قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى مەن حالىق جازۋشىسىنا قانداي جەڭىلدىكتەر بار؟

جىل سايىن ساناۋلى ادامدارعا عانا بەرىلەتىن «حالىق قاھارمانى»,  «حالىق ءارتىسى», «حالىق جازۋشىسى», «قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى» اتاعىن العان قايراتكەرلەرگە  قانداي جەڭىلدىكتەر بار؟ تولەنەتىن جاردەماقى مولشەرى قانشا؟  

2023 جىلعى 20 ساۋىردە قابىلدانعان الەۋمەتتىك كودەكستە «قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى» اتانعان تۇلعالارعا اتاۋلى مەملەكەتتىك جاردەماقى تولەنەدى دەپ بەكىتىلگەن. ول 138,63 ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش مولشەرىندە. ەلىمىزدە 2023 جىلدىڭ  1 قاڭتارىنان  باستاپ  ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش (اەك) – 3 450 تەڭگە بولىپ بەكىتىلدى.  ياعني, ماراپاتقا يە بولعان  تۇلعالارعا بەرىلەتىن ارناۋلى مەملەكەتتىك جاردەماقىنىڭ مولشەرى  – 478 276 مىڭ تەڭگە.  ايتا كەتۋ كەرەك, كەڭەس وداعىنىڭ باتىرلارىنا, «قازاقستاننىڭ عارىشكەر-ۇشقىشى» قۇرمەتتى اتاعىنا يە بولعان ادامدارعا, سوتسياليستىك ەڭبەك ەرلەرىنە, ءۇش دارەجەلى ەڭبەك داڭقى وردەندەرىنىڭ يەگەرلەرىنە, «حالىق قاھارمانى» اتاعىنا يە بولعان ادامدارعا دا ءدال وسى مولشەردەگى (138,63 اەك) جاردەماقى تولەنەدى.

قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى دەگەن اتاق 1984 جىلدان 1999 جىلعا دەيىن  ادەبيەتتىڭ دامۋىنا وراسان ۇلەس قوسىپ, سۇبەلى شىعارمالار جازعان جازۋشىلارعا تابىستالدى.

بيىل تۇركىستان قالاسىندا وتكەن ۇلتتىق قۇرىلتايدا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى اتاعىن قايتا ەنگىزۋ جونىندە تاپسىرما بەرگەن بولاتىن. بۇدان بىلاي بۇل اتاققا ادەبيەت  سالاسىندا  قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى اتانعان, مەملەكەتتىك سىيلىقتى العان اقىن-جازۋشىلار يە بولادى. وسى كۇنگە دەيىن بۇل ماراپات 39 قالامگەرگە بەرىلىپتى.

پرەزيدەنت ق.توقاەۆ رەسپۋبليكا كۇنىنە وراي  مەملەكەتتىك ناگرادامەن ماراپاتتاۋ جيىنىندا  جازۋشىلار تولەن ابدىك,  بەكسۇلتان نۇرجەكە ۇلى, سماعۇل ەلۋباي,  سوفى سماتاەۆ, احمەتجان اشيروۆ, ليۋبوۆ شاشكوۆاعا قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى اتاعىن سالتاناتپەن بەردى.  

اراعا 24 جىل سالىپ ورالعان حالىق جازۋشىسى اتاعىن العان قالامگەرلەرگە قانداي كومەك كورسەتىلەدى؟

بىرنەشە كۇن بۇرىن سەناتتا  «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر  زاڭنامالىق اكتىلەرىنە مەملەكەتتىك ناگرادالار, مەملەكەتتىك اۆياتسيا, قورعانىس ونەركاسىبى جانە مەملەكەتتىك  قورعانىستىق تاپسىرىس  ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى»  زاڭ قارالىپ, قابىلداندى.  وسى زاڭنىڭ اياسىندا  مادەنيەت جانە اقپارات  ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى ارمان جۇدەباەۆ جۋرناليستەر ساۋالىنا جاۋاپ بەرگەندە  حالىق جازۋشىلارىنا ۇستەماقى تولەنەتىنىن ايتقان-دى.

«قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى اتاعىن العان  تۇلعالار  مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگىنە قاراستى  مەكەمەدە جۇمىس ىستەيتىن بولسا,  ارنايى قابىلدانعان قاۋلى بويىنشا 17 950 تەڭگە ۇستەماقى الادى», دەدى ۆيتسە-مينيستر.

وسى جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا ۇكىمەت «قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى» اتاعىن العان مادەنيەت سالاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرىنە ۇستەماقى كولەمىن ەكى ەسە ارتتىرۋ جونىندەگى قاۋلىنى بەكىتتى.   قاۋلىنىڭ نەگىزىندە وسى اتاققا يە مادەنيەت قىزمەتكەرلەرىنىڭ بازالىق لاۋازىمدىق ەڭبەكاقىسىنا 100% ۇستەماقى قوسىلدى.

قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى اتاعىن بەرۋ 1999 جىلى توقتادى.  1991 جىلدان باستاپ 49 ادامعا حالىق ءارتىسى بەرىلگەن, ولاردىڭ كوپشىلىگى  مەملەكەتتىك مادەنيەت مەكەمەلەرىندە جۇمىس ىستەپ كەلەدى.  بيىل  قايتا ورالعان حالىق ءارتىسى اتاعىن انشىلەر  رامازان ستامعازيەۆ, ديماش قۇدايبەرگەن,  كۇيشى ايگۇل ۇلكەنباەۆا, تەاتر جانە كينو اكتەرلەرى دۋلىعا اقمولدا, دىنمۇحاممەد احيموۆ, ميحايل توكارەۆ, وپەرا انشىلەرى تالعات كۇزەنباەۆ,  شاحيماردان ءابىلوۆ الدى.

«ماعان «قازاقستاننىڭ  حالىق ءارتىسى»  دەگەن اتاقتى 1992 جىلى بەردى, 44 جاسىمدا الدىم.  الماتىداعى ورتالىق كلينيكالىق اۋرۋحانادا تىركەۋدە تۇرامىز, تەگىن ەمدەلەمىز. جىل سايىن ءبىر مارتە شيپاجايعا تەگىن بارۋعا بولادى.  مەملەكەت باسشىسىنىڭ  تاپسىرماسىمەن قايتا جاڭعىرعان «قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى» اتاعىنىڭ ورالۋى ونەر, شىعارماشىلىق ادامدارىنىڭ مەرەيىن وسىرەتىنى انىق. بۇعان دەيىن  «قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى» دەگەن اتاقتى بەرىپ كەلدى. «حالىق ءارتىسى», «حالىق جازۋشىسى» دەگەن اتاقتاردىڭ قايتا تابىستالۋى زور تابىس دەپ سانايمىن»,  دەيدى قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى تۇڭعىشباي  جامانقۇلوۆ.

«قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى» اتاعىن تۇڭعىش العان ءبىلىم سالاسىنىڭ ارداگەرى اياگۇل ميرازوۆا  مەملەكەتتىك مەرەكە قارساڭىندا ءار ماماندىق  يەلەرىنىڭ جۇمىسى لايىقتى باعالانۋى ولاردىڭ ءونىمدى ەڭبەك ەتۋىنە سەرپىن بەرەتىنىن ايتادى.

«قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرلەرىنە مەملەكەت تاراپىنان  بەرىلەتىن ارناۋلى جاردەماقى بار. شۇكىرشىلىك, بۇرىن  مينيسترلەر كەڭەسىنىڭ اۋرۋحاناسى بولعان الماتىداعى ورتالىق كلينيكالىق اۋرۋحاناعا تىركەلگەنبىز. تەگىن ەمدەلەمىز,  شيپاجايعا دا بارامىز.  كورشى  رەسەيدە   جوعارى ماراپات يەلەرىنە ۇشاقتا ۇشۋعا, تەمىرجول تاسىمالىندا, باسقا دا الەۋمەتتىك تولەمدەرگە ايتارلىقتاي جەڭىلدىك قاراستىرىلعان», دەيدى ا.ميرازوۆا.