2014 جىلعى 30 جەلتوقسان, استانا قالاسى
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى, قىزمەتكەرلەردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرى جانە جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرى اراسىنداعى 2015 – 2017 جىلدارعا ارنالعان باس كەلىسىم
ءبىز, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ, قىزمەتكەرلەردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرى مەن جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرىنىڭ (بۇدان ءارى – تاراپتار) وكىلەتتى وكىلدەرى: قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىن مۇلتىكسىز ساقتاۋ; مەملەكەتتىڭ, جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ جانە قىزمەتكەرلەردىڭ الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىگى, ءوزارا سىيلاستىعى مەن ولاردىڭ مۇددەلەرىن بىلدىرۋدە ىمىراعا بارىنشا قول جەتكىزۋ; «قازاقستان – 2050» ستراتەگياسىن ىسكە اسىرۋداعى ىنتىماقتى جاۋاپكەرشىلىك جانە ونىڭ جەر-جەرلەردە ءىس جۇزىندە جۇزەگە اسىرىلۋىنا ىقپال ەتۋ; الەۋمەتتىك ارىپتەستىك جانە الەۋمەتتىك-ەڭبەك قاتىناستارىن ۇجىمدىق-شارتتىق رەتتەۋ; لايىقتى ەڭبەك ەتۋ ءۇشىن جاعدايلاردى قامتاماسىز ەتۋ ىسىندە سىندارلى ءوزارا ءىس-قيمىل مەن قىزمەتكەرلەر مەن جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق مۇددەلەرى, قوعامدا كەلىسىم مەن تۇراقتىلىقتى ساقتاۋ قاعيداتتارىن باسشىلىققا الا وتىرىپ, 2015 − 2017 جىلدارى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ساياساتتى جۇرگىزۋ بارىسىندا الەۋمەتتىك-ەڭبەك قاتىناستارىن رەتتەۋدىڭ نەگىزگى باعىتتارى بويىنشا تاراپتاردىڭ كەلىسىلگەن ۇستانىمدارىن جانە ونى ىسكە اسىرۋدىڭ بىرلەسكەن ءىس-قيمىلدارىن ايقىندايتىن 2015 − 2017 جىلدارعا ارنالعان وسى باس كەلىسىمدى (بۇدان ءارى – كەلىسىم) جاساستىق. 1. ەكونوميكالىق ساياسات تاراپتار الداعى كەزەڭدە مەملەكەتىمىزدىڭ ەكونوميكالىق ساياساتى «قازاقستان – 2050» ستراتەگياسىن ىسكە اسىرۋعا, ۇلتتىق ەكونوميكانىڭ تۇراقتىلىعىن, الەۋمەتتىك دامۋدى جانە ادام كاپيتالىنا سالىنعان ينۆەستيتسيالاردىڭ ءوسۋىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان بولۋعا ءتيىس دەپ ەسەپتەيدى. ىشكى سۇرانىستىڭ ءوسۋى, ەكسپورت ءۇشىن سىرتقى جاعدايدىڭ جاقسارۋى, ينۆەستيتسيالاردىڭ ءوسۋى, سونداي-اق ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق ينتەگراتسيانىڭ تەرەڭدەۋى قازاقستان ەكونوميكاسىنىڭ وسى كەزەڭدەگى ءوسۋىنىڭ نەگىزگى فاكتورلارى بولادى. وسىعان بايلانىستى تاراپتار وزدەرىنە مىناداي مىندەتتەمەلەردى قابىلدايدى: 1) ەكونوميكانىڭ ىقتيمال دامۋ نۇسقالارى كەزىندە قاتەرلەردى ازايتۋعا باعىتتالعان ماكروەكونوميكالىق ساياساتتى جۇرگىزۋ نەگىزىندە 2015 − 2017 جىلدارى تەڭگەرىمدى ەكونوميكالىق ءوسۋدى قامتاماسىز ەتۋگە ىقپال ەتۋ; 2) مىنالاردى: «قازاقستان – 2050» ستراتەگياسىن; قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2020 جىلعا دەيىنگى ستراتەگيالىق دامۋ جوسپارىن; قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا 2006 – 2016 جىلدارعا ارنالعان گەندەرلىك تەڭدىك ستراتەگياسىن; يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋدىڭ 2015 − 2019 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن; ءبىلىم بەرۋدى دامىتۋدىڭ 2011 − 2020 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن; قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن دامىتۋدىڭ 2011 – 2015 جىلدارعا ارنالعان «سالاماتتى قازاقستان» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن; قازاقستان رەسپۋبليكاسى كولىك جۇيەسىنىڭ ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋدىڭ جانە ىقپالداستىرۋدىڭ 2020 جىلعا دەيىنگى مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن; قازاقستاننىڭ سۋ رەسۋرستارىن باسقارۋدىڭ 2014 – 2020 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن; «اگروبيزنەس – 2020» اگروونەركاسىپ كەشەنىن دامىتۋ باعدارلاماسىن; «جۇمىسپەن قامتۋ 2020 جول كارتاسى» باعدارلاماسىن; «بيزنەستىڭ جول كارتاسى 2020» باعدارلاماسىن; وڭىرلەردى دامىتۋدىڭ 2020 جىلعا دەيىنگى باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋعا باعىتتالعان بىرلەسكەن ءىس-شارالاردى جۇزەگە اسىرۋ; 3) ءوندىرىستى جاڭعىرتۋدا, دامىتۋدا جانە قۇرۋدا ينۆەستيتسيالار تارتۋ ءۇشىن كاسىپكەرلەردى ىنتالاندىرۋ تەتىكتەرىن جەتىلدىرۋ جانە ەنگىزۋ; 4) كولىك ينفراقۇرىلىمىن جانە ترانزيت الەۋەتىن دامىتۋعا ىقپال ەتۋ; 5) اگلومەراتسيالار قالىپتاستىرۋدىڭ 2030 جىلعا دەيىنگى ۇزاق مەرزىمدى جوسپارلارىن ازىرلەۋ جانە ودان ءارى ىسكە اسىرۋ جونىندەگى شارالاردى جۇزەگە اسىرۋ; 6) كەدەن وداعىنىڭ جانە بىرىڭعاي ەكونوميكالىق كەڭىستىكتىڭ قىزمەتى شەڭبەرىندە, سونداي-اق ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ قالىپتاسۋىمەن تاراپتار مۇددەلەرىن ەسكەرۋگە جانە تەڭ ساقتاۋعا ىقپال ەتۋ; 7) قولايلى باسەكەلەستىك ورتانى قالىپتاستىرۋعا, كەدەرگىلەردى جويۋ جونىندەگى شارالاردى ازىرلەۋگە جانە باسەكەلەستىك قاتىناستاردى دامىتۋعا ىقپال ەتۋ; 8) تابيعي مونوپوليالار سۋبەكتىلەرىن تاريف دەڭگەيىنىڭ بولجانۋىن جانە تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتۋ بولىگىندە مەملەكەتتىك رەتتەۋ جونىندەگى جۇمىستى جالعاستىرۋ; 9) قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ورتا مەرزىمدى پەرسپەكتيۆاعا ارنالعان بيۋدجەت ساياساتىنىڭ نەگىزگى باعىتتارى, ونىڭ ىشىندە مەملەكەتتىك بيۋدجەتتىڭ بولجامى جانە الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋى بويىنشا كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋ; 10) قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق بانكىمەن (كەلىسىم بويىنشا) بىرلەسىپ, قارجى جۇيەسىنىڭ تۇراقتىلىعىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان قارجىلىق سەكتوردى دامىتۋ جونىندەگى شارالاردى قابىلداۋ; 11) ەكونوميكالىق ءوسۋدى ىنتالاندىرۋعا جانە مەملەكەتتىڭ الەۋمەتتىك مىندەتتەمەلەرىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان بيۋدجەت پارامەترلەرىن قالىپتاستىرۋعا ىقپال ەتۋ; 12) تاۋار وندىرۋشىلەر مەن قىزمەتتەر جانە تۇتىنۋشىلار اراسىنداعى مۇددەلەردى تەڭ ساقتاۋ قاجەتتىلىگىنە سۇيەنە وتىرىپ, تاريفتىك ساياسات شارالارىن جۇزەگە اسىرۋ; 13) تابيعي مونوپوليالار سۋبەكتىلەرىنىڭ قىزمەتىنە جانە ينۆەستيتسيالىق باعدارلامالارىنا قوعامدىق ساراپتاما جۇرگىزۋگە ىقپال ەتۋ; 14) كاسىپكەرلىك قىزمەتتى 2020 جىلعا دەيىن مەملەكەتتىك رەتتەۋ تۇجىرىمداماسىن ىسكە اسىرۋ جونىندەگى شارالاردى جۇزەگە اسىرۋ; 15) رۇقسات بەرۋلەر مەن حابارلاۋلار تۋرالى زاڭناماعا «كىرىكتىرىلگەن رۇقسات بەرۋ جۇيەسى» قاعيداتىن ەنگىزۋگە ىقپال ەتۋ; 16) كاسىپكەرلىك سالاسىندا باسقارۋدىڭ ءتيىمدى مودەلدەرىن ازىرلەۋ; 17) كاسىپكەرلىك پەن باسەكەلەستىك ەركىندىگى, كاسىپكەرلىك قوعامداستىعىنىڭ ءوزىن-ءوزى رەتتەۋ تەتىگىن دامىتۋى, مەنشىك قۇقىعىن قورعاۋدى قامتاماسىز ەتۋى ءۇشىن جاعداي جاساۋ جونىندەگى شارالاردى ودان ءارى جۇزەگە اسىرۋ; 18) ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جانە دامۋ ۇيىمىنىڭ قاعيداتتارى مەن ستاندارتتارىن ەنگىزۋگە ىقپال ەتۋ. 2. حالىقتى ءتيىمدى جۇمىسپەن قامتۋعا جانە ادام كاپيتالىنىڭ دامۋىنا جاردەمدەسۋ تاراپتار جاۋاپكەرشىلىكتى ءبولۋ نەگىزىندە ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋعا, لايىقتى ەڭبەك جاعدايلارىن كەڭەيتۋگە جاردەمدەسۋ جانە ادام الەۋەتىن ونىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋ تۇرعىسىندا دامىتۋ ءۇشىن قولايلى جاعدايلار جاساۋ قاجەت دەپ ەسەپتەيدى. بۇل پروتسەستەر حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ جانە ەڭبەك رەسۋرستارىن دامىتۋ سالاسىندا الەۋمەتتىك ارىپتەستەردىڭ ءتيىمدى ءوزارا ءىس-قيمىلىمەن قولداۋعا يە بولۋعا ءتيىس. وسى ماقساتتاردا تاراپتار وزدەرىنە مىناداي مىندەتتەمەلەردى قابىلدايدى: 1. مىناداي ءىس-شارالاردى: 1) اعىمداعى بوس جۇمىس ورىندارى مەن بولجامدى جۇمىس ورىندارىنىڭ جالپىۇلتتىق دەرەكقورىن قالىپتاستىرۋ; 2) الەۋمەتتىك-ەڭبەك سالاسىنىڭ بىرىڭعاي اقپاراتتىق جۇيەسىن دامىتۋ; 3) 50 جاستان اسقان ادامداردى قايتا دايارلاۋ, بىلىكتىلىگىن جانە ۇتقىرلىعىن ارتتىرۋ باعدارلامالارىن ازىرلەۋ جانە ىسكە اسىرۋ. 2. ەكونوميكانىڭ دامۋ باسىمدىقتارىن ەسكەرە وتىرىپ, ەڭبەك رەسۋرستارىنىڭ, كادرلاردى كاسىپتىك دايارلاۋ جانە قايتا دايارلاۋ ساپاسىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان شارالاردى, ونىڭ ىشىندە: 1) تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن جاڭعىرتۋ, ونىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن دامىتۋ جانە ەكونوميكانىڭ يننوۆاتسيالىق دامۋ قاجەتتىلىگىنە قاراي تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن بەيىمدەۋ; 2) وڭىرلىك يندۋستريالاندىرۋ كارتالارىنا بايلانىستى ءدۋالدى ءبىلىم بەرۋدى ەنگىزۋ; 3) كادرلاردى دايارلاۋ جانە قايتا دايارلاۋدىڭ سالالىق باعدارلامالارىن ازىرلەۋ; 4) ۇيىم قىزمەتكەرلەرىن ىشكى وندىرىستىك وقىتۋدى دامىتۋ, سونداي-اق جۇمىستان بوساتىلاتىن قىزمەتكەرلەردى الدىن الا كاسىپتىك وقىتۋ; 5) كادرلاردى سەرتيفيكاتتاۋ جۇيەسىن قالىپتاستىرۋ; 6) كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ جانە قوسىمشا كاسىپتىك ءبىلىم نەگىزىندە كاسىبي ۇتقىرلىقتى دامىتۋ; 7) ۇلتتىق بىلىكتىلىك جۇيەسىن دامىتۋ, كاسىپتىك ستاندارتتاردى, ءبىلىم بەرۋ ستاندارتتارىن ازىرلەۋ, جۇمىسشىلار مەن كاسىپتەردىڭ بىرىڭعاي تاريفتىك-بىلىكتىلىك انىقتامالىعىن جانە باسشىلاردىڭ, مامانداردىڭ جانە قىزمەتشىلەر لاۋازىمدارىنىڭ بىرىڭعاي بىلىكتىلىك انىقتامالىعىن جاڭعىرتۋ. 3. سالالىق جانە وڭىرلىك كەلىسىمدەردە, ۇجىمدىق شارتتاردا جۇمىس ورىندارىن ساقتاۋ جانە 50 جاستان اسقان ادامدارعا لايىقتى ەڭبەك جاعدايلارىن جاساۋ جونىندەگى ەرەجەلەردى قاراستىرۋ. 4. حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ تۋرالى زاڭنامانىڭ ۇلتتىق ەڭبەك نارىعىن قورعاۋ بولىگىندە ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتۋ, جوعارى بىلىكتى جۇمىس كۇشىن تارتۋ ءۇشىن جاعداي جاساۋ. 5. تاراپتار بۇل رەتتە: 1) قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى كەلەڭسىز احۋالدار تۋىنداعان جاعدايدا ەڭبەك نارىعىنداعى شيەلەنىستى باسەڭدەتۋگە باعىتتالعان شارالاردى قابىلداۋ; 2) قالالار مەن ەلدى مەكەندەردە ەكونوميكاعا قايتا قۇرىلىمداۋ جۇرگىزگەندە, جۇمىسپەن قامتۋ قۇرىلىمىن ءارتاراپتاندىرۋ كەزىندە حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋدى قولداۋ تەتىكتەرىن جەتىلدىرۋ; 3) جۇمىسىنان ايرىلعان نەمەسە تولىق ەمەس جۇمىسپەن قامتىلعان جاعدايدا ازاماتتاردى قولداۋ جانە ماتەريالدىق كەپىلدىك بەرۋ قۇرالدارىن جەتىلدىرۋ; 4) حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ سالاسىندا مەملەكەتتىك قىزمەتتەر ساپاسىن ۇدايى باعالاۋدى (مونيتورينگ جۇرگىزۋدى) جۇزەگە اسىرۋ قاجەت دەپ ەسەپتەيدى. 6. حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمىنىڭ «كوشى-قون سالاسىنداعى اسىرا پايدالانۋشىلىق پەن كوشىپ-قونۋشى ەڭبەكشىلەرگە تەڭ مۇمكىندىك بەرۋ جانە ولارعا تەڭ قاراۋدى قامتاماسىز ەتۋ تۋرالى» № 143, «كوشىپ-قونۋشى ەڭبەكشىلەر تۋرالى» № 97 كونۆەنتسيالارىن راتيفيكاتسيالاۋ جونىندە تەحنيكالىق كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋ جۇمىستارىن جالعاستىرۋ. 3. تۇرعىنداردىڭ ەڭبەك ونىمدىلىگى, جالاقىسى, تابىسى مەن ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيى تاراپتار الداعى كەزەڭدە قىزمەتكەردىڭ لايىقتى ەڭبەككە قۇقىعىن, ناقتى جالاقىنىڭ دەڭگەيىن ارتتىرۋدى, تابىس ساياساتىن جەتىلدىرۋدى جانە حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋدى قامتاماسىز ەتەتىن شارالار كەشەنىن ازىرلەۋ جانە ىسكە اسىرۋ قاجەت دەپ ەسەپتەيدى. وسى ماقساتتاردا تاراپتار ەڭبەكتى ۇيىمداستىرۋعا جانە جالاقىنى جەتىلدىرۋگە, قىزمەتكەرلەردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋعا, ەكونوميكانى تۇراقتى دامىتۋ ماقساتىمەن ەڭبەك ونىمدىلىگىن ارتتىرۋعا ىقپال ەتەتىن بولادى. تاراپتار وزدەرىنە مىناداي مىندەتتەمەلەردى قابىلدايدى: 1) الەۋمەتتىك ارىپتەستىك پەن الەۋمەتتىك جانە ەڭبەك قاتىناستارىن رەتتەۋ جونىندەگى رەسپۋبليكالىق ۇشجاقتى كوميسسيانىڭ (بۇدان ءارى – كوميسسيا) وتىرىستارىندا مونيتورينگ ناتيجەلەرىن قاراي وتىرىپ, حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسى مەن دەڭگەيىنە مونيتورينگ جۇرگىزۋ; 2) ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىن ايقىنداۋدىڭ ادىستەمەسىن جەتىلدىرۋ جونىندەگى جۇمىستى جالعاستىرۋ; 3) الداعى قارجى جىلىنا ارنالعان جالاقىنىڭ ەڭ تومەنگى مولشەرىن بەلگىلەۋ ءراسىمى جونىندە كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋ; 4) حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمىنىڭ «ەڭ تومەنگى جالاقىنى بەلگىلەۋ تۋرالى» № 131 كونۆەنتسياسىن راتيفيكاتسيالاۋ جونىندە تەحنيكالىق كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋ جۇمىستارىن جالعاستىرۋ; 5) ەڭبەكتى نورمالاۋدىڭ ءتيىمدى جۇيەسىن جەتىلدىرۋ جانە قۇرۋ جونىندە ۇسىنىستار ازىرلەۋ; 6) ەڭبەك جونىندەگى ۇلگىلىك نورمالار مەن نورماتيۆتەردى ازىرلەۋ بويىنشا جۇمىستاردى جالعاستىرۋ; 7) ەڭبەك جونىندەگى نورماتيۆتەردى ىسكە اسىرۋ جانە كاسىپورىنداردىڭ ەڭبەكتى نورمالاۋ جۇيەسىمەن قامتىلۋىن كەڭەيتۋدى قامتاماسىز ەتۋ; 8) سالالىق كەلىسىمدەرگە ءتيىستى سالاداعى اۋىر جۇمىستارمەن, ەڭبەك جاعدايلارى زياندى (ەرەكشە زياندى), قاۋىپتى جۇمىستارمەن اينالىساتىن قىزمەتكەرلەر ءۇشىن سالالىق ارتتىرۋشى كوەففيتسيەنتتەردىڭ مولشەرىن ەنگىزۋدى قامتاماسىز ەتۋ; 9) تەڭ دارەجەلى جۇمىستاردى ورىنداۋ كەزىندە جانە ءتيىستى بىلىكتىلىككە سايكەس كەلەتىن شەتەلدىك جانە وتاندىق قىزمەتكەرلەر اراسىندا ەڭبەكاقى تولەۋ سالاسىندا كەمسىتۋشىلىككە جول بەرمەۋگە ىقپال ەتۋ; 10) الەۋمەتتىك شيەلەنىستەرگە جانە ەڭبەك جانجالدارىنىڭ تۋىنداۋ قاتەرلەرىنە, ەڭبەك زاڭناماسى نورمالارىنىڭ ساقتالۋىنا تۇراقتى نەگىزدە مونيتورينگ جۇرگىزۋ جانە جارتى جىلدا ءبىر رەت مونيتورينگتىڭ ناتيجەلەرىن كوميسسيا وتىرىستارىندا قاراۋ; 11) ءتيىستى سالاداعى اۋىر جۇمىستارمەن, ەڭبەك جاعدايلارى زياندى (ەرەكشە زياندى), قاۋىپتى جۇمىستارمەن اينالىساتىن قىزمەتكەرلەر ءۇشىن ەڭ تومەن ەڭبەكاقى تولەۋ ستاندارتىن ايقىنداۋدىڭ جانە سالالىق ارتتىرۋشى كوەففيتسەنتتى ەسەپتەۋدىڭ بىرىڭعاي ادىستەمەسىن قابىلداۋ جونىندە كونسۋلتاتسيالاردى جالعاستىرۋ; 12) ەكونوميكا سالالارىنداعى ەڭبەكاقى تولەۋ جۇيەسىنىڭ نەگىزگى قاعيداتتارى بويىنشا كەلىسىلگەن ۇسىنىستار ازىرلەۋ جونىندە كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋ; 13) ازاماتتىق قىزمەتشىلەرگە ەڭبەكاقى تولەۋ جۇيەسىنىڭ جاڭا مودەلىن ەنگىزۋگە ىقپال ەتۋ. 4. الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ جانە قورعاۋ, حالىقتىڭ نىسانالى توپتارىن الەۋمەتتىك ىقپالداستىرۋ الەۋمەتتىك سالانى جاڭعىرتۋ جانە حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ جاعدايىن جاقسارتۋ, الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋدىڭ ءتيىمدى جانە تۇراقتى جۇيەسىن دامىتۋ, جۇمىس ىستەيتىن ازاماتتاردى الەۋمەتتىك قورعاۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋ ماقساتىندا تاراپتار وزدەرىنە مىناداي مىندەتتەمەلەردى قابىلدايدى: 1. الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋدىڭ مەملەكەتتىك ستاندارتتار جۇيەسىن جەتىلدىرۋ, ولاردى حالىقارالىق ستاندارتتار مەن نورماتيۆتەرگە سايكەس كەلتىرۋ ماقساتىندا جۇمىستارىن جالعاستىرۋ. 2. حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمىنىڭ «الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋدىڭ ەڭ تومەن نورمالارى تۋرالى» № 102 كونۆەنتسياسىن راتيفيكاتسيالاۋ جونىندە تەحنيكالىق كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋ جۇمىسىن جالعاستىرۋ. 3. جۇمىس ىستەيتىن حالىقتى الەۋمەتتىك قاتەر تۋىنداعان جاعدايدا بارابار الەۋمەتتىك قورعاۋدى قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى جۇمىستى مىناداي: 1) ساقتاندىرۋ قاعيداتتارى مەن الەۋمەتتىك ادىلدىكتى ساقتاۋ; 2) مىندەتتى الەۋمەتتىك ساقتاندىرۋ جۇيەسىنىڭ قارجىلىق تۇراقتىلىعىن ساقتاۋ; 3) الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ تۋرالى زاڭناما تالاپتارىنىڭ ساقتالۋى ءۇشىن الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىكتى ارتتىرۋ (مىندەتتى زەينەتاقى جارنالارى, مىندەتتى كاسىپتىك زەينەتاقى جارنالارى مەن الەۋمەتتىك تولەمدەردى ۋاقتىلى ءارى تولىق تولەۋ, قىزمەتكەردى جازاتايىم وقيعالاردان ساقتاندىرۋ) جولدارىمەن جالعاستىرۋ. 4. الەۋمەتتىك جانە زەينەتاقىمەن قامسىزداندىرۋ جۇيەسىن جاڭعىرتۋ جونىندەگى شارالاردى ازىرلەۋگە جانە ىسكە اسىرۋعا ىقپال ەتۋ. 5. تەگىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ مەملەكەتتىك كەپىلدىكتەرىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان شارالاردى ايقىنداۋ جانە ىسكە اسىرۋ. 6. جۇمىس ورنىندا, الەۋمەتتىك ءمانى بار اۋرۋلاردىڭ پروفيلاكتيكاسىن قوسا العاندا, دەنساۋلىقتى ساقتاۋعا باعىتتالعان كورپوراتيۆتىك الەۋمەتتىك باعدارلامالاردى ىسكە اسىرۋ تاجىريبەسىن تاراتۋعا جاردەمدەسۋ. 7. سالالىق, وڭىرلىك كەلىسىمدەر جانە كاسىپورىندار مەن ۇيىمداردا ۇجىمدىق شارتتار جاساعان كەزدە دەنساۋلىقتى ساقتاۋ, سونداي-اق جۇمىس ىستەيتىندەردى ساۋىقتىرۋ, دەنە تاربيەسىمەن جانە سپورتپەن اينالىسۋىنا جاعداي جاساۋ ءۇشىن جۇمىس بەرۋشى مەن قىزمەتكەردىڭ ىنتىماقتاسقان جاۋاپكەرشىلىگىن كۇشەيتۋ جونىندەگى شارالاردى كوزدەۋ. 8. مۇمكىندىگى شەكتەۋلى ادامداردى جۇمىسقا ورنالاستىرۋ جانە ولارعا قولجەتىمدى ينفراقۇرىلىمدى («كەدەرگىسىز ورتانى») قالىپتاستىرۋ جونىندەگى شارالاردى كۇشەيتۋ. 9. تاراپتار مىناداي: 1) حالىقتىڭ تابىس دەڭگەيى ءارتۇرلى توپتارى ءۇشىن تۇرعىن ءۇيدىڭ قولجەتىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن شارالاردى ازىرلەۋ; 2) تۇرعىن ءۇي جانە كوممۋنالدىق قىزمەتتەردىڭ باعالارى مەن تاريفتەرىن مەملەكەتتىك رەتتەۋ, كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ ساپاسى مەن قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋ تۋرالى ۋاعدالاسادى. 10. قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا 2006 – 2016 جىلدارعا ارنالعان گەندەرلىك تەڭدىك ستراتەگياسىن ىسكە اسىرۋدىڭ: 1) انا مەن بالانى قورعاۋدى, ايەلدەردى الەۋمەتتىك قولداۋدى قامتاماسىز ەتۋگە, الەۋمەتتىك-ەڭبەك قاتىناستارى سالاسىنداعى گەندەرلىك پروبلەمالاردى شەشۋگە; 2) بالالاردىڭ كۇتىمىمەن جانە ولاردىڭ تاربيەسىمەن اينالىساتىن ەرلەر مەن ايەلدەردى تەڭ قۇقىقتار نەگىزىندە قولداۋعا; 3) ايەلدەردىڭ شەشىم قابىلداۋ دەڭگەيىندەگى وكىلدىگىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان شارالارىن جۇزەگە اسىرۋ. 11. سالالىق, وڭىرلىك كەلىسىمدەر مەن ۇيىمداردا ۇجىمدىق شارتتار جاساعان كەزدە ايەلدەردىڭ, جاستار مەن مۇمكىندىكتەرى شەكتەۋلى ادامداردىڭ نەگىزگى قۇقىقتارى مەن كەپىلدىكتەرىن كوزدەۋ. 12. ۇلى وتان سوعىسى ارداگەرلەرىنىڭ ەرلىگى مەن باتىلدىعىنا شىنايى قۇرمەت كورسەتە وتىرىپ جانە ۇلى وتان سوعىسىنداعى جەڭىستىڭ 70 جىلدىق مەرەيتويى قارساڭىندا, ولاردىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق قۇقىقتارىن جانە زاڭدى مۇددەلەرىن جان-جاقتى قورعاۋدىڭ ەرەكشە ماڭىزىن مويىنداي وتىرىپ, تاراپتار, ۇلى وتان سوعىسىنىڭ مۇگەدەكتەرى مەن قاتىسۋشىلارىنا, سولارعا تەڭەستىرىلگەن ادامدار قاتارىنداعى بۇرىنعى قىزمەتكەرلەرگە 2015 جىلدىڭ ىشىندە الەۋمەتتىك قولداۋ شارالارىن كورسەتۋ (قوعامدىق كولىكتە تەگىن نەمەسە جەڭىلدىكپەن ءجۇرۋ, تۇرعىن ءۇيدى جوندەۋ, وتىنمەن قامتاماسىز ەتۋ, ءتىس پروتەزدەۋ, ساناتوري-كۋرورتتىق ەمدەۋگە جولداما بەرۋ, ماتەريالدىق كومەك كورسەتۋ جانە ت.ب.) جونىندە وزدەرىنە مىندەتتەمە قابىلدايدى. 5. ەڭبەك جاعدايلارى جانە ەڭبەكتى قورعاۋ, ونەركاسىپتىك جانە ەكولوگيالىق قاۋىپسىزدىك كەلىسىم تاراپتارى ادام رەسۋرستارىن ساقتاۋدى ۇلتتىق باسىمدىقتاردىڭ ءبىرى دەپ ەسەپتەي وتىرىپ, ەڭبەك جاعدايلارىن جانە ەڭبەكتى قورعاۋدى, ونەركاسىپتىك جانە ەكولوگيالىق قاۋىپسىزدىكتى جاقسارتۋ ماسەلەلەرىن قاراپ: 1. كاسىپتىك قاتەرلەر مەن ەڭبەكتى قورعاۋدى باسقارۋدىڭ كەشەندى ادىستەرىن باسقارۋ جۇيەسىن ەنگىزۋدى قامتاماسىز ەتەتىن زاڭنامانى, قاۋىپسىز ەڭبەك جاعدايلارىن جاساۋ, قاۋىپسىز تەحنيكا جانە تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ ماقساتىندا ەڭبەك جاعدايلارى ساراپتاماسىنىڭ ءرولىن ارتتىرۋدى جەتىلدىرۋگە. 2. كاسىپتىك اۋرۋلاردىڭ الدىن الۋ, ەرتە انىقتاۋ جانە كاسىپتىك قاتەرلەردى باسقارۋ تەتىكتەرىن كۇندەلىكتى وندىرىستىك پراكتيكاعا ەنگىزۋ شارالارىن قوسا العاندا, قىزمەتكەرلەردىڭ ءومىرىن ساقتاۋ مەن دەنساۋلىعىن ساقتاۋ جونىندەگى پرەۆەنتيۆتى ءىس-شارالار كەشەنىن ازىرلەۋگە جانە ىسكە اسىرۋعا. 3. جەرگىلىكتى ورگانداردىڭ ەڭبەك ينسپەكتسياسى جونىندەگى جۇمىس ادىستەمەسىن حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمىنىڭ «ونەركاسىپتەگى جانە ساۋداداعى ەڭبەك ينسپەكتسياسى تۋرالى» № 81 كونۆەنتسياسىمەن سايكەس كەلتىرۋ جونىندەگى جۇمىستى جۇرگىزۋگە. 4. ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى قوعامدىق ينسپەكتورلاردىڭ ءرولىن كۇشەيتۋ جونىندە ۇسىنىستار دايىنداۋعا. 5. ەڭبەكتى قورعاۋ تالاپتارىن قامتاماسىز ەتۋ, وندىرىستىك جاراقاتتار مەن كاسىپتىك اۋرۋلاردىڭ الدىن الۋ جونىندەگى بىرلەسكەن ءىس-ارەكەتى ءۇشىن ۇيىمداردا ەڭبەك قاۋىپسىزدىگى مەن ەڭبەكتى قورعاۋ كوميتەتتەرىن (كوميسسيالارىن) قۇرۋعا ىقپال ەتۋگە. 6. سالالىق جانە وڭىرلىك دەڭگەيدە ەڭبەك قاۋىپسىزدىگى جانە ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى كەڭەستى قۇرۋعا ىقپال ەتۋگە. 7. ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى پەرسونالدى قازىرگى زامانعى تەحنولوگيالاردى پايدالانا وتىرىپ, وقىتۋعا جانە كەشەندى دايارلاۋعا, ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى قۇقىقتىق مادەنيەتتى ارتتىرۋعا, وندىرىستىك جاراقاتتار مەن كاسىپتىك اۋرۋلاردى تومەندەتۋگە باعىتتالعان پرەۆەنتيۆتى ءىس-شارالاردى قارجىلاندىرۋ بويىنشا شارالار قابىلداۋعا. 8. بالالار ەڭبەگىنىڭ ەڭ ناشار تۇرلەرىن ءتيىمدى جويۋعا باعىتتالعان ۇلتتىق ساياساتتى ساقتاۋعا جانە ونى ىسكە اسىرۋعا ىقپال ەتۋگە. 9. ستاتيستيكالىق ەسەپتىلىكتى جەتىلدىرۋدى قوسا العاندا, ەڭبەك جاعدايلارى مەن ونى قورعاۋدىڭ جاي-كۇيىنە مونيتورينگ جۇرگىزۋ جۇيەسىن دامىتۋعا. 10. حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمىنىڭ ايتۆ/جيتس جانە ەڭبەك سالاسى تۋرالى (№ 200) ۇسىنىمدارىن ىلگەرىلەتۋ بويىنشا شارالار قابىلداۋعا. 11. ونەركاسىپتىك جانە ەكولوگيالىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋگە. 12. حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمىنىڭ «ەڭبەكتى قورعاۋدى باسقارۋ جۇيەسى تۋرالى» № 187 كونۆەنتسياسىن ىسكە اسىرۋ جۇمىستارىن جالعاستىرۋعا مىندەتتەنەدى. 6. الەۋمەتتىك ارىپتەستىكتى دامىتۋ جانە الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىك تاراپتار الەۋمەتتىك جانە ەكونوميكالىق دامۋ, ەڭبەك قاتىناستارىن رەتتەۋدىڭ نەگىزگى ماسەلەلەرى بويىنشا شەشىمدەر قابىلداعان كەزدە, الەۋمەتتىك ارىپتەستىكتى ودان ءارى دامىتۋدى, ونىڭ مۇمكىندىكتەرىن بارىنشا ءتيىمدى پايدالانۋدى قامتاماسىز ەتۋ قاجەت دەپ ەسەپتەيدى جانە وزدەرىنە مىناداي مىندەتتەمەلەردى قابىلدايدى: 1. تاراپتاردىڭ مۇددەلەرىن كەلىسۋدەگى كوميسسيا ءرولىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان شارالاردى ىسكە اسىرۋ جانە: 1) «كاسىپتىك وداقتار تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جاڭا زاڭىن جانە ونىڭ ىلەسپە زاڭىن ەسكەرە وتىرىپ, الەۋمەتتىك ارىپتەستىك پەن الەۋمەتتىك جانە ەڭبەك قاتىناستارىن رەتتەۋ جونىندەگى رەسپۋبليكالىق ۇشجاقتى كوميسسيا تۋرالى ەرەجەگە وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋدى; 2) الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ساياساتتىڭ نەگىزگى باعىتتارى بويىنشا ۇدايى كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋدى; 3) الەۋمەتتىك-ەڭبەك ماسەلەلەرى جونىندەگى زاڭنامالىق جانە وزگە دە نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردىڭ جوبالارىن دايىنداۋعا جانە تالقىلاۋعا كوميسسيانىڭ قاتىسۋىنا جانە سولارمەن بايلانىستى ەكونوميكالىق قاتىناستارىن قامتيتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەڭبەك كودەكسىنىڭ نورمالارىن ورىنداۋدى; 4) باس, سالالىق جانە وڭىرلىك كەلىسىمدەردىڭ, ۇجىمدىق شارتتاردىڭ ورىندالۋى مەن ولاردىڭ مازمۇنىن ناقتىلاۋ مىندەتتىلىگىن; 5) الەۋمەتتىك ارىپتەستىك جونىندەگى كوميسسيالاردىڭ ەڭبەك قاتىناستارىن رەتتەۋ دەڭگەيلەرى جونىندەگى وكىلەتتىكتەرىن ايقىن اجىراتىپ ءبولۋدى جانە كەڭەيتۋدى; 6) ۇجىمدىق شارتتار مەن كەلىسىمدەردىڭ ورىندالماعانى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىكتى كۇشەيتۋدى قامتاماسىز ەتۋ. 2. الەۋمەتتىك ارىپتەستىك جۇيەسىنىڭ جۇمىس ىستەۋى مەن دامۋىن, الەۋمەتتىك-ەڭبەك قاتىناستارىن ۇجىمدىق-شارتتىق رەتتەۋدى جانە ۇجىمدىق ەڭبەك داۋلارىن شەشۋدىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋدى قامتاماسىز ەتەتىن قۇقىقتىق بازانى جەتىلدىرۋگە باعىتتالعان ۇسىنىستار ازىرلەۋ بويىنشا بىرلەسكەن جۇمىستى جالعاستىرۋ. 3. مىناداي ءىس-شارالاردى جۇزەگە اسىرۋ: 1) سالالىق, وڭىرلىك دەڭگەيلەردە كونسۋلتاتسيالار, مونيتورينگ جۇرگىزۋ جانە كەلىسىمدەر جاساۋ تاجىريبەسىن تالداۋ, سونداي-اق كوميسسيا وتىرىستارىندا تالداۋ ناتيجەلەرىن قاراي وتىرىپ, الەۋمەتتىك ارىپتەستىك ورگاندارىنىڭ جۇمىس تاجىريبەسىن جۇرگىزۋ; 2) الەۋمەتتىك-ەڭبەك قاتىناستارىن رەتتەۋ, الەۋمەتتىك ارىپتەستىك جۇيەسىن جانە ونىڭ سالالىق جانە وڭىرلىك دەڭگەيلەردەگى ينستيتۋتتارىن دامىتۋعا جاردەمدەسۋ جونىندەگى ءۇش جاقتى كوميسسيالاردىڭ حالىقارالىق تاجىريبەسىن زەرتتەۋ جانە تاراتۋ; 3) حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمىنىڭ «ۇجىمدىق كەلىسسوزدەرگە جاردەمدەسۋ تۋرالى» № 154 كونۆەنتسياسىن راتيفيكاتسيالاۋ بويىنشا تەحنيكالىق كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋ. 4. حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمىنىڭ «قاۋىمداستىقتاردىڭ بوستاندىعى جانە ۇيىمداستىرۋ قۇقىعىن قورعاۋ تۋرالى» № 87, «كاسىپورىندارداعى ەڭبەكشىلەر وكىلدەرىنىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ جانە ولارعا بەرىلەتىن مۇمكىندىكتەر تۋرالى» № 135 كونۆەنتسيالارىنا سايكەس ۇيىمداردا قىزمەتكەرلەر وكىلدەرىنىڭ ەركىن قىزمەتى ءۇشىن جاعداي جاساۋعا ىقپال ەتۋ. 5. تاراپتار: 1) وزدەرىنە بايلانىستى ۇجىمدىق ەڭبەك داۋلارىن رەتتەۋ, ەڭبەك قاتىناستارى سالاسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىقتارعا قارسى ءىس-قيمىلدىڭ بارلىق شارالارىن قابىلداۋعا; 2) جەكە جانە ۇجىمدىق ەڭبەك داۋلارىن شەشۋدىڭ قالىپتاسقان تاجىريبەسىن زەرتتەۋ جانە ەڭبەك داۋلارىن بولدىرماۋ راسىمدەرىن جەتىلدىرۋ, قولدانىستاعىلاردىڭ تيىمدىلىگىن جانە قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋ جانە جاڭا تەتىكتەرى مەن ولاردى شەشۋ نىساندارىن دامىتۋ جونىندە ۇسىنىستار ازىرلەۋگە; 3) ەڭبەك زاڭناماسى نەگىزدەرىن ءتۇسىندىرۋ بويىنشا بىرلەسكەن سەمينارلار, كەلىسسوزدەر جۇرگىزۋ داعدىلارىن دامىتۋ جانە ەڭبەك داۋلارىندا ىمىراعا قول جەتكىزۋ جونىندە بىرلەسكەن وقىتۋ ترەنينگتەرىن وتكىزۋگە; 4) شاعىن جانە ورتا بيزنەس ۇيىمدارىنداعى الەۋمەتتىك-ەڭبەك قاتىناستارىن ۇجىمدىق-شارتتىق رەتتەۋ پراكتيكاسىن دامىتۋعا جاردەمدەسۋگە; 5) جۇمىس بەرۋشىلەر بىرلەستىكتەرىنىڭ بيزنەستىڭ كورپوراتيۆتىك الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىگى سالاسىنداعى باستامالارىن ودان ءارى دامىتۋ, ۇيىمداردىڭ الەۋمەتتىك ەسەپتەردى دايىنداۋ تاجىريبەسىن, حالىقارالىق ستاندارتتاۋ ۇيىمى قابىلداعان حالىقارالىق الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىك ستاندارتىن تاراتۋ قاجەتتىگىن قولداۋعا; 6) باق-پەن بيزنەستىڭ الەۋمەتتىك ينۆەستيتسيالارىنا جانە تابىستى الەۋمەتتىك ارىپتەستىك ۇلگىلەرىنە قاتىستى قوعامدىق پىكىردى قالىپتاستىرۋ جونىندەگى جۇمىستاردى جۇزەگە اسىرۋعا; 7) قورشاعان ورتانىڭ جاي-كۇيى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىكتى ارتتىرۋعا باعىتتالعان شارالاردى قابىلداۋعا مىندەتتەنەدى; 8) بيزنەستىڭ الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىگى جونىندەگى «پارىز» كونكۋرسىن وتكىزۋگە, كونكۋرسقا قاتىسۋشىلاردىڭ وتىنىمدەرىن قاراۋ ناتيجەلەرىنە, سونداي-اق ونىڭ لاۋرەاتتارىن ايقىنداۋ جانە ماراپاتتاۋعا قاتىستى ماتەريالداردى قاراۋ جۇمىستارىنا قاتىسۋدى قامتاماسىز ەتۋگە; 9) زاڭنامالىق جانە جالپى تانىلعان حالىقارالىق نورمالار مەن كاسىپوداقتار بىرلەستىكتەرى جانە جۇمىس بەرۋشىلەر بىرلەستىكتەرى ءبىر-ءبىرىنىڭ قىزمەتىنە ارالاسپاۋ تۋرالى قاعيدالاردى ساقتاۋعا, كاسىپوداقتار مەن جۇمىس بەرۋشىلەر ۇيىمدارىن قۇرۋعا جانە جۇمىس ىستەۋىنە كەدەرگى كەلتىرمەۋگە; 10) حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمىمەن قارىم-قاتىناستى دامىتۋعا ىقپال ەتۋگە, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى لايىقتى ەڭبەك قاعيداتتارىن ىسكە اسىرۋ ءۇشىن بىرلەسكەن جۇمىستى قامتاماسىز ەتۋگە; 11) قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمىنىڭ كونۆەنتسيالارىن جانە باسقا دا حالىقارالىق شارتتاردى راتيفيكاتسيالاۋى تۋرالى ۇسىنىستار دايىنداۋ جونىندە كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋگە, سونداي-اق راتيفيكاتسيالانعان كونۆەنتسيالاردىڭ ىسكە اسىرىلۋىنىڭ قۇقىق قولدانۋ تاجىريبەسىنە تالداۋ جاساۋعا; 12) سالالىق جانە وڭىرلىك دەڭگەيلەردەگى كەلىسىمدەردى ازىرلەۋگە جانە قابىلداۋعا قاتىسۋ ءۇشىن بايقاۋشىلار توبىن قالىپتاستىرۋعا مىندەتتەنەدى, ول ءۇشىن جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرى, كاسىپتىك وداقتاردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرى جانە ەڭبەك جونىندەگى مەملەكەتتىك ۋاكىلەتتى ورگان كەيىننەن كوميسسيادا بەكىتۋ ءۇشىن كەمىندە ءبىر وكىلىن ايقىندايدى جانە كوميسسيا ۇيلەستىرۋشىسىنە ۇسىنادى. كەلىسىمدەردى ازىرلەۋگە جانە قابىلداۋعا قاتىسۋ جونىندەگى قالىپتاسقان بايقاۋشىلار توبى جىل سايىن, جارتى جىلدىق نەگىزىندە وبلىستىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالانىڭ جانە استانانىڭ دەڭگەيىندە كوميسسيادا قاراۋعا سالالار مەن وڭىرلەر بويىنشا جەكە-جەكە جۇرگىزىلىپ جاتقان جۇمىستارى تۋرالى اقپارات بەرەدى. 6. تاراپتار: 1) جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرى مەن كاسىپتىك وداقتاردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرىنىڭ الەۋمەتتىك-ەڭبەك قاتىناستارى سالاسىنداعى زاڭ جوبالارىن ازىرلەۋگە جانە قاراۋعا قاتىسۋىن قامتاماسىز ەتۋگە كەلىستى, ول ءۇشىن مەملەكەتتىك ورتالىق ورگاندار الەۋمەتتىك-ەڭبەك قاتىناستارى سالاسىنداعى زاڭ جوبالارىن ءتيىستى ۇسىنىستار الۋ ءۇشىن جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرى مەن كاسىپتىك وداقتاردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرىنە جىبەرەدى; 2) الەۋمەتتىك-ەڭبەك قاتىناستارى سالاسىنداعى زاڭ جوبالارىن قاجەتتىلىگىنە قاراي كوميسسيا وتىرىستارىندا قاراۋدى قامتاماسىز ەتۋگە كەلىستى. 7. كەلىسىمنىڭ قولدانىلۋى جانە ونىڭ ورىندالۋىن باقىلاۋ تاراپتاردىڭ وسى كەلىسىمنىڭ ەرەجەلەرىن ورىنداۋىن ۇيلەستىرۋ ماقساتىندا, تاراپتار تومەندەگى تۋرالى كەلىستى: تاراپتار كەلىسىمدى قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا 2015 − 2017 جىلدارعا ارنالعان كەلىسىلگەن الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ساياسات جۇرگىزۋ جونىندەگى باسىم باعىتتار مەن قاجەتتى ءىس-قيمىلداردى بەلگىلەيتىن, الەۋمەتتىك ارىپتەستىكتىڭ نەگىزگى قۇجاتى دەپ تانيدى. 1. تاراپتاردىڭ ءبىرىنىڭ ۇسىنىسى بويىنشا كەلىسىمگە تاراپتاردىڭ ءوزارا كەلىسىمى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزىلۋى مۇمكىن. وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار جەكە حاتتامالارمەن رەسىمدەلەدى جانە قول قويىلعان كۇنىنەن باستاپ كۇشىنە ەنەدى. 2. كەلىسىم كەلىسسوزدەر جانە سالالىق (سالاارالىق) كەلىسىمدەر جاساۋ, وبلىستىق, اۋماقتىق (قالالىق, اۋداندىق) كەلىسىمدەر جانە ۇيىمداردا ۇجىمدىق شارتتار جاساۋ ءۇشىن نەگىز بولادى. 3. كەلىسىم كەلىسسوزدەر جانە سالالىق (سالاارالىق) كەلىسىمدەر جاساۋ, وبلىستىق, اۋماقتىق (قالالىق, اۋداندىق) كەلىسىمدەر جانە ۇيىمداردا ۇجىمدىق شارتتار جاساۋ ءۇشىن نەگىز بولادى. 4. كەلىسىم بويىنشا تاراپتاردىڭ مىندەتتەمەلەرى مەن كوميسسيانىڭ ۇسىنىمدارى (شەشىمدەرى) وڭىرلىك (وبلىستىق, قالالىق, اۋداندىق), سالالىق كەلىسىمدەر مەن ۇجىمدىق شارتتار جاساعان كەزدە ەسكەرىلۋگە ءتيىس. 5. كەيىنگى جىلدارعا ارنالعان باس كەلىسىم 2017 جىلعى 25 جەلتوقساننان كەشىكتىرىلمەي, سالالىق جانە وڭىرلىك كەلىسىمدەر – 2018 جىلعى اقپاننان كەشىكتىرىلمەي جاسالادى. 6. جۇمىس بەرۋشىلەر مەن قىزمەتكەرلەردىڭ بىرلەستىكتەرى ۇجىمدىق شارتتار جاساۋدى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن قاجەتتى شارالاردى ءتيىستى جىلدىڭ ناۋرىز ايىنان كەشىكتىرمەي قابىلدايتىن بولادى. 7. وسى كەلىسىمنىڭ قولدانۋ كەزەڭىندە جانە مىندەتتەمەلەرىن ورىنداعان جاعدايدا كەلىسىمگە قول قويعان قىزمەتكەرلەردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرى تاراپتار اراسىنداعى داۋلى جاعدايلاردى ءتيىستى دەڭگەيلەردە جانە كوميسسيادا الدىن الا قاراماي جانە شەشپەي ەرەۋىل وتكىزبەيدى. 8. تاراپتار ناقتى ورىنداۋ مەرزىمى مەن ورىنداۋعا جاۋاپتى مۇشەلەرىن كورسەتە وتىرىپ, ونى كوميسسيانىڭ بەكىتۋىمەن قابىلدانعان مىندەتتەمەلەردى ىسكە اسىرۋ جونىندەگى ءىس-شارالار جوسپارىن ازىرلەيدى. 9. كوميسسيا شەشىمدەرى وسى كەلىسىمدى ىسكە اسىرۋ نىسانى بولىپ تابىلادى. 10. باس كەلىسىمنىڭ ورىندالۋ بارىسىن باقىلاۋدى, تاراپتار الەۋمەتتىك ارىپتەستىك پەن الەۋمەتتىك جانە ەڭبەك قاتىناستارىن رەتتەۋ جونىندەگى رەسپۋبليكالىق ۇشجاقتى كوميسسيا تۋرالى ەرەجەدە ايقىندالعان تارتىپپەن جۇزەگە اسىرادى. 11. كوميسسيانىڭ جۇمىس توبى كەلىسىمنىڭ ورىندالۋ بارىسى تۋرالى اقپارات دايىندايدى. كوميسسيا جىل سايىن كەلىسىم ەرەجەلەرىنىڭ ورىندالۋ بارىسىن قارايدى. 12. رەسپۋبليكالىق ۇشجاقتى كوميسسيانىڭ قىزمەتىن جانە كەلىسىمنىڭ ىسكە اسىرىلۋ بارىسىن جاريالاۋ ماقساتىندا تاراپتار قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا الەۋمەتتىك ارىپتەستىكتى دامىتۋ جانە الەۋمەتتىك-ەڭبەك قاتىناستارى پروبلەمالارىنا ارنالعان ماتەريالداردى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنا ۇدايى جاريالاپ وتىرۋدى قامتاماسىز ەتەدى. 13. وسى كەلىسىم 2015 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ كۇشىنە ەنەدى جانە جاڭا كەلىسىم جاسالعانعا دەيىن قولدانىلادى. 14. باس كەلىسىم مەملەكەتتىك ورگانداردا, قىزمەتكەرلەر مەن ولاردىڭ وكىلدەرىنە, سونداي-اق مەنشىك نىسانىنا قاراماستان جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ بارلىعىنا قولدانىلادى. 15. تاراپتار كەلىسىمدە كوزدەلگەن, وزدەرى قابىلداعان مىندەتتەمەلەردى ورىنداماعان جاعدايدا, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىنا سايكەس جاۋاپتى بولادى. 16. كەلىسىمنىڭ ءماتىنى ەكى اپتا مەرزىمدە «ەگەمەن قازاقستان» جانە «كازاحستانسكايا پراۆدا» رەسپۋبليكالىق باسپا باسىلىمدارىندا جاريالانادى. استانا قالاسىندا 2014 جىلعى 25 جەلتوقساندا 10 دانادا مەملەكەتتىك جانە ورىس تىلدەرىندە جاسالدى. قول قويۋعا قاتىسۋشىلاردىڭ ارقايسىسىندا كەلىسىمنىڭ ءبىر-ءبىر داناسى بار. وسى باس كەلىسىمگە مىنالار قول قويدى: قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ اتىنان: قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەمەر-ءمينيسترىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ب.ا. ساعىنتاەۆ __________________________ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە الەۋمەتتىك دامۋ ءمينيسترى ت.ق. دۇيسەنوۆا __________________________ قىزمەتكەرلەردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرى اتىنان: قازاقستان رەسپۋبليكاسى كاسىپوداقتار فەدەراتسياسىنىڭ توراعاسى ا.ق. قۇسايىنوۆ __________________________ قازاقستان ەڭبەك كونفەدەراتسياسىنىڭ باس حاتشىسى م.ر. ماشكەنوۆ __________________________ قازاقستان ەرىكتى كاسىپوداقتارىنىڭ كونفەدەراتسياسى توراعاسى ل.ن. حاركوۆا __________________________ جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ رەسپۋبليكالىق بىرلەستىكتەرى اتىنان: قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسىنىڭ توراعاسى ا.ي. مىرزاحمەتوۆ __________________________ تاۋ-كەن ءوندىرۋشى جانە تاۋ-كەن مەتاللۋرگيالىق كاسىپورىنداردىڭ رەسپۋبليكالىق قاۋىمداستىعىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى, قازاقستان تاۋار وندىرۋشىلەرى مەن ەكسپورتتاۋشىلارى وداعىنىڭ پرەزيدەنتى ن.ۆ. رادوستوۆەتس __________________________ ەۋرازيا ونەركاسىپتىك قاۋىمداستىعىنىڭ پرەزيدەنتى ا.ا. ماشكەۆيچ __________________________ قازاقستان رەسپۋبليكاسى جۇمىس بەرۋشىلەر كونفەدەراتسياسى باسقارماسىنىڭ توراعاسى ق.ق. بايكەنوۆ __________________________ قازاقستاننىڭ كاسىپكەرلەر فورۋمى كەڭەسىنىڭ توراعاسى ر.ا. باتالوۆ __________________________
