شىمكەنت • 13 قاراشا, 2023

قاۋىپسىزدىك ەرەجەسى ادام تاعدىرىنان باستالادى

310 رەت
كورسەتىلدى
7 مين
وقۋ ءۇشىن

قارا كۇزدىڭ كەلۋىمەن شىمكەنتتە توتەنشە جاعداي قىزمەتىنىڭ جۇمىسى كۇشەيەدى. ويتكەنى تۇرعىندار تاراپىنان ىستان ۋلانىپ قالۋ قاۋپى جوعارىلايدى. گاز قوندىرعىسى دا وسىنداي كەزدە قاۋىپتىڭ كوزىنە اينالادى. سولاردىڭ الدىن الۋ ءۇشىن توتەنشە جاعداي قىزمەتى حالىقتى قۇلاقتاندىرىپ, پروفيلاكتيكالىق جۇمىستارعا بەلسەنە ارالاسىپ جاتىر.

قاۋىپسىزدىك ەرەجەسى ادام تاعدىرىنان باستالادى

وسى ورايدا توتەنشە جاع­دايلار دەپارتامەنتى باستىعىنىڭ ورىنباسارى, ازاماتتىق قورعاۋ پولكوۆنيگى ەركىن وتارعالىم ۇلى تۇرعىنداردى جىلىتۋ پەشىن قولدانعاندا مەيلىنشە ساق بو­لۋعا شاقىرىپ وتىر. كەشەگى ىنتىماق-1 شاعىن اۋدانىندا ورىن العان قايعىلى جاعداي دا قاۋىپسىزدىك شاراسىنىڭ ماڭىزىن ودان سايىن ارتتىرا ءتۇستى. ەس­تەرىڭىزگە سالا كەتسەك, جۋىردا اتالعان شاعىن اۋداندا ءبۇتىن ءبىر وتباسى تابيعي گازدان ۋلانىپ كوز جۇمعان ەدى.

دەپارتامەنت وكىلىنىڭ ايتۋىن­شا, نەمقۇرايدىلىقتىڭ سال­دارىنان جىل سايىن جەكە تۇر­عىن ءۇي سەكتورلارىنان, مەكەمەلەردەن, كوپقاباتتى ۇيلەردەن ءورت شىعۋ دەرەكتەرى جيىلەپ بارادى. ولاردىڭ سانى جىل سايى­ن ارتىپ بارا جاتقانىن رەسمي ستا­تيستيكا دا راستاپ وتىر. وسى رەتتە مامان ءورتتىڭ نەگىزگى شىعۋ سەبەبىن اتاپ ءوتتى. بۇل كو­بى­نە­سە ەلەكتر جەلىلەرىنىڭ قىسقا تۇيىق­تالۋىنان بولىپ جاتادى. ال ونىڭ باستى كىناراتى – مونتاجداۋ جۇمىستارىنىڭ دۇرىس جۇرگىزىلمەۋى. ءۇيدىڭ ەلەكتر جۇيەسىن تەكسەرىپ, دەر كەزىندە جوندەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزبەسە دە قىسقا تۇيىقتالۋ ورىن الادى. سەبەبى جىلىتۋ پەشتەرىنىڭ ەلەكتر كوزىنە جال­عانعاندا سىمدارعا اۋىرلىعى ار­تادى. سونىڭ سالدارىنان جەلىلەر قىسقا تۇيىقتالىپ, وت شىعىپ كەتەدى. سول ءۇشىن مامان ۋاقىتىندا تەكسەرىپ, جوندەۋ جۇمىستارىنا كوڭىل ءبولىپ, مونتاج جاساتقاندا بىلىكتى كاسىبي شەبەرگە جۇگىنۋ كەرەكتىگىن ەسكەرتەدى. ءورتتىڭ شىعۋىنىڭ ەكىنشى سەبەبى – بالالاردىڭ سىرىڭكەمەن ويناۋى نەمەسە تەمەكى تۇقىلىن سون­دىرمەي تاستاي سالۋ. اسىرەسە بال­كوننان تەمەكى شەگىپ, تومەن قاراي لاقتىرا سالاتىندار بار. بىراق تەمەكى تۇقىلى تومەندەگى بالكونعا ءتۇسىپ, سول جەردە ءورتتىڭ شىعۋىنا سەبەپ بولۋى مۇمكىن.

ء«ورتتىڭ پايدا بولۋىنا ءۇش جاعداي تۇرتكى بولادى. ونىڭ ءبىرىنشىسى – جانۋ كوزى. وعان ەلەكتر جەلىلەرىنىڭ قىسقا تۇيىقتالۋى, سىرىڭكە تاعى باسقالار جاتادى. ەكىنشىسى – جاناتىن ورتا. بۇعان تەمەكى تۇقىلى تۇسكەن بالكوندى جاتقىزۋعا بولادى. ءۇشىنشىسى – اۋا رايى. ءورت ورىن الماۋ ءۇشىن وسى ءۇش تىزبەكتىڭ بىرەۋىن ءۇز­ۋىمىز كەرەك. ياعني ەگەر قىسقا تۇ­يىقتالۋ بول­ماسا دەمەك ءورت بول­مايدى. نەمەسە ۇيدە جاناتىن ماتەريال­دار از بولسا, ء«تىلسىز جاۋ» دا بۇكىل ءۇيدى شارپي المايدى. جىل باسىنان بەرى ورتكە قاتىستى 180 وقيعا تىركەلگەن. نەگىزىنەن بۇل جەردە ادامداردىڭ ءوزى كىنالى. بيىل كاسىپكەرلىك نىسان­دارى دا وتقا وراندى. ۇجىم­دىق جا­ۋاپكەرشىلىك, قاۋىپ­سىزدىك بولماسا وسىنداي قايعىلى جاع­دايلار ورىن الادى. اتا-انالار بالالارىمەن قاۋىپسىزدىك ەرەجەلەرى تۋرالى كوپ اڭگىمەلەسۋى كەرەك. بالالار قۇتقارۋشى قىزمەتتەردىڭ نومىرلەرىن جاتقا بىلۋگە ءتيىس. دەپارتامەنت جىل باسىنان بەرى الدىن الۋ ءىس-شاراسى بويىنشا كوپتەگەن كەزدەسۋ وتكىزدى. وندا حالىققا قاۋىپسىزدىك شاراسىن ساقتاۋ تۋرالى ەرەجەلەر بارىنشا ءتۇسىندىرىلدى», دەدى ەركىن وتارعالىم ۇلى.

دەپارتامەنت الەۋمەتتىك جاع­دايى تومەن 2 005 وتباسىن ءوز باقىلاۋىنا العان. سەبەبى ولاردا كەيدە جوندەۋ جۇمىستارىنا, قوندىرعىلاردى ساپالى ورناتۋعا, باسقا دا قاۋىپسىزدىك شارالارىن قامتاماسىز ەتۋگە قاراجاتتارى جەتپەي قالۋى مۇمكىن. وسى ورايدا توتەنشە جاعدايلار قىزمەتى 80 ۇيگە ۋلى گازدى انىقتايتىن ار­نايى داتچيكتى تەگىن ورناتىپ بەردى.

ماماننىڭ ايتۋىنشا, اسىرەسە گاز قازاندىقتارىن ءوز بەتىمەن قوياتىندار بار. قازاندىقتان تارايتىن ۋلى گازدى سىرتقا شى­عاراتىن قۇبىرلارعا ءمان بەر­مەيدى. كومىرمەن جاعىلاتىن پەشتىڭ دە مۇرجاسىن, قۇدىقتارىن جىل سايىن كۇيەدەن تازالاپ تۇرۋ قاجەتتىگىن ەسكەرتتى. شىمكەنت قالاسىندا ەلدى مەكەندەردى تۇگەل گازداندىرۋ جۇمىستارى قارقىندى ءجۇرىپ جاتىر. دەگەنمەن 10 مىڭنان اسا ءۇي ءالى دە قىستا كومىر جاعادى. سوندىقتان كومىرقىشقىل گازىنا ۋلانىپ قالۋ قاۋپى جىلىتۋ ماۋسىمىندا ەسەلەنە تۇسەدى. ال قايعىلى جاعدايدى بولدىرماۋدىڭ جالعىز جولى – قاۋىپسىزدىك ەرەجەلەرىن قاتاڭ ساقتاۋ. اسىرەسە ەر كىسىلەر ءۇيدىڭ وتاعاسى بولعاندىقتان, وتباسىنىڭ قاۋىپسىزدىگىنە ءبى­رىن­شى كەزەكتە سولار جاۋاپتى. سون­­دىقتان گاز قوندىرعىسى مەن پەشتەردىڭ دۇرىس جۇمىس ىستەۋىنە, قۇبىرلارىنىڭ تازالىعىنا, جەلدەتكىشتەر مەن دابىل قاققىش داتچيكتەردىڭ بولۋىنا باسا ءمان بەرۋى قاجەت.

سونداي-اق توتەنشە جاع­داي قىزمەتى وكىلىنىڭ ايتۋىن­شا, قالا اكىمدىگىنىڭ قول­دا­ۋى­مەن دەپارتامەنتتىڭ ماتە­ريالدىق-تەحنيكالىق بازاسى 90% جاڭارتىلعان. 2021-2025 جىل­دارعا ارنالعان مەگاپوليستى دامىتۋ جوسپارىنا سايكەس قو­سىمشا 14 تەحنيكانى ساتىپ الۋ كوزدەلىپ وتىر. سوندا 2025 جىلعا قاراي دەپارتامەنتتىڭ قاجەتتى تەح­نيكامەن جابدىقتالۋى 100%-دى قۇرايدى. دەپارتامەنت كە­لەسى جىلى دروندار ساتىپ الۋ­دى جوسپارىنا ەنگىزگەن. تو­تەنشەلىكتەرگە مەگاپوليستە قۇ­رىلعان 21 ازاماتتىق قورعاۋ قىزمەتى كومەك كورسەتەدى.

«بۇگىنگى تاڭدا قۇرىلىس نى­سانىن سالاردا جوبالىق-سمە­تالىق قۇجاتتاماسىن توتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتىمەن الدىن الا كەلىسپەيدى. سونىمەن بىرگە دەپارتامەنت وكىلدەرى قۇ­رىلىسى بىتكەن نىساندى قا­ب­ىلداپ الاتىن كوميسسيا قۇ­رامىنان دا شىعارىلعان. وسىنىڭ بارلىعى جاڭا عيماراتتاردا ءورت قاۋىپسىزدىگى تالاپتارىنىڭ ساقتالماۋىنا كەرى اسەرىن تيگىزىپ جاتقانى راس. ماسەلەن, بيىل 550 نىسان تەكسەرىلدى. ەشقايسىسىنىڭ دا ءورت قاۋىپسىزدىگى تالاپتارىنا جاۋاپ بەرمەيتىنى انىقتالعان. دەپارتامەنت ورىن العان كەم­شىلىكتەردى جويۋعا نۇسقاما بەرەدى, تالاپ ورىندالماسا, سوتقا ارىز تۇسىرەدى. دەگەنمەن جۇيەدەگى كەم­شىلىكتەردى جويۋعا كۇش سالى­نىپ جاتىر. سونىڭ ءبىرى ارنايى زاڭ جوباسى قارالۋ ۇستىندە. بۇل بويىنشا الەۋمەتتىك, حا­لىق كوپ شوعىرلاناتىن, 10 قاباتتان جو­عارى ۇيلەردى سالۋ­عا بايلانىستى جوبالىق-سمە­تالىق قۇجاتتامالار بۇدان بى­لاي دەپارتامەنتپەن الدىن الا ماقۇلدانادى. كوپ قا­باتتى ۇيلەرگە ورناتىلاتىن ءورت قا­ۋىپسىزدىگى جابدىقتارىن كۇ­تىپ-ۇستاۋ كوندومينيۋم, ياعني مۇ­لىك يەلەرى بىرلەستىگىنىڭ جاۋاپ­كەرشىلىگىنە جۇكتەلۋگە ءتيىس», دەدى ازاماتتىق قورعاۋ پولكوۆنيگى ەركىن وتارعالىم ۇلى.

دەپارتامەنت وكىلىنىڭ حابارلاۋىنشا, مەگاپوليستە 9 ءورت ءسوندىرۋ ءبولىمى بار. الايدا قا­لانى ءورت ءسوندىرۋ بريگاداسى­مەن جەتكىلىكتى دەڭگەيدە قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ءبولىم سانى 22 بولۋ كەرەك. بۇل تالاپ قالا اكىمدىگى تا­راپىنان بىرتىندەپ ورىندالىپ كەلەدى. ما­سەلەن, بيىل 2 ءورت ءسوندىرۋ ءبولىمى قولدانىسقا بە­رىلسە, كەلەسى جىلى تاعى ەكە­ۋىنىڭ قۇرىلىس جوباسى دايىندالادى. جالپى, 2030 جىلعا دەيىن مەجە تولىق ورىندالىپ بىتۋگە ءتيىس.

 

 شىمكەنت 

سوڭعى جاڭالىقتار