كوللاجدى جاساعان – قونىسباي شەجىمباي, «EQ»
اۋداندا 711 مىڭ گەكتار جەر بار. ونىڭ 25 مىڭ گەكتارى جايىلىم. ايتسە دە, ءتورت تۇلىكتىڭ سۇمەسىمەن كۇن كورىپ وتىرعان مالساق قاۋىمعا ۇلتاراقتاي جەر بۇيىرماي وتىر. تاياۋدا عانا اۋدان اكىمدىگىندەگى جەر كوميسسياسى ازاماتتاردىڭ وتىنىشتەرىن قاراپ, جەڭىمپازداردى انىقتاعان. ۇزاق جىلدان بەرى مال شارۋاشىلىعىمەن اينالىسىپ كەلە جاتقان جەرگىلىكتى كاسىپكەر ەربول حامزين بيىل ءۇشىنشى رەت وتكىزىلىپ وتىرعان وتىرىستا وڭ شەشىم قابىلدانا ما دەپ ۇمىتتەنگەن بولاتىن. ايتسە دە, وكىنىشكە قاراي, بۇرىن دا مىڭداعان گەكتار جەردى باۋىرىنا باسقانداردىڭ اتى وزىپتى. ەربولدىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, جەر تەلىمىن بولەتىن كونكۋرستارعا قاتىسىپ جۇرگەنىنە اتتاي جەتى جىل. قۇجاتتارى تۇگەل, بيزنەس جوسپارى بار. باعىپ وتىرعان مالى دا از ەمەس.
– ءتورت ت ۇلىك مالىن جاياتىن, مال ازىعىن دايىندايتىن جايىلىم مەن شابىندىققا جارىماي جۇرگەن جالعىز مەن عانا ەمەسپىن. مىنە, قۇزىرلى ورگاندارعا قالىپتاسىپ وتىرعان بار جاعدايدى جازىپ, ارىز جولدادىق. ءوز باسىم 2016 جىلى كووپەراتيۆ قۇرعان بولاتىنمىن. مەملەكەتتىڭ قامقورلىعىنا راحمەت, 16 پايىزبەن سەگىز جىلعا نەسيە الدىم. ماقسات, ءتورت ت ۇلىكتىڭ باسىن كوبەيتىپ, ەلدەگى ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىن ساقتاۋعا ۇلەسىمدى قوسۋ ەدى. ارينە, وتباسىمدى دا اسىراۋىم كەرەك, – دەيدى ەربول حامزين. – شامام كەلگەنشە مال باسىن ءوز ءتولى ەسەبىنەن كوبەيتتىم. قيىن بولسا دا, العان نەسيەمدى ۋاقتىلى تولەپ تۇردىم. ەندى, مىنە, سوڭعى ەكى جىلدا قارىزىمدى وتەي الماي ءجۇرمىن. سەبەبى بىرەۋ-اق, قانشا ۇمتىلىپ, ارەكەت ەتسەم دە, جازدا مالدى جايىلىمعا شىعاراتىن جەر جوق. مال ازىعىن دايىندايتىن شابىندىق تا جوق.
131 جىلقى, 135 قوي, 21 قارا مال باعىپ وتىرعان كەيىپكەرىمىز بيىل ءشوپتى ەسىلدەن 150 شاقىرىم جەردەگى تەرىساققان وزەنىنىڭ اڭعارىنان, جالعا العان جەرىنەن دايىنداعان. ءبىر تىركەمە ءشوپتى جەتكىزۋ ءۇشىن ءارى-بەرى 300 شاقىرىم جول ءجۇرۋ كەرەك. جانارمايدىڭ قىمباتتىعىنان شىعىن ءشوپتىڭ وزىندىك قۇنىنان اسىپ جىعىلادى. ءبىر باس قارا مالدى قىستاتىپ شىعارۋ ءۇشىن كەمىندە ءۇش توننا ءشوپ قاجەت. وعان قاسقالداقتىڭ قانىنداي تاپتىرماي تۇرعان جەمدى قوسىڭىز. ءوز ەڭبەگى شە؟ قازىر ەسىلدە سالماعى 300 كيلولىق ءبىر بۋما ءشوپتىڭ قۇنى 15 مىڭ تەڭگە. الگى ەسەپ بويىنشا ءبىر مالدى قىستان شىعارۋ ءۇشىن شامامەن 150-200 مىڭ تەڭگە قارجى قاجەت ەكەن.
– ءتورت ت ۇلىكتى ءوسىرۋ ءۇشىن الدىمەن مال ازىعىن دايىندايتىن جەرىڭ بولۋى قاجەت, – دەيدى ەربول حامزين. – ءبىزدىڭ وڭىردەگى اۋىل شارۋاشىلىعى قۇرىلىمدارى قازىر تابالدىرىققا دەيىن جىرتىپ ەگىن ەگۋدە. ارينە, استىقتىڭ كەرەك ەكەندىگىن تۇسىنەمىز, بىراق, مال باعىپ كۇن كورىپ وتىرعان حالىق نە ىستەۋى كەرەك. ادىلدىك ىزدەپ استاناعا دەيىن باردىق. بىراق ءبىزدىڭ جانايقايىمىزعا قۇلاق اساتىن جاناشىر تابا الماي وتىرمىز. ەڭبەك ەتىپ تىربانىپ, ەلگە پايدامىزدى تيگىزسەك دەگەن نيەت. ءوزىم بەس بالانىڭ اكەسىمىن. پەرزەنتتەرىمدى دە ەڭبەككە باۋلىپ, ادال ەڭبەكتىڭ ءدامىن تاتۋعا ۇيرەتىپ كەلە جاتىرمىن. بىراق وكىنىشتىسى ءوز ەلىمىزدە, ءوز جەرىمىزدە تۇرىپ ەڭبەك ەتىپ تالپىنايىن دەسەڭ, وسىنداي كەدەرگىنىڭ الىنباس قامالعا اينالاتىنى نەسى ەكەن.
باعىمداعى مالى ەگىستىككە ءتۇسىپ كەتىپ, سان مارتە ايىپپۇل تولەگەن. قارسىلىق جوق, تۇسىنەدى. ول دا بىرەۋدىڭ ىرىزدىعى. بۇرىن كادەگە اسپاي, تۋىرىلىپ بوس جاتقان جەر وسىنداي العا ۇمتىلعان ازاماتتارعا ادىلدىكپەن ءبولىنىپ بەرىلسە, ەل ىشىندە نارازىلىق تا ورىن الماس ەدى.
اقمولا وبلىسى,
ەسىل اۋدانى