۇشىن اۋە سوققىلارىن جاساۋدا.
ىزدەستىرۋ جۇمىستارى ءالى جالعاسۋدا
AirAsia كومپانياسى اۆيالاينەرىنىڭ وزدىگىنەن جازۋ قۇرىلعىسىن ىزدەۋمەن اينالىسۋشىلار ۇشاقتىڭ ارتقى جاق بولىگىنەن 300 مەتردەي قاشىقتىقتا بەلگىلى ءبىر دىبىستاردى تىركەگەن.
بۇل تۋرالى جۋرناليستەرگە يندونەزيا قارۋلى كۇشتەرىنىڭ قولباسشىسى, گەنەرال موەلدوكو حابارلاعان كورىنەدى. ءبىز ەستىلگەن دىبىستى باقىلاۋدا ۇستاپ وتىرمىز جانە دىبىس شىققان باعىتقا قاراي سۇڭگۋىرلەر جىبەرمەكپىز, دەپ اتاپ وتكەن ول. ونىڭ ايتۋىنشا, دىبىستى يندونەزيانىڭ «دجادايات» كەمەسىنىڭ ەكيپاجى العاش رەت تىركەگەن. ايتا كەتۋ كەرەك, AirAsia اەروبۋسى سۋرابايدان سينگاپۋرعا قاراي ۇشىپ بارا جاتىپ وتكەن جىلدىڭ 28 جەلتوقسانىندا ياۆا تەڭىزىندە اپاتقا ۇشىراعان بولاتىن. ونىڭ بورتىندا بولعان 162 ادامنىڭ ءبارى دە قازا تاپتى. قۇتقارۋشىلار لاينەردىڭ سىنىقتارى مەن قازا تاپقانداردىڭ دەنەلەرىن ءالى دە ىزدەستىرىپ جاتىر.
سايلاۋدا وپپوزيتسيونەر جەڭىسكە جەتتى
شري-لانكادا وتكەن پرەزيدەنت سايلاۋىندا وپپوزيتسيادان تۇسكەن كانديدات جەڭىسكە جەتتى. ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ مالىمەتتەرىنە قاراعاندا, بۇرىنعى دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى سيريسەنا سايلاۋشىلاردىڭ 51,28 پايىز داۋىسىن السا, قازىرگى پرەزيدەنت ماحيندا رادجاپاكسا 47,58 پايىز عانا داۋىس جيناعان.
رادجاپاكسا 2005 جىلعى وتكەن سايلاۋدا جەڭىسكە جەتكەن بولاتىن. بىراق ەكىنشى مەرزىمگە قايتا سايلانعاننان كەيىن ول پرەزيدەنت ءۇشىن بەلگىلەنگەن ەكى مەرزىمدىك شەكتەۋدىڭ كۇشىن جويىپ, ەل كونستيتۋتسياسىنا وزگەرىس ەنگىزگەن ەدى. ال سايلاۋدا جەڭىپ شىققان سيريسەناعا كەلسەك, ول جۇما كۇنى جەرگىلىكتى ۋاقىت بويىنشا ساعات 18.00-دە انت قابىلدايتىن بولادى.
تسيكلون تۋىنداتقان قولايسىزدىق
شوتلانديادا تسيكلون تۋىنداتقان اۋا رايىنىڭ قولايسىزدىعى سالدارىنان 70 مىڭعا تارتا ءۇي ەلەكتر قۋاتىنسىز قالعان. جۇماعا قاراعان ءتۇنى سولتۇستىك شوتلانديا قىرقاسىندا جىلدامدىعى ساعاتىنا 176 كيلومەتردى قۇرايتىن داۋىل تىركەلگەن.
ScotRail تەمىرجول كومپانياسى اۋا رايىنىڭ قولايسىزدىعىنا بايلانىستى تاسىمالدى ۋاقىتشا توقتاتاتىندىعى تۋرالى حابارلاپ وتىر. گلازگو قالاسىنان ۇيلەردىڭ شاتىرلارىنىڭ ج ۇلىنىپ كەتكەنى تۋرالى مالىمەتتەر كەلىپ تۇسكەن. وسى قالادا وقۋ ورنىنىڭ زاقىمدانۋىنا بايلانىستى ءبىر مەكتەپتە وقۋشىلار ساباقتان تاراتىلعان. جەرگىلىكتى بيلىك جۇرگىزۋشىلەردى اۆتوموبيلمەن جولعا شىقپاۋعا شاقىرىپ وتىر. قاۋىپسىزدىك ماقساتىندا پوليتسيا جەكەلەگەن جول ۋچاسكەلەرىندە قوزعالىسقا شەكتەۋلەر قويعان.
ينتەرنەت ماتەريالدارى نەگىزىندە ازىرلەندى.
ەۋروپا كەڭەسى 12 اقپاندا تەرروريزمگە قارسى كۇرەس شارالارىن تالقىلايتىن بولادى. بۇل تۋرالى جۇما كۇنى ونىڭ باسشىسى دونالد تۋسك حابارلاعان.
مەن پاريجدە ورىن العان سۇمدىق وقيعادان كەيىن 12 اقپان كۇنگى كەزدەسۋدى ەۋروپا كەڭەسىنىڭ تەررورشىلار تارابىنان بولاتىن قاتەرلەرگە جاۋاپ قاتۋ قابىلەتىن ناقتىلى تالقىلاۋ ءۇشىن پايدالانباقپىن, دەپ اتاپ وتكەن ول ريگادا جۋرناليستەرگە. ايتا كەتۋ كەرەك, 7 قاڭتار كۇنى ءپاريجدىڭ ورتالىعىنداعى Charlie Hebdoۆ ساتيرالىق جۋرنالىنىڭ رەداكتسياسى عيماراتىندا وق اتىلعان بولاتىن. شابۋىل سالدارىنان 12 ادام ءولىم قۇشتى. ولاردىڭ 8-ءى جۋرناليست. وقيعا باسىلىم تۆيتتەرىندە «يسلام مەملەكەتى» توبىنىڭ كوشباسشىلارىنىڭ ءبىرى ءابۋ باكر ءال-باعداديدىڭ كاريكاتۋراسى جاريالانعاننان سوڭ بىرنەشە ساعاتتان كەيىن ورىن الدى. بۇل اپتالىق سول سياقتى ءوز بەتتەرىندە مۇحاممەد پايعامبار بەينەسىن سايقىمازاق تۇرىندە جاريالاۋمەن دە تانىمال.
اۋە اپاتى قۇرباندارىنىڭ سانى ارتۋدا
2014 جىلى الەمدە اۋە اپاتتارى سالدارىنان 884 ادام قازا تاپقان. بۇل, Bloomberg حابارلاۋىنشا, 2005 جىلدان كەيىنگى ەڭ ناشار كورسەتكىش.
2013 جىلى 220 ادام ۇشاق اپاتتارىنىڭ قۇربانىنا اينالعان بولاتىن. 2014 جىلى اۋە اپاتىنان قازا بولعانداردىڭ تورتتەن ءۇشى وڭتۇستىكازيالىق تاسىمالداۋشى ۇشاقتاردىڭ قاتىسۋىنداعى ءۇش بىردەي ءىرى اپاتقا تيەسىلى بولعان. ماسەلەن ناۋرىز ايىندا «بوينگ-777» ۇشاعىنداعى 227 ادام ءۇندى مۇحيتىنىڭ ۇستىندە ءىز-ءتۇزسىز جوعالىپ كەتتى. ۋكراينا اۋە كەڭىستىگىندە اتىپ تۇسىرىلگەن ءدال سول كومپانيانىڭ ءدال سونداي ۇشاعىندا دا 283 ادام بولعان. 155 ادام قۇربان بولعان سوڭعى اۋە اپاتى وتكەن جىلدىڭ جەلتوقسان ايىندا ورىن الدى. ءبىر تاڭعالارلىعى, ورىن العان ءۇش اپات جاعدايىندا دا ۇشاقتار نەعۇرلىم قاۋىپسىز سانالاتىن كرەيسەرلىك بيىكتىكتە ۇشىپ كەلە جاتقان.
250 ميلليارد دوللار جۇمساماق
قىتاي تاياۋداعى ونداعان جىلدار ىشىندە لاتىن امەريكاسىنا 250 ميلليارد دوللار قارجى سالماق. بۇل تۋرالى قحر توراعاسى سي تسزينپين قىتاي-سەلاك (لاتىن امەريكاسى جانە كاريب مەملەكەتتەرى قاۋىمداستىعى) العاشقى مينيسترلىك فورۋمىنىڭ اشىلۋ سالتاناتىندا سويلەگەن سوزىندە مالىمدەدى.
لاتىن امەريكاسىنا تىكەلەي قىتاي ينۆەستيتسيالارى تاياۋداعى ون جىلدا 250 ميلليارد دوللارعا جەتەتىن بولادى, دەپ اتاپ ءوتتى قحر توراعاسى. سونداي-اق, ول وسى كەزەڭدە قىتاي مەن سەلاك ەلدەرى اراسىنداعى ەكىجاقتى تاۋار اينالىمىن 500 ميلليارد دوللار دەڭگەيىنە جەتكىزۋ ماقساتىن دا العا قويىپ وتىر. بەيجىڭ دەكلاراتسياسى مەن جان-جاقتى ىنتىماقتاستىق جونىندەگى بەسجىلدىق جوسپاردى قابىلداۋ ەكى كۇنگە سوزىلاتىن فورۋمنىڭ قورىتىندىسى بولماق. اتالمىش ەلدەر قازىردىڭ وزىندە ەنەرگەتيكا, ينفراقۇرىلىم, قۇرىلىس, سول سياقتى عارىش سالالارىندا تىعىز ىنتىماقتاستىق ورناتقان.
لاڭكەستەردىڭ شابۋىلىنان ساقتاندىردى
بريتانيا قارسى بارلاۋ قىزمەتىنىڭ باسشىسى باتىستى ىقتيمال دەگەن تەررورلىق شابۋىلداردان ساقتاندىرىپ وتىر. ونىڭ ايتۋىنشا, باتىس ەلدەرىنە «يسلام مەملەكەتى» مەن «ءال-كايدا» سودىرلارى تاراپىنان قاۋىپ تۋىنداۋى مۇمكىن.
ەكسترەميستەر باتىس ەلدەرى تۇرعىندارىنا كەڭ اۋقىمدى شابۋىلدار دايىنداۋدا, دەپ حابارلاعان لوندوندا بريتاندىق قارسى بارلاۋ قىزمەتىنىڭ باسشىسى ەندريۋ پاركەر. ءبىز «ءال-كايدا» تەررورشىلار توبىنىڭ سيريادا باتىس ەلدەرىنە قارسى شابۋىلدار دايىنداپ جاتقانىن بىلەمىز. ارىپتەستەرىمىزبەن بىرلەسىپ قولدان كەلگەننىڭ ءبارىن جاساپ وتىرعانىمىزعا قارماستان, ءبىز بارلىق شابۋىلداردىڭ الدىن الا المايمىز, دەپ اتاپ وتكەن ول. وسى ورايدا «يسلام مەملەكەتى» سودىرلارىنىڭ وتكەن جىلدىڭ جازىندا يراكتىڭ سولتۇستىگى مەن باتىسىندا ايتارلىقتاي اۋماقتى باسىپ العانىن ايتا كەتۋ قاجەت. ال حالىقارالىق كواليتسيا كۇشتەرى ولاردىڭ شابۋىلدارىن توقتاتۋ ءۇشىن اۋە سوققىلارىن جاساۋدا.
ىزدەستىرۋ جۇمىستارى ءالى جالعاسۋدا
AirAsia كومپانياسى اۆيالاينەرىنىڭ وزدىگىنەن جازۋ قۇرىلعىسىن ىزدەۋمەن اينالىسۋشىلار ۇشاقتىڭ ارتقى جاق بولىگىنەن 300 مەتردەي قاشىقتىقتا بەلگىلى ءبىر دىبىستاردى تىركەگەن.
بۇل تۋرالى جۋرناليستەرگە يندونەزيا قارۋلى كۇشتەرىنىڭ قولباسشىسى, گەنەرال موەلدوكو حابارلاعان كورىنەدى. ءبىز ەستىلگەن دىبىستى باقىلاۋدا ۇستاپ وتىرمىز جانە دىبىس شىققان باعىتقا قاراي سۇڭگۋىرلەر جىبەرمەكپىز, دەپ اتاپ وتكەن ول. ونىڭ ايتۋىنشا, دىبىستى يندونەزيانىڭ «دجادايات» كەمەسىنىڭ ەكيپاجى العاش رەت تىركەگەن. ايتا كەتۋ كەرەك, AirAsia اەروبۋسى سۋرابايدان سينگاپۋرعا قاراي ۇشىپ بارا جاتىپ وتكەن جىلدىڭ 28 جەلتوقسانىندا ياۆا تەڭىزىندە اپاتقا ۇشىراعان بولاتىن. ونىڭ بورتىندا بولعان 162 ادامنىڭ ءبارى دە قازا تاپتى. قۇتقارۋشىلار لاينەردىڭ سىنىقتارى مەن قازا تاپقانداردىڭ دەنەلەرىن ءالى دە ىزدەستىرىپ جاتىر.
سايلاۋدا وپپوزيتسيونەر جەڭىسكە جەتتى
شري-لانكادا وتكەن پرەزيدەنت سايلاۋىندا وپپوزيتسيادان تۇسكەن كانديدات جەڭىسكە جەتتى. ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ مالىمەتتەرىنە قاراعاندا, بۇرىنعى دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى سيريسەنا سايلاۋشىلاردىڭ 51,28 پايىز داۋىسىن السا, قازىرگى پرەزيدەنت ماحيندا رادجاپاكسا 47,58 پايىز عانا داۋىس جيناعان.
رادجاپاكسا 2005 جىلعى وتكەن سايلاۋدا جەڭىسكە جەتكەن بولاتىن. بىراق ەكىنشى مەرزىمگە قايتا سايلانعاننان كەيىن ول پرەزيدەنت ءۇشىن بەلگىلەنگەن ەكى مەرزىمدىك شەكتەۋدىڭ كۇشىن جويىپ, ەل كونستيتۋتسياسىنا وزگەرىس ەنگىزگەن ەدى. ال سايلاۋدا جەڭىپ شىققان سيريسەناعا كەلسەك, ول جۇما كۇنى جەرگىلىكتى ۋاقىت بويىنشا ساعات 18.00-دە انت قابىلدايتىن بولادى.
تسيكلون تۋىنداتقان قولايسىزدىق
شوتلانديادا تسيكلون تۋىنداتقان اۋا رايىنىڭ قولايسىزدىعى سالدارىنان 70 مىڭعا تارتا ءۇي ەلەكتر قۋاتىنسىز قالعان. جۇماعا قاراعان ءتۇنى سولتۇستىك شوتلانديا قىرقاسىندا جىلدامدىعى ساعاتىنا 176 كيلومەتردى قۇرايتىن داۋىل تىركەلگەن.
ScotRail تەمىرجول كومپانياسى اۋا رايىنىڭ قولايسىزدىعىنا بايلانىستى تاسىمالدى ۋاقىتشا توقتاتاتىندىعى تۋرالى حابارلاپ وتىر. گلازگو قالاسىنان ۇيلەردىڭ شاتىرلارىنىڭ ج ۇلىنىپ كەتكەنى تۋرالى مالىمەتتەر كەلىپ تۇسكەن. وسى قالادا وقۋ ورنىنىڭ زاقىمدانۋىنا بايلانىستى ءبىر مەكتەپتە وقۋشىلار ساباقتان تاراتىلعان. جەرگىلىكتى بيلىك جۇرگىزۋشىلەردى اۆتوموبيلمەن جولعا شىقپاۋعا شاقىرىپ وتىر. قاۋىپسىزدىك ماقساتىندا پوليتسيا جەكەلەگەن جول ۋچاسكەلەرىندە قوزعالىسقا شەكتەۋلەر قويعان.
ينتەرنەت ماتەريالدارى نەگىزىندە ازىرلەندى.
