سۋرەتتى تۇسىرگەن – تولعاناي باتىرحان
وسى ماسەلەنىڭ سان تاراۋ ءتۇيىنىن تارقاتۋدىڭ قامىنداعى ءىس-شارا ءوتتى. استانا قالاسىنداعى مەكتەپ ديرەكتورلارى, پەداگوگتەر, كىتاپحاناشىلار, اتا-انالار قاتىسقان جيىندا رەسپۋبليكالىق بالالار باسىلىمدارىنىڭ باس رەداكتورلارى مەن وكىلدەرى جازىلىم ماسەلەسىن تالقىعا سالدى. وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگى, رەسپۋبليكالىق عىلىمي-پەداگوگيكالىق كىتاپحاناسى جانە استانا قالاسى ءبىلىم باسقارماسىنىڭ القاۋىمەن وتكەن اۋقىمدى ءىس-شارادا بالالار باسىلىمدارىنىڭ باسشىلارى وقىرمان مەن ءباسپاسوز اراسىنا التىن كوپىر ورناتاتىن پەداگوگتەرگە بازىناسىن ءبىلدىردى.
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىندە بالالاردىڭ كىتاپ وقۋدان اجىراپ بارا جاتقانىن ەسكەرتىپ, جاۋاپتى سالاعا تاپسىرما دا جۇكتەگەن ەدى. سول كەزدە بەكىتىلگەن «وقۋعا قۇشتار مەكتەپ» جوباسىن بۇگىندە وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگى ءتورت باعىتتا جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. بۇدان سىرت «بالالار كىتاپحاناسى» باعدارلاماسىن قامتۋ دا – قاۋىرت شارۋانىڭ ءبىرى. كوركەم ادەبيەتپەن قاتار مەرزىمدى ءباسپاسوزدى بالاعا جاقىنداتۋدىڭ توتە جولى – جازىلىم.
وسى جىلدىڭ قاڭتار ايىندا الماتىدا وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى ع.بەيسەمباەۆ پەن مادەنيەت جانە اقپارات ءمينيسترى ا.بالاەۆانىڭ قاتىسۋىمەن «شىعارماشىلىق ينتەلليگەنتسيا – قازاقستان بالالارىنا» اتتى كەزدەسۋ وتكەن بولاتىن. سول باسقوسۋدا جۇكتەلگەن تاپسىرماعا وراي 26 اقپاندا استاناداعى №59 مەكتەپ-ليتسەيدە وسى اۋقىمدى ءىس-شارا ۇيىمداستىرىلدى. باسىلىم مەن وقىرمان اراسىن ۇيىستىرۋعا ۇندەيتىن جيىندا بالالار باسىلىمىنا جازىلۋداعى كولدەنەڭ كەدەرگى مەن توسقاۋىل دا ايتىلدى. جازۋشى تولىمبەك ءابدىرايىم, قۇرامىنا 11 باسىلىم كىرەتىن, سونىڭ ىشىندە بالالارعا ارنالعان «ۇلان», «درۋجنىە رەبياتا» گازەتتەرى, «اق جەلكەن», «بالدىرعان» جۋرنالدارى قارايتىن «قازاق گازەتتەرى» جشس باس ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى – الماتى باسىلىمدارىنىڭ جەتەكشىسى دۋمان اناش, «ايگولەك» جۋرنالىنىڭ باس رەداكتورى قىمبات ابىلداقىزى, ء«مولدىر بۇلاق» جۋرنالىنىڭ باس رەداكتورى داۋلەتبەك بايتۇرسىن ۇلى جانە وزگە دە بالالار باسىلىمدارىنىڭ وكىلدەرى ءسوز الىپ, جاس وقىرمان مەن ءباسپاسوز اراسىنداعى بايلانىس الشاقتاپ بارا جاتقانىنا الاڭداۋشىلىق ءبىلدىردى.
«ەكى-ءۇش جىل بۇرىن وتكەن جازۋشىلار وداعىنىڭ قۇرىلتايىندا ولجاس سۇلەيمەنوۆ: ء«بىزدىڭ تاۋەلسىزدىك العانىمىزعا 30 جىل بولدى, وسى وتىز جىلدىڭ ىشىندە ءبىز كىتاپ وقۋدى دوعاردىق», دەگەن ەدى. اقيقاتىن ايتقاندا, تاۋەلسىزدىكتەن بەرى قاراي راسىندا دا وقىرمان گازەت-جۋرنال, كىتاپ وقۋدان اجىراپ قالدى. بەسىكتەن جاڭا بوساپ شىققان بالدىرعاننىڭ ءوزى سمارتفونعا ۇڭىلەتىن قازىرگى قوعامدا جاس وقىرماندى بالالار باسىلىمىمەن قاۋىشتىرىپ, بايلانىس ءجىبىن شيراتۋ – ماڭىزدى شارۋا. بۇگىنگى باسقوسۋدىڭ كوزدەگەنى دە – وسى جايت. دەگەنمەن دە سوڭعى جىلدارى رۋحانياتقا قايتا ويىسىپ, وقۋعا دەگەن بەتبۇرىس كۇش الىپ كەلەدى. قاڭتار ايىندا الماتىدا قوس مينيسترلىك باسشىلارىنىڭ تىزە قوسىپ وتكىزگەن جيىنى – سوزىمىزگە دالەل. سەڭ سەتىنەپ, شارۋا قوزعالدى. بالالار باسىلىمدارىنا قولداۋ-كومەك كورسەتۋ جۇزەگە اسسا, قۇبا-قۇپ», دەدى حالىقارالىق «الاش» ادەبي سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى ت.ءابدىرايىم. جازۋشى 40 جىل بۇرىن 300 مىڭ تارالىممەن تاراعان «بالدىرعان» جۋرنالى بۇگىندە 10 مىڭ دانامەن جارىق كورۋى قوعامنىڭ ء«بىر كەم دۇنيەسى» ەكەنىن باسا ايتتى.
قىمبات ابىلداقىزى مەكتەپ ديرەكتورلارى مەن مۇعالىمدەرگە ءھام اتا-انالارعا جەتكىنشەكتەردى بالالار باسىلىمىمەن دوستاستىرۋعا ۇندەدى. 2000 جىلدان بەرى «ايگولەك» جۋرنالىن شىعارىپ كەلە جاتقان اقىن بالالار باسىلىمدارى قاشاندا پەداگوگ قاۋىمنىڭ تىلەۋلەسى ەكەنىن جەتكىزدى.
داۋلەتبەك بايتۇرسىن ۇلى بىلتىر جەتى وبلىستى شارلاپ, وقىرماندارمەن جۇزدەسۋدە ءتۇرلى كەدەرگىگە كەزىككەنىن, بۇل تۇيتكىلدى وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى عاني بەيسەمباەۆقا دا ەسكەرتكەنىن ايتتى. «مەكتەپ پەن بالالار باسىلىمدارى اراسىنداعى بايلانىستىڭ شىلبىرى ۇزىلگەلى تۇر. ۇزىلمەلى ءجىپ قيىلىپ, وقىرمان ازايسا, بالالار باسىلىمدارى جابىلادى. قازىر كەز كەلگەن مەكتەپكە بارساڭ, ء«بىزدى باسىلىمعا جازىلىڭدار دەپ ماجبۇرلەۋگە ەشكىمنىڭ قاقىسى جوق» دەگەن ءۋاجدى كولدەنەڭ تارتادى. قايدا بارساڭ دا, الدىڭنان شىعاتىنى وسى كەپ. ءبىلىم وشاعىنىڭ باسشىسىنان باستاپ, قوسشىسىنا دەيىن وسى ءۋاجدى قالقان ەتەدى. مۇنىڭ سالقىنى قاتتى ءتيدى, بالالار باسىلىمى مەن جاس وقىرمان اراسىن الشاقتاتىپ جىبەردى. وقۋ-اعارتۋ مينيسترىنە بالالار باسىلىمى ءۇشىن تارس جابىلعان مەكتەپتەردىڭ ەسىگىن قايتا اشۋدى سۇرادىم», دەدى د.بايتۇرسىن ۇلى.
دۋمان اناش وقىرماندى قىزىقتىرىپ, تالعامىنا تاتيتىن تۇششىمدى دۇنيەلەر ۇسىنۋ باستى مۇرات ەكەنىن جەتكىزدى. رەسپۋبليكالىق «اق جەلكەن» جۋرنالىنىڭ ۇجىمى وقىرماندار اراسىندا ءتۇرلى بايقاۋ ۇيىمداستىرۋ ارقىلى دا وقۋشى قاۋىمنىڭ ۇدەسىنەن شىعىپ كەلە جاتقانىن جەتكىزدى.
«بىلتىر «اق جەلكەن» جۋرنالىندا «قايتالانباس ءسات» دەگەن تاقىرىپتا وقۋشىلار اراسىندا فوتوبايقاۋ ۇيىمداستىرىلدى. قازىر بارلىق وقۋشىنىڭ قولىندا سمارتفون جۇرەدى. كەز كەلگەن جەردە ءوزى فوتوعا تۇسىرە الادى. ولاردى وسى قىرىنان سىناپ كورمەك ماقساتىندا وتكىزگەن بايقاۋعا كوپ تۋىندى جولداندى. سونىمەن قاتار ۆيكتورينالىق سۇراقتار بويىنشا بايقاۋ ۇيىمداستىرىلادى. بيىل قازاق ادەبيەتىنىڭ قابىرعالى قالامگەرلەرىنىڭ مەرەيتويلارى بار. ورە بايگەسى دە وسى اتاۋلى كۇندەرگە وراي وتكىزىلەدى», دەدى د.اناش.
بۇگىندە ەلىمىزدە 30-عا جۋىق بالالار باسىلىمى جارىق كورەدى دەدىك. ەلدى تۇگەل قامتۋعا ءتيىس مەرزىمدى باسىلىمداردىڭ بارلىعى دەرلىك تومەن تيراجبەن تارالادى. ەلىمىزدەگى جەتى مىڭنان استام مەكتەپ وقۋشىلارى مەرزىمدى باسىلىمدارمەن دوستاسسا, بۇل ولقىلىقتىڭ ورنى تولار ەدى دەسكەن قالامگەرلەر پەداگوگتەرگە وراسان سەنىم ارتاتىنىن اڭعارتتى.