قازاقستان مەن رۋمىنيانىڭ سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆولارى باسشىلارى كەزدەسۋىنىڭ نەگىزگى تاقىرىپتارى ساياسي, ساۋدا-ەكونوميكالىق جانە مادەني-گۋمانيتارلىق ىنتىماقتاستىقتى جانداندىرۋ, شارت-قۇقىقتىق بازانى كەڭەيتۋ, سونداي-اق نەگىزگى وڭىرلىك جانە جاھاندىق ماسەلەلەر بويىنشا پىكىر الماسۋ ماسەلەلەرى بولدى.
تاراپتار بارلىق دەڭگەيدەگى بايلانىستاردى جانداندىرۋعا جانە بۇۇ, ەقىۇ جانە باسقا دا حالىقارالىق قۇرىلىمدار شەڭبەرىندەگى ءوزارا ءىس-قيمىلدى كۇشەيتۋگە مۇددەلىلىگىن راستادى. كەلىسسوزدەر بارىسىندا استانا مەن بۋحارەستتىڭ اشىق جانە سەنىمدى ديالوگكە بەيىلدىلىگى راستالدى. «قازاقستان رۋمىنيانىڭ 1991 جىلى ءبىزدىڭ تاۋەلسىزدىگىمىزدى مويىنداعان العاشقى ەۋروپالىق مەملەكەت بولعانىن جوعارى باعالايدى. ءسىز شىعىس ەۋروپا مەن ەۋروپالىق وداقتاعى ءبىز ءۇشىن سەنىمدى جانە ماڭىزدى سەرىكتەسىمىز بولاسىز», دەپ مالىمدەدى م.نۇرتىلەۋ.
ءوز كەزەگىندە ل.ودوبەسكۋ قازاقستان مەن رۋمىنيا اراسىنداعى ءوزارا قارىم-قاتىناستىڭ جوعارى دەڭگەيىن ايتىپ, رۋمىن تاراپىنىڭ جان-جاقتى ىنتىماقتاستىققا دايىندىعىن اتاپ ءوتتى. ء«بىز وسى وڭ ديناميكانى قولداۋعا, كولىك جانە ەنەرگەتيكا سياقتى اسا ماڭىزدى سالالارداعى قازاق-رۋمىن ىنتىماقتاستىعىن تەرەڭدەتۋىن جالعاستىرۋعا دايىنبىز», دەدى رۋمىن ءمينيسترى.
ەكى ەلدىڭ ءسىم باسشىلارى ساۋدا-ەكونوميكالىق جانە ينۆەستيتسيالىق بايلانىستاردى كەڭەيتۋ قاجەتتىگىنە ەرەكشە نازار اۋداردى. سونىمەن قاتار اۋىل شارۋاشىلىعى, دەنساۋلىق ساقتاۋ, ءبىلىم بەرۋ جانە تسيفرلاندىرۋ سالالارى پەرسپەكتيۆتى باعىتتار رەتىندە بەلگىلەندى.
ءوزارا ءتيىمدى ينۆەستيتسيالىق ۇيلەستىرۋدىڭ جارقىن ۇلگىسى رەتىندە رۋمىنياداعى قازاقستاننىڭ ەڭ ءىرى شەتەلدىك اكتيۆى «قازمۇنايگاز International» كومپانياسىنىڭ قىزمەتىن ايتۋعا بولادى. بۇگىنگى تاڭدا قازاقستاندىق كومپانيا وسى ەلدەگى نەگىزگى ينۆەستورلاردىڭ ءبىرى رەتىندە بەدەلىن ساقتاپ, ەۋروپانىڭ ەنەرگەتيكالىق قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋگە ءوز ۇلەسىن قوسۋدا.
رۋمىنيا – ورتالىق جانە شىعىس ەۋروپا ايماعىنداعى قازاقستاننىڭ جەتەكشى ساۋدا جانە ينۆەستيتسيالىق سەرىكتەسى, ەۋروپادا 5 جانە الەمدە 12-ورىندا تۇر. 2022 جىلى ەكىجاقتى ساۋدا كولەمى 2,7 ملرد اقش دوللارىن قۇراسا, اعىمداعى جىلدىڭ قاڭتار-قازان ايلارىندا 2,3 ملرد اقش دوللارىنا جەتتى. قمگ-نىڭ رۋمىنيا اكتيۆتەرىنە تىكەلەي ينۆەستيتسيالارى 4 ملرد دوللاردان استى. كەيىنگى ونجىلدىقتا رۋمىنيا قر ەكونوميكاسىنا 1,57 ملرد دوللار ينۆەستيتسيا سالدى. قازاقستاندا رۋمىن كاپيتالىنىڭ قاتىسۋىمەن 37 كومپانيا تىركەلگەن.
تاراپتار ترانسكاسپي حالىقارالىق كولىك مارشرۋتىنىڭ (تحكم – ورتا ءدالىز) الەۋەتىن بىرلەسىپ دامىتۋ تۋرالى ۋاعدالاستىققا قول جەتكىزدى. وسىعان بايلانىستى قازاقستاندىق تاراپ ءبىزدىڭ لوگيستيكالىق ينفراقۇرىلىمدارىمىزدى, سونىڭ ىشىندە ەۋروپا مەن ازيانى ءتيىمدى بايلانىستىراتىن اقتاۋ جانە كونستانتسا تەڭىز پورتتارىن ينتەگراتسيالاۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى.
تاراپتار مادەني-گۋمانيتارلىق الماسۋدى ودان ءارى دامىتۋ ماسەلەلەرىنە نازار اۋداردى. اتاپ ايتقاندا, سىرتقى ساياسي ۆەدومستۆولاردىڭ باسشىلارى ءبىلىم, عىلىم جانە مادەنيەت سالاسىنداعى بىرلەسكەن جوبالاردى ىسكە اسىرۋ جونىندە ۋاعدالاستىققا قول جەتكىزدى. سوڭعى ءۇش جىلدا ەلىمىزدىڭ استانالارىندا ۇلى اقىندار اباي قۇنانباەۆ پەن ميحاي ەمينەسكۋدىڭ بيۋستتەرى, سونداي-اق «بۋحارەست» جانە «قازاقستان» سكۆەرلەرى سالتاناتتى تۇردە اشىلعانىن اتاپ وتكەن ءجون.
كەلىسسوزدەر قورىتىندىسى بويىنشا ەكى ءمينيستردىڭ بىرلەسكەن مالىمدەمەسى قابىلدانىپ, سىرتقى ساياسي زەرتتەۋ ينستيتۋتتارى مەن دامۋعا رەسمي كومەك اگەنتتىكتەرى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋعا باعىتتالعان مەموراندۋمدارعا قول قويىلدى.
