فوتو: gov.kz
ءاربىر فوكۋس قوعامنىڭ كۇرە تامىرىنىڭ تىنىسىن كەڭەيتەتىن جول عىلىمنان ىزدەلۋىندە. ءبىرىنشى فوكۋس: عىلىمنىڭ الەۋەتىن تەحنوگەندىك جانە تابيعي اپاتتاردى بولجاۋ, كليماتتىڭ وزگەرۋىنە قارسى كۇرەسۋ ءۇشىن بارىنشا پايدالانۋ. بۇل ورايدا, عىلىمي دەرەكقورلارىنا وسى سالاداعى ەڭ وزىق زەرتتەۋلەر, ىرگەلى جانە قولدانبالى ناتيجەلەرگە مونيتورينگ جۇرگىزۋ, ناتيجەسىندە ءتيىمدى شەشۋ مەحنيزمدەرىن جاساۋ قاجەت دەپ ويلايمىز. بۇۇ اياسىندا 2026 جىلى قازاقستاندا ايماقتىق كليمات سامميتىندە كليماتتىڭ وزگەرۋىنە قارسى كۇرەسۋدە وتاندىق عالىمداردىڭ ورتاق شەشىمدەرىنە, زەرتتەۋ نايجەجەلەرىنە جەتۋدە مۇنداي زەرتتەۋلەر ماقساتتى بولماق.
ەكىنشى فوكۋس: ەلىمىزدەگى عىلىمي ەكونوميكاسى دامۋىندا بىرنەشە ستراتەگيانى اتاپ وتسەك, عىلىمي زەرتتەۋلەر مەن ازىرلەمەلەرگە ينۆەستيتسيا (مۇناي سەرۆيسى مەن مۇناي حيمياسى). ونەركاسىپتەگى يننوۆاتسيانى ىنتالاندىرۋ (قاراپايىم زاتتار تۋرالى عىلىم).
ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى مەن عىلىم كادرلارىن دايارلاۋدى دامىتۋ (تارازداعى گيدرومەليوراتيۆتىك-قۇرىلىس ينستيتۋتى). عىلىمي ازىرلەمەلەردىڭ تەحنولوگيالىق ترانسفەرى مەن كوممەرتسيالاندىرۋدى ارەكەتتەستىرۋ (قازاقستان ەكونوميكاسىن دەكاربونيزاتسيالاۋ). باستىسى: يننوۆاتسيالىق كليمات پەن قۇقىقتىق رەتتەۋدى جاقسارتۋ (جاڭارتىلاتىن ەنەرگيا كوزدەرى سالاسىندا).
ءۇشىنشى فوكۋس: ءبىزدىڭ ومىرىمىزگە باتىل ەنگەن جاساندى ينتەللەكت. بۇل سالادا كەيبىر قادامداردى اتاپ وتسەك: كادرلاردى وقىتۋ مەن دايارلاۋ, جاساندى ينتەللەكت ەكوجۇيەسىن قۇرۋ, ستاندارتتاۋ مەن قۇقىقتىق رەتتەۋ (Artificial Intelligence Act), قوعامدىق قىزمەتتە جاساندى ينتەللەكت قولدانۋ. بۇل تاجىريبە قازاقستان جاعدايىندا وڭ ناتيجە بەرەدى دەپ سەنەمىز.
ءتورتىنشى فوكۋس: جاڭارتىلاتىن ينفراقۇرىلىم. ء«ال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى ءۇشىن جاڭا عيماراتتار, ياعني كامپۋس سالىنادى», دەپ اتاپ ءوتتى. ۋنيۆەرسيتەت كامپۋسى قۇرىلىسىنىڭ جاڭا كەزەڭىنە سەرپىن بەرەدى. سونداي-اق ەلدە كلينيكالىق زەرتتەۋلەر حابىن قۇرۋ - پوستپاندەميا كەزەڭىندەگى ەلدىڭ دەنساۋلىعىن قورعاۋ ىسىندە ەڭ باستى ينۆەستيتسيا بولماق.
بەسىنشى فوكۋس: پرەزيدەنتتىڭ عىلىمداعى «ادام كاپيتالى» تۋرالى وركەنيەتتى پىكىرىن تولىق قولدايمىز. عىلىم ادامى - ەلدە بولىپ جاتقان تابيعي اپاتتارمەن كۇرەستەن باستاپ, ولاردىڭ الدىن الۋدا اقىل-ويدىڭ كەنىشى, شەشىم مەن ارەكەتتىڭ گەنەراتورى سانالادى. پرەزيدەنتتىڭ سوزىندە ەرەكشە باعىت اتالدى. ول «يندۋستريالدى PhD» دايارلاۋ تۋرالى ءسوز قوزعادى. بۇل سالادا ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ عالىمدارى بىرلەسە جاڭا باعدارلاما ۇسىنارى ءسوزسىز.
گۇلميرا سۇلتانباەۆا
